Sufism Malayalam
بسم الله الرحمن الرحيم. الحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ، حَمْدًا كَثِيرًا طَيِّبًا مُبَارَكًا فِيهِ، مَلِكِ يَوْمِ الدِّينِ ، نَحَمْدُهُ وَنَسْتَعِينُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ وَنُؤْمِنْ بِهِ وَنَتَوَكَّلُ عَلَيْهِ، وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَمِنْ سَيِّئَاتِ أَعْمَالِنَا ، مَنْ يَهْدِهِ اللَّهِ فَلَا مُضِلَّ لَهُ، وَمَنْ يُضِلِلْ فَلَا هَادِيَ لَهُ. اللَّهُمَّ صَلِّ وَسَلَّمْ وَبَارِكْ عَلَى نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ وعلى آلِهِ وأَصْحَابِهِ اجْمَعِين. السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللهِ الصَّالِحِينَ أَشْهُدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهَ وَأَشْهُدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ الله. اما بعد
ഈ ഗ്രന്ഥം വ്യാജമായ അവകാശവാദങ്ങളെ മാറ്റിനിർത്തി, ഒരു സൂഫിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ ഇസ്ലാമിനെ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള എന്റെ എളിയ ശ്രമമാണ്. ഇത്അ ല്ലാഹുവിലേക്കുള്ള യഥാർത്ഥ ഭക്തിയുടെ പാതയിലേക്ക് നിങ്ങളെ നയിക്കുമെന്നും, അർത്ഥവത്തായ ഒരു ജീവിതത്തിന് വെളിച്ചമേകുമെന്നും ഞാൻ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.
‘സാംസ്കാരിക മുസ്ലിം’ എന്ന പ്രതിസന്ധി
ഇക്കാലത്ത് പലരും തങ്ങളെ ‘സാംസ്കാരിക മുസ്ലിം’ (Cultural Muslim) എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ഇസ്ലാമിക വിശ്വാസങ്ങളും ആചാരങ്ങളും ഇന്നത്തെ കാലത്തിന് യോജിച്ചതല്ലെന്നും മനുഷ്യർക്ക് ഉപകാരപ്രദമല്ലെന്നുമുള്ള ചിന്തയിൽ നിന്നാണ് പലരും മതത്തിൽ നിന്ന് അകന്നു നിൽക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെയും അതിന്റെ വിശാലതയെയും കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാത്തത് കൊണ്ടാണ് ഈ അകൽച്ച ഉണ്ടാകുന്നത്.
അതുകൊണ്ട്, ഇസ്ലാമിലെ വിശ്വാസങ്ങളെയും ആചാരങ്ങളെയും യുക്തിയുടെയും പ്രമാണങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ശാസ്ത്രീയമായി അപഗ്രഥിക്കുക എന്നത് കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആവശ്യമാണെന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു.
മാറുന്ന കാലവും ഇസ്ലാമും
സമാധാനത്തിന്റെപാത: പരസ്പരം കാഫിറെന്നും (അവിശ്വാസി) മുശ്രിക്കെന്നും (ബഹുദൈവാരാധകൻ) വിളിക്കുന്ന അനാവശ്യ ചർച്ചകൾ സമൂഹത്തിൽ വെറുപ്പ് മാത്രമേ സൃഷ്ടിക്കൂ. ഇത് ലോകസമാധാനത്തിന് തന്നെ ഭീഷണിയാണ്. അതിനാൽ ഇസ്ലാമിനെ സത്യസന്ധമായി വിലയിരുത്താനാണ് ഞാൻ ഇവിടെ ശ്രമിക്കുന്നത്.
ആധുനികതയുംഇസ്ലാമും: ഒരു ആധുനിക മനുഷ്യനായി ജീവിക്കാൻ ഇസ്ലാം തടസ്സമാണോ? പഴയകാല പണ്ഡിതന്മാർ അക്കാലത്തിന് അനുയോജ്യമായ വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ പുതിയ കാലത്ത് നാം ഇസ്ലാമിനെ എങ്ങനെ സമീപിക്കണം? ഒരു ആധുനിക മുസ്ലിമായി എങ്ങനെ ജീവിക്കണം? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്കുള്ള ഉത്തരങ്ങളാണ് ഇവിടെ ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്.
വിമർശനങ്ങളോടുള്ള സമീപനം
ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഇസ്ലാമിനെതിരെയുള്ള പല വിമർശനങ്ങളും ഞാൻ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഒരു ന്യായീകരണത്തൊഴിലാളിയെപ്പോലെ എല്ലാറ്റിനും മറുപടി പറയുകയല്ല എന്റെ ലക്ഷ്യം.
മനുഷ്യപുരോഗതിഉണ്ടായത് തന്നെ വിമർശനങ്ങളിലൂടെയാണ്. പുതിയ മാറ്റങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയുന്ന വിശാലമനസ്സാണ് നമുക്ക് വേണ്ടത്.
പഴയതിനെഅന്ധമായി ന്യായീകരിക്കുന്നതിന് പകരം, ആധുനിക കാലത്തെ സൂഫി ചിന്താഗതിക്കാർക്ക് ശരിയായ നന്മയുടെ പക്ഷത്ത് എങ്ങനെ നിലകൊള്ളാം എന്ന് കാണിച്ചുതരികയാണ് എന്റെ ഉദ്ദേശം.
പുസ്തക രചനയ്ക്ക് പിന്നിലെ എൻ്റെ അനുഭവം
ഇതിലെ ആശയങ്ങൾ നിങ്ങളിൽ പലർക്കും പുതിയതായി തോന്നിയേക്കാം. നിലവിലെ രാഷ്ട്രീയ ഇസ്ലാമിന്റെ ചുറ്റുപാടിൽ എന്റെ വിശാലമായ സൂഫി കാഴ്ചപ്പാടുകൾ ഞാൻ കാലങ്ങളായി രഹസ്യമാക്കിവെച്ച് എഴുതിവെക്കുക മാത്രമായിരുന്നു ചെയ്തിരുന്നത്.
എന്നാൽ മക്കയിലെ ഉംറയ്ക്കും മദീന സിയാറത്തിനും ശേഷം, പ്രവാചകൻ സ്വർഗ്ഗത്തോപ്പായി വിശേഷിപ്പിച്ച റൗളാ ശരീഫിൽ വെച്ചുണ്ടായ ചില വലിയ തിരിച്ചറിവുകളാണ് ഈ പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ എനിക്ക് ധൈര്യം നൽകിയത്. സമൂഹത്തിലെ തെറ്റായ പ്രവണതകൾക്ക് അറുതി വരുത്താൻ സത്യം തുറന്നുപറയേണ്ടതുണ്ടെന്ന് എനിക്ക് ബോധ്യമായി. അതിനുശേഷമാണ് ഞാൻ ഈ പുസ്തകം പുനരെഴുതിയത്.
വിശ്വാസവും യുക്തിയും
ഇസ്ലാമികവിശ്വാസങ്ങളെ ഞാൻ അശ്അരി, മാത്തുരീദി മദ്ഹബുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഈ പുസ്തകത്തിൽ സമീപിക്കുന്നത്.
എന്നാൽഅല്ലാഹുവിന്റെ അസ്തിത്വം, പ്രവാചകത്വം തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന കാര്യങ്ങൾ തെളിയിക്കാൻ ഞാൻ ആശ്രയിക്കുന്നത് ഭൗതികമായ തെളിവുകളെയും, യുക്തിചിന്തയെയും, ശാസ്ത്രീയ കണ്ടെത്തലുകളെയുമാണ്.
ഈഭൗതിക തെളിവുകൾ കണ്ട് ബോധ്യപ്പെടാത്തവരെ ശത്രുക്കളായോ പരാജിതരായോ കാണുന്ന പ്രവണത എനിക്കില്ല.
ആരാണ് സൂഫി?
എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ ‘സൂഫി’ എന്നാൽ ‘നല്ല മനുഷ്യൻ’ എന്നാണ് അർത്ഥം. ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഞാൻ സൂഫികളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തിരിക്കുന്നു:
സുന്നിസൂഫി
ജ്ഞാനസൂഫി
ധാർമികസൂഫി
ഇതിൽ അറിവിലൂടെയും ചിന്തയിലൂടെയും മുന്നേറുന്ന ‘ജ്ഞാന സൂഫി’ മാർഗ്ഗമാണ് ഞാൻ സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ളതും ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നതും. ഒരു ജ്ഞാന സൂഫിയുടെ പക്ഷത്ത് നിന്നുള്ള വിശാലമായ വായനയാണ് ഈ പുസ്തകം നിങ്ങൾക്ക് സമ്മാനിക്കുന്നത്.
എന്റെ ‘ബിഹൈൻഡ് ദി കർട്ടൻ’ (Behind the Curtain) എന്ന ഈ ഗവേഷണ പരമ്പരയിലൂടെ ഞാൻ പ്രധാനമായും വരച്ചുകാട്ടാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് ‘സുന്നി സൂഫിസം’, ‘ജ്ഞാന സൂഫിസം’ എന്നീ രണ്ട് ധാരകളെക്കുറിച്ചും അവയുടെ പ്രായോഗിക തലങ്ങളെക്കുറിച്ചുമാണ്. വായനക്കാർക്ക് മനസ്സിലാകാൻ വേണ്ടി, ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുള്ള പ്രധാന ആശയങ്ങൾ വളരെ ലളിതമായി താഴെ വിശദീകരിക്കാം:
1. എന്താണ് സുന്നി സൂഫിസം?
വിശ്വാസപരമായി അശ്അരി അല്ലെങ്കിൽ മാതുരീതി മദ്ഹബുകളും, കർമ്മശാസ്ത്രപരമായി ഷാഫി, ഹനഫി, മാലികി, ഹമ്പലി എന്നീ നാല് മദ്ഹബുകളിലൊന്നും പിന്തുടരുന്നവരാണ് സുന്നി സൂഫികൾ. മരിച്ചുപോയ മഹാത്മാക്കളോട് സഹായം തേടുന്നത് (ഇസ്തിഗാസ) തെറ്റല്ല എന്ന് ഇവർ വിശ്വസിക്കുന്നു.
നന്മതിന്മകൾ സ്വന്തമായി വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയില്ലെന്ന വിശ്വാസത്താൽ, മുൻഗാമികൾ കാണിച്ചുതന്ന പ്രവാചക മാതൃകകളെ (സുന്നത്തുകളെ) അന്ധമായി പിൻപറ്റുക എന്നതാണ് ഇവരുടെ രീതി. കേരളത്തിലെ ഭൂരിഭാഗം സമസ്ത വിഭാഗങ്ങളും ഈ മാർഗ്ഗമാണ് സ്വീകരിച്ചു പോരുന്നത്.
2. അവരുടെ കാഴ്ചപ്പാടുകളും പോരായ്മകളും
· കർക്കശ നിലപാടുകൾ: ഖുർആനും ഹദീസും ഏറ്റവും സൂക്ഷ്മമായി പിന്തുടരുന്നവരാണ് യഥാർത്ഥ സൂഫികളെന്നും, അല്ലാത്തവർ വ്യാജന്മാരാണെന്നും ഇവർ വിശ്വസിക്കുന്നു. ഈ അമിതമായ കാർക്കശ്യം പലപ്പോഴും ഇവരിൽ നിന്നും തീവ്രവാദ സ്വഭാവങ്ങൾ ഉടലെടുക്കാൻ കാരണമാകാറുണ്ട്.
· ചോദ്യം ചെയ്യാനാവാത്ത ഭയം: ചെറുപ്പം മുതലേ മതത്തെ ഒരു ഭയമായിട്ടാണ് ഇവർ പഠിക്കുന്നത്. അതിനാൽ സംശയങ്ങൾ ചോദിക്കാനോ കൂടുതൽ പഠിക്കാനോ ഇവർ തയ്യാറാകുന്നില്ല. തങ്ങളുടെ രീതികൾ മാത്രമാണ് ശരിയെന്ന ഭൗതികമായ ഒരു സ്വപ്നലോകത്താണ് ഇവരുടെ ജീവിതം.
· കർമ്മശാസ്ത്രത്തിലെ അതിവാദം (Fiqh): ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്രം പണ്ട് ഇസ്ലാമിക ഭരണകൂടങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഒരു ഭരണഘടന പോലെ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതാണ്. മനുഷ്യസഹജമായ പല പരിമിതികളും അതിലുണ്ടെങ്കിലും, സുന്നി സൂഫികൾ അതിന് അമിതമായ ദൈവിക പരിവേഷം നൽകുന്നു. മറ്റുള്ള മതങ്ങളെയോ വിഭാഗങ്ങളെയോ വിശാലമായി ഉൾക്കൊള്ളാൻ ഇവർക്ക് കഴിയാറില്ല.
3. സുന്നി സൂഫികളും ജ്ഞാന സൂഫികളും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം
സുന്നി സൂഫികളിൽ ഉന്നതമായ ആത്മീയ അന്വേഷണം നടത്തുമ്പോൾ അവർ ‘ജ്ഞാന സൂഫികളായി’ മാറുന്നു. അപ്പോൾ അവർക്ക് ഇസ്ലാമിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്വഭാവങ്ങളും കാർക്കശ്യവും നഷ്ടപ്പെടുകയും, അല്ലാഹുവിനെ അറിയുക എന്ന ഒരൊറ്റ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
എന്നാൽ മിക്ക സുന്നി സൂഫികളും ഇസ്ലാമിക രാഷ്ട്രീയ നിയമങ്ങളോട് വിധേയത്വം കാണിക്കുന്നവരാണ്. സൂഫികളുടെ ആത്മീയ യാത്രയിലെ ചില സാങ്കേതിക പദങ്ങൾ മാത്രമാണ് ഇവർ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. സലഫികളെ അപേക്ഷിച്ച് സുന്നി സൂഫികളിൽ തീവ്രവാദ സ്വഭാവം കുറവാണെങ്കിലും, കർക്കശമായ മതനിലപാടുകൾ കാരണം അവരിൽ നിന്നും അത് പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാകുന്നില്ല.
4. ഈ പുസ്തകത്തിലെ എന്റെ നിലപാട്
ഈ പുസ്തകത്തിൽ സുന്നി സൂഫിസത്തെ ഞാൻ പലയിടത്തും വിമർശനാത്മകമായി സമീപിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ അത് അവരോടുള്ള വെറുപ്പുകൊണ്ടല്ല. താരതമ്യേന തീവ്രവാദ പ്രവണതകൾ കുറഞ്ഞ ഒരു വിഭാഗമായി തന്നെയാണ് ഞാൻ അവരെ കാണുന്നത്. എനിക്ക് ഏറെ പ്രിയപ്പെട്ട, ഞാൻ ബഹുമാനിക്കുന്ന നിരവധി ഗുരുനാഥന്മാർ ആ വിഭാഗത്തിലുണ്ട്.
എന്റെ വിമർശനത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം വ്യക്തമാണ്:
സുന്നി സൂഫികളുടെ ചില അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങളെ ദുരുപയോഗം ചെയ്ത്, അവരിൽ നിന്നുതന്നെ ചിലർ തീവ്രവാദ മനസ്ഥിതി വളർത്തുന്നുണ്ട്. ഇതിനെ തുറന്നുകാട്ടി ആളുകളിൽ കൃത്യമായ അവബോധം സൃഷ്ടിക്കുക എന്നതാണ് എന്റെ ലക്ഷ്യം. ഒബ്ജക്റ്റീവ് ഈമാനിൽ (Objective Iman) മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്ന സുന്നി സൂഫികൾക്ക്, ജ്ഞാന സൂഫികളുടെ വിശാലമായ സബ്ജക്റ്റീവ് ഈമാനിലേക്ക് (Subjective Iman) എത്തിച്ചേരാനാകും എന്ന് തെളിയിച്ചുകൊടുക്കാനാണ് ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ശ്രമിക്കുന്നത്. ഇരുവിഭാഗങ്ങൾക്കും ഇടയിലുള്ള ബന്ധം തകർക്കാതെ, യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കിക്കൊടുക്കുക മാത്രമാണ് ഈ ഗ്രന്ഥകാരന്റെ കടമ.
ആരാണ് ജ്ഞാന സൂഫികൾ?
സ്നേഹത്തിലൂടെ അല്ലാഹുവിലേക്ക് അടുക്കുകയും, അല്ലാഹുവിനെ നേരിട്ട് അറിയുകയും അനുഭവിക്കുകയും (മഅ്രിഫത്ത്) ചെയ്യുന്ന ആത്മീയ അന്വേഷകരെയാണ് ഞാൻ ഇവിടെ ‘ജ്ഞാന സൂഫികൾ’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്.
വിശ്വാസ കാര്യങ്ങളിൽ ഇവർ അശ്അരി, മാതുരീദി തുടങ്ങിയ ചിന്താധാരകളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നവരാണ്. എന്നാൽ ചെറിയൊരു വ്യത്യാസമുണ്ട്:
· അശ്അരികളുടെ വാദം: ‘അല്ലാഹുവിന്റെ തൃപ്തി’ എന്നതിനെ അവർ താത്വികമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ വേണ്ടി ‘സ്വർഗ്ഗം’ എന്ന് വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നു.
ജ്ഞാന സൂഫികളുടെ വാദം: ഇവർ അതിനെ സ്വർഗ്ഗമായിട്ടല്ല, മറിച്ച് ഈ ലോകത്തുവെച്ചുതന്നെ അല്ലാഹുവിനെ അനുഭവിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു ആത്മീയ തലമായിട്ടാണ് കാണുന്നത്. ആത്മീയതയെ അല്ലാഹുവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ മനുഷ്യന് ഈ അനുഭവം അനിവാര്യമാണെന്ന് അവർ വിശ്വസിക്കുന്നു. കാരണംഅങ്ങനെയല്ലാതെ മനുഷ്യനായ നമുക്ക് ആത്മീയതയെ അല്ലാഹുവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ സാധ്യമല്ലെന്നത് അവർ തിരിച്ചറിഞ്ഞിടുണ്ട്.വിശ്വാസ മേഖലകളിൽ പ്രത്യാഘാതം സൃഷ്ടിക്കാത്തതും, ആത്മീയമായ മേഖലകളിൽ ഉന്നമനം സാധ്യമാകുന്നതുമായ ഇങ്ങനെയുള്ള ചിലയിടങ്ങളെ മാറ്റിവെച്ചാൽ, ജ്ഞാന സൂഫികളായ വ്യക്തികളെല്ലാംതന്നെ അശ്അരിമാത്തുരീതി മദ്ഹബുകൾ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന വിശ്വാസ ധാരയോട് ഐക്യപ്പെട്ടു പോകുന്നവരാണ്.
· സുന്നി സൂഫികളും ജ്ഞാന സൂഫികളും: എവിടെയാണ് വ്യത്യാസം?
ഈ കൃതിയിൽ ഇവരെ തമ്മിൽ വേർതിരിക്കുന്ന പ്രധാന ഘടകം ലക്ഷ്യവും മാർഗ്ഗവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസമാണ്.
· സുന്നി സൂഫികൾ: ഇവർ പലപ്പോഴും ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളെയും (ശരീഅത്ത്) കർമ്മങ്ങളെയും (മാർഗ്ഗം) പ്രധാനമായി കാണുകയും, ചിലപ്പോഴൊക്കെ ആ മാർഗ്ഗത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിപ്പോകുകയും ചെയ്യുന്നു.
· ജ്ഞാന സൂഫികൾ: നിയമങ്ങളും കർമ്മങ്ങളും അല്ലാഹുവിലേക്ക് എത്താനുള്ള വെറുമൊരു ‘വഴി’ മാത്രമാണെന്ന് ഇവർ തിരിച്ചറിയുന്നു. വഴിയിൽ തങ്ങിനിൽക്കാതെ അല്ലാഹുവെന്ന ‘ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക്’ നേരിട്ട് എത്താനാണ് ഇവർ ശ്രമിക്കുന്നത്.
ശരീഅത്തും ജ്ഞാന സൂഫികളുടെ കാഴ്ചപ്പാടും
ജ്ഞാന സൂഫികൾ ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾക്ക് (ശരീഅത്തിന്) എതിരല്ല; മറിച്ച് അവർ അതിനെ വളരെ വിശാലമായ അർത്ഥത്തിലാണ് ഉൾക്കൊള്ളുന്നത്.
പ്രവാചകൻ പഠിപ്പിച്ച പല നിയമങ്ങളും അക്കാലത്തെ അറേബ്യൻ സമൂഹത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്നവ കൂടിയാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ബാഹ്യമായ നിയമങ്ങളേക്കാൾ, പ്രവാചകൻ ലോകത്തിന് നൽകിയ ‘ദൈവാന്വേഷണം’ എന്ന അടിസ്ഥാന സന്ദേശത്തിനാണ് ജ്ഞാന സൂഫികൾ വിലകൽപ്പിക്കുന്നത്. ശരീഅത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യം ഒരു നല്ല മനുഷ്യനെ വാർത്തെടുക്കുക എന്നതാണ് അവരുടെ പക്ഷം.
കർമ്മങ്ങളെ അളക്കേണ്ടത് എങ്ങനെയാണ്?
ഒരാൾ ബാഹ്യമായി ശരീഅത്ത് പാലിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് നോക്കി മാത്രം അയാളെ വിലയിരുത്താൻ കഴിയില്ല എന്ന് ഞാൻ ഇതിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്.
· ഒരു ഉദാഹരണം: ഇസ്ലാം വിലക്കിയ (ഹറാം) ഒരു ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത് തെറ്റാണ്. എന്നാൽ, വിശന്നു മരിക്കാറായ ഒരാൾ ജീവൻ നിലനിർത്താൻ വേറെ വഴിയില്ലാതെ അത് കഴിച്ചാൽ, അവൻ ചെയ്തത് പുണ്യമാണ് (പ്രതിഫലാർഹമാണ്).
അതുകൊണ്ട്, പുറമെയുള്ള പ്രവൃത്തികൾ മാത്രം നോക്കി ഒരാൾ നിയമവിരുദ്ധമായി ജീവിക്കുന്നു എന്ന് വിധിക്കുന്നത് ശരിയല്ല. ബാഹ്യമായ ചട്ടക്കൂടുകൾക്കപ്പുറം, ആന്തരികമായ അർത്ഥങ്ങളെയും മനുഷ്യന്റെ സാഹചര്യങ്ങളെയും പരിഗണിക്കുന്ന വിശാലമായ ആത്മീയതയാണ് ജ്ഞാന സൂഫികൾ മുന്നോട്ട് വെക്കുന്നത്.
എൻ്റെ ഈ പഠനത്തിൽ ഞാൻ പ്രധാനമായും മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന ആശയം ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്രത്തിൻ്റെ (ശരീഅത്ത്) അടിസ്ഥാനപരമായ വിശാലതയെക്കുറിച്ചാണ്. പ്രവാചകൻ്റെ കാലം മുതൽ തന്നെ നിയമങ്ങളെ വളരെ അയവുള്ളതും വിശാലവുമായ അർത്ഥത്തിലാണ് ആളുകൾ മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നത്. ചരിത്രത്തെയും കർമ്മശാസ്ത്രത്തെയും മുൻനിർത്തി ഈ വിഷയത്തെ വളരെ ലളിതമായി താഴെ പറയുന്ന ഭാഗങ്ങളിലൂടെ നമുക്ക് പരിശോധിക്കാം:
1. ചരിത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ഉദാഹരണങ്ങൾ
നിയമങ്ങൾ മനുഷ്യൻ്റെ പ്രായോഗിക ജീവിതത്തിന് വേണ്ടിയുള്ളതാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ ചരിത്രത്തിൽ നിരവധി തെളിവുകളുണ്ട്.
· പ്രവാചകൻ്റെ ഇളവ്: ഇമാം അഹ്മദ് (റ) ഉദ്ധരിച്ച ഒരു സംഭവത്തിൽ, ഒരു വ്യക്തിയുടെ പ്രത്യേക ആവശ്യം പരിഗണിച്ച് മൂന്ന് നിർബന്ധ നിസ്കാരങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ പ്രവാചകൻ (സ) അനുവാദം നൽകുന്നുണ്ട്. കർശനമായ നിയമപ്രകാരം ചിന്തിച്ചാൽ വലിയ തെറ്റായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാവുന്ന കാര്യമാണെങ്കിലും, പ്രവാചകൻ അയാളുടെ സാഹചര്യത്തെയാണ് അവിടെ പരിഗണിച്ചത്.
· സ്വഹാബിയുടെ പ്രവൃത്തി: നോമ്പുകാരനായ ഒരു സ്വഹാബി (പ്രവാചകൻ്റെ അനുചരൻ) ഇസ്ലാമിക നിയമത്തിലെ ഒരു ചെറിയ പഴുതുപയോഗിച്ച് ഐസ് തിന്നതായി ഇമാം നവവി (റ) തൻ്റെ ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നുണ്ട്. ഇത് അക്കാലത്തെ പണ്ഡിതന്മാരാരും ചോദ്യം ചെയ്തിട്ടില്ല. നിയമങ്ങളിലെ ഈ വിശാലത അന്നത്തെ സമൂഹത്തിന് അറിയാമായിരുന്നു എന്നതിൻ്റെ തെളിവാണിത്.
2. രണ്ട് വ്യത്യസ്ത സമീപനങ്ങൾ
നാല് മദ്ഹബുകളെയും ശരീഅത്തിനെയും മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ ഇന്ന് പ്രധാനമായും രണ്ട് രീതികളാണ് നിലവിലുള്ളത്:
· ഏറ്റവും സ്വീകാര്യമായത് അന്വേഷിക്കുന്നവർ (The Most Accepted): ഇവർ നിയമങ്ങളിൽ ഏറ്റവും കർശനവും പ്രബലവുമായ അഭിപ്രായങ്ങളെ മാത്രം അന്ധമായി പിന്തുടരുന്നു. സാഹചര്യങ്ങളെ പരിഗണിക്കാതെ ഈ കാർക്കശ്യം പിന്തുടരുന്നത് ആളുകളെ തീവ്രമായ നിലപാടുകളിലേക്കും ഭീകരവാദത്തിലേക്കും നയിച്ചേക്കാം എന്നതാണ് ഈ രീതി നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ പ്രശ്നം.
· ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായത് അന്വേഷിക്കുന്നവർ (The Most Suitable): ഇവർ സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായതും പ്രായോഗികവുമായ നിയമങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു.
3. സൂഫി ചിന്താധാരകളിലെ വ്യത്യാസം
വ്യക്തികൾ അവരെത്തന്നെ എങ്ങനെ വിലയിരുത്തുന്നു എന്നതിൻ്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് അവർ നിയമങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുന്നത്:
· സുന്നി സൂഫികൾ: സ്വന്തമായി നന്മയും തിന്മയും തിരിച്ചറിയാൻ തങ്ങൾക്ക് കഴിയില്ലെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നവരാണിവർ. അതിനാൽ പണ്ഡിതന്മാർ എന്താണോ കർശനമായി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്, അതിനെ അവർ അതേപടി ചോദ്യം ചെയ്യാതെ സ്വീകരിക്കുന്നു.
· ജ്ഞാന സൂഫികൾ: ദൈവസ്നേഹം മനസ്സിലുള്ളതിനാൽ തങ്ങൾക്ക് നന്മതിന്മകൾ സ്വന്തമായി തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയുമെന്ന് ഇവർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ അപ്പപ്പോഴുള്ള സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ നന്മകളും ഇളവുകളും അവർ ശരീഅത്തിൽ നിന്നും കണ്ടെത്തുന്നു. രണ്ടും ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളെ പിന്തുടരൽ തന്നെയാണ്.
4. നിയമങ്ങൾ കർശനമാക്കിയതിന് പിന്നിലെ രാഷ്ട്രീയം
തുടക്കത്തിൽ ഇത്രയും വിശാലമായിരുന്ന നിയമങ്ങൾ പിന്നീട് എന്തിനാണ് കർശനമായ ഒരൊറ്റ ചട്ടക്കൂടിലേക്ക് മാറ്റിയത്? അതിന് പിന്നിൽ കൃത്യമായ ചില ഭരണപരവും രാഷ്ട്രീയവുമായ കാരണങ്ങളുണ്ട്. ഒരു ഭരണകൂടത്തിന് സമൂഹത്തെ നിയന്ത്രിക്കണമെങ്കിൽ “ഇങ്ങനെയും ചെയ്യാം, അങ്ങനെയും ചെയ്യാം” എന്ന അയഞ്ഞ രീതി പ്രായോഗികമല്ല. ഭരണസൗകര്യത്തിനായി അവർ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങളിൽ നിന്നും ‘ഏറ്റവും സ്വീകാര്യമായ ഒരൊറ്റ നിയമം’ മാത്രം തിരഞ്ഞെടുത്ത് ജനങ്ങളിൽ നടപ്പിലാക്കാൻ തുടങ്ങി.
5. പണ്ഡിതന്മാരുടെ ദീർഘവീക്ഷണം
ഏറ്റവും പ്രബലമായ നിലപാടുകൾ മാത്രം സ്വീകരിക്കണം എന്ന നിയമം പണ്ഡിതന്മാർ ഉണ്ടാക്കിയെങ്കിലും, എതിർഭാഗത്തുള്ള അഭിപ്രായങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് അവർ ഒരിക്കലും പറഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇസ്ലാമിലെ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങളെല്ലാം ഇസ്ലാമിൻ്റെ പരിധിയിൽ നിൽക്കുന്നതും ശരിയാകാൻ സാധ്യതയുള്ളതുമാണെന്ന് അവർക്കറിയാമായിരുന്നു.
അതുകൊണ്ട് അവർ കൃത്യമായ ഒരു അതിർവരമ്പ് വരച്ചു: പൊതുജനങ്ങളോട് മതവിധി പറയുമ്പോൾ ഭരണകൂടത്തിൻ്റെയും സമൂഹത്തിൻ്റെയും കെട്ടുറപ്പിനായി ഏറ്റവും പ്രബലമായ (കർശനമായ) അഭിപ്രായം തന്നെ പറയണം. എന്നാൽ സ്വന്തം വ്യക്തിജീവിതത്തിൽ, ഒരാൾക്ക് ആവശ്യമെങ്കിൽ മറ്റ് അഭിപ്രായങ്ങളും ഇളവുകളും സ്വീകരിക്കാവുന്നതാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ, പ്രവാചകൻ പഠിപ്പിച്ച ശരീഅത്ത് നിയമങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ വിശാലത ആ മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർക്ക് കൃത്യമായി അറിയാമായിരുന്നു എന്നതാണ് എൻ്റെ ഈ ഗ്രന്ഥത്തിലൂടെ ഞാൻ വായനക്കാരിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന പ്രധാന നിരീക്ഷണം.
ജ്ഞാനസൂഫികളുടെ പാത: ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ നിലപാട്
ഈ പുസ്തകം പ്രധാനമായും ജ്ഞാനസൂഫികളുടെ ആശയങ്ങളെയും അവരുടെ കർമ്മശാസ്ത്ര (ശരീഅത്ത്) സമീപനങ്ങളെയുമാണ് ലോകത്തിന് മുന്നിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ഈ ഗ്രന്ഥം രചിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ള ചില അടിസ്ഥാന നിലപാടുകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
കർശന നിയമങ്ങളല്ല, വിശാലതയാണ് വഴി
മതനിയമങ്ങളിലെ ഏറ്റവും കർശനമായ അല്ലെങ്കിൽ ‘പ്രബലമായ’ അഭിപ്രായങ്ങൾ മാത്രം പിൻപറ്റാൻ നിർബന്ധിക്കുന്ന രീതിയോട് ഈ പുസ്തകം യോജിക്കുന്നില്ല. അത്തരം നിർബന്ധങ്ങൾ പലപ്പോഴും രാഷ്ട്രീയ ഇസ്ലാമിനെ വളർത്താനും, മനുഷ്യരെ നീതിയിൽ നിന്നും മനുഷ്യത്വത്തിൽ നിന്നും അകറ്റാനുമാണ് കാരണമാകുന്നത്. ലോകത്ത് ഇന്നും നാം കാണുന്ന വൈവിധ്യങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നത് തന്നെ, ഇത്തരം കർശന നിലപാടുകളെ തള്ളിക്കളഞ്ഞ വലിയൊരു വിഭാഗം മനുഷ്യർ ഇവിടെ ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ്.
ലക്ഷ്യം അല്ലാഹുവാണെന്നും മറ്റ് നിയമങ്ങളെല്ലാം അതിലേക്കുള്ള വഴികൾ മാത്രമാണെന്നും തിരിച്ചറിയുന്നവരാണ് ജ്ഞാനസൂഫികൾ. അതിനാൽ, സ്നേഹസ്വരൂപനായ ദൈവത്തെ പ്രാപിക്കാൻ അവർ എപ്പോഴും കൂടുതൽ വിശാലവും മനുഷ്യത്വപരവുമായ മതവീക്ഷണങ്ങളാണ് സ്വീകരിക്കുന്നത്.
മനുഷ്യത്വമാണ് ഏറ്റവും വലിയ ആത്മീയത
ശരീഅത്ത് നിയമങ്ങൾ അക്ഷരംപ്രതി പാലിച്ചാൽ മാത്രമേ ദൈവസാമീപ്യം ലഭിക്കൂ എന്നത് വലിയൊരു തെറ്റിദ്ധാരണയാണ്. ജീവിതകാലം മുഴുവൻ പാപങ്ങൾ ചെയ്ത ഒരു സ്ത്രീ, ദാഹിച്ചുവലഞ്ഞ ഒരു നായയ്ക്ക് വെള്ളം കൊടുത്തതിന്റെ പേരിൽ ഉന്നതമായ പദവിയിലെത്തിയ ചരിത്രം പ്രവാചക വചനങ്ങളിൽ (ഹദീസ്) നാം കാണുന്നുണ്ട്. അവിടെ അവരെ ഉന്നതയാക്കിയത് കർശനമായ നിയമപാലനമല്ല, മറിച്ച് അവരിലുണ്ടായിരുന്ന കാരുണ്യവും മനുഷ്യത്വവുമാണ്.
ഈയൊരു തലത്തിൽ നിന്നാണ് ജ്ഞാനസൂഫി മാർഗ്ഗത്തെ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. ഉന്നതമായ മാനുഷിക ഗുണങ്ങളുള്ള, ഏറ്റവും നല്ല മനുഷ്യനായി ജീവിക്കുക എന്നതാണ് അവരുടെ ആരാധന. അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ ശരീഅത്ത് നിയമങ്ങൾ പാലിക്കപ്പെടുന്നത് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ തലങ്ങളിലൂടെയായിരിക്കും.
സൂഫികൾക്ക് വേറെ നിയമപുസ്തകങ്ങളില്ല
സൂഫികൾ മതനിയമങ്ങളെ വിശാലമായി കാണുന്നു എന്ന് കരുതി അവർക്ക് വേറെ നിയമപുസ്തകങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിക്കരുത്. മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ രചിച്ച ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ നിന്ന് തന്നെയാണ് അവർ ആശയങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നത്. അവർ മദ്ഹബുകളെയും (കർമ്മശാസ്ത്ര സരണികൾ) സ്വഹാബിമാരുടെ മാതൃകകളെയും പൂർണ്ണമായി അംഗീകരിക്കുന്നു.
എന്നാൽ, ശരീഅത്തിന്റെ വിശാലതയെ ഇല്ലാതാക്കുന്ന രീതിയിൽ ‘ഏതെങ്കിലും ഒരു അഭിപ്രായം മാത്രമേ ശരിയുള്ളൂ’ എന്ന് വാശിപിടിക്കുകയോ, വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങൾ പറഞ്ഞതിന്റെ പേരിൽ പണ്ഡിതന്മാരെ തള്ളിക്കളയുകയോ ചെയ്യുന്ന യാഥാസ്ഥിതിക രീതി അവർക്കില്ല. ഈ വിശാലതയാണ് അവരെ വ്യത്യസ്തരാക്കുന്നത്.
ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം
ആധുനിക കാലത്ത് ഒരു മുസ്ലിമിന് ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയുന്ന ഏറ്റവും സുന്ദരമായ മാതൃക പഠിപ്പിക്കുന്നത് ജ്ഞാനസൂഫികളാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ പൂർണ്ണമായും അവരുടെ പക്ഷത്തുനിന്നുകൊണ്ട് നിങ്ങളോട് സംവദിക്കുന്നത്. മുസ്ലിം പക്ഷത്ത് നിന്നുള്ള നിലപാടായി ഞാൻ ഇതിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത് ഈ സൂഫി വീക്ഷണങ്ങളാണ്.
മനുഷ്യത്വത്തിനും നീതിക്കും വിലകൽപ്പിക്കുന്ന, സ്നേഹത്തിലധിഷ്ഠിതമായ ഈ ജ്ഞാനസൂഫി മാർഗ്ഗത്തെ ലോകത്തിന് പരിചയപ്പെടുത്തുക എന്നത് മാത്രമാണ് ഈ പുസ്തകം കൊണ്ട് ഞാൻ ലക്ഷ്യമാക്കുന്നത്.
ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ ‘ധാർമിക സൂഫികൾ’ (Ethical Sufis) എന്നൊരു പുതിയ ആശയമാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ഇതിലൂടെ ഞാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് എന്താണെന്ന് വളരെ ലളിതമായി താഴെ വ്യക്തമാക്കുന്നു:
ആരാണ് ധാർമിക സൂഫികൾ?
സുന്നി സൂഫികളും ജ്ഞാന സൂഫികളും ഇസ്ലാം മതത്തിന് അകത്തുള്ളവരാണെങ്കിൽ, ഇസ്ലാമിന് പുറത്തുള്ള നല്ലവരായ മനുഷ്യരെയാണ് ഞാൻ ‘ധാർമിക സൂഫികൾ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇതിൽ മറ്റു മതസ്ഥർ, മതമില്ലാത്തവർ, ദൈവവിശ്വാസികൾ, നിരീശ്വരവാദികൾ, അജ്ഞേയവാദികൾ (Agnostics) എന്നിവരെല്ലാം ഉൾപ്പെടുന്നു. ധാർമികതയ്ക്ക് വേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്ന നല്ല മനുഷ്യരാണ് അവർ എന്നതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവരെ ‘സൂഫികൾ’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്.
എന്തുകൊണ്ട് അവർ പരാജിതരല്ല?
ഖുർആനിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നോക്കുമ്പോൾ ഈ വിഭാഗം ആളുകളും അടിസ്ഥാനപരമായി വിജയിച്ചവർ തന്നെയാണ് എന്നാണ് എന്റെ കണ്ടെത്തൽ. കാരണം, സത്യം ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടും അത് അഹങ്കാരത്തോടെ നിഷേധിക്കുന്നവർക്ക് മാത്രമാണ് ഇസ്ലാം പരാജയം ഉറപ്പുനൽകുന്നത്. അങ്ങനെയുള്ള ബോധപൂർവ്വമായ നിഷേധികളല്ലാത്ത ഈ മനുഷ്യർ ഒരിക്കലും പരാജിതരല്ല എന്ന് ഖുർആൻ തന്നെ വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്.
ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത:
യാതൊരുവിധ വ്യാജ അവകാശവാദങ്ങളുമില്ലാതെ, തികച്ചും സത്യസന്ധമായും നീതിയുക്തമായും ഈ മനുഷ്യരോട് സംവദിക്കുക എന്നതാണ് എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത. വ്യത്യസ്ത ചിന്താഗതിക്കാരെയും മതവിശ്വാസികളെയും ഒരേ കുടക്കീഴിൽ കൊണ്ടുവരാനാണ് ഞാൻ ഇതിൽ ശ്രമിക്കുന്നത്.
യുക്തിവാദത്തിനും ശാസ്ത്രത്തിനും ഉള്ള പ്രാധാന്യം:
നമ്മുടെ ഇന്നത്തെ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രത്യേകത പരിഗണിച്ച്, യുക്തിവാദം (Rationalism), നിരീശ്വരവാദം (Atheism), ശാസ്ത്രവാദം എന്നിവയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകിക്കൊണ്ടാണ് ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ ധാർമിക സൂഫികളെ വിലയിരുത്തുന്നത്.
എന്റെ പ്രാർത്ഥന:
മനുഷ്യരിൽ ദൈവസ്നേഹം വളർത്താനും, അവരുടെ ജീവിതം മെച്ചപ്പെടുത്താനും, സമൂഹത്തിൽ നിന്ന് തീവ്രവാദം ഇല്ലാതാക്കാനും, ഒപ്പം ശാസ്ത്രീയ അവബോധം വളർത്താനും എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിന് സാധിക്കട്ടെ എന്ന് എന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട റബ്ബിനോട് ഞാൻ ആത്മാർത്ഥമായി പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ആമീൻ.
നിഫാഖ് (കാപട്യം)
പ്രിയ വായനക്കാരാ, എന്റെ ഈ രചനയിൽ നാം ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു പ്രധാന വിഷയമാണ് ‘നിഫാഖ്’ അഥവാ കാപട്യം.
എന്താണ് നിഫാഖ്?
· ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, ഒരു കാര്യത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സത്യം വ്യക്തമായി ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടും അത് മനസ്സുകൊണ്ട് അംഗീകരിക്കാതിരിക്കുക.
· എന്നാൽ മറ്റുള്ളവരുടെ മുന്നിൽ, താൻ അതൊക്കെ അംഗീകരിക്കുന്ന ഒരു വിശ്വാസിയാണെന്ന് അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അവസ്ഥയാണിത്.
· ഇസ്ലാമിക ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഇത്തരം ആളുകളെയാണ് ‘കപടവിശ്വാസികൾ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
സൂഫി മാർഗ്ഗത്തിലെ പ്രാധാന്യം
ജ്ഞാനത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിലൂടെ, സൂഫി മാർഗ്ഗത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന നമ്മൾ മനസ്സിലാക്കേണ്ട സുപ്രധാനമായ ഒരു കാര്യമുണ്ട്—എല്ലാത്തരം കാപട്യങ്ങളിൽ നിന്നും നാം പൂർണ്ണമായും മോചനം നേടേണ്ടതുണ്ട്. ഇന്നത്തെ കാലത്ത് പലരിലും പല പുതിയ രൂപങ്ങളിൽ ഈ കാപട്യം ഒളിഞ്ഞുകിടക്കുന്നത് നമുക്ക് കാണാം.
ദൈവിക പ്രണയത്തിലേക്കുള്ള വഴി
നമ്മുടെ ഉള്ളും പുറവും ഒന്നാകുമ്പോൾ മാത്രമാണ് നാം ഈ യാത്രയിൽ വിജയിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്തെ ഇത്തരം എല്ലാ കാപട്യങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനായാൽ മാത്രമേ, ഏറ്റവും പരിശുദ്ധവും ധാർമികവുമായ ആ അത്യുന്നത ദൈവിക പ്രണയം അതിന്റെ പൂർണ്ണതയിൽ ആസ്വദിക്കാൻ നമുക്ക് സാധിക്കുകയുള്ളൂ.
എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ ആദ്യമായി ചർച്ചയ്ക്കെടുക്കുന്നത് ശാസ്ത്രത്തോടുള്ള ആധുനിക വിശ്വാസി സമൂഹത്തിന്റെ കാപട്യത്തെക്കുറിച്ചാണ്. ഇന്ന് നമ്മൾ അനുഭവിക്കുന്ന എല്ലാ പുരോഗതിക്കും കാരണം ശാസ്ത്രമാണ് എന്നത് പകൽപോലെ സത്യമായ കാര്യമാണ്. ഇവിടെ നാം പ്രധാനമായും മനസ്സിലാക്കേണ്ട ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളുണ്ട്:
മതവും ശാസ്ത്രവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം:
മതം മനുഷ്യന്റെ ആത്മാന്വേഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഉണ്ടായതാണ്, അല്ലാതെ ശാസ്ത്രം പഠിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടതല്ല. മതഗ്രന്ഥങ്ങൾ ഭൗതിക ലോകത്തെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നത് ദൈവത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ്; അല്ലാതെ ഓരോ കാര്യവും എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ ശാസ്ത്രീയ കാരണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാനല്ല.
ശാസ്ത്രവും പ്രമാണങ്ങളും ഏറ്റുമുട്ടുമ്പോൾ നാം എന്തുചെയ്യണം?
ഖുർആനിലെ ചില പരാമർശങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷത്തിൽ ശാസ്ത്രത്തിന് എതിരാണെന്ന് തോന്നിയേക്കാം. എന്നാൽ തെളിയിക്കപ്പെട്ട ഒരു ശാസ്ത്രസത്യം മുന്നിൽ വന്നാൽ, അതിനെ അംഗീകരിക്കുക എന്നതാണ് നമ്മുടെ ധാർമ്മിക ഉത്തരവാദിത്തം.
· യുക്തിയുടെ പ്രാധാന്യം: നാം മതം സ്വീകരിച്ചത് തന്നെ നമ്മുടെ യുക്തി ഉപയോഗിച്ചാണ്. ആ യുക്തിയുടെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന രൂപമാണ് ശാസ്ത്രം. അതിനാൽ ശാസ്ത്രസത്യങ്ങളെ എതിർക്കുന്നതിൽ യാതൊരു ന്യായവുമില്ല.
· പ്രമാണങ്ങളെ എങ്ങനെ സമീപിക്കണം?: ശാസ്ത്രം എതിരാകുമ്പോൾ പ്രമാണങ്ങൾ തെറ്റാണെന്ന് പറഞ്ഞ് ഉപേക്ഷിക്കണമെന്നല്ല ഇതിനർത്ഥം. പ്രമാണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ ‘ധാരണകൾ’ തെറ്റാകാം എന്നാണ് നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. ഉറപ്പായ ശാസ്ത്രസത്യങ്ങൾ (ഉറപ്പ്) മുന്നിൽ വരുമ്പോൾ, പ്രമാണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ പഴയ ധാരണകളെ തിരുത്തുകയും, ശാസ്ത്രസത്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് പ്രമാണങ്ങൾക്ക് പുതിയ അർത്ഥങ്ങൾ നൽകുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് പണ്ഡിതന്മാർ പഠിപ്പിക്കുന്ന രീതി (അശ്അരി മദ്ഹബ് ഉൾപ്പെടെ).
· കാപട്യം ഒഴിവാക്കുക: ശാസ്ത്രത്തിന്റെ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും അനുഭവിച്ചുകൊണ്ട്, അതിനെതിരെ സംസാരിക്കുന്നത് വലിയ കാപട്യമാണ് (Scientific Hypocrisy). തനിക്ക് ബോധ്യമുള്ള സത്യങ്ങളെ മറച്ചുവെച്ച് ആളുകൾക്ക് മുന്നിൽ അഭിനയിക്കുന്നത് മതപരമായി തന്നെ ഹറാമാണ്. സത്യം അംഗീകരിക്കുന്നവരെ അക്രമിക്കുന്നവനല്ല ദൈവം എന്ന് നാം ഉറച്ചു വിശ്വസിക്കണം.
ചരിത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങൾ:
ശാസ്ത്രത്തോട് മുഖംതിരിക്കുന്ന പ്രവണത ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിൽ പലർക്കും വലിയ വില നൽകേണ്ടി വന്നിട്ടുണ്ട്. ഇന്ന് നാം അഭിമാനത്തോടെ ഓർക്കുന്ന പല ശാസ്ത്രജ്ഞരും അക്കാലത്തെ യാഥാസ്ഥിതിക പണ്ഡിതരാൽ ക്രൂരമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്:
· ജാബിർ ബിൻ ഹയ്യാൻ: രസതന്ത്രത്തിന്റെ പിതാവായ അദ്ദേഹം പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയപ്പോൾ, അദ്ദേഹം മാരണക്കാരനാണെന്ന് അക്കാലത്തെ പ്രമുഖ പണ്ഡിതനായ ഇബ്നു തൈമിയ്യ ഫത്വ ഇറക്കി. ഇതുമൂലം അദ്ദേഹത്തിന് ഒറ്റപ്പെട്ട് ജീവിക്കേണ്ടി വന്നു.
· അൽ കിന്ദി: അറബ് ഫിലോസഫിയുടെ പിതാവായ അദ്ദേഹത്തെ, യുക്തിക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകി എന്ന കാരണത്താൽ ഭരണാധികാരികൾ തെരുവിലിട്ട് അടിക്കുകയും പുസ്തകങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
· ഇബ്നു റുഷ്ദ്, ജഅദ് ബിൻ ദിർഹം: ഇവരെപ്പോലുള്ള പ്രമുഖ ചിന്തകർക്കും തങ്ങളുടെ ശാസ്ത്രീയ-യുക്തി ചിന്തകളുടെ പേരിൽ കൊടിയ പീഡനങ്ങളും ശിക്ഷകളും ഏൽക്കേണ്ടി വന്നു.
അന്ന് അവരെ പീഡിപ്പിച്ചവർ ഇന്ന് ചരിത്രത്തിലില്ല, എന്നാൽ ആ ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ സംഭാവനകൾ ഇന്നും ലോകത്ത് നിലനിൽക്കുന്നു. അതിനാൽ, ശാസ്ത്രത്തോടും യുക്തിയോടും മുഖംതിരിക്കുന്ന ഈ പഴയ തെറ്റായ പ്രവണത ഇനിയും നാം ആവർത്തിച്ചുകൂടാ. സത്യങ്ങളെ തുറന്ന മനസ്സോടെ സ്വീകരിക്കാൻ നാം തയ്യാറാകണം.
ശാസ്ത്രവും സമൂഹവും: ചരിത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങൾ
പ്രിയ വായനക്കാരെ, ചരിത്രത്തിലെ നാഗരികതകളുടെ വളർച്ചയും തളർച്ചയും വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോൾ, ശാസ്ത്രത്തോടും സ്വതന്ത്ര ചിന്തയോടും മുൻകാല സമൂഹങ്ങൾ കാണിച്ച മനോഭാവം നാം പ്രത്യേകം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ചരിത്രത്തിന്റെ തിരശ്ശീലയ്ക്ക് പിന്നിലെ ഇത്തരം യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളാണ് ഈ ഗ്രന്ഥത്തിലൂടെ നാം അന്വേഷിക്കുന്നത്.
പണ്ടുകാലത്ത് മനുഷ്യന്റെ ബൗദ്ധികവും ശാസ്ത്രീയവുമായ അന്വേഷണങ്ങൾക്ക് അർഹിക്കുന്ന അംഗീകാരം എപ്പോഴും ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. ചരിത്രത്തിലെ മഹാരഥന്മാരായ ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ ജീവിതം ഇതിന് തെളിവാണ്:
· ഇബ്നു ഹൈഥം (പ്രകാശശാസ്ത്രത്തിന്റെ പിതാവ്): അന്നത്തെ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് നൈൽ നദിയിൽ അണക്കെട്ട് നിർമ്മിക്കാൻ സാധിക്കില്ലെന്ന ശാസ്ത്രീയ സത്യം പറഞ്ഞതിന്റെ പേരിൽ പത്തുവർഷത്തോളം അദ്ദേഹത്തിന് ജയിൽവാസം അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നു. ഒടുവിൽ ഭ്രാന്തനാണെന്ന് അഭിനയിച്ചാണ് അദ്ദേഹം അവിടെനിന്നും രക്ഷപ്പെട്ടത്.
· അബുൽ കാസിം സഹ്റാവി (ശസ്ത്രക്രിയയുടെ പിതാവ്): അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്തായ വൈദ്യശാസ്ത്ര കണ്ടുപിടുത്തങ്ങൾക്ക് സ്വന്തം സമൂഹത്തിൽ വലിയ വില ലഭിച്ചില്ല. പിന്നീട് ആ കൃതികൾ ലാറ്റിൻ ഭാഷയിലേക്ക് പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയപ്പോഴാണ് പാശ്ചാത്യലോകത്ത് നിന്നും അദ്ദേഹത്തിന് അർഹിക്കുന്ന അംഗീകാരം ലഭിച്ചത്.
· അൽ ഖവാറസ്മി (ഗണിതശാസ്ത്രജ്ഞൻ): ഗണിതശാസ്ത്രം വളരെ കൃത്യവും സംശയങ്ങൾക്ക് ഇടയില്ലാത്തതുമായ ഒരു ശാഖയായതുകൊണ്ട് മാത്രമാണ് ഖവാറസ്മിയെപ്പോലുള്ളവർക്ക് അക്കാലത്ത് സ്വീകാര്യത ലഭിച്ചത്.
ചിന്തകളുടെ പരിമിതിയും പ്രത്യാഘാതങ്ങളും
അബ്ബാസിയ ഭരണകാലത്ത് ‘ബൈത്തുൽ ഹിക്മ’ (House of Wisdom) പോലെയുള്ള മികച്ച വിജ്ഞാന കേന്ദ്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള അറിവുകൾ അവിടെ ശേഖരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. എന്നാൽ, അന്നത്തെ സമൂഹത്തിന് ശാസ്ത്രത്തെ വിശാലമായി ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല. അക്കാലത്തെ ചില ഇടുങ്ങിയ മതകീയ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ മനുഷ്യന്റെ സ്വതന്ത്രമായ ചിന്തകൾക്ക് വലിയ തടസ്സമായി. ഇതിന്റെ തുടർച്ചയെന്നോണം, പിന്നീട് പല പണ്ഡിതന്മാരും ഇത്തരം വിജ്ഞാന കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് എതിരായി മാറുകയും ചെയ്തു.
ഇന്നത്തെ അവസ്ഥയും നമ്മുടെ ഉത്തരവാദിത്തവും
മുൻഗാമികൾ ചെയ്ത ഈ വലിയ പിഴവിന്റെ ഫലമാണ് നാം ഇന്ന് കാണുന്നത്. അന്ന് ശാസ്ത്രത്തെ വേണ്ടവിധം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാത്തതുകൊണ്ട്, ഇന്ന് പല മുസ്ലിം രാഷ്ട്രങ്ങളും ശാസ്ത്ര-സാങ്കേതിക രംഗങ്ങളിൽ വളരെ പിന്നിലായിപ്പോയി. പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്കായി മറ്റു സമൂഹങ്ങളെ ആശ്രയിക്കേണ്ട ഗതികേടിലാണ് അവരിന്നുള്ളത്.
പഴയ തലമുറയ്ക്ക് ശാസ്ത്രത്തിന്റെ മഹത്വം പൂർണ്ണമായി മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല എന്നൊരു ന്യായീകരണം നമുക്ക് വേണമെങ്കിൽ നൽകാം. എന്നാൽ, ശാസ്ത്രത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം കൃത്യമായി അറിയാവുന്ന ഇന്നത്തെ കാലത്തും നാം അതിനെ അവഗണിക്കുന്നത് ശുദ്ധമായ കാപട്യമാണ് (നിഫാഖ്). ഈ ചരിത്ര സത്യങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞ്, വിജ്ഞാനത്തെയും ശാസ്ത്രചിന്തയെയും നെഞ്ചിലേറ്റി നാം ധൈര്യപൂർവ്വം മുന്നോട്ട് പോയേ തീരൂ.
പ്രിയ വായനക്കാരേ ഞാൻ നിങ്ങളുമായി സംവദിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന സുപ്രധാനമായ ഒരു വിഷയമാണ് ‘ഭൗതികമായ നിഫാഖ്’ (ഭൗതിക വിഷയങ്ങളിലെ കാപട്യം) വെടിയുക എന്നത്. വളരെ ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെയും ചിന്തകളിലെയും സത്യസന്ധതയെക്കുറിച്ചാണ് നാമിവിടെ ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്.
ഈ ആശയത്തെ താഴെ പറയുന്ന പ്രധാന തലങ്ങളിലൂടെ നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാം:
1. മതത്തിന്റെ പേരിലുള്ള അന്ധമായ ന്യായീകരണങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക
ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങൾ മറച്ചുവെക്കുന്നതിന് തുല്യം തന്നെയാണ് ഭൗതികമായ കാര്യങ്ങളിൽ നാം കാണിക്കുന്ന കാപട്യവും. ഇത് നമ്മുടെ വ്യക്തിപരമായ സത്യസന്ധതയെയാണ് ചോദ്യം ചെയ്യുന്നത്. പലപ്പോഴും മതത്തെ സംരക്ഷിക്കാൻ വേണ്ടിയെന്ന പേരിൽ നാം ചില സത്യങ്ങളെ വളച്ചൊടിക്കുകയോ അന്ധമായി ന്യായീകരിക്കുകയോ ചെയ്യാറുണ്ട്. ഇത് ഒട്ടും ശരിയായ നിലപാടല്ല. “ഒരു വിഭാഗത്തോടുള്ള വെറുപ്പ് അവരോട് അനീതി കാണിക്കാൻ നിങ്ങളെ പ്രേരിപ്പിക്കരുത്” എന്ന് ഖുർആൻ തന്നെ നമ്മെ വ്യക്തമായി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.
2. ഭൗതിക പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പ്രായോഗിക പരിഹാരം തേടുക
നാം നേരിടുന്ന ഭൗതികമായ വിഷയങ്ങളെ, ഭൗതികവും യാഥാർത്ഥ്യബോധവുമുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾ വെച്ച് തന്നെ വിലയിരുത്തണം. ഉദാഹരണത്തിന്, ഫലസ്തീനിലെ ജനങ്ങളുടെ പ്രശ്നങ്ങളെ നാം സമീപിക്കേണ്ടത് ഒരു ‘രാഷ്ട്രീയ-ഭൗതിക’ പ്രശ്നം എന്ന നിലയിലാണ്. പ്രവാചക കാലഘട്ടത്തിലുള്ള ആ നാടിനെക്കുറിച്ച് നിരവധി ചരിത്രങ്ങളും ഹദീസുകളും ഉണ്ടെങ്കിലും, അവയുടെ വ്യാഖ്യാനങ്ങളിൽ നമുക്ക് തെറ്റുപറ്റാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ കൃത്യമായ പരിഹാരം കണ്ടെത്താൻ അതിനെ ഒരു ഭൗതിക യാഥാർത്ഥ്യമായിത്തന്നെ പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
3. വിമർശനങ്ങളോടുള്ള സഹിഷ്ണുത
ഇസ്ലാമിനെ വിമർശിക്കുന്നതോ അതിന് പ്രതികൂലമായതോ ആയ പഠനങ്ങൾ പുറത്തുവരുമ്പോൾ നാം അസഹിഷ്ണുത കാണിക്കുകയോ ക്രൂരമായി പ്രതികരിക്കുകയോ ചെയ്യേണ്ടതില്ല. അവർ പറയുന്നതിലെ യുക്തിയെ വിലയിരുത്തുകയും സത്യസന്ധമായ നിലപാടുകൾ സ്വീകരിക്കുകയുമാണ് വേണ്ടത്. ഒരാൾക്ക് ഇസ്ലാം പൂർണ്ണമായി ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ല എങ്കിൽ, അതിന്റെ പേരിൽ അല്ലാഹു അവരെ ക്രൂരമായി ശിക്ഷിക്കില്ല. കാരണം, അവരിലേക്ക് കൃത്യമായ തെളിവുകൾ എത്തിയിട്ടുണ്ടാവില്ല. അല്ലാഹു ആരോടും അനീതി കാണിക്കുകയില്ല.
4. അജ്ഞതയും അഹങ്കാരവും തിരിച്ചറിയുക
പ്രവാചകന്റെ ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ നമുക്കിതിന് മാതൃകയുണ്ട്:
· അഹങ്കാരം: സത്യം എന്താണെന്ന് പൂർണ്ണമായി ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടും, അഹങ്കാരം കൊണ്ട് അതിനെ എതിർത്ത അബൂലഹബിനെപ്പോലുള്ളവരെ ചരിത്രം വിമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
· അജ്ഞത: എന്നാൽ, പ്രവാചകനെ മനസ്സിലാക്കാത്തത് കൊണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ അധിക്ഷേപിച്ച ഒരു വൃദ്ധയായ സ്ത്രീയുടെ വിറക് ചുമക്കാൻ പ്രവാചകൻ തന്നെ സഹായിച്ചതും ചരിത്രമാണ്. അവിടെ ആ സ്ത്രീയെ ആരും ആക്ഷേപിച്ചില്ല, കാരണം അവർ സത്യം അറിയാത്തവരായിരുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ:
നമ്മെ വിമർശിക്കുന്നവരെയെല്ലാം ‘കാഫിറുകൾ’ (അവിശ്വാസികൾ) എന്ന് മുദ്രകുത്തി മാറ്റിനിർത്തുന്നത് ശരിയല്ല. അത് നമ്മുടെ തന്നെ വിഷമങ്ങൾ വർദ്ധിപ്പിക്കാനേ ഉപകരിക്കൂ. ആരോഗ്യകരമായ വിമർശനങ്ങൾ എപ്പോഴും ഒരു നല്ല സമൂഹത്തിന്റെ ലക്ഷണമാണ്. ഒരു ഗ്രന്ഥകാരൻ എന്ന നിലയിൽ അത്തരം തുറന്ന ചിന്തകളെയും ആരോഗ്യകരമായ വിമർശനങ്ങളെയും ഞാൻ എപ്പോഴും സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ സത്യസന്ധമായി ഉൾക്കൊള്ളാൻ നമുക്ക് സാധിക്കണം.
ആധുനിക മതപ്രബോധന രംഗത്തെ കാതലായ ചില വീഴ്ചകളെ ലളിതമായി തുറന്നുകാണിക്കാനാണ് ഞാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. തത്ത്വചിന്താപരമായ അന്വേഷണങ്ങളിലൂടെയും ചരിത്രപരമായ വായനയിലൂടെയും ഞാൻ മനസ്സിലാക്കിയ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ താഴെ പറയുന്ന പോയിൻ്റുകളായി ചുരുക്കി അവതരിപ്പിക്കാം:
ശാസ്ത്രത്തെ വളച്ചൊടിക്കുന്ന കാപട്യം
ഇന്നത്തെ മതപ്രഭാഷകരിൽ പലരും വലിയൊരു കാപട്യം (നിഫാഖ്) കൊണ്ടുനടക്കുന്നുണ്ട്. മതത്തിലെ ചില കാര്യങ്ങൾ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ശാസ്ത്രീയമോ ധാർമികമോ അല്ലെന്ന് അവർക്ക് നല്ല ബോധ്യമുണ്ട്. എന്നിട്ടും, സ്വന്തം മതം ഇല്ലാതാകുമോ എന്ന ഭയം കാരണം അവർ ശാസ്ത്രത്തെ വളച്ചൊടിച്ച് വ്യാജമായി ന്യായീകരിക്കുന്നു. നിർഭാഗ്യവശാൽ, ഇന്ന് ജനങ്ങളെ ഏറ്റവും മനോഹരമായി തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കാൻ കഴിവുള്ളവനാണ് ‘മികച്ച പ്രബോധകൻ’ എന്ന അവസ്ഥ വന്നിരിക്കുന്നു.
തീവ്രവാദത്തിലേക്കുള്ള വഴി
മതം 100% ശാസ്ത്രീയമാണെന്ന് ഇവർ ജനങ്ങളെ തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്നു. ഈ വ്യാജ അവകാശവാദം കേൾക്കുന്ന സാധാരണക്കാർ ചിന്തിക്കുന്നത്, “ഇത്രയും വ്യക്തമായ സത്യം മനസ്സിലായിട്ടും മറ്റു മതസ്ഥർ അത് അംഗീകരിക്കാത്തത് അവർ വിവരദോഷികളായതുകൊണ്ടാണ്” എന്നാണ്. ഈ ചിന്ത മറ്റുള്ളവരെ തരംതാഴ്ത്തി കാണാനും, അവരോട് വെറുപ്പ് വളർത്താനും, ഒടുവിൽ അവർ കൊല്ലപ്പെടുന്നത് പോലും തെറ്റല്ല എന്ന തീവ്രവാദ മനോഭാവത്തിലേക്കും സമൂഹത്തെ നയിക്കുന്നു.
ഭൗതിക തെളിവുകളുടെ അഭാവം
സത്യത്തിൽ, പ്രവാചകനെയോ മതത്തെയോ 100% ഭൗതികമായി തെളിയിക്കാനുള്ള യാതൊരു സാഹചര്യവും ഇന്നില്ല. എല്ലാവർക്കും ബോധ്യപ്പെടുന്ന രൂപത്തിലുള്ള നിർബന്ധിത തെളിവുകൾ ദൈവം ഇവിടെ അവശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുമില്ല. വിശ്വസിക്കാൻ താല്പര്യമുള്ളവർക്ക് വിശ്വസിക്കാം എന്നൊരു അവസ്ഥ മാത്രമാണുള്ളത്. എന്നിരിക്കെ, ഇല്ലാത്ത തെളിവുകൾ ഉണ്ടെന്ന് പറഞ്ഞ് ജനങ്ങളുടെ മനസ്സിൽ വിഷം കലർത്തുന്നത് തികഞ്ഞ വഞ്ചനയാണ്.
സത്യാന്വേഷികൾ അകലുന്നു
പ്രബോധകരുടെ ഈ പൊള്ളത്തരങ്ങളെ വസ്തുനിഷ്ഠമായി പഠിക്കുന്ന സത്യസന്ധരായ ആളുകൾക്ക് ഒടുവിൽ ഇസ്ലാം തന്നെ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വരുന്നു. എൻ്റെ വായനയിൽ, ഈ കാപട്യങ്ങൾ വിശ്വസിച്ച് മതത്തിൽ നിൽക്കുന്നവരേക്കാൾ കുറഞ്ഞ നിഫാഖ് (കാപട്യം) മതം ഉപേക്ഷിക്കുന്നവരിലാണ് കാണാൻ കഴിയുന്നത്. സത്യസന്ധരായ ആളുകൾ പുറത്തുപോകാൻ ഈ വ്യാജ പ്രബോധന ശൈലി കാരണമാകുന്നു.
വിശ്വാസം ആത്മനിഷ്ഠമാകണം (Subjective Iman vs Objective Iman)
ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന പ്രധാന ആശയം ഇതാണ്: മനുഷ്യർക്ക് നൽകേണ്ട വിശ്വാസം (ഈമാൻ) എപ്പോഴും ‘ആത്മനിഷ്ഠം’ (Subjective – ഉള്ളിൽ നിന്ന് തോന്നേണ്ടത്) ആയിരിക്കണം. അതിനെ ഭൗതികമായി തെളിയിക്കപ്പെടുന്ന ‘വസ്തുനിഷ്ഠം’ (Objective) ആക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് അസാധ്യമാണ്.
· സൂഫി മഹത്തുക്കൾ പറഞ്ഞത് “നിങ്ങളുടെ ഉള്ളിലേക്ക് നോക്കുക, അവിടെ ദൈവത്തെ കാണാം” എന്നാണ്.
· ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) “സാധാരണക്കാരുടെ ഈമാൻ എനിക്ക് നൽകണേ” എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ചതും ഈ ആന്തരിക വിശ്വാസത്തിൻ്റെ ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.
എന്നാൽ, ആധുനിക സലഫി സ്വാധീനം കാരണം എല്ലാവരും വിശ്വാസത്തെ ശാസ്ത്രീയമായി തെളിയിക്കാൻ (Objective Iman) ശ്രമിച്ചു. ഇത് തങ്ങളാണ് ശരി എന്ന അഹങ്കാരം വളർത്താനും സമൂഹത്തിൽ ഭിന്നിപ്പുണ്ടാക്കാനും മാത്രമേ ഉപകരിച്ചുള്ളൂ.
ചുരുക്കത്തിൽ: അല്ലാഹുവിനെ നിലനിർത്താൻ വേണ്ടി അശാസ്ത്രീയമായ വാദങ്ങളിലും കർമ്മശാസ്ത്ര കുരുക്കുകളിലും സമയം കളയുന്ന പ്രബോധകർ മൗനം പാലിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. സത്യാന്വേഷിയുടെ ഹൃദയത്തിൽ ദൈവമുണ്ട്. ആ ദൈവത്തെ ഇല്ലാതാക്കാതിരിക്കാൻ, പ്രബോധനത്തിൽ സത്യസന്ധത കാണിക്കുകയും വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉയർന്ന ധാർമിക മൂല്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ തയ്യാറാവുകയും ചെയ്യുക. ഇതിലൂടെ മാത്രമേ ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള ഒരു സമൂഹത്തെ വാർത്തെടുക്കാൻ സാധിക്കൂ.
മതപരമായ കാപട്യത്തെക്കുറിച്ച് (നിഫാഖ്) നമുക്കെല്ലാവർക്കും വ്യക്തമായി അറിയാവുന്നതുകൊണ്ട് അതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വിശദീകരിക്കുന്നില്ല. പകരം, എൻ്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ നാം നേരിടുന്ന ഒരു വലിയ പ്രതിസന്ധിയെക്കുറിച്ചാണ് ഞാൻ ചർച്ച ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്: പ്രവാചകനെ നേരിട്ട് കാണാൻ കഴിയാത്ത ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ, എങ്ങനെയാണ് ഒരാൾ യഥാർത്ഥ വിശ്വാസിയാവുക?
ഇതിനുള്ള ഉത്തരം വളരെ ലളിതമാണ്. പ്രവാചകനിൽ വിശ്വസിക്കാൻ 100% ഭൗതികമായ തെളിവുകൾ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബന്ധവുമില്ല. ശരിയായ ഒരു ബോധ്യത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ നമുക്ക് വിശ്വാസം തുടങ്ങാം.
ചരിത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു പാഠം
പ്രവാചകൻ്റെ കാലത്തെ ഒരു സംഭവം ഞാൻ ഉദാഹരണമായി പറയാം. ഒരിക്കൽ വഴിയിലൂടെ നടന്നുപോവുകയായിരുന്ന പ്രവാചകനോട് ഒരാൾ ചോദിച്ചു: “താങ്കൾ ആരാണ്?”. അവിടുന്ന് മറുപടി പറഞ്ഞു: “ഞാൻ അല്ലാഹുവിൻ്റെ ദൂതനാണ്”. ഈ ഒരൊറ്റ മറുപടി കേട്ടയുടനെ ആ മനുഷ്യൻ ഇസ്ലാം സ്വീകരിച്ചു. 100% ഉറപ്പുള്ള മറ്റ് ഭൗതിക തെളിവുകൾക്കൊന്നും അദ്ദേഹം കാത്തുനിന്നില്ല.
എന്നാൽ, ഒരാളെ ‘അവിശ്വാസി’ എന്ന് വിളിക്കാൻ കൃത്യമായ തെളിവുകൾ ആവശ്യമാണ്. ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) വ്യക്തമാക്കുന്നതും ഇതുതന്നെയാണ്; ഭൗതികമായി 100% തെളിയിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിലും ഒരാൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ശരിയായ ധാരണകളിലൂടെ യഥാർത്ഥ വിശ്വാസിയാകാൻ സാധിക്കും.
നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെ ഒരു ഉദാഹരണം ഞാൻ പറയാം:
നമ്മുടെ ഉപ്പ ആരാണെന്ന് നമുക്ക് ആദ്യം കാണിച്ച് തരുന്നത് നമ്മുടെ ഉമ്മയാണ്. ഉമ്മയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, യാതൊരു സംശയവുമില്ലാതെ പൂർണ്ണ വിശ്വാസത്തോടെയാണ് നാം ആ വ്യക്തിയെ ഉപ്പയായി അംഗീകരിക്കുന്നത്. അവിടെ നാം മറ്റ് തെളിവുകളൊന്നും അന്വേഷിക്കാറില്ല. അറിവ് ലഭിച്ചത് ഉമ്മയിൽ നിന്നാണെങ്കിലും, ഉപ്പയിലുള്ള നമ്മുടെ വിശ്വാസം എത്രമാത്രം ദൃഢമാണെന്ന് ചിന്തിച്ചുനോക്കൂ.
ഇതുപോലെ തന്നെയാണ് പ്രവാചകനിലുള്ള നമ്മുടെ വിശ്വാസവും ദൃഢമാകേണ്ടത്. പ്രവാചകൻ (സ) അല്ലാഹുവിൻ്റെ ദൂതനാണെന്നത് മാറ്റമില്ലാത്ത യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ പ്രവാചകനെ ഭൗതികമായി നേരിട്ട് കാണാൻ സാധിക്കില്ല എന്നത് നമ്മുടെ ഒരു പരിമിതി മാത്രമാണ്.
എൻ്റെ വായനക്കാരോട് എനിക്ക് പറയാനുള്ളത് ഇതാണ്: ഈ പരിമിതികളെ പൂർണ്ണമായും മനസ്സിലാക്കി ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് തന്നെ, യാതൊരു സംശയവുമില്ലാത്ത നല്ലൊരു യഥാർത്ഥ വിശ്വാസിയായി മാറുക എന്നത് മാത്രമാണ് ഇതിനുള്ള ഏക പരിഹാരം.
എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങളോട് പങ്കുവെക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ആശയമാണിത്. നമ്മുടെ ഉള്ളിലെ കാപട്യത്തെ ഇല്ലാതാക്കി, നല്ലൊരു മനുഷ്യനായി മാറാൻ ഈ തിരിച്ചറിവ് നമ്മെ സഹായിക്കും. പറഞ്ഞുവരുന്ന കാര്യം ലളിതമാണ്:
എന്താണ് നമ്മിലെ കാപട്യത്തിന് കാരണം?
· നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള, നമ്മുടെ വിശ്വാസങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാത്ത മനുഷ്യരെല്ലാം നരകത്തിൽ പോകുന്നവരാണെന്നും അനീതി ചെയ്യുന്നവരാണെന്നും നാം പലപ്പോഴും മുൻവിധി വെച്ചുപുലർത്തുന്നു.
· ഇത് നമ്മിലെ നല്ല മനുഷ്യനെ നശിപ്പിക്കുന്നു. ദൈവത്തെ (അല്ലാഹുവിനെ) വളരെ ക്രൂരനും അക്രമിയുമായി ചിത്രീകരിക്കുന്നതിന്റെ കുഴപ്പമാണിത്.
· ഒന്ന് ചിന്തിച്ചു നോക്കൂ; നിങ്ങൾക്ക് പോലും നിങ്ങൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ളവർ നരകത്തിൽ പോകണമെന്നോ, അവർ അനീതി ചെയ്യണമെന്നോ ആഗ്രഹമുണ്ടാകില്ല. പിന്നെ എങ്ങനെയാണ് നമ്മളേക്കാൾ നീതിമാനായ നമ്മുടെ റബ്ബ് അങ്ങനെ ആഗ്രഹിക്കുക? അത് വിശ്വസിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു കാര്യമാണ്!
ആരാണ് യഥാർത്ഥ സത്യനിഷേധി (കാഫിർ)?
· പ്രവാചകൻ പറയുന്നത് 100% സത്യമാണെന്ന് പൂർണ്ണമായും ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടും, അതിനെ ധിക്കാരപൂർവ്വം തള്ളിക്കളഞ്ഞവർ മാത്രമാണ് അടിസ്ഥാനപരമായി ‘സത്യനിഷേധികൾ’ എന്ന ഗണത്തിൽ വരുന്നത്.
· അല്ലാത്തവരൊക്കെ സ്വാഭാവിക മനുഷ്യരാണ്. അവരെയൊക്കെ നിഷേധികളായി (കാഫിറുകളായി) മാത്രം കാണുന്നത് നമ്മുടെ ഉള്ളിൽ ഇരുട്ട് നിറയ്ക്കാൻ മാത്രമേ ഉപകരിക്കൂ.
· വിഷയങ്ങളെ ആഴത്തിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ എനിക്ക് ബോധ്യമാകുന്ന ഒരു സത്യമുണ്ട്: പലപ്പോഴും ഇവിടുത്തെ ചില മുസ്ലീങ്ങളെക്കാൾ സ്വർഗ്ഗം അർഹിക്കുന്നത് മറ്റ് മനുഷ്യരായിരിക്കാം. (ഉന്നതരായ മുസ്ലിം മഹത്തുക്കളുടെ വില കുറച്ചുകാണുകയല്ല ഇതിലൂടെ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്).
നമ്മുടെ ഇന്നത്തെ സമീപനം എങ്ങനെയാകണം?
ഇന്നത്തെ ലോകത്ത് ജീവിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക്, പ്രവാചകന്റെ പ്രവാചകത്വം 100% ബോധ്യപ്പെടാനുള്ള ഭൗതിക സാഹചര്യം നിലവിലില്ല. അതുകൊണ്ട് അനാവശ്യമായി മറ്റുള്ളവരെ വിധികർത്താക്കളെപ്പോലെ വിലയിരുത്താൻ നാം നിൽക്കേണ്ടതില്ല.
പകരം, അടിസ്ഥാനപരമായി എല്ലാവരെയും നന്മയുള്ളവരായി, സ്വർഗ്ഗത്തിന് അർഹരായ വിജയികളായിത്തന്നെ നാം മനസ്സിലാക്കുക. അതാണ് യാഥാർത്ഥ്യത്തോട് ഏറ്റവും അടുത്തുനിൽക്കുന്നത്. ഈയൊരു ലളിതമായ തിരിച്ചറിവ്, മറ്റുള്ള മനുഷ്യരോട് നാം കാണിക്കുന്ന വ്യക്തിപരമായ കാപട്യത്തിൽ (നിഫാഖിൽ) നിന്നും നമ്മെ പൂർണ്ണമായും രക്ഷിക്കും.
പ്രിയ വായനക്കാരേ, നാം ജീവിക്കുന്ന രാജ്യത്തിന്റെ എല്ലാ സുഖസൗകര്യങ്ങളും ആസ്വദിക്കുകയും, എന്നാൽ മനസ്സുകൊണ്ട് ആ രാജ്യത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിനെത്തന്നെ തകർക്കുന്ന ചിന്തകൾ കൊണ്ടുനടക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനെയാണ് ഞാൻ ‘രാഷ്ട്ര നിഫാഖ്’ അഥവാ ദേശീയ കാപട്യം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. നിർഭാഗ്യവശാൽ, ചില മതസംഘടനകളും നേതാക്കളും ഇത്തരം അപകടകരമായ ചിന്തകൾ ഇന്നും വെച്ചുപുലർത്തുന്നുണ്ട്.
ചരിത്രവും ഇന്നത്തെ യാഥാർത്ഥ്യവും
പ്രവാചകന്റെ കാലത്ത് യുദ്ധത്തിലൂടെയുള്ള മതപ്രബോധനം (ജിഹാദുത്വലബ്) നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. അന്നത്തെ സാഹചര്യത്തിൽ അതൊരു തെറ്റായ കാര്യമല്ലായിരുന്നു. എന്നാൽ കാലം മാറി. ഇന്ന് സമാധാനപരമായി ജീവിക്കുന്ന ഒരു സമൂഹത്തിൽ യുദ്ധചിന്തകൾക്ക് പ്രസക്തിയില്ല. ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്രത്തിലെ ‘ളറൂറത്ത്’ (സാഹചര്യങ്ങളുടെ അനിവാര്യത) എന്ന നിയമം ഉപയോഗിച്ച് തന്നെ, ഇത്തരം പഴയ രീതികൾ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് അധാർമ്മികമാണെന്നും അവ നാം ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും തീരുമാനിക്കാവുന്നതാണ്.
രാജ്യത്തിന്റെ ആനുകൂല്യങ്ങൾ പറ്റി ജീവിക്കുമ്പോൾ തന്നെ, ആ രാജ്യത്തിനെതിരെ പ്രവർത്തിക്കേണ്ടത് തന്റെ മതപരമായ ബാധ്യതയാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നത് വലിയ കാപട്യമാണ് (നിഫാഖ്). പഴയകാലത്തെ ചില യുദ്ധമുറകൾ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് അധാർമ്മികമാണെന്ന് തുറന്നുസമ്മതിക്കാൻ നാം തയ്യാറാകണം.
മതത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യം
നാം എന്തിനാണ് ഒരു മതത്തിൽ വിശ്വസിക്കുന്നത്? ഉയർന്ന ധാർമ്മിക മൂല്യങ്ങളുള്ള ഒരു നല്ല മനുഷ്യനാകാൻ വേണ്ടിയാണ്. അതിനാൽ, കാലത്തിന് യോജിക്കാത്ത പഴയ നിലപാടുകളെ ആ കാലഘട്ടത്തിന്റെ മാത്രം ആവശ്യമായി കണ്ട് നാം മാറ്റിനിർത്തണം. ഉദാഹരണത്തിന്, ഇന്ത്യക്കെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്താൽ സ്വർഗ്ഗം കിട്ടും എന്ന് പറയുന്ന ഹദീസുകൾ ഒന്നുകിൽ അന്നത്തെ പ്രത്യേക രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തിൽ പറഞ്ഞതാകാം; അല്ലെങ്കിൽ പിന്നീട് വന്നവർ യുദ്ധത്തിന് ആളുകളെ കൂട്ടാൻ വേണ്ടി നിർമ്മിച്ചുണ്ടാക്കിയതാകാം. ചരിത്രവും നിയമങ്ങളും പരിശോധിച്ചാൽ നമുക്കിത് ബോധ്യപ്പെടും.
പ്രവാചകൻ പഠിപ്പിച്ച യഥാർത്ഥ കാപട്യം
നാം മുമ്പ് ചർച്ച ചെയ്ത വിവിധ തരം കാപട്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പ്രവാചകന്റെ(സ) ഒരു വചനം താഴെ നൽകുന്നു:
ويقول ﷺ: أربع من كن فيه كان منافقًا خالصًا، ومن كانت فيه خصلة منهن كانت فيه خصلة من النفاق، حتى يدعها: إذا حدث كذب، وإذا وعد أخلف، وإذا خاصم فجر، وإذا عاهد غدر رواه الشيخان
“നാല് ഗുണങ്ങൾ ഒരാളിൽ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവൻ തികഞ്ഞ കപടവിശ്വാസിയാണ് (മുനാഫിഖ്). അവ സംസാരിക്കുമ്പോൾ കളവ് പറയുക, വാഗ്ദാനം ലംഘിക്കുക, തർക്കിക്കുമ്പോൾ അതിരുവിടുക, കരാർ ചെയ്താൽ വഞ്ചിക്കുക എന്നിവയാണ്.” (ബുഖാരി, മുസ്ലിം).
ഈ നിയമം നമ്മുടെ ജീവിതത്തിന്റെ സമസ്ത മേഖലകളിലും ബാധകമാണ്. അത് ശാസ്ത്രമായാലും, ഭൗതികമായ അറിവുകളായാലും, രാജ്യസ്നേഹമായാലും ശരി. ഇതിൽ എവിടെയെങ്കിലും നാം സത്യസന്ധത പുലർത്താതിരുന്നാൽ നമ്മിൽ ഈ കാപട്യം കടന്നുകൂടും. മനുഷ്യസഹജമായ പരിമിതികൾ ദൈവം പൊറുത്തുതന്നേക്കാം. എന്നാൽ, മതം സംരക്ഷിക്കാനെന്ന പേരിൽ പുതിയ അറിവുകളെയും സത്യങ്ങളെയും തള്ളിപ്പറഞ്ഞ് നമ്മെത്തന്നെ വഞ്ചിക്കുന്നത് ദൈവം പൊറുക്കുമെന്ന് എനിക്ക് തോന്നുന്നില്ല (എങ്കിലും ദൈവത്തിന്റെ കാരുണ്യം അതിനെക്കാളൊക്കെ വലുതാണെന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു).
ഇന്നത്തെ മുസ്ലിമിന്റെ പ്രതിസന്ധി
ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ഒരു മുസ്ലിം നേരിടുന്ന വലിയൊരു പ്രതിസന്ധിയുണ്ട്. “ശാസ്ത്രീയവും ഭൗതികവുമായ സത്യങ്ങളെ അംഗീകരിച്ചാൽ ഞാൻ മതത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോകുമോ?” എന്ന പേടിയാണത്.
എന്നാൽ സത്യമെന്താണെന്ന് അറിയാമോ? മതവിശ്വാസം സംരക്ഷിക്കാനായി ശാസ്ത്രീയമായി തെളിയിക്കപ്പെട്ട സത്യങ്ങൾക്ക് നേരെ മുഖം തിരിക്കുമ്പോഴാണ് നാം യഥാർത്ഥത്തിൽ കപടവിശ്വാസികളായി (മുനാഫിഖ്) മാറുന്നത്! പലരും ഇത് മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല. ഉള്ളിൽ വിശ്വാസമില്ലാതിരിക്കുന്നത് മാത്രമല്ല കാപട്യം; കൃത്യമായ തെളിവുകളോടെ ബോധ്യപ്പെട്ട സത്യങ്ങളെ നിഷേധിക്കുന്നതാണ് എറ്റവും വലിയ കാപട്യം.
സത്യത്തിനൊപ്പം നിൽക്കുക
അതുകൊണ്ട്, കണ്ടെത്തിയ പുതിയ സത്യങ്ങളോട് നീതി പുലർത്തുക. മതം സംരക്ഷിക്കാൻ ദൈവത്തിന് അറിയാം. യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് തന്നെ മതത്തിൽ വിശ്വസിച്ച് ജീവിക്കാനുള്ള ഇടം ഇസ്ലാമിലുണ്ട്. സത്യങ്ങൾക്ക് നേരെ കണ്ണടയ്ക്കുന്ന പഴയ കാപട്യങ്ങൾ വെടിഞ്ഞ്, യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊണ്ട് നമുക്ക് മുന്നോട്ട് പോകാം. പ്രവാചകൻ നൽകിയ ‘നിഫാഖ്’ എന്ന വിശാലമായ നിർവ്വചനത്തെ അതിന്റെ പൂർണ്ണാർത്ഥത്തിൽ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഇസ്ലാമിലെപ്രമാണങ്ങൾ
എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഇസ്ലാമിനെക്കുറിച്ച് നാം പഠനം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ആദ്യം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് ആ മതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് (Sources of Authority). ഇസ്ലാമിൽ പ്രധാനമായും നാല് പ്രമാണങ്ങളാണുള്ളത്:
1. ഖുർആൻ: അല്ലാഹുവിന്റെ വചനങ്ങൾ.
2. സുന്നത്ത് (ഹദീസ്): പ്രവാചകന്റെ വാക്കുകളും പ്രവർത്തികളും അംഗീകാരങ്ങളും.
3. ഇജ്മാഅ്: ഒരു പ്രത്യേക കാലഘട്ടത്തിലെ പണ്ഡിതന്മാർ ഒരു വിഷയത്തിൽ എടുക്കുന്ന കൂട്ടായ തീരുമാനം.
4. ഖിയാസ്: ഖുർആനിലും ഹദീസിലും പറഞ്ഞിട്ടുള്ള കാര്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുതിയ കാലത്തെ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് സമാനമായ പരിഹാരം കണ്ടെത്തൽ.
ഇതിൽ ഇജ്മാഅ്, ഖിയാസ് എന്നിവ സ്വതന്ത്രമായ പ്രമാണങ്ങളല്ല; അവ ഖുർആനിനെയും സുന്നത്തിനെയും അടിസ്ഥാനമാക്കി മാത്രം രൂപപ്പെടുന്നതാണ്. അതിനാൽ, ഇസ്ലാമിന്റെ അടിസ്ഥാനം എന്നത് പ്രധാനമായും ഖുർആനും ഹദീസുമാണ്.
പ്രമാണങ്ങളുടെ മുൻഗണനാക്രമം
ഖുർആനും സുന്നത്തും പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, അവയ്ക്ക് കൃത്യമായ ഒരു മുൻഗണനാക്രമം പണ്ഡിതന്മാർ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് താഴെ പറയുന്നതാണ്:
1. ഖുർആൻ (ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രമാണം).
2. മുതവാതിറായ ഹദീസുകൾ (ഒരിക്കലും കള്ളം പറയാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തത്ര കൂടുതൽ ആളുകൾ പരമ്പരയായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത, നൂറുശതമാനം ഉറപ്പുള്ള ഹദീസുകൾ).
3. ആറ് പ്രധാന ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ (സ്വിഹാഹുസ്സിത്ത) പണ്ഡിതന്മാർ ഏകാഭിപ്രായത്തോടെ അംഗീകരിച്ച ഹദീസുകൾ.
4. ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും സംയുക്തമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ഹദീസുകൾ.
5. ഇമാം ബുഖാരി മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ.
6. ഇമാം മുസ്ലിം മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ.
സാധാരണക്കാരുടെ രീതി
എന്നാൽ, സാധാരണക്കാരായ മുസ്ലീങ്ങൾ അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ നേരിട്ട് ഈ പ്രമാണങ്ങൾ നോക്കിയല്ല നിയമങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നത്. പകരം, മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ ഈ പ്രമാണങ്ങൾ ആഴത്തിൽ പഠിച്ച് ഉണ്ടാക്കിയെടുത്ത നിയമങ്ങളാണ് അവർ പിന്തുടരുന്നത്.
കർമ്മപരമായ (ആരാധനാ കർമ്മങ്ങൾ, നിയമങ്ങൾ) കാര്യങ്ങൾക്ക് നാല് മദ്ഹബുകളിൽ (ഹനഫി, മാലികി, ഷാഫി, ഹമ്പലി) ഒന്നിനെയും, വിശ്വാസപരമായ (ദൈവ സങ്കൽപ്പം) കാര്യങ്ങൾക്ക് അശ്അരി അല്ലെങ്കിൽ മാത്തുരീദി എന്നീ ചിന്താധാരകളിൽ ഒന്നിനെയുമാണ് അവർ അവലംബിക്കുന്നത്.
നിഷ്പക്ഷമായ പഠനത്തിന്റെ രീതി
ഇസ്ലാമിനെ പുറത്തുനിന്ന് നിഷ്പക്ഷമായി പഠിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നവരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഈ പ്രമാണങ്ങളെ നേരിട്ട് തന്നെ വിലയിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ നിശ്ചയിച്ച മുൻഗണനാക്രമങ്ങൾ അതേപടി അംഗീകരിക്കണമെന്ന് ഒരു നിഷ്പക്ഷ പഠിതാവിനോടോ വിമർശകനോടോ നിർബന്ധിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം, മതത്തിന് യാതൊരു കോട്ടവും സംഭവിക്കാതിരിക്കാൻ പണ്ഡിതന്മാർ ഉണ്ടാക്കിയെടുത്ത സുരക്ഷാ വേലികളാണവ.
എങ്കിലും, പ്രവാചകൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് പഠിപ്പിച്ചതെന്ന് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ മുൻഗണനാക്രമങ്ങൾ നമ്മെ സഹായിക്കും. വിമർശകർക്ക് മറുപടി നൽകുമ്പോൾ ഈ ക്രമം പാലിച്ചുകൊണ്ട് മറുപടി നൽകാനേ ഒരു മുസ്ലിമിന് കഴിയൂ. അതിനുശേഷവും ചില സംശയങ്ങളോ ചോദ്യങ്ങളോ ബാക്കിയാകാം, അത് അങ്ങനെത്തന്നെ നിൽക്കട്ടെ എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നതാണ് ഒരു നിഷ്പക്ഷ പഠനത്തിൽ ഏറ്റവും നല്ലത്. എന്ന് മാത്രമല്ല ചിലപ്പോൾ ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാനും, പ്രവാചക പഠനത്തിൻറെ വിശാലത ബോധ്യപ്പെടാനും, ഈ മുൻഗണനാക്രമങ്ങളെ ഭേദിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെ സൂഫികൾക്കും മുന്നോട്ടുപോകേണ്ടതായി വരാറുണ്ട്. സാധ്യമാകും വിധത്തിൽ സത്യസന്ധമായ വിധം രേഖപ്പെടുത്തിയ പ്രമാണങ്ങളും, മുൻഗണനാക്രമങ്ങളും ആണ് നിലവിൽ ലഭ്യമായിട്ടുള്ളത്. അതിനപ്പുറത്തേക്കുള്ള ചില സഞ്ചാരങ്ങളിൽ ചില ഈ രൂപത്തിലുള്ള വഴികൾ നമുക്ക് കാണാൻ സാധിക്കും.
ഖുർആൻ വ്യാഖ്യാനിക്കുന്ന രീതി (തഫ്സീർ)
ഒന്നാം പ്രമാണമായ ഖുർആൻ സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം വ്യാഖ്യാനിക്കാൻ പാടില്ല. അതിനും കൃത്യമായ ഒരു ക്രമമുണ്ട്:
1. ഒന്നാം സ്ഥാനം: ഖുർആനിലെ ഒരു വചനത്തെ, ഖുർആനിലെ തന്നെ മറ്റൊരു വചനം വെച്ച് വ്യാഖ്യാനിക്കുക.
2. രണ്ടാം സ്ഥാനം: ഹദീസുകൾ ഉപയോഗിച്ച് വ്യാഖ്യാനിക്കുക.
3. മൂന്നാം സ്ഥാനം: പ്രവാചകന്റെ അനുചരന്മാരുടെ (സ്വഹാബികളുടെ) വിശദീകരണങ്ങൾ.
4. നാലാം സ്ഥാനം: സ്വഹാബികളുടെ പിൻഗാമികളുടെ (താബിഉകളുടെ) വിശദീകരണങ്ങൾ.
5. അഞ്ചാം സ്ഥാനം: ഖുർആൻ വ്യാഖ്യാതാക്കളുടെ (മുഫസ്സിറുകളുടെ) നിഗമനങ്ങൾ.
ഖുർആനിലെ ഓരോ വചനവും അവിതർക്കിതമാണ് (മുതവാതിർ ആണ്). ഇസ്ലാമിൽ എല്ലാ പ്രമാണങ്ങൾക്കും മുകളിൽ ഖുർആൻ തന്നെയാണ് ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്നത് എന്നത് ഈ മതത്തിൽ പരന്നുകിടക്കുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്.
ഹദീസുകളുടെ സ്വീകാര്യതയും ആധികാരികതയും അനുസരിച്ച് അവയെ പലതായി തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. നമുക്കവ ഓരോന്നായി പരിശോധിക്കാം:
1. എല്ലാവരും ഒരുപോലെ അംഗീകരിച്ചവ (മുതവാതിർ ഹദീസുകൾ)
ഇസ്ലാമിൽ രണ്ടാമത്തെ പ്രമാണമായി നാം കണക്കാക്കുന്നത് ‘മുതവാതിർ’ ഹദീസുകളെയാണ്. ഒട്ടേറെ ആളുകൾ പരമ്പരകളായി കൈമാറി വന്നതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഇതൊരിക്കലും കളവാണെന്ന് ആർക്കും നിഷേധിക്കാൻ സാധിക്കില്ല.
· ഉദാഹരണം: ”എന്റെ മേല് വല്ലതും കളവ് പറയുന്ന പക്ഷം അവന്റെ ഇരിപ്പിടം അവന് നരകത്തില് ഒരുക്കിക്കൊള്ളട്ടെ.”
എന്നാൽ ഇത്തരത്തിൽ സംശയലേശമന്യേ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട ഹദീസുകൾ എണ്ണത്തിൽ വളരെ കുറവാണ്.
2. ആദ്യകാല സ്വഹാബിമാരുടെ കടുത്ത ജാഗ്രത
ഇസ്ലാമിന്റെ തുടക്കകാലത്ത് നബിയുടെ അനുചരന്മാർ (സ്വഹാബിമാർ) ഹദീസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ വലിയ സൂക്ഷ്മത കാണിച്ചിരുന്നു. കൃത്യമായി പരിശോധിക്കാതെ അവർ ഒന്നും സ്വീകരിച്ചിരുന്നില്ല. വളരെ പ്രമുഖരായ അബൂബക്കർ (റ), ഉമർ (റ) എന്നിവരുടെ ചില നടപടികളിൽ നിന്ന് നമുക്കിത് മനസ്സിലാക്കാം:
· അബൂബക്കർ (റ) തന്റെ പക്കലുണ്ടായിരുന്ന അഞ്ഞൂറോളം ഹദീസുകൾ ഒരു രാത്രി മുഴുവൻ ചിന്തിച്ച ശേഷം, പിറ്റേന്ന് ചുട്ടുകരിച്ചു.
· ഉമർ (റ) ജനങ്ങളുടെ പക്കലുണ്ടായിരുന്ന ഹദീസ് രേഖകളെല്ലാം ശേഖരിച്ച് തീയിട്ട് നശിപ്പിച്ചു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് അവർ അങ്ങനെ ചെയ്തത്?
ഇത് ഹദീസുകളോടുള്ള എതിർപ്പുകൊണ്ടായിരുന്നില്ല; മറിച്ച്, ആളുകൾ ഹദീസുകൾക്ക് പിന്നാലെ പോയി ഖുർആൻ പഠിക്കുന്നത് മറന്നുപോകുമോ എന്ന ഭയം കൊണ്ടായിരുന്നു. പരിശുദ്ധ ഖുർആന്റെ സംരക്ഷണം മാത്രമായിരുന്നു അവരുടെ ലക്ഷ്യം.
3. ഹദീസുകളുടെ മറ്റു മുൻഗണനാ ക്രമങ്ങൾ
മുകളിൽ പറഞ്ഞവയ്ക്ക് പുറമെ, മുഹദ്ദിസുകൾ (ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ) മറ്റ് ഹദീസുകളെ അവയുടെ റിപ്പോർട്ടർമാരുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മൂന്നായി കൂടി തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്:
· ആറ് പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാരും (സിഹാഹുസ്സിത്ത) ഒരുപോലെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ആറ് പ്രധാന ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ഒരേപോലെ വന്നവയാണിത്.
o ഉദാഹരണം: റവാതിബ് സുന്നത്ത് നിസ്കാരങ്ങൾ പത്ത് റക്അത്തുകളാണെന്ന ഇബ്നു ഉമറിന്റെ (റ) റിപ്പോർട്ട്.
· ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും സംയുക്തമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ഏറ്റവും ആധികാരികമായ രണ്ട് ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ വന്നവ.
o ഉദാഹരണം: ”അല്ലാഹുവേ, പരലോക ജീവിതമല്ലാതെ മറ്റൊരു ജീവിതമില്ല” എന്ന അനസ് (റ) വഴിയുള്ള ഹദീസ്.
· ബുഖാരി മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ഇതിൽ ചിലപ്പോൾ നബിയുടെ നേരിട്ടുള്ള വചനങ്ങളേക്കാൾ സ്വഹാബികളുടെ സ്വന്തം അനുഭവങ്ങളും ഉൾപ്പെടാം.
o ഉദാഹരണം: വയറുനിറയെ ബാർലി റൊട്ടി പോലും കഴിക്കാൻ കിട്ടാതെയാണ് നബി (സ) മരണപ്പെട്ടത് എന്നോർത്ത്, ഒരു വിരുന്നിൽ നിന്ന് അബൂഹുറയ്റ (റ) പിന്മാറിയ സംഭവം.
ഹദീസുകളുടെ ചരിത്രത്തെയും അവയുടെ പദവികളെയും കുറിച്ച് ഈ ഭാഗത്ത് എനിക്ക് നിങ്ങളോട് പറയാനുള്ളത് ഇത്രയുമാണ്. ഈ ലളിതമായ വിശദീകരണം വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ഒരു ധാരണ നിങ്ങൾക്ക് നൽകിയെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളും എന്റെ പഠനരീതിയും
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെ അടിസ്ഥാനപരമായി നാലായി തിരിക്കാം: ഖുർആൻ, സുന്നത്ത് (ഹദീസ്), ഇജ്മാഅ്, ഖിയാസ്. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ രണ്ടെണ്ണത്തിനാണ് ഏറ്റവും പ്രാധാന്യം. ഇതിൽ ആറാമത്തെ പ്രമാണമായി നാം പരിഗണിക്കുന്നത് ഇമാം മുസ്ലിം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ഹദീസുകളെയാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്: “ഒരു നന്മയെയും നീ നിസ്സാരമാക്കരുത്; നിന്റെ സഹോദരനെ പുഞ്ചിരിയോടെ അഭിമുഖീകരിക്കുന്നതുപോലും” (മുസ്ലിം).
ഈ പ്രമാണങ്ങളെ മുൻനിർത്തിക്കൊണ്ടാണ് ഞാൻ ഈ പഠനം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നത്. എന്നാൽ, ആധുനിക ലോകത്ത് ഇത്തരം ഗ്രന്ഥങ്ങളെ സമീപിക്കുമ്പോൾ നാം അടിസ്ഥാനപരമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ട ചില കാര്യങ്ങളുണ്ട്. അവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
1. പരിമിതികളെ അംഗീകരിക്കുക:
മറ്റു പല മതഗ്രന്ഥങ്ങളെയും പോലെ, ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളും ചില കാലികവും ഭൗതികവുമായ വെല്ലുവിളികൾ (limitations) നേരിടുന്നുണ്ട്. അത് സ്വാഭാവികമാണ്. ഈ പരിമിതികളെ അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് മാത്രമേ നമുക്ക് ആധുനിക കാലത്ത് ക്രിയാത്മകമായ സംവാദങ്ങൾ നടത്താനാകൂ. വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ജയിക്കാൻ വേണ്ടി ഈ പരിമിതികളെ നിഷേധിക്കുന്നത് നമ്മുടെ സത്യസന്ധത ഇല്ലാതാക്കും; മാത്രമല്ല, ആവശ്യമില്ലാത്ത ന്യായീകരണങ്ങൾ ചമയ്ക്കാൻ നമ്മെ നിർബന്ധിതരാക്കുകയും ചെയ്യും.
2. വിശ്വാസവും അക്കാദമിക പഠനവും:
ഈ പ്രമാണങ്ങളിലുള്ള നമ്മുടെ ഉറപ്പ് പലപ്പോഴും നിൽക്കുന്നത് വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ്. അക്കാദമിക തലങ്ങളിൽ ഈ പ്രമാണങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അവയ്ക്ക് യാതൊരു പരിമിതികളുമില്ല എന്ന് അന്ധമായി വാദിക്കുന്നത് വലിയ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. അതിനാൽ, ഉള്ള പരിമിതികളെ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടെ അംഗീകരിക്കുകയും, അവയെ മറികടക്കാൻ മുൻഗാമികളായ പണ്ഡിതന്മാർ കാണിച്ചുതന്ന വഴികളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുകയുമാണ് ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിൽ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്ന രീതി.
3. സ്നേഹത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ സമീപനം (സൂഫി വഴി):
ഒരുവേള ഈ ലിഖിത പ്രമാണങ്ങളെല്ലാം ഇല്ലാതായാൽ പോലും, സ്നേഹസ്വരൂപനായ അല്ലാഹുവിനെയും നന്മയുടെ വഴികാട്ടിയായ പ്രവാചകനെയും എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഞാൻ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈയൊരു ആത്മീയ ബോധ്യത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ വിശാലമായ ഈ പഠനങ്ങളിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുന്നത്. ജ്ഞാനികളായ സൂഫികളിൽ നിന്നും എനിക്ക് ലഭിച്ച തിരിച്ചറിവാണിത്. പ്രമാണങ്ങളുടെ ഭൗതികമായ പരിമിതികളെ അംഗീകരിക്കുന്നത് ഒരിക്കലും നമ്മുടെ വിശ്വാസത്തെ തകർക്കില്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ സത്യസന്ധതയെയും വ്യക്തിശുദ്ധിയെയുമാണ് അത് കാണിക്കുന്നത്.
4. വിമർശകർക്കുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം:
ഞാൻ മുകളിൽ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെല്ലാം പ്രവാചകനിൽ വിശ്വസിക്കുന്നവർക്ക് മാത്രം ബാധകമായ നിലപാടാണ്. പ്രവാചകനെ അംഗീകരിക്കാത്തവരോട് ഈ രീതിയിൽ ചിന്തിക്കാൻ ഞാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നില്ല. അവർക്ക് അവരുടെ ബോധ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച്, തികച്ചും സ്വതന്ത്രമായിത്തന്നെ ഈ വിഷയങ്ങളിൽ വിമർശനാത്മക പഠനങ്ങൾ നടത്താവുന്നതാണ്.
ഇസ്ലാമിലെപ്രമാണങ്ങൾ
എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഇസ്ലാമിനെക്കുറിച്ച് നാം പഠനം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ആദ്യം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് ആ മതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് (Sources of Authority). ഇസ്ലാമിൽ പ്രധാനമായും നാല് പ്രമാണങ്ങളാണുള്ളത്:
1. ഖുർആൻ: അല്ലാഹുവിന്റെ വചനങ്ങൾ.
2. സുന്നത്ത് (ഹദീസ്): പ്രവാചകന്റെ വാക്കുകളും പ്രവർത്തികളും അംഗീകാരങ്ങളും.
3. ഇജ്മാഅ്: ഒരു പ്രത്യേക കാലഘട്ടത്തിലെ പണ്ഡിതന്മാർ ഒരു വിഷയത്തിൽ എടുക്കുന്ന കൂട്ടായ തീരുമാനം.
4. ഖിയാസ്: ഖുർആനിലും ഹദീസിലും പറഞ്ഞിട്ടുള്ള കാര്യങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുതിയ കാലത്തെ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് സമാനമായ പരിഹാരം കണ്ടെത്തൽ.
ഇതിൽ ഇജ്മാഅ്, ഖിയാസ് എന്നിവ സ്വതന്ത്രമായ പ്രമാണങ്ങളല്ല; അവ ഖുർആനിനെയും സുന്നത്തിനെയും അടിസ്ഥാനമാക്കി മാത്രം രൂപപ്പെടുന്നതാണ്. അതിനാൽ, ഇസ്ലാമിന്റെ അടിസ്ഥാനം എന്നത് പ്രധാനമായും ഖുർആനും ഹദീസുമാണ്.
പ്രമാണങ്ങളുടെ മുൻഗണനാക്രമം
ഖുർആനും സുന്നത്തും പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, അവയ്ക്ക് കൃത്യമായ ഒരു മുൻഗണനാക്രമം പണ്ഡിതന്മാർ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അത് താഴെ പറയുന്നതാണ്:
1. ഖുർആൻ (ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രമാണം).
2. മുതവാതിറായ ഹദീസുകൾ (ഒരിക്കലും കള്ളം പറയാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തത്ര കൂടുതൽ ആളുകൾ പരമ്പരയായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത, നൂറുശതമാനം ഉറപ്പുള്ള ഹദീസുകൾ).
3. ആറ് പ്രധാന ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ (സ്വിഹാഹുസ്സിത്ത) പണ്ഡിതന്മാർ ഏകാഭിപ്രായത്തോടെ അംഗീകരിച്ച ഹദീസുകൾ.
4. ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും സംയുക്തമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ഹദീസുകൾ.
5. ഇമാം ബുഖാരി മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ.
6. ഇമാം മുസ്ലിം മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ.
സാധാരണക്കാരുടെ രീതി
എന്നാൽ, സാധാരണക്കാരായ മുസ്ലീങ്ങൾ അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ നേരിട്ട് ഈ പ്രമാണങ്ങൾ നോക്കിയല്ല നിയമങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്നത്. പകരം, മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ ഈ പ്രമാണങ്ങൾ ആഴത്തിൽ പഠിച്ച് ഉണ്ടാക്കിയെടുത്ത നിയമങ്ങളാണ് അവർ പിന്തുടരുന്നത്.
കർമ്മപരമായ (ആരാധനാ കർമ്മങ്ങൾ, നിയമങ്ങൾ) കാര്യങ്ങൾക്ക് നാല് മദ്ഹബുകളിൽ (ഹനഫി, മാലികി, ഷാഫി, ഹമ്പലി) ഒന്നിനെയും, വിശ്വാസപരമായ (ദൈവ സങ്കൽപ്പം) കാര്യങ്ങൾക്ക് അശ്അരി അല്ലെങ്കിൽ മാത്തുരീദി എന്നീ ചിന്താധാരകളിൽ ഒന്നിനെയുമാണ് അവർ അവലംബിക്കുന്നത്.
നിഷ്പക്ഷമായ പഠനത്തിന്റെ രീതി
ഇസ്ലാമിനെ പുറത്തുനിന്ന് നിഷ്പക്ഷമായി പഠിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നവരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഈ പ്രമാണങ്ങളെ നേരിട്ട് തന്നെ വിലയിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ നിശ്ചയിച്ച മുൻഗണനാക്രമങ്ങൾ അതേപടി അംഗീകരിക്കണമെന്ന് ഒരു നിഷ്പക്ഷ പഠിതാവിനോടോ വിമർശകനോടോ നിർബന്ധിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം, മതത്തിന് യാതൊരു കോട്ടവും സംഭവിക്കാതിരിക്കാൻ പണ്ഡിതന്മാർ ഉണ്ടാക്കിയെടുത്ത സുരക്ഷാ വേലികളാണവ.
എങ്കിലും, പ്രവാചകൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് പഠിപ്പിച്ചതെന്ന് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ മുൻഗണനാക്രമങ്ങൾ നമ്മെ സഹായിക്കും. വിമർശകർക്ക് മറുപടി നൽകുമ്പോൾ ഈ ക്രമം പാലിച്ചുകൊണ്ട് മറുപടി നൽകാനേ ഒരു മുസ്ലിമിന് കഴിയൂ. അതിനുശേഷവും ചില സംശയങ്ങളോ ചോദ്യങ്ങളോ ബാക്കിയാകാം, അത് അങ്ങനെത്തന്നെ നിൽക്കട്ടെ എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നതാണ് ഒരു നിഷ്പക്ഷ പഠനത്തിൽ ഏറ്റവും നല്ലത്. എന്ന് മാത്രമല്ല ചിലപ്പോൾ ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാനും, പ്രവാചക പഠനത്തിൻറെ വിശാലത ബോധ്യപ്പെടാനും, ഈ മുൻഗണനാക്രമങ്ങളെ ഭേദിച്ചുകൊണ്ടു തന്നെ സൂഫികൾക്കും മുന്നോട്ടുപോകേണ്ടതായി വരാറുണ്ട്. സാധ്യമാകും വിധത്തിൽ സത്യസന്ധമായ വിധം രേഖപ്പെടുത്തിയ പ്രമാണങ്ങളും, മുൻഗണനാക്രമങ്ങളും ആണ് നിലവിൽ ലഭ്യമായിട്ടുള്ളത്. അതിനപ്പുറത്തേക്കുള്ള ചില സഞ്ചാരങ്ങളിൽ ചില ഈ രൂപത്തിലുള്ള വഴികൾ നമുക്ക് കാണാൻ സാധിക്കും.
ഖുർആൻ വ്യാഖ്യാനിക്കുന്ന രീതി (തഫ്സീർ)
ഒന്നാം പ്രമാണമായ ഖുർആൻ സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം വ്യാഖ്യാനിക്കാൻ പാടില്ല. അതിനും കൃത്യമായ ഒരു ക്രമമുണ്ട്:
1. ഒന്നാം സ്ഥാനം: ഖുർആനിലെ ഒരു വചനത്തെ, ഖുർആനിലെ തന്നെ മറ്റൊരു വചനം വെച്ച് വ്യാഖ്യാനിക്കുക.
2. രണ്ടാം സ്ഥാനം: ഹദീസുകൾ ഉപയോഗിച്ച് വ്യാഖ്യാനിക്കുക.
3. മൂന്നാം സ്ഥാനം: പ്രവാചകന്റെ അനുചരന്മാരുടെ (സ്വഹാബികളുടെ) വിശദീകരണങ്ങൾ.
4. നാലാം സ്ഥാനം: സ്വഹാബികളുടെ പിൻഗാമികളുടെ (താബിഉകളുടെ) വിശദീകരണങ്ങൾ.
5. അഞ്ചാം സ്ഥാനം: ഖുർആൻ വ്യാഖ്യാതാക്കളുടെ (മുഫസ്സിറുകളുടെ) നിഗമനങ്ങൾ.
ഖുർആനിലെ ഓരോ വചനവും അവിതർക്കിതമാണ് (മുതവാതിർ ആണ്). ഇസ്ലാമിൽ എല്ലാ പ്രമാണങ്ങൾക്കും മുകളിൽ ഖുർആൻ തന്നെയാണ് ഒന്നാം സ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്നത് എന്നത് ഈ മതത്തിൽ പരന്നുകിടക്കുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്.
ഹദീസുകളുടെ സ്വീകാര്യതയും ആധികാരികതയും അനുസരിച്ച് അവയെ പലതായി തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. നമുക്കവ ഓരോന്നായി പരിശോധിക്കാം:
1. എല്ലാവരും ഒരുപോലെ അംഗീകരിച്ചവ (മുതവാതിർ ഹദീസുകൾ)
ഇസ്ലാമിൽ രണ്ടാമത്തെ പ്രമാണമായി നാം കണക്കാക്കുന്നത് ‘മുതവാതിർ’ ഹദീസുകളെയാണ്. ഒട്ടേറെ ആളുകൾ പരമ്പരകളായി കൈമാറി വന്നതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഇതൊരിക്കലും കളവാണെന്ന് ആർക്കും നിഷേധിക്കാൻ സാധിക്കില്ല.
· ഉദാഹരണം: ”എന്റെ മേല് വല്ലതും കളവ് പറയുന്ന പക്ഷം അവന്റെ ഇരിപ്പിടം അവന് നരകത്തില് ഒരുക്കിക്കൊള്ളട്ടെ.”
എന്നാൽ ഇത്തരത്തിൽ സംശയലേശമന്യേ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട ഹദീസുകൾ എണ്ണത്തിൽ വളരെ കുറവാണ്.
2. ആദ്യകാല സ്വഹാബിമാരുടെ കടുത്ത ജാഗ്രത
ഇസ്ലാമിന്റെ തുടക്കകാലത്ത് നബിയുടെ അനുചരന്മാർ (സ്വഹാബിമാർ) ഹദീസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നതിൽ വലിയ സൂക്ഷ്മത കാണിച്ചിരുന്നു. കൃത്യമായി പരിശോധിക്കാതെ അവർ ഒന്നും സ്വീകരിച്ചിരുന്നില്ല. വളരെ പ്രമുഖരായ അബൂബക്കർ (റ), ഉമർ (റ) എന്നിവരുടെ ചില നടപടികളിൽ നിന്ന് നമുക്കിത് മനസ്സിലാക്കാം:
· അബൂബക്കർ (റ) തന്റെ പക്കലുണ്ടായിരുന്ന അഞ്ഞൂറോളം ഹദീസുകൾ ഒരു രാത്രി മുഴുവൻ ചിന്തിച്ച ശേഷം, പിറ്റേന്ന് ചുട്ടുകരിച്ചു.
· ഉമർ (റ) ജനങ്ങളുടെ പക്കലുണ്ടായിരുന്ന ഹദീസ് രേഖകളെല്ലാം ശേഖരിച്ച് തീയിട്ട് നശിപ്പിച്ചു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് അവർ അങ്ങനെ ചെയ്തത്?
ഇത് ഹദീസുകളോടുള്ള എതിർപ്പുകൊണ്ടായിരുന്നില്ല; മറിച്ച്, ആളുകൾ ഹദീസുകൾക്ക് പിന്നാലെ പോയി ഖുർആൻ പഠിക്കുന്നത് മറന്നുപോകുമോ എന്ന ഭയം കൊണ്ടായിരുന്നു. പരിശുദ്ധ ഖുർആന്റെ സംരക്ഷണം മാത്രമായിരുന്നു അവരുടെ ലക്ഷ്യം.
3. ഹദീസുകളുടെ മറ്റു മുൻഗണനാ ക്രമങ്ങൾ
മുകളിൽ പറഞ്ഞവയ്ക്ക് പുറമെ, മുഹദ്ദിസുകൾ (ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ) മറ്റ് ഹദീസുകളെ അവയുടെ റിപ്പോർട്ടർമാരുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മൂന്നായി കൂടി തരംതിരിച്ചിട്ടുണ്ട്:
· ആറ് പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാരും (സിഹാഹുസ്സിത്ത) ഒരുപോലെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ആറ് പ്രധാന ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ഒരേപോലെ വന്നവയാണിത്.
o ഉദാഹരണം: റവാതിബ് സുന്നത്ത് നിസ്കാരങ്ങൾ പത്ത് റക്അത്തുകളാണെന്ന ഇബ്നു ഉമറിന്റെ (റ) റിപ്പോർട്ട്.
· ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും സംയുക്തമായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ഏറ്റവും ആധികാരികമായ രണ്ട് ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ വന്നവ.
o ഉദാഹരണം: ”അല്ലാഹുവേ, പരലോക ജീവിതമല്ലാതെ മറ്റൊരു ജീവിതമില്ല” എന്ന അനസ് (റ) വഴിയുള്ള ഹദീസ്.
· ബുഖാരി മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ: ഇതിൽ ചിലപ്പോൾ നബിയുടെ നേരിട്ടുള്ള വചനങ്ങളേക്കാൾ സ്വഹാബികളുടെ സ്വന്തം അനുഭവങ്ങളും ഉൾപ്പെടാം.
o ഉദാഹരണം: വയറുനിറയെ ബാർലി റൊട്ടി പോലും കഴിക്കാൻ കിട്ടാതെയാണ് നബി (സ) മരണപ്പെട്ടത് എന്നോർത്ത്, ഒരു വിരുന്നിൽ നിന്ന് അബൂഹുറയ്റ (റ) പിന്മാറിയ സംഭവം.
ഹദീസുകളുടെ ചരിത്രത്തെയും അവയുടെ പദവികളെയും കുറിച്ച് ഈ ഭാഗത്ത് എനിക്ക് നിങ്ങളോട് പറയാനുള്ളത് ഇത്രയുമാണ്. ഈ ലളിതമായ വിശദീകരണം വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ഒരു ധാരണ നിങ്ങൾക്ക് നൽകിയെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളും എന്റെ പഠനരീതിയും
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെ അടിസ്ഥാനപരമായി നാലായി തിരിക്കാം: ഖുർആൻ, സുന്നത്ത് (ഹദീസ്), ഇജ്മാഅ്, ഖിയാസ്. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ രണ്ടെണ്ണത്തിനാണ് ഏറ്റവും പ്രാധാന്യം. ഇതിൽ ആറാമത്തെ പ്രമാണമായി നാം പരിഗണിക്കുന്നത് ഇമാം മുസ്ലിം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ഹദീസുകളെയാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്: “ഒരു നന്മയെയും നീ നിസ്സാരമാക്കരുത്; നിന്റെ സഹോദരനെ പുഞ്ചിരിയോടെ അഭിമുഖീകരിക്കുന്നതുപോലും” (മുസ്ലിം).
ഈ പ്രമാണങ്ങളെ മുൻനിർത്തിക്കൊണ്ടാണ് ഞാൻ ഈ പഠനം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നത്. എന്നാൽ, ആധുനിക ലോകത്ത് ഇത്തരം ഗ്രന്ഥങ്ങളെ സമീപിക്കുമ്പോൾ നാം അടിസ്ഥാനപരമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ട ചില കാര്യങ്ങളുണ്ട്. അവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
1. പരിമിതികളെ അംഗീകരിക്കുക:
മറ്റു പല മതഗ്രന്ഥങ്ങളെയും പോലെ, ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളും ചില കാലികവും ഭൗതികവുമായ വെല്ലുവിളികൾ (limitations) നേരിടുന്നുണ്ട്. അത് സ്വാഭാവികമാണ്. ഈ പരിമിതികളെ അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് മാത്രമേ നമുക്ക് ആധുനിക കാലത്ത് ക്രിയാത്മകമായ സംവാദങ്ങൾ നടത്താനാകൂ. വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ജയിക്കാൻ വേണ്ടി ഈ പരിമിതികളെ നിഷേധിക്കുന്നത് നമ്മുടെ സത്യസന്ധത ഇല്ലാതാക്കും; മാത്രമല്ല, ആവശ്യമില്ലാത്ത ന്യായീകരണങ്ങൾ ചമയ്ക്കാൻ നമ്മെ നിർബന്ധിതരാക്കുകയും ചെയ്യും.
2. വിശ്വാസവും അക്കാദമിക പഠനവും:
ഈ പ്രമാണങ്ങളിലുള്ള നമ്മുടെ ഉറപ്പ് പലപ്പോഴും നിൽക്കുന്നത് വിശ്വാസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ്. അക്കാദമിക തലങ്ങളിൽ ഈ പ്രമാണങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുമ്പോൾ, അവയ്ക്ക് യാതൊരു പരിമിതികളുമില്ല എന്ന് അന്ധമായി വാദിക്കുന്നത് വലിയ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. അതിനാൽ, ഉള്ള പരിമിതികളെ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടെ അംഗീകരിക്കുകയും, അവയെ മറികടക്കാൻ മുൻഗാമികളായ പണ്ഡിതന്മാർ കാണിച്ചുതന്ന വഴികളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുകയുമാണ് ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിൽ സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്ന രീതി.
3. സ്നേഹത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ സമീപനം (സൂഫി വഴി):
ഒരുവേള ഈ ലിഖിത പ്രമാണങ്ങളെല്ലാം ഇല്ലാതായാൽ പോലും, സ്നേഹസ്വരൂപനായ അല്ലാഹുവിനെയും നന്മയുടെ വഴികാട്ടിയായ പ്രവാചകനെയും എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഞാൻ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഈയൊരു ആത്മീയ ബോധ്യത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ വിശാലമായ ഈ പഠനങ്ങളിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുന്നത്. ജ്ഞാനികളായ സൂഫികളിൽ നിന്നും എനിക്ക് ലഭിച്ച തിരിച്ചറിവാണിത്. പ്രമാണങ്ങളുടെ ഭൗതികമായ പരിമിതികളെ അംഗീകരിക്കുന്നത് ഒരിക്കലും നമ്മുടെ വിശ്വാസത്തെ തകർക്കില്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ സത്യസന്ധതയെയും വ്യക്തിശുദ്ധിയെയുമാണ് അത് കാണിക്കുന്നത്.
4. വിമർശകർക്കുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം:
ഞാൻ മുകളിൽ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെല്ലാം പ്രവാചകനിൽ വിശ്വസിക്കുന്നവർക്ക് മാത്രം ബാധകമായ നിലപാടാണ്. പ്രവാചകനെ അംഗീകരിക്കാത്തവരോട് ഈ രീതിയിൽ ചിന്തിക്കാൻ ഞാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നില്ല. അവർക്ക് അവരുടെ ബോധ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച്, തികച്ചും സ്വതന്ത്രമായിത്തന്നെ ഈ വിഷയങ്ങളിൽ വിമർശനാത്മക പഠനങ്ങൾ നടത്താവുന്നതാണ്.
പ്രിയ വായനക്കാരാ, ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളുടെ (ശരീഅത്ത്) അടിസ്ഥാനങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് ഞാൻ നിങ്ങളോട് സംസാരിക്കുന്നത്. അതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത് ഇസ്ലാം മതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ഗ്രന്ഥമായ പരിശുദ്ധ ഖുർആൻ തന്നെയാണ്. ഖുർആനെക്കുറിച്ച് വളരെ ലളിതമായി നമുക്കിവിടെ മനസ്സിലാക്കാം.
എന്താണ് ഖുർആൻ?
· ദിവ്യസന്ദേശം: ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മുഴുവൻ മനുഷ്യർക്കും വേണ്ടി സ്രഷ്ടാവായ അല്ലാഹു മുഹമ്മദ് നബി (സ) മുഖേന നൽകിയ മഹത്തായ സന്ദേശങ്ങളാണിത്.
· ഭാഷയും സാഹിത്യവും: ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അവതരിച്ച ഈ ഗ്രന്ഥം അറബി ഭാഷയിലാണുള്ളത്. അറബി സാഹിത്യ ഭംഗിയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണമായി ഇത് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു.
· പേരിന് പിന്നിൽ: അറബി ഭാഷയിലെ ‘ഖറഅ’ (വായിച്ചു) എന്ന ക്രിയാധാതുവിൽ നിന്നാണ് ഖുർആൻ ഉണ്ടായത്. ‘വായിക്കപ്പെടുന്നത്’ എന്നാണ് ഈ വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. ഖുർആന്റെ പുസ്തകരൂപത്തെ നാം ‘മുസ്ഹഫ്’ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
അവതരണവും ചരിത്രവും
· ഘട്ടം ഘട്ടമായുള്ള അവതരണം: ഖുർആൻ ഒറ്റയടിക്ക് അവതരിച്ച ഒന്നല്ല. ഹിജ്റ വർഷത്തിന് 13 വർഷം മുമ്പ് (AD 610-ൽ) റമദാൻ മാസത്തിലാണ് ഇതിന്റെ അവതരണം തുടങ്ങിയത് (കൃത്യമായ ഒരു ദിവസം പറയാൻ സാധിക്കില്ല). മുഹമ്മദ് നബിയുടെ ജീവിതത്തിലെ അവസാനത്തെ 23 വർഷങ്ങൾക്കിടയിൽ (AD 610 – AD 632) വിവിധ സന്ദർഭങ്ങളിലായാണ് ഇത് പൂർണ്ണമായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടത്.
· സംരക്ഷണവും ക്രോഡീകരണവും: ആദ്യം വാമൊഴിയായി പഠിപ്പിച്ച് ജനങ്ങൾ ഹൃദയത്തിൽ മനഃപാഠമാക്കി സൂക്ഷിച്ച ഖുർആൻ, പിന്നീട് നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട എഴുത്തുകാരാൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു.
· പുസ്തകരൂപത്തിലേക്ക്: ഒന്നാം ഖലീഫയായ അബൂബക്കർ (റ) വിന്റെ കാലത്താണ് ഇതൊരു ഗ്രന്ഥമായി ക്രോഡീകരിച്ചത്. പിന്നീട് മൂന്നാം ഖലീഫയായ ഉസ്മാൻ (റ) വിന്റെ കാലത്ത് ഇതിന്റെ പകർപ്പുകൾ എടുത്ത് വിവിധ നാടുകളിലേക്ക് അയച്ചു കൊടുത്തു.
ഉള്ളടക്കവും ഘടനയും
· അധ്യായങ്ങൾ: ഖുർആനിൽ മൊത്തം 114 അധ്യായങ്ങളും 6236 വചനങ്ങളും (ആയത്തുകൾ) അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
· അഭിസംബോധന: ‘ഹേ മനുഷ്യരേ’ എന്നാണ് ഖുർആൻ ഏറ്റവും കൂടുതലായി ആളുകളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യുന്നത്. ഇത് ഏതെങ്കിലും ഒരു പ്രത്യേക വിഭാഗത്തിന് മാത്രമുള്ളതല്ല എന്ന് ഇതിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണല്ലോ.
· പ്രതിപാദ്യ വിഷയങ്ങൾ: കുടുംബം, സമൂഹം, സംസ്കാരം, തൊഴിൽ, സാമ്പത്തികം, രാഷ്ട്രീയം, പരസ്പരബന്ധങ്ങൾ, ന്യായാന്യായങ്ങൾ തുടങ്ങി മനുഷ്യജീവിതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ഇതിൽ വളരെ വ്യക്തമായി പറയുന്നുണ്ട്.
ഖുർആന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ
ഏകദേശം 55-ഓളം വിശേഷണങ്ങളിലൂടെ ഖുർആൻ സ്വയം പരിചയപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്. അവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ചിലത് താഴെ നൽകുന്നു:
· ദിക്ർ: ഉദ്ബോധനം
· നൂർ: പ്രകാശം
· ഹുദ: സന്മാർഗ്ഗം
· ശിഫ: രോഗശമനം
· ഖയ്യിം: അവക്രമായത് (നേരായത്)
· മുഹൈമിൻ: പൂർവവേദങ്ങളെ സംരക്ഷിക്കുന്നത്
ഇന്ന് ലോകത്തുള്ള ഒട്ടുമിക്ക ഭാഷകളിലും ഖുർആന്റെ പരിഭാഷ ലഭ്യമാണ്. മനുഷ്യജീവിതത്തെ ശരിയായ ദിശയിലേക്ക് നയിക്കാനുള്ള ഒരു സമഗ്രമായ വഴികാട്ടിയായാണ് ഈ ഗ്രന്ഥത്തെ നാം കാണേണ്ടത്. ഇനി നമുക്ക് മറ്റ് വിഷയങ്ങളിലേക്ക് കടക്കാം.
ഖുർആൻ ക്രോഡീകരണവും പാരായണ ശൈലികളുടെ ചരിത്രവും
പ്രിയ വായനക്കാരെ, ഈ ഭാഗത്തിൽ ഖുർആൻ ക്രോഡീകരണത്തിന്റെ ചരിത്ര പശ്ചാത്തലത്തെക്കുറിച്ചും വ്യത്യസ്ത പാരായണ ശൈലികൾ (ഖിറാഅത്തുകൾ) എങ്ങനെ രൂപപ്പെട്ടു എന്നതിനെക്കുറിച്ചുമുള്ള എന്റെ നിരീക്ഷണങ്ങൾ വളരെ ലളിതമായി ഞാൻ താഴെ വിശദീകരിക്കാം.
ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ ഖുർആനിന്റെ ക്രോഡീകരണം പ്രധാനമായും രണ്ട് ഘട്ടങ്ങളിലായാണ് നടന്നത്:
1. അബൂബക്കർ (റ) ന്റെ കാലത്തെ ആദ്യ ക്രോഡീകരണം
പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് (സ) യുടെ വിയോഗത്തിന് ശേഷം ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിൽ പല പ്രതിസന്ധികളും ഉണ്ടായി. ഇസ്ലാമിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിച്ചവരുമായി നടന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ, ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായി മനഃപാഠമാക്കിയിരുന്ന നിരവധി പേർ (ഹാഫിളുകൾ) രക്തസാക്ഷികളായി.
· ഉമർ (റ) ന്റെ ഇടപെടൽ: ഹാഫിളുകളുടെ മരണം കണ്ട ഉമർ (റ), ഖുർആൻ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോകാതിരിക്കാൻ അത് ഒരു ഗ്രന്ഥത്തിൽ എഴുതി സൂക്ഷിക്കണമെന്ന് അന്നത്തെ ഖലീഫയായ അബൂബക്കർ (റ) യോട് നിർദ്ദേശിച്ചു.
· സൈദ് ഇബ്നു സാബിത് (റ) ന്റെ ദൗത്യം: തുടക്കത്തിൽ മടിച്ചെങ്കിലും അബൂബക്കർ (റ) ഈ നിർദ്ദേശം അംഗീകരിച്ചു. പ്രമുഖ സ്വഹാബിയായ സൈദ് ഇബ്നു സാബിത്തിനെ (റ) അദ്ദേഹം ഈ ദൗത്യം ഏൽപ്പിച്ചു.
· ആദ്യ ഗ്രന്ഥരൂപം: കല്ലുകൾ, തോലുകൾ തുടങ്ങിയവയിൽ എഴുതിവെച്ചിരുന്നവയും സ്വഹാബിമാരുടെ ഓർമ്മയിലുണ്ടായിരുന്നവയും ശേഖരിച്ച് ഖുർആൻ ആദ്യമായി ഒരു ഏകീകൃത ഗ്രന്ഥരൂപത്തിലാക്കി. ഈ ഗ്രന്ഥം അബൂബക്കർ (റ), ഉമർ (റ), തുടർന്ന് പ്രവാചക പത്നി ഹഫ്സ (റ) എന്നിവരുടെ സുരക്ഷിതമായ സംരക്ഷണത്തിലായിരുന്നു.
2. ഉസ്മാൻ (റ) ന്റെ കാലത്തെ ഖുർആൻ ഏകീകരണം (ഉസ്മാനി ജംഅ്)
പിന്നീട് ഉസ്മാൻ (റ) ഖലീഫയായ കാലത്ത് ഇസ്ലാം ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്കും അതിവേഗം വ്യാപിച്ചു.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ തുടക്കം: വിവിധ ദേശങ്ങളിലെ മുസ്ലീങ്ങൾ ഖുർആൻ വ്യത്യസ്ത ശൈലികളിൽ പാരായണം ചെയ്യുന്നത് ഹുദൈഫത്ത്ബ്നുൽ യമാൻ (റ) എന്ന സ്വഹാബിയുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. ഇത് ഭാവിയിൽ വലിയ തർക്കങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുമെന്ന് അദ്ദേഹം ഉസ്മാൻ (റ) യെ അറിയിച്ചു.
· ഏകീകരണ പ്രക്രിയ: ഈ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാൻ ഉസ്മാൻ (റ), സൈദ് ഇബ്നു സാബിത്തിന്റെ (റ) നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഒരു പണ്ഡിത സമിതിയെ നിയോഗിച്ചു. ഹഫ്സ (റ) യുടെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ആദ്യ ഗ്രന്ഥത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അവർ പുതിയ പകർപ്പുകൾ തയ്യാറാക്കി. പ്രവാചകന്റെ ഭാഷയായ ‘ഖുറൈശി ശൈലി’ അടിസ്ഥാനമാക്കിയായിരുന്നു ഈ രചന.
· പഴയ രേഖകൾ നശിപ്പിക്കുന്നു: തയ്യാറാക്കിയ പുതിയ പകർപ്പുകൾ (ഉസ്മാനി മുസ്ഹഫ്) മക്ക, മദീന, കൂഫ, ബസ്ര തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഇസ്ലാമിക കേന്ദ്രങ്ങളിലേക്ക് അദ്ദേഹം അയച്ചുകൊടുത്തു. ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ഭിന്നത ഒഴിവാക്കാനായി, ഈ പുതിയ രൂപവുമായി യോജിക്കാത്ത മറ്റ് എല്ലാ പഴയ കൈയ്യെഴുത്ത് പ്രതികളും നശിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹം ഉത്തരവിട്ടു. ഇന്നും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള മുസ്ലീങ്ങൾ പിന്തുടരുന്നത് ഈ പാഠരൂപമാണ്.
എന്തുകൊണ്ട് വ്യത്യസ്ത പാരായണ ശൈലികൾ (ഖിറാഅത്തുകൾ) ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു?
ഇവിടെ ഞാൻ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു ചരിത്ര വസ്തുത ചൂണ്ടിക്കാണിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. വ്യത്യാസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ ഉസ്മാൻ (റ) പഴയ പകർപ്പുകൾ നശിപ്പിച്ചെങ്കിലും, ഖുർആനിന്റെ വ്യത്യസ്ത പാരായണ രൂപങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതായില്ല. എന്തുകൊണ്ടെന്നാൽ, അക്കാലത്ത് ഖുർആൻ പ്രധാനമായും കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നത് എഴുത്തുകളിലൂടെ എന്നതിനേക്കാൾ കേൾവിയിലൂടെയും മനഃപാഠത്തിലൂടെയുമായിരുന്നു.
പഴയ രേഖകൾ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും, തലമുറകളായി കേട്ട് പഠിച്ച ആ പഴയ പാരായണ ശൈലികൾ ജനങ്ങളുടെ മനസ്സിൽ തുടർന്നും നിലനിന്നു.
ഈ ഖിറാഅത്തുകൾ രൂപപ്പെടാൻ രണ്ട് പ്രധാന കാരണങ്ങളുണ്ട്:
1. ഏഴ് ശൈലികൾ (അഹ്റുഫ്): പണ്ഡിതന്മാരുടെ വിശദീകരണം അനുസരിച്ച്, പ്രവാചകന് ഖുർആൻ അവതരിക്കപ്പെട്ടത് തന്നെ ഏഴ് വ്യത്യസ്ത ശൈലികളിലാണ്. ഇതാണ് ഒരു കാരണം.
2. കൈമാറ്റത്തിലെ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ: എന്നാൽ ഇത് മാത്രമല്ല കാരണം. ഉസ്മാൻ (റ) ഭയപ്പെട്ടത് പോലെ തന്നെ, തലമുറകളിലൂടെ മനുഷ്യർ വഴി ഖുർആൻ വാമൊഴിയായി കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ സ്വാഭാവികമായും വന്നുചേർന്ന ചില അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളും ഇതിന് കാരണമായിട്ടുണ്ട്. ഓരോ ആയത്തുകളും പ്രവാചകൻ കൃത്യമായി എങ്ങനെയാണ് ഉച്ചരിച്ചത് എന്നതിനെക്കുറിച്ച് പിൽക്കാലക്കാർക്കിടയിൽ ഉണ്ടായ ഈ ഭിന്നാഭിപ്രായങ്ങൾ തന്നെയാണ് പിന്നീട് നമ്മൾ കാണുന്ന വ്യത്യസ്ത ‘ഖിറാഅത്തുകളായി’ (പാരായണ ശൈലികൾ) മാറിയത്.
പ്രിയ വായനക്കാരേ, ഖുർആൻ നിഷേധിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇസ്ലാമിക വിധി എന്താണെന്ന് നമുക്ക് ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാം.
ഷാഫി മദ്ഹബിലെ പ്രധാന പണ്ഡിതനായ ഇമാം നവവി (റ) തൻ്റെ ‘റൗള’യിൽ പറയുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക:
قال الإمام النووي رحمه الله : ” من جحد آية من القرآن أو حرفًا منه أو فسّره تفسيرًا يخالف إجماع العلماء وكان ذلك عنادًا بعد العلم ، فهو كافر بإجماع المسلمين . “
ഇതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം ഇതാണ്: ഖുർആനിലെ ഒരു വചനത്തെയോ, ഒരു അക്ഷരത്തെയോ, അല്ലെങ്കിൽ പണ്ഡിതന്മാർ ഏകോപിച്ച് അംഗീകരിച്ച ഒരു വിശദീകരണത്തെയോ ഒരാൾ നിഷേധിക്കുകയാണെന്ന് കരുതുക. അതും, അതാണ് സത്യം എന്ന് പൂർണ്ണമായി ബോധ്യപ്പെട്ട ശേഷം, വെറും അഹങ്കാരവും മർക്കടമുഷ്ടിയും കാരണമാണ് അവൻ അത് നിഷേധിക്കുന്നതെങ്കിൽ, അവൻ ഇസ്ലാമിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോയ കാഫിറാണ് (അവിശ്വാസി). ഇതിൽ മുസ്ലിം ലോകത്തിന് ഒരൊറ്റ അഭിപ്രായമേയുള്ളൂ.
ഇവിടെ നാം പ്രത്യേകം മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. സത്യമാണെന്ന് ഉറപ്പായിട്ടും, മനഃപൂർവ്വം നിഷേധിക്കുന്നവനെ മാത്രമേ ‘കാഫിർ’ എന്ന് വിളിക്കാൻ പാടുള്ളൂ. അല്ലാതെ, ഖുർആനിലെ ഒരു കാര്യം ഒരാൾ വായിക്കുകയും, അവൻ മനസ്സിലാക്കിയ അർത്ഥം അവൻ്റെ യുക്തിക്കോ അറിവിനോ യോജിക്കുന്നില്ല എന്ന് തോന്നി അത് നിഷേധിക്കുകയും ചെയ്താൽ അവനെ കാഫിർ എന്ന് വിളിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം, ആ വചനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം അവന് മനസ്സിലായിട്ടില്ല. അങ്ങനെ അറിവില്ലായ്മ കൊണ്ട് നിഷേധിക്കുന്നവന്റെ മേൽ കുഫ്ർ ആരോപിക്കാൻ പാടില്ല എന്നാണ് ഇമാം നവവിയുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്നും നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
ഈ കാര്യം ഇമാം ഇബ്നു ഖുദാമ (റ) തൻ്റെ ‘മുഗ്നി’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വളരെ വ്യക്തമായി പറയുന്നുണ്ട്:
قال ابن قدامة رحمه الله : ” من أنكر شيئًا من القرآن جهلاً بمعناه ، لا يُحكم بكفره حتى يُبيَّن له ، فإن أصرّ على الإنكار ، فهو كافر . “
അതായത്, ഖുർആനിലെ ഒരു വചനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം അറിയാതെ ഒരാൾ അതിനെ നിഷേധിച്ചാൽ അവനെ കാഫിറായി പ്രഖ്യാപിക്കാൻ പാടില്ല. പകരം, അവനോട് കാര്യങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുകയും യഥാർത്ഥ സത്യം ബോധ്യപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും വേണം. എന്നിട്ടും അവൻ തന്റെ തെറ്റായ വാദത്തിൽ തന്നെ ഉറച്ചുനിൽക്കുകയാണെങ്കിൽ മാത്രമേ അവനെ കാഫിർ എന്ന് വിളിക്കാൻ സാധിക്കൂ.
ഇനി ഇമാം അശ്അരി (റ) യുടെ വാക്കുകൾ നോക്കാം:
قال الأشعري : ” وأجمعوا على أن من جحد آية من كتاب الله ، أو زعم أنها ليست من عند الله ، فهو كافر بالله العظيم . “
“ഖുർആനിലെ ഒരു വചനത്തെ നിഷേധിക്കുകയോ, അത് അല്ലാഹുവിൽ നിന്നുള്ളതല്ല എന്ന് വാദിക്കുകയോ ചെയ്തവൻ കാഫിറാണ്.”
ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ ഈ വാചകം വായിക്കുമ്പോൾ, എന്ത് കാരണം കൊണ്ട് നിഷേധിച്ചാലും ഒരാൾ കാഫിറാകും എന്ന് തോന്നിപ്പോകാം. എന്നാൽ അങ്ങനെയല്ല. മറ്റു പണ്ഡിതന്മാരുടെ വിശദീകരണങ്ങൾ കൂടി ചേർത്ത് വായിക്കുമ്പോഴാണ് ഇതിന്റെ യഥാർത്ഥ ആശയം വ്യക്തമാകുന്നത്. നേരത്തെ പറഞ്ഞത് പോലെ, ഒരാൾക്ക് ഒരു വചനത്തിന്റെ അർത്ഥം തെറ്റായി മനസ്സിലാവുകയും, ആ തെറ്റായ ധാരണയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ അവൻ അതിനെ നിഷേധിക്കുകയും ചെയ്താൽ, അവനെ കാഫിർ എന്ന് വിളിക്കാൻ യാതൊരു വകുപ്പുമില്ല എന്ന് തന്നെയാണ് ഇതിൽ നിന്നെല്ലാം നാം സംശയരഹിതമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. അറിയാതെയുള്ള തെറ്റുകൾക്ക് ഇസ്ലാം എപ്പോഴും ഇളവുകൾ നൽകുന്നുണ്ട്.
1. തെളിവുകൾ ഇല്ലാതെ ആരെയും വിധിക്കരുത്
ആദ്യം ഖാളി ഇയാള് (റ) പറഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരു കാര്യം നമുക്ക് നോക്കാം:
القاضي عياض (المالكي) في الشفا بتعريف حقوق المصطفى قال: “لا يُكفَّر أحد بإنكار شيء من الشرع حتى تُقام عليه الحجة، فإن أصرّ، كُفِّر.”
ഇതിന്റെ ലളിതമായ ആശയം: ഇസ്ലാമിൽ വ്യക്തമായി അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു കാര്യത്തെ ഒരാൾ നിഷേധിച്ചാൽ, ഉടനെ അവനെ ‘കാഫിർ’ (അവിശ്വാസി) എന്ന് മുദ്രകുത്താൻ പാടില്ല. ആദ്യം അവന് ശരിയായ തെളിവുകൾ കാണിച്ച് കൊടുക്കുകയും കാര്യങ്ങൾ ബോധ്യപ്പെടുത്തുകയും വേണം. ആ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടും അവൻ തന്റെ തെറ്റിൽ തന്നെ ഉറച്ചുനിൽക്കുകയാണെങ്കിൽ മാത്രമേ അവനെതിരെ അങ്ങനെ വിധി പറയാൻ പാടുള്ളൂ.
2. ബുദ്ധിക്ക് മനസ്സിലായില്ലെങ്കിലും തള്ളിക്കളയരുത്
ഇനി ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) ഈ വിഷയത്തിൽ എന്ത് പറയുന്നു എന്ന് നോക്കാം:
قال أبو حامد الغزالي: “لا ينبغي أن يُترك ظاهر الكتاب والسنة بمجرد استبعاد العقل له، بل الواجب التروي والتأمل لعل هناك تأويلًا صحيحًا مقبولًا.” (المستصفى)
ഇതിൽ നിന്നും നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്: ഖുർആനിലോ സുന്നത്തിലോ ഉള്ള ഏതെങ്കിലും ഒരു കാര്യം നമ്മുടെ യുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നില്ല എന്ന് തോന്നുമ്പോൾ, ഉടനെ ആ വചനങ്ങളെ തള്ളിക്കളയരുത്. മറിച്ച്, ക്ഷമയോടെ ചിന്തിക്കുകയും, അവ തമ്മിൽ യോജിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്ന ശരിയായതും സ്വീകാര്യവുമായ മറ്റെന്തെങ്കിലും വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ (Interpretations) ഉണ്ടോ എന്ന് അന്വേഷിക്കുകയുമാണ് വേണ്ടത്.
3. നമ്മുടെ ബുദ്ധിയുടെ പരിമിതിയെ തിരിച്ചറിയുക
ഇതിനോട് ചേർത്ത് വായിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഇമാം നവവി (റ) യുടെ വാക്കുകൾ കൂടി ഞാൻ താഴെ നൽകുന്നു:
قال النووي في شرح صحيح مسلم: “إذا لم يستطع العقل فهم بعض الأحكام، فإنما ذلك قصور في إدراكه، لا نقص في الشرع، فيجب التسليم حتى تتضح الحكمة.”
ഇതിന്റെ ആശയം വളരെ വ്യക്തമാണ്: മതപരമായ ചില വിധികൾ മനസ്സിലാക്കാൻ നമ്മുടെ ബുദ്ധിക്ക് കഴിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, അത് മതത്തിന്റെ (ശരീഅത്തിന്റെ) കുഴപ്പമല്ല; മറിച്ച് നമ്മുടെ ചിന്താശേഷിയുടെ പരിമിതിയാണ്. അതിനാൽ, ആ കാര്യത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ യുക്തിയും ജ്ഞാനവും വ്യക്തമാകുന്നതുവരെ നാം ആ വചനങ്ങളെ വിശ്വസിക്കുകയും അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്യുക. അതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ പഠനങ്ങൾ നടത്തുകയുമാണ് ചെയ്യേണ്ടത്.
ഒരു ആധുനിക ഉദാഹരണം: പരിണാമ സിദ്ധാന്തം (Theory of Evolution)
ഞാൻ മുകളിൽ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങൾ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് എങ്ങനെ പ്രായോഗികമാക്കാം എന്ന് ഒരു ഉദാഹരണത്തിലൂടെ വ്യക്തമാക്കാം.
ജീവന്റെ ഉൽപ്പത്തിയെക്കുറിച്ച് പറയുന്ന പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ശരിയാണെന്ന് ശാസ്ത്രീയ രേഖകളിലൂടെ ഒരാൾക്ക് ബോധ്യപ്പെട്ടു എന്ന് കരുതുക. എന്നാൽ ഖുർആൻ വായിക്കുമ്പോൾ, അത് താൻ മനസ്സിലാക്കിയ പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് എതിരാണെന്ന് അവന് തോന്നുന്നു. ഇത്തരം ഒരു സാഹചര്യത്തിൽ അവൻ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്?
മുകളിൽ കൊടുത്ത മഹാന്മാരുടെ വാക്കുകൾ ഇതിനൊരു കൃത്യമായ പരിഹാരം നൽകുന്നുണ്ട്. അത്തരം ഘട്ടങ്ങളിൽ ആ വ്യക്തി എടുക്കേണ്ട നിലപാട് ഇതാണ്:
· ഉടനെ മതത്തെ തള്ളിക്കളയുകയോ അല്ലെങ്കിൽ ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുകളെ അന്ധമായി അവഗണിക്കുകയോ ചെയ്യരുത്.
· തന്റെ ബുദ്ധിക്ക് ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ മനസ്സിലായില്ലെങ്കിലും, ഖുർആനിലെ വചനങ്ങൾ സത്യമാണെന്ന് വിശ്വസിക്കുക.
· താൻ മനസ്സിലാക്കിയ ശാസ്ത്രവും ഖുർആനിക വചനങ്ങളും തമ്മിൽ യോജിച്ച് പോകുന്ന, ശരിയായ എന്തെങ്കിലും വ്യാഖ്യാന സാധ്യതകൾ ഉണ്ടോ എന്ന് ക്ഷമയോടെ അന്വേഷിക്കുകയും പഠിക്കുകയും ചെയ്യുക.
ചുരുക്കത്തിൽ, സംശയങ്ങൾ വരുമ്പോൾ തിരക്കിട്ട് തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാതെ, ക്ഷമയോടെ അന്വേഷിക്കാനും പഠിക്കാനുമാണ് ഈ മഹദ്വചനങ്ങൾ നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്. ഖുർആനിനെ പരിപൂർണ്ണമായും ഞാൻ അംഗീകരിക്കുന്നു. അത് അല്ലാഹുവിൽ നിന്നാണെന്ന് ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു; എന്നാൽ പരിണാമ ശാസ്ത്രത്തിനെതിരായി ഞാൻ ഖുർആനിൽ കാണുന്ന ഈ വാക്യങ്ങൾ പ്രത്യക്ഷത്തിൽ കാണുന്ന അർത്ഥത്തെ മാത്രം വിലയിരുത്തി സത്യമാണെന്ന് വിശ്വസിക്കാവുന്നതല്ല; അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഞാൻപ്രത്യക്ഷത്തിൽ കാണുന്നഖുർആനിന്റെ അർത്ഥത്തെ എടുക്കുന്നില്ല പകരം ഞാൻ ആ ഖുർആനിക വചനങ്ങളിൽ വിശ്വസിക്കുന്നു.അതിൻറെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം എന്താണെന്ന് എനിക്കറിയില്ല; അറിയുന്ന പക്ഷം ഞാൻ അതും വിശ്വസിക്കുന്നതാണ്. ഇങ്ങനെ ഒരു നിലപാട് ഒരു മുസ്ലിമായ മനുഷ്യൻ പരിണാമ ശാസ്ത്രവുമായിബന്ധപ്പെട്ട് എടുത്താൽ അവൻറെ മേൽ കുഫ്റിനെ ആരോപിക്കാൻ യാതൊരു വകുപ്പുമില്ലെന്നതാണ് പണ്ഡിത മതം.
ഈ വിഷയത്തിൽ നാം പ്രധാനമായും ചർച്ച ചെയ്യുന്നത് ഖുർആൻ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട രൂപങ്ങളെക്കുറിച്ചും ഇന്നത്തെ മുസ്ഹഫുകളുടെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ചുമാണ്.
A. ചരിത്രപരവും പ്രമാണികവുമായ ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, അല്ലാഹു പ്രവാചകന് അവതരിപ്പിച്ചു കൊടുത്ത എല്ലാ വാക്യങ്ങളും അല്ലെങ്കിൽ അവതരണ രൂപങ്ങളും ഇന്ന് അതേപടി ലഭ്യമല്ല എന്ന് കാണാൻ സാധിക്കും. അതിനുള്ള കാരണങ്ങൾ ഞാൻ താഴെ വിശദമാക്കാം.
1. ഖുർആൻ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഏഴ് രൂപങ്ങൾ (സബ്അതു അഹ്റുഫ്)
ആദ്യമായി നമുക്ക് പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ഹദീസ് പരിശോധിക്കാം:
ورد في صحيح البخاري ومسلم أن النبي صلى الله عليه وسلم قال: “أقرأني جبريل على حرف، فلم أزل أستزيده حتى انتهى إلى سبعة أحرف”.
വിശദീകരണം: സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരിയിലും മുസ്ലിമിലും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ ഹദീസിൽ പ്രവാചകൻ (സ) പറയുന്നു: “മലക്ക് ജിബ്രീൽ എനിക്ക് ഒരു രൂപത്തിലുള്ള (അക്ഷരത്തിലുള്ള) ഖുർആൻ ഓതിപ്പഠിപ്പിച്ചു തന്നു. അത് ഏഴ് രൂപങ്ങൾ ആകുന്നത് വരെ വർദ്ധിപ്പിച്ചു തരാൻ ഞാൻ അദ്ദേഹത്തോട് ആവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു.”
ഈ ഹദീസിൽ നിന്നും വളരെ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഖുർആൻ പ്രവാചകന് അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടത് 7 വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളിലാണ് (അഹ്റുഫ്). എന്നാൽ, നമ്മൾ ഇന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്ന മുസ്ഹഫുകളിൽ ഈ 7 രൂപങ്ങളും പൂർണ്ണമായി ലഭ്യമല്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം.
2. പണ്ഡിതന്മാരുടെ വിശദീകരണം
ഈ വിഷയം കൂടുതൽ ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാൻ, പ്രഗത്ഭ പണ്ഡിതനായ ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരിയുടെ വാക്കുകൾ ഞാൻ ഇവിടെ ഉദ്ധരിക്കാം:
و قال ابن الجزري أيضًا في “النشر” (1/9):
“أما القراءات السبع فليست الأحرف السبعة التي ورد بها الحديث، بل هي جزء منها، وانحصرت فيها، أو في بعضها.”
قال الإمام ابن الجزري في كتابه “النشر في القراءات العشر” (1/31):
“والصحيح عند أئمة التحقيق أن الأحرف السبعة ليست هي القراءات السبع المشهورة، وإنما كانت لغات في القرآن، وأن المصحف العثماني لم يحوِ جميعها، بل ضمّ ما احتمله رسمه منها.”
വിശദീകരണം: അൽ-ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരി തന്റെ “അൽ-നഷ്ർ ഫിൽ-ഖിറാആത്തിൽ-അശ്ർ” എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വളരെ കൃത്യമായി ഈ വിഷയം വരച്ചുകാണിക്കുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹം പറയുന്നു:
ഇന്ന് നിലവിലുള്ള പ്രസിദ്ധമായ ‘ഏഴ് ഖിറാഅത്തുകൾ’ (പാരായണ രീതികൾ) ഹദീസിൽ പറയപ്പെട്ട ആ ‘ഏഴ് അഹ്റുഫുകൾ’ അല്ല. മറിച്ച്, അവ ആ വലിയ വൃത്തത്തിന്റെ ഒരു ചെറിയ ഭാഗം മാത്രമാണ്.
അഗ്രഗണ്യരായ പണ്ഡിതർക്കിടയിലെ ശരിയായ വീക്ഷണം അനുസരിച്ച്, ഈ ഏഴ് അഹ്റുഫുകൾ എന്നത് അക്കാലത്തെ ഖുർആനിലെ പ്രാദേശിക ഭാഷാഭേദങ്ങൾ (Dialects) ആയിരുന്നു.
ഇന്ന് ലോകത്തുള്ള ഉസ്മാനിക് മുസ്ഹഫിൽ (ഖലീഫ ഉസ്മാൻ്റെ കാലത്ത് ക്രോഡീകരിച്ചത്) ഈ ഏഴ് ഭാഷാഭേദങ്ങളും പൂർണ്ണമായി അടങ്ങിയിട്ടില്ല. മറിച്ച്, ഉസ്മാനിക് മുസ്ഹഫിലെ ലിപി (Rasm) ഏതെല്ലാം രൂപങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ അനുവദിക്കുന്നുവോ, അവ മാത്രമേ അതിൽ നിലനിർത്തിയിട്ടുള്ളൂ.
ഈ വിഷയത്തിൽ നാം ആദ്യം വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഖിറാഅത്തുകൾ (പാരായണ ശൈലികൾ) എന്ന് പറയുന്നതും, ഏഴ് തരത്തിലുള്ള മുസ്ഹഫുകൾ എന്ന് പറയുന്നതും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ രണ്ട് വിഷയങ്ങളാണ്.
‘ഏഴ് ഖിറാഅത്തുകൾ’ എന്നത് പ്രവാചകൻ (സ) എങ്ങനെയാണ് ഖുർആൻ ജനങ്ങളെ ഓതി കേൾപ്പിച്ചത് എന്നതിനെക്കുറിച്ച് സ്വഹാബാക്കൾക്കും പണ്ഡിതന്മാർക്കുമിടയിലുള്ള വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങളാണ്. പ്രവാചകൻ (സ) വിവിധ ശൈലികളിൽ ഖുർആൻ പാരായണം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അതിൽ നിന്നും പണ്ഡിതന്മാർ സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ച് പ്രത്യേകം തിരഞ്ഞെടുത്തതും ക്രോഡീകരിച്ചതുമാണ് ഈ ഏഴ് ഖിറാഅത്തുകൾ. എന്നാൽ, “അല്ലാഹു ഖുർആൻ ഏഴ് രൂപങ്ങളിൽ (അഹ്റുഫ്) അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു” എന്ന് പ്രവാചകൻ (സ) പറഞ്ഞത് നിലവിലുള്ള ഈ ഏഴ് ഖിറാഅത്തുകളെക്കുറിച്ചല്ല എന്നാണ് ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരിയെപ്പോലുള്ള പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാരുടെ പ്രബലമായ അഭിപ്രായം.
ഇനി, ഖുർആൻ ഇന്നത്തെ രൂപത്തിൽ എങ്ങനെയാണ് ക്രോഡീകരിക്കപ്പെട്ടത് എന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരിയിലെ ഈ പ്രധാനപ്പെട്ട ഹദീസ് നമുക്ക് പരിശോധിക്കാം:
جاء في صحيح البخاري (4987) عن أنس بن مالك رضي الله عنه قال: “أن حذيفة بن اليمان قدم على عثمان، وكان يغازي أهل الشام في فتح أرمينية وأذربيجان مع أهل العراق، فأفزع حذيفة اختلافهم في القراءة، فقال لعثمان: يا أمير المؤمنين، أدرك هذه الأمة قبل أن يختلفوا في الكتاب اختلاف اليهود والنصارى. فأرسل عثمان إلى حفصة: أن أرسلي إلينا الصحف ننسخها في المصاحف، ثم نردها إليك. فأرسلت بها حفصة إلى عثمان، فأمر زيد بن ثابت وعبد الله بن الزبير وسعيد بن العاص وعبد الرحمن بن الحارث بن هشام، فنسخوها في المصاحف. وقال عثمان للرهط القرشيين الثلاثة: إذا اختلفتم أنتم وزيد بن ثابت في شيء من القرآن، فاكتبوه بلسان قريش، فإنه إنما نزل بلسانهم ففعلوا، حتى إذا نسخوا الصحف في المصاحف، رد عثمان الصحف إلى حفصة، وأرسل إلى كل أفق بمصحف مما نسخوا، وأمر بما سواه من القرآن في كل صحيفة أو مصحف أن يُحرق.”
പരിഭാഷ:
അനസ് ബിൻ മാലിക് (റ) പറയുന്നു: അർമീനിയയും അസർബൈജാനും കീഴടക്കുന്ന യുദ്ധത്തിൽ ഷാം നിവാസികളോടും ഇറാഖ് നിവാസികളോടുമൊപ്പം പങ്കെടുക്കുകയായിരുന്ന ഹുദൈഫത്തുബ്നുൽ യമാൻ (റ), ഉസ്മാൻ (റ) വിൻ്റെ അടുക്കൽ വന്നു. സൈനികർക്കിടയിൽ ഖുർആൻ പാരായണത്തിലുണ്ടായിരുന്ന വ്യത്യാസങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ വല്ലാതെ ആശങ്കപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഉസ്മാൻ (റ) നോട് പറഞ്ഞു:
“അമീറുൽ മുഅ്മിനീൻ! ജൂതന്മാരും ക്രിസ്ത്യാനികളും തങ്ങളുടെ വേദഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഭിന്നിച്ചതുപോലെ ഈ സമുദായം ഖുർആനിൻ്റെ കാര്യത്തിൽ ഭിന്നിക്കുന്നതിന് മുൻപ് താങ്കൾ അവരെ രക്ഷിക്കണം.”
ഉടനെ ഉസ്മാൻ (റ), ഹഫ്സ (റ) യുടെ അടുത്തേക്ക് ആളയച്ചു: “താങ്കളുടെ പക്കൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന ഖുർആൻ രേഖകൾ ഞങ്ങൾക്ക് നൽകുക. ഞങ്ങൾ അത് മുസ്ഹഫുകളിലേക്ക് പകർത്തിയെഴുതിയ ശേഷം തിരികെ നൽകാം.”
ഹഫ്സ (റ) ആ രേഖകൾ ഉസ്മാൻ (റ) വിന് നൽകി. തുടർന്ന്, ആ രേഖകൾ പകർത്തിയെഴുതാൻ സൈദ് ബിൻ സാബിത്ത്, അബ്ദുല്ല ബിൻ സുബൈർ, സഈദ് ബിൻ ആസ്, അബ്ദുറഹ്മാൻ ബിൻ ഹാരിസ് (റ) എന്നിവരെ അദ്ദേഹം ചുമതലപ്പെടുത്തി. ഖുറൈശികളായ മറ്റ് മൂന്ന് പേരോടും ഉസ്മാൻ (റ) പറഞ്ഞു: “ഖുർആനിലെ ഏതെങ്കിലും കാര്യത്തിൽ നിങ്ങൾക്കും സൈദ് ബിൻ സാബിത്തിനും ഇടയിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം ഉണ്ടായാൽ, അത് ഖുറൈശി ഭാഷയിൽ തന്നെ എഴുതുക. കാരണം, ഖുർആൻ അവതരിച്ചത് അവരുടെ ഭാഷയിലാണ്.”
അവർ ആ ഉത്തരവ് പാലിച്ചു. പകർപ്പെഴുത്ത് പൂർത്തിയായപ്പോൾ ഉസ്മാൻ (റ) ആ രേഖകൾ ഹഫ്സ (റ) ക്ക് തന്നെ തിരികെ നൽകി. ശേഷം, അവർ പകർത്തിയെഴുതിയ മുസ്ഹഫിൻ്റെ ഓരോ കോപ്പികൾ വിവിധ പ്രവിശ്യകളിലേക്ക് കൊടുത്തയച്ചു. അതല്ലാത്ത മറ്റ് എല്ലാ ഖുർആൻ രേഖകളും താളുകളും കത്തിച്ചുകളയാൻ അദ്ദേഹം ഉത്തരവിടുകയും ചെയ്തു.
സംഭവിച്ചത്ഏറ്റവും ചുരുക്കിപ്പറഞ്ഞാൽ പ്രവാചകൻ സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹിവസല്ലമ തങ്ങൾക്ക് ഖുർആനിനെ ഏഴു രൂപത്തിൽ, അതായത് അറബി ഭാഷക്കുള്ളിലുള്ള ഏഴ്ഭാഷയിൽ ഇറക്കപ്പെടുകയുണ്ടായി, ഇത് പ്രകാരം വ്യത്യസ്ത രൂപത്തിൽ ഖുർആൻ ഓതുന്നവർ സ്വഹാബത്തിലും പിൽക്കാല പണ്ഡിതന്മാരിലും ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽഉസ്മാൻ(റ) ൻ്റെ കാലഘട്ടത്തിൽഅറബിയിലെ പ്രധാനമായും ഖുർആൻ അവതരിച്ചിട്ടുള്ള ഖുറൈശി ഭാഷ ഒഴിച്ച് ബാക്കിയുള്ള ഭാഷയിലുള്ള ഖുർആൻ രൂപങ്ങളെല്ലാംകരിച്ചു കളയുകയും ഏഴു രൂപത്തിൽ ഇറക്കപ്പെട്ടതിൽ ഒരു രൂപം മാത്രം സ്ഥിരപ്പെടുത്തുകയുമാണ്ബലപ്പെട്ടഅഭിപ്രായപ്രകാരം ചെയ്തിട്ടുള്ളത്, എന്നാൽ പ്രവാചകനിൽ നിന്നുമുള്ള ഖുർആൻ എഴുത്ത്രൂപേനെയെല്ല ആദ്യം മുതലേ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ട് പോന്നിട്ടുള്ളത്; പകരം കേട്ടോതിപഠിച്ചു കൊണ്ടാണ് പ്രധാനമായുംകൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പ്രവാചകൻഏത്രൂപത്തിലാണ് ഓതിയതെന്ന വിഷയത്തിൽ വ്യത്യസ്ത വീക്ഷണങ്ങളുണ്ടായി. ഇങ്ങനെ വ്യത്യസ്തവീക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടായിത്തീരുന്നതിന് ഏഴു രൂപത്തിൽ ഖുർആന് ഇറങ്ങിയതും ഒരു കാരണമായിട്ടുണ്ട്. അതായത് ഏഴ്രൂപത്തിൽ ഇറങ്ങിയ ഖുർആനിലെ ചില ഭാഗങ്ങൾ ചില ആളുകൾക്ക് കിട്ടി, ചിലയാളുകൾക്ക് കിട്ടിയില്ല അങ്ങനെ ആ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങളും മുസ്ലിം ലോകത്ത് നിലനിന്നു. എന്നാൽ പ്രവാചകന് അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഏഴു രൂപത്തിലുള്ള ഖുർആനും ഇന്ന് കാണുന്നഖിറാഅത്തുകളിലൂടെ സംരക്ഷിതമാണോ? എന്ന് ചോദിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ അതിനുള്ള മറുപടിയാണ് ഇമാംജസ്രിപറഞ്ഞത്: “അതും സംഭവിച്ചിട്ടില്ല”.
ഈ വിഷയത്തിൽ, ഇതുവഴി മുസ്ലിം സമൂഹത്തിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് നഷ്ടപ്പെട്ടതെന്ന് ഈ ഘട്ടത്തിൽ നിങ്ങൾ സംശയിച്ചേക്കാം. ഇതിന് ഉത്തരം നൽകാൻ ഞാൻ ഇമാം ത്വബരിയുടെ വാക്കുകൾ ഉദ്ധരിക്കട്ടെ.
الإمام الطبري (ت 310هـ) قال في جامع البيان عن تأويل آي (1/24) القرآن ” القرآن أنزل بالأحرف السبعة تيسيرًا على الأمة ، ولو اقتصر على حرف واحد لضاق المعنى على الناس ، فكان في تنوع القراءات توسيع للفهم والبيان ” .
തന്റെ ‘ജാമിഉൽ ബയാൻ’ (1/24) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ അദ്ദേഹം പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: “മുസ്ലിം സമൂഹത്തിന് എളുപ്പമാക്കുന്നതിനാണ് ഖുർആൻ ഏഴ് വ്യത്യസ്ത ശൈലികളിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്. അത് ഒരു ശൈലിയിൽ മാത്രമായി ചുരുക്കിയിരുന്നെങ്കിൽ, ജനങ്ങൾക്ക് അതിന്റെ അർത്ഥതലങ്ങൾ വളരെ പരിമിതമായി പോകുമായിരുന്നു. അതിനാൽ, പാരായണങ്ങളിലെ ഈ വൈവിധ്യം ഖുർആനെ കൂടുതൽ വിശാലമായി മനസ്സിലാക്കാനും വിശദീകരിക്കാനും സഹായിച്ചു.”
ഇതിൽ നിന്നും ഞാൻ വ്യക്തമാക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന കാര്യം ഇതാണ്: അല്ലാഹു അവതരിപ്പിച്ച വ്യത്യസ്ത പാരായണ ശൈലികൾ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നപ്പോൾ, ഒരു വാക്കിന് അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ച വിവിധ അർത്ഥങ്ങൾ കൂടുതൽ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ അവർക്ക് സാധിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ആ വ്യത്യസ്ത ശൈലികൾ എല്ലാം ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമല്ലെങ്കിൽ സംഭവിക്കുന്നത് എന്താണ്? ഖുർആന്റെ അർത്ഥങ്ങൾ വിശാലമായി മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ഒരു വലിയ സാധ്യതയാണ് അവിടെ ഇല്ലാതാകുന്നത്. പകരം, വളരെ പരിമിതമായ അർത്ഥങ്ങൾ മാത്രം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു അവസ്ഥയിലേക്ക് നാം എത്തിച്ചേരുന്നു.
ഇവിടെ ഞാൻ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഉസ്മാൻ (റ) തന്റെ കാലത്ത് ഖുർആൻ പാരായണ ശൈലികളെ ഒരൊറ്റ രൂപത്തിലേക്ക് ക്രോഡീകരിച്ചത് ഒരു വലിയ തെറ്റായിപ്പോയി എന്ന് ഞാൻ ഒരിക്കലും സമർത്ഥിക്കുന്നില്ല. അങ്ങനെയൊരു തീരുമാനമെടുക്കാനുള്ള പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യം അവർക്കുണ്ടായിരുന്നു. മാത്രമല്ല, ഇജ്തിഹാദ് (ഗവേഷണം) ചെയ്യാൻ യോഗ്യതയുള്ള സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇത്തരം പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് അല്ലാഹുവിങ്കൽ പ്രതിഫലമുണ്ട് എന്നാണ് ഇസ്ലാം പഠിപ്പിക്കുന്നത്. അതിനാൽ, ഇത് അവരോടുള്ള ഒരു വിമർശനമേയല്ല.
മറിച്ച്, ഞാൻ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ഖുർആനുമായി ബന്ധപ്പെടുമ്പോൾ നമ്മൾ നേരിടുന്ന ഒരു വലിയ യാഥാർത്ഥ്യത്തെക്കുറിച്ചാണ്. ഇസ്ലാമിന്റെ ആദ്യകാലത്ത് ജീവിച്ചവർക്ക് ഈയൊരു അർത്ഥപരിമിതി ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ പിൽക്കാലത്ത് ഈ പ്രതിസന്ധിയുണ്ടെന്ന കാര്യം നമ്മുടെ മുൻഗാമികളായ പണ്ഡിതന്മാർക്ക് (ഇമാമുകൾക്ക്) നന്നായി അറിയാമായിരുന്നു.
അതുകൊണ്ടാണ്, കേവലം ഖുർആൻ മാത്രം നോക്കി സ്വന്തമായി അർത്ഥം കണ്ടെത്തുന്നതിന് പകരം, മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ ഓരോ ആയത്തിനെയും എങ്ങനെ വിശദീകരിച്ചു എന്ന് നോക്കിപ്പഠിക്കുന്ന ഒരു പൊതുസ്വഭാവം മുസ്ലിം സമൂഹത്തിൽ പിന്നീട് രൂപപ്പെട്ടുവന്നത്. ഈ ചരിത്രപരമായ കാരണമാണ് നാം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
B. സനദ് (കൈമാറ്റ പരമ്പര) സ്ഥിരപ്പെടാത്തതിനാൽ ഖുർആൻ ആയി പരിഗണിക്കപ്പെടാത്ത വാചകങ്ങൾ
അല്ലാഹുവിൽ നിന്ന് അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടതാണെന്ന് സാധ്യതയുണ്ടെങ്കിലും, കൃത്യമായ കൈമാറ്റ പരമ്പര (സനദ്) ഇല്ലാത്തത് കാരണം ഖുർആൻ ആയി പരിഗണിക്കപ്പെടാതെ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്ന ചില വാചകങ്ങളുണ്ട്. ഇത് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരി (റ) യുടെ വാക്കുകൾ നമുക്കൊന്ന് പരിശോധിക്കാം:
قال الإمام ابن الجزري: “كل قراءة وافقت العربية، ولو بوجه، ووافقت أحد المصاحف العثمانية، ولو احتمالًا، وصح سندها، فهي القراءة الصحيحة التي لا يجوز ردها، ولا يحل إنكارها، بل هي من الأحرف السبعة التي نزل بها القرآن الكريم” (النشر في القراءات العشر).
ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരി (റ) ‘അന്നഷ്ർ ഫിൽ-ഖിറാഅത്ത് അൽ-അഷ്ർ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: “അറബി ഭാഷാ നിയമങ്ങളോട് ഏതെങ്കിലും രീതിയിൽ യോജിക്കുന്നതും, ഉസ്മാൻ (റ) ക്രോഡീകരിച്ച ഖുർആൻ പകർപ്പുകളോട് യോജിക്കുന്നതും, ശരിയായ കൈമാറ്റ പരമ്പര (സനദ്) ഉള്ളതുമായ ഏതൊരു വായനയും (ഖിറാഅത്ത്) ശരിയായ വായനയാണ്. അതിനെ നിഷേധിക്കാനോ തള്ളിക്കളയാനോ പാടില്ല. മറിച്ച്, ഖുർആൻ അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഏഴ് രൂപങ്ങളിൽ ഒന്നാണത്.”
ഇതിൽ നിന്നും ഒരു വാചകം ‘ഖുർആൻ’ ആയി നമ്മൾ അംഗീകരിക്കണമെങ്കിൽ പ്രധാനമായും മൂന്ന് നിബന്ധനകൾ പാലിക്കണമെന്ന് ഞാൻ ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കുന്നു:
1. അറബി ഭാഷയുമായി യോജിക്കുക.
2. ഉസ്മാനി മുസ്ഹഫുമായി (ഖുർആൻ പകർപ്പ്) യോജിക്കുക.
3. തവാത്തുർ ആയിരിക്കുക: അതായത്, ഒരിക്കലും കളവ് പറയാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തത്ര വലിയൊരു സംഘം ആളുകളിലൂടെ തലമുറകളായി കൈമാറി വരിക (ശരിയായ സനദ് ലഭിക്കുക).
ഈ മൂന്ന് നിബന്ധനകളും പൂർണ്ണമായി പാലിക്കുന്നവയെ മാത്രമേ നാം പാരായണം ചെയ്യപ്പെടുന്ന ‘ഖുർആൻ’ ആയി പരിഗണിക്കാറുള്ളൂ.
എന്നാൽ, ആദ്യത്തെ രണ്ട് നിബന്ധനകൾ പാലിക്കുകയും, മൂന്നാമത്തെ നിബന്ധനയായ ‘തവാത്തുർ’ (ശരിയായ സനദ്) പൂർണ്ണമായി എത്താതിരിക്കുകയും ചെയ്താൽ അത്തരം വായനകളെ നമ്മൾ ‘ഷാദ്ദ്’ (ഒറ്റപ്പെട്ടത് / അസാധാരണമായത്) ഖിറാഅത്തുകൾ എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. കൃത്യമായ പരമ്പര ഇല്ലാത്തത് കൊണ്ട് മാത്രം ഇവയെ നിലവിൽ ഖുർആൻ ആയി അംഗീകരിക്കുന്നില്ല എന്ന് ചുരുക്കം.
ഇവിടെ നാം പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഭാവിയിൽ ഇത്തരം ‘ഷാദ്ദായ’ വായനകൾക്ക് കൃത്യമായ ഒരു പരമ്പര (സനദ്) ലഭിക്കുകയും, അവ പെട്ടെന്നൊരു ദിവസം സ്വഹീഹായ (ശരിയായ) ഖുർആൻ ആയി മാറുകയും ചെയ്യുമോ? ഒരിക്കലുമില്ല. കാരണം, ഇത് ഇസ്ലാമിന്റെ ആദ്യകാലത്ത് തന്നെ ഉടലെടുത്ത ഒരു വിഷയമാണ്. അന്ന് തന്നെ പൂർണ്ണമായി പരിഹരിക്കപ്പെടാത്ത ഈ പ്രശ്നത്തിന്, നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിപ്പുറം പുതിയൊരു സനദ് കണ്ടെത്തി പരിഹാരം ഉണ്ടാക്കുക എന്നത് അസംഭവ്യമായ കാര്യമാണ്.
قالت عائشة رضي الله عنها : “لقد نزلت آية الرجم ورضاعة الكبير عشرا، ولقد كانت في صحيفة تحت سريري، فلما مات رسول الله ﷺ وتشاغلنا بموته، دخل داجن فأكلها.” (رواه ابن ماجه في سننه، وصححه الحاكم)
ആയിഷ (റ) പറയുന്നു: “കല്ലെറിഞ്ഞു കൊല്ലുന്നതിനെക്കുറിച്ചും, പ്രായപൂർത്തിയെത്തിയവരെ മുലയൂട്ടുന്നതിനെക്കുറിച്ചുമുള്ള ആയത്തുകൾ അവതരിച്ചിരുന്നു. അത് എന്റെ കട്ടിലിനടിയിലുള്ള ഒരു ഏടിലായിരുന്നു സൂക്ഷിച്ചിരുന്നത്. പ്രവാചകൻ (സ) മരണപ്പെട്ട സമയത്ത്, ഞങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിയോഗത്തിന്റെ ദുഃഖത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കെ, ഒരു വളർത്തുമൃഗം (ആട്) വന്ന് ആ ഏട് തിന്നു കളഞ്ഞു.” (ഇബ്നു മാജ തന്റെ സുനനിൽ വിവരിച്ചതും അൽ-ഹാക്കിം സ്വഹീഹാണെന്ന് സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയതുമായ ഹദീസ്).
ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവ് എന്ന നിലയിൽ എന്റെ വിശദീകരണം
പ്രിയ വായനക്കാരെ, മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ഹദീസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സാധാരണക്കാരുടെ മനസ്സിൽ ഉയർന്നേക്കാവുന്ന സംശയങ്ങൾക്കുള്ള ലളിതമായ വിശദീകരണമാണ് ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് നൽകാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ഈ ആയത്തുകൾ ഇന്നത്തെ ഖുർആനിൽ ഇല്ലാത്തത്?
ആയിഷ ബീവിയുടെ കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ഈ പറയുന്ന ആയത്തുകൾ ഇന്ന് നാം പാരായണം ചെയ്യുന്ന മുസ്ഹഫിൽ (ഖുർആനിൽ) ഉൾപ്പെടാത്തതിന് വളരെ വ്യക്തമായ ഒരു കാരണമുണ്ട്. ഖുർആനിലെ ഒരു ആയത്തായി പരിഗണിക്കപ്പെടാൻ പണ്ഡിതന്മാർ നിശ്ചയിച്ചിട്ടുള്ള മൂന്ന് അടിസ്ഥാന നിബന്ധനകൾ ഈ ആയത്തുകൾക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നില്ല എന്നതാണ് സത്യം. ഈ ഹദീസ് സ്വഹീഹ് (ശരിയായത്) ആണോ അതോ ളഹീഫ് (ദുർബലമായത്) ആണോ എന്ന ചർച്ചകൾക്കപ്പുറം, ചരിത്രത്തിൽ ഇത്തരം സംഭവങ്ങൾ നടന്നിരിക്കാനുള്ള സാധ്യതകളെ വളരെ സത്യസന്ധമായ ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമായിത്തന്നെ നാം കാണേണ്ടതുണ്ട്.
മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാരുടെ സത്യസന്ധത
നമ്മുടെ ആദ്യകാല പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത, ഇത്തരം ചരിത്ര യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ മുസ്ലിം സമുദായത്തിൽ നിന്ന് മറച്ചുവെക്കാൻ അവർ ഒരിക്കലും ശ്രമിച്ചിട്ടില്ല എന്നതാണ്. അവരത് വളരെ സത്യസന്ധമായിത്തന്നെ രേഖപ്പെടുത്തി വെച്ചു. ചില കാര്യങ്ങൾ നമുക്ക് ലഭിക്കാതെ പോയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അത് അല്ലാഹുവിന്റെ തീരുമാനപ്രകാരം സംഭവിച്ചതാണെന്ന് വിശ്വസിച്ച് സമാധാനിക്കാൻ ഒരു മുസ്ലിമിന് എളുപ്പത്തിൽ സാധിക്കും. എന്നാൽ അക്കാദമിക തലത്തിലുള്ള ചർച്ചകളിൽ ഇത്തരം വിഷയങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായും കടന്നുവരുന്നതാണ്.
ഒരു വിശ്വാസിയുടെ നിലപാട് എന്തായിരിക്കണം?
ഈ വിഷയത്തിൽ നാം സ്വീകരിക്കേണ്ട ശരിയായ നിലപാടുകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· അല്ലാഹുവിൻ്റെ സംരക്ഷണം: ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായി സംരക്ഷിക്കുമെന്നത് അല്ലാഹു ഏറ്റെടുത്ത കാര്യമാണ്. അവൻ അതെല്ലാം കൃത്യമായി സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്ന് ദൃഢമായി വിശ്വസിക്കൽ ഓരോ മുസ്ലിമിനും നിർബന്ധമാണ്.
· അനാവശ്യ ചർച്ചകൾ ഒഴിവാക്കുക: ഇത്തരം അക്കാദമിക വിഷയങ്ങളിൽ അനാവശ്യമായി ഇടപെടാതിരിക്കുന്നതാണ് ഒരു സാധാരണ വിശ്വാസിക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യം.
· യാഥാർത്ഥ്യം ഉൾക്കൊള്ളുക: മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ ഇത്തരം എതിർ സാധ്യതകളെ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കളഞ്ഞിട്ടില്ല. അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ച കാര്യങ്ങൾ മാത്രമാണ് അവൻ നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുള്ളത് എന്ന് വിശ്വസിച്ച് മുന്നോട്ട് പോവുക. അല്ലാതെ, ഇതിനെയെല്ലാം അനാവശ്യമായി ന്യായീകരിക്കാൻ ശ്രമിച്ച് നാം കുഴപ്പത്തിൽ ചാടേണ്ടതില്ല.
ഖുർആൻ ക്രോഡീകരണവും ഇന്നത്തെ മുസ്ഹഫും
ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ മറ്റൊരു കാര്യം കൂടി ഞാൻ ഇവിടെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തുന്നു. അബൂബക്കർ സിദ്ദീഖ് (റ), ഉസ്മാൻ (റ) എന്നിവരുടെ കാലഘട്ടങ്ങളിൽ ഖുർആൻ ക്രോഡീകരിച്ചപ്പോൾ ഈ പറയുന്ന ആയത്ത് അതിൽ ഉണ്ടായിരുന്നോ ഇല്ലയോ എന്ന് കൃത്യമായ പ്രമാണങ്ങളോടെ തെളിയിക്കാൻ ഇന്ന് നമുക്ക് സാധ്യമല്ല. ഇതിൽ പ്രധാനമായും മൂന്ന് സാധ്യതകളാണുള്ളത്:
1. നഷ്ടപ്പെട്ടു പോയതാവാം: ഒരുപക്ഷേ ആ ആദ്യകാല മുസ്ഹഫുകളിൽ ഈ ആയത്ത് ക്രോഡീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാവാം. പിന്നീട് ആ മുസ്ഹഫ് നഷ്ടമായ കൂട്ടത്തിൽ ഇതും നഷ്ടമായിരിക്കാം.
2. മാറ്റി നിർത്തിയതാവാം: സ്വഹാബികൾ ഖുർആൻ ക്രോഡീകരിക്കുന്ന സമയത്ത് തന്നെ, കൃത്യവും യുക്തിസഹവുമായ കാരണങ്ങളാൽ ഈ ആയത്തിനെ അവർ മാറ്റി നിർത്തിയതുമാകാം.
3. നിബന്ധനകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള മുസ്ഹഫ്: ഇന്ന് നമ്മുടെ കൈവശമുള്ള മുസ്ഹഫ് എന്നത് അബൂബക്കർ (റ) യുടെയോ ഉസ്മാൻ (റ) യുടെയോ കാലത്തെ അതേ മുസ്ഹഫ് അല്ല; മറിച്ച്, ഇമാം ജസരിയെപ്പോലുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ ഖുർആനിൽ പരിഗണിച്ച കർശനമായ നിബന്ധനകൾ പ്രകാരം തയ്യാറാക്കപ്പെട്ട മുസ്ഹഫ് മാത്രമാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ, ചരിത്ര വസ്തുതകളെ അതിന്റെ ശരിയായ അർത്ഥത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളുകയും, ഖുർആനിന്റെ സംരക്ഷണത്തിൽ പൂർണ്ണമായി വിശ്വസിക്കുകയുമാണ് ഒരു വിശ്വാസി എന്ന നിലയിൽ നാം ചെയ്യേണ്ടത്.
പൂർണ്ണമായും സ്വീകാര്യമായ ഖുർആൻ പാരായണവും (മുതവാതിർ/സ്വഹീഹ്), ഖുർആനാണെന്ന് പരിഗണിക്കാനുള്ള നിബന്ധനകൾ പൂർത്തിയാക്കാത്ത പാരായണവും (ഷാദ്ദ്) തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം സൂറത്തുൽ ബഖറയിലെ ഒരു ആയത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കിത്തരാം.
സൂറത്തുൽ ബഖറയിലെ 275-ാമത്തെ ആയത്ത് ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്.
ഇന്ന് നാം സാധാരണയായി പാരായണം ചെയ്യുന്ന, എല്ലാവർക്കും സ്വീകാര്യമായ ഖുർആൻ വചനം (القراءة المتواترة) ഇപ്രകാരമാണ്:
الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطَانُ مِنَ الْمَسِّ
എന്നാൽ, പ്രമുഖ സ്വഹാബിയായ ഇബ്നു മസ്ഊദ് (റ) വിൽ നിന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ട മറ്റൊരു പാരായണ രീതിയുണ്ട് (قراءة شاذة عن ابن مسعود). അതിൽ ചില വാക്കുകൾ കൂടുതലായി കാണാം:
الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبَا لَا يَقُومُونَ فِي الدُّنْيَا وَلَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا كَمَا يَقُومُ الَّذِي
എന്താണ് ഇവ തമ്മിലുള്ള പ്രധാന വ്യത്യാസം?
ആദ്യത്തെ വചനത്തിൽ ഇല്ലാത്ത ” فِي الدُّنْيَا وَلَا فِي الْآخِرَةِ ” (ഫിദ്ദുൻയാ വൽ ആഖിറ) എന്ന പദം ഇബ്നു മസ്ഊദ് (റ) കൂടുതലായി ഉച്ചരിച്ചതായി നിങ്ങൾക്ക് ഇവിടെ കാണാൻ സാധിക്കും.
സാക്ഷാൽ ഖുർആനാണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാൻ വേണ്ട മൂന്ന് അടിസ്ഥാന നിബന്ധനകൾ പൂർത്തിയാക്കാത്ത ഇത്തരം അധിക വാക്കുകളെയാണ് നാം ‘ഷാദ്ദായ ഖിറാഅത്ത്’ (Shadh Qira’at) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ചുരുക്കത്തിൽ, അദ്ദേഹം പാരായണം ചെയ്തതിലെ ആ അധിക പദങ്ങളെ നമുക്ക് യഥാർത്ഥ ഖുർആനിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കാൻ സാധിക്കില്ല.
ഇത്തരം ഷാദ്ദായ പാരായണങ്ങളോട് നാം ഏത് രീതിയിലാണ് പ്രതികരിക്കേണ്ടത് എന്ന് മഹാനായ ഇമാം സുയൂത്വി തൻ്റെ പ്രശസ്തമായ ‘അൽ ഇത്ഖാൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വളരെ വ്യക്തമായി വിശദീകരിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത്തരം അധിക പദങ്ങൾ ഖുർആൻ അല്ലെങ്കിലും, ആയത്തിന്റെ ആശയം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കാനുള്ള ഒരു വിശദീകരണമായി (തഫ്സീർ) ഇതിനെ മനസ്സിലാക്കാവുന്നതാണ്.
ഷാദ്ദായ ഖിറാഅത്ത് (അസാധാരണമായ പാരായണം) എന്നാൽ എന്ത്?
ഇമാം സുയൂത്വി തൻ്റെ “അൽ-ഇത്ഖാൻ ഫീ ഉലൂമിൽ ഖുർആൻ” എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് നോക്കുക:
قول الإمام السيوطي في “الإتقان في علوم القرآن” ” القراءة الشاذة ما فقدت أحد الأركان الثلاثة، وأكثرها صحيح السند، فيُعمل بها في التفسير ولا تُقرأ بها في الصلاة. “
ലളിതമായ വിശദീകരണം: ഖുർആൻ ആണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാൻ പണ്ഡിതന്മാർ പ്രധാനമായും മൂന്ന് നിബന്ധനകളാണ് വെച്ചിട്ടുള്ളത്. ഈ മൂന്ന് നിബന്ധനകൾ പൂർണ്ണമായി പാലിക്കാത്ത പാരായണങ്ങളെയാണ് നാം ‘ഷാദ്ദായ ഖിറാഅത്തുകൾ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
എന്നാൽ ഇവ നമ്മൾ പൂർണ്ണമായും തള്ളിക്കളയേണ്ടതില്ല. കാരണം, ഇതിൽ പലതും കൃത്യമായ കൈമാറ്റ പരമ്പരയിലൂടെ (സനദ്) വന്നവയാണ്. അതിനാൽ, ഖുർആനിൻ്റെ ആശയങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാൻ (തഫ്സീർ) നമുക്ക് ഇവ ഉപയോഗിക്കാം. പക്ഷെ, നിസ്കാരത്തിൽ പ്രതിഫലം ലഭിക്കുന്ന കാര്യമായി ഇവ പാരായണം ചെയ്യാൻ പാടില്ല.
ഹനഫി മദ്ഹബിലെ വീക്ഷണം
അൽ-മബ്സൂത്ത് എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇമാം സർഖസി (ഹിജ്റ 483-ൽ അന്തരിച്ചു) പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്:
السرخسي الحنفي (المتوفى 483هـ) في المبسوط: ذكر أن القراءة بالشاذ ” إن ثبتت عن الصحابة وكانت صحيحة من حيث النقل، فإنها لا تُبطل الصلاة عند أبي حنيفة. “
ലളിതമായ വിശദീകരണം: ഈ ഷാദ്ദായ ഖിറാഅത്ത് സ്വഹാബികളിൽ നിന്ന് കൃത്യമായ പരമ്പരയിലൂടെ വന്നതാണെന്ന് ഉറപ്പുണ്ടെങ്കിൽ, അങ്ങനെ നിസ്കരിച്ചാലും ഇമാം അബൂ ഹനീഫയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ആ നിസ്കാരം അസാധുവാകില്ല.
മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാരുടെ ശ്രദ്ധയും സൂക്ഷ്മതയും
ഈ വിഷയത്തിൽ മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ എടുത്ത നിലപാടുകൾ വളരെ മികച്ചതാണെന്ന് ഒരു വിദ്യാർത്ഥി എന്ന നിലയിലും ഈ പുസ്തകത്തിൻ്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിലും ഞാൻ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
· കർശനമായ നിയമങ്ങൾ: ഖുർആൻ ആണെന്ന് അവകാശപ്പെട്ട് പല കാര്യങ്ങളും കടന്നുവരാൻ സാധ്യതയുള്ളപ്പോൾ, ഏറ്റവും കൃത്യവും ഉറപ്പുള്ളതുമായ കാര്യങ്ങൾ മാത്രം ഖുർആനായി അംഗീകരിക്കുക എന്നത് വളരെ പ്രധാനമാണ്. അതിനായി അവർ വളരെ കർശനമായ നിയമങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കി.
· യാഥാർത്ഥ്യം ഉൾക്കൊള്ളുക: ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ പ്രവാചകൻ്റെതായി ഉണ്ടെങ്കിലും അവയെല്ലാം ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമായിട്ടില്ല എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നാം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുപോലെ തന്നെ, ഈ വിഷയത്തെയും നാം മനസ്സിലാക്കണം.
ചരിത്രപരമായ കൃത്യതയും നമ്മുടെ വിശ്വാസവും
ചരിത്രപരമായ കൃത്യത പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ഉസ്മാൻ (റ) നേരിട്ട് ക്രോഡീകരിച്ച അതേ മുസ്ഹഫ് ഇന്ന് നിലവിലുണ്ട് എന്ന് 100% ഉറപ്പിച്ച് പറയാൻ നമുക്ക് തെളിവുകളില്ല. എന്നാൽ, പ്രവാചകൻ്റെ കാലത്തോ അതിനോട് വളരെ അടുത്ത കാലത്തോ എഴുതപ്പെട്ട പഴയ ഖുർആൻ പതിപ്പുകൾ ഇന്ന് ലഭ്യമാണ് എന്നതിന് ശക്തമായ തെളിവുകളുണ്ട്.
ഇതൊന്നും ഞാൻ ഇവിടെ പറയുന്നത്, ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായും സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല എന്ന് വിശ്വസിക്കാൻ വേണ്ടിയല്ല. ഖുർആൻ പരിപൂർണ്ണമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഓരോ മുസ്ലിമിൻ്റെയും വിശ്വാസമാണ്. മറിച്ച്, അക്കാദമികമായ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുമ്പോൾ കൃത്യമായ യാഥാർത്ഥ്യബോധത്തോടെ സംസാരിക്കാൻ നിങ്ങൾക്ക് കഴിയണം എന്ന മുൻകരുതലിൻ്റെ ഭാഗമായാണ് ഞാൻ ഈ കാര്യങ്ങൾ ഇവിടെ വിശദീകരിച്ചത്.
C. രണ്ടിൽ ഒന്നു മാത്രം ശരിയായിരിക്കെ, നിവേദക പരമ്പര (സനദ്) സ്ഥിരപ്പെട്ടത് കാരണം രണ്ടും സ്വീകരിക്കേണ്ടി വരുന്ന സാഹചര്യം.
പ്രിയ വായനക്കാരെ, ഈ ഭാഗത്ത് ഞാൻ നിങ്ങളുമായി പങ്കുവെക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത് ഖുർആൻ പാരായണത്തിലെ (ഖിറാഅത്ത്) വൈവിധ്യങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ്. ആദ്യം തന്നെ ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരിയുടെ പ്രസിദ്ധമായ വാക്കുകൾ നമുക്ക് പരിശോധിക്കാം:
قال ابن الجزري: “القراءات العشر هي ما تواتر نقله عن الأئمة السبعة وأئمة التابعين، وهي طرق نقل القرآن الكريم من النبي ﷺ إلى الأمة، وهي مستمدة من الأحرف السبعة التي نزل بها الوحي، ولكنها لا تشترط أن تكون هي نفس الأحرف السبعة، بل تمثل تنوعًا في كيفية نقل القرآن”.
ഇതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം ഇതാണ്: പ്രവാചകനിൽ (സ) നിന്ന് ലോകജനതയിലേക്ക് ഖുർആൻ കൈമാറപ്പെട്ട രീതികളാണ് പത്ത് ഖിറാഅത്തുകൾ. ഏഴ് ഇമാമുകളും താബിഉകളായ മഹത്തുക്കളും വഴിയാണ് ഇവ നമ്മളിലേക്ക് എത്തിയത്. പ്രവാചകന് വെളിപാടായി അവതരിച്ച ഏഴ് അഹ്റുഫുകളിൽ (രൂപങ്ങളിൽ) നിന്നാണ് ഇവ ഉരുത്തിരിഞ്ഞതെങ്കിലും, ഈ പത്ത് രീതികളും പ്രവാചകന് ലഭിച്ച അതേ ഏഴ് രൂപങ്ങൾ തന്നെയാണെന്ന് നിർബന്ധം പിടിക്കാനാകില്ല. മറിച്ച്, അവ ഖുർആൻ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടതിലെ വൈവിധ്യത്തെയാണ് കാണിക്കുന്നത്.
ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ, ഇമാം ജസരിയുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് എനിക്ക് നിങ്ങൾക്ക് നൽകാനുള്ള വിശദീകരണം വളരെ വ്യക്തമാണ്:
· അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം: ഖുർആൻ അവതരിച്ചത് ഏഴ് രൂപങ്ങളിലാണെങ്കിലും, പിൽക്കാലത്ത് പണ്ഡിതന്മാർ അത് ജനങ്ങൾക്ക് പകർന്നു നൽകിയപ്പോൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നതിൽ ചില അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടായി. പ്രവാചകൻ (സ) കൃത്യമായി ഏത് വാക്കാണ് ഉപയോഗിച്ചത് എന്നതിനെച്ചൊല്ലിയുള്ള ഈ അന്വേഷണങ്ങളാണ് വ്യത്യസ്ത പാരായണ രൂപങ്ങൾക്ക് (പത്ത് ഖിറാഅത്തുകൾ) കാരണമായത്.
· രണ്ടും സ്വീകാര്യമാകാൻ കാരണം: ഈ പണ്ഡിതന്മാർക്ക് ഇടയിൽ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഓരോ വിഭാഗത്തിനും അവർ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത പാരായണ രീതിക്ക് വ്യക്തവും മുറിയാത്തതുമായ നിവേദക പരമ്പര (തവാത്തുറായ സനദ്) ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. പാരായണത്തിന് പരിഗണിക്കുന്ന നിബന്ധനകൾ ഒത്തുവന്നതുകൊണ്ട് ആ വ്യത്യസ്ത പാരായണ രീതികളെല്ലാം ഒരുപോലെ സ്വീകാര്യമായി മാറി.
· നമ്മുടെ പരിമിതി: പ്രവാചകൻ (സ) നേരിട്ട് ഖുർആനായി ഉപയോഗിച്ച യഥാർത്ഥ പദം ഏതാണെന്ന് സംശയലേശമന്യേ ഉറപ്പിച്ചു പറയാൻ ഇന്ന് നമുക്ക് സാധിക്കില്ല എന്നതാണ് വസ്തുത. ഈയൊരു സാധ്യത തള്ളിക്കളയാൻ പറ്റാത്തവിധം നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്.
എന്തുകൊണ്ട് ഈ ചർച്ച?
ഇവിടെ ഞാൻ പ്രത്യേകം ഉണർത്താൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഖുർആനിൽ മാറ്റത്തിരുത്തലുകൾ നടന്നിട്ടുണ്ട് എന്ന് സ്ഥാപിക്കാനല്ല ഞാൻ ഈ കാര്യം പുസ്തകത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയത്. മറിച്ച്, പ്രവാചകന്റെ കാലത്ത് ജീവിക്കാൻ കഴിയാത്തതുകൊണ്ട് പിൽക്കാലക്കാരായ നമുക്ക് വന്നുചേർന്ന ഒരു പ്രായോഗിക ബുദ്ധിമുട്ടിനെക്കുറിച്ച് നിങ്ങളെ ബോധ്യപ്പെടുത്താനാണ്. ഒപ്പം, അക്കാദമിക ചർച്ചകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആഴത്തിലുള്ള അറിവ് നൽകാനും ഈ ചർച്ച ഉപകരിക്കും.
അക്കാദമിക ചർച്ചകളിലെ ജാഗ്രത
ഖിറാഅത്ത് പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിലുള്ള ഈ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങൾ ഖുർആനിൽ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് തെളിയിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല. എങ്കിലും, “പ്രവാചകൻ ശരിക്കും ഓതിയത് എന്താണെന്ന് നിങ്ങൾക്ക് ഇപ്പോഴും ഉറപ്പില്ലല്ലോ” എന്നൊരു വാദം അക്കാദമിക തലത്തിൽ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടേക്കാം.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഇത്തരം അക്കാദമിക വാദപ്രതിവാദങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് ഒരു സാധാരണ മുസ്ലിമിന് എപ്പോഴും അഭികാമ്യം. നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ട അടിസ്ഥാന കാര്യം ഇതാണ്:
മാറ്റത്തിരുത്തലുകൾക്ക് വിധേയമാവാതെ ഖുർആൻ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടു എന്നത് നമ്മുടെ അടിയുറച്ച വിശ്വാസമാണ്. ഈ വിശ്വാസം തികച്ചും അക്കാദമികമായി മാത്രം തെളിയിക്കാൻ സാധിച്ചെന്ന് വരില്ല. കാരണം, അക്കാദമിക തലത്തിൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ രണ്ട് സാധ്യതകളും എപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്.
D.പ്രിയ വായനക്കാരെ, ഉസ്മാൻ (റ) ക്രോഡീകരിച്ച ഖുർആൻ്റെ ( മുസ്ഹഫ് ) യഥാർത്ഥ പകർപ്പുകൾ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന വിഷയമാണ് ഈ ഭാഗത്ത് നാം ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാൻ പോകുന്നത്.
ഉസ്മാൻ (റ) വിൻ്റെ മുസ്ഹഫ് ഇന്ന് ലഭ്യമാണോ?
ചരിത്രപരമായി പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ഉസ്മാൻ (റ) തയ്യാറാക്കിയ അതേ മുസ്ഹഫ് തന്നെയാണോ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നത് എന്ന് 100% ഉറപ്പിച്ചു പറയാൻ നമുക്ക് സാധിക്കില്ല. ഉസ്മാൻ (റ) ക്രോഡീകരിച്ച് പതിപ്പുകൾ എടുത്ത യഥാർത്ഥ മുസ്ഹഫ് ഇന്ന് വിശ്വാസയോഗ്യമായ രൂപത്തിൽ ലഭ്യമല്ല എന്നതാണ് സത്യം.
ചരിത്രപരമായ ചില കണ്ടെത്തലുകൾ
ഇസ്ലാമിൻ്റെ ആദ്യ നൂറ്റാണ്ടുകളിലേതാണെന്നോ, അല്ലെങ്കിൽ ആ കാലഘട്ടത്തോട് വളരെ അടുത്തു നിൽക്കുന്നതാണെന്നോ കരുതപ്പെടുന്ന ചില പഴയ ഖുർആൻ പകർപ്പുകൾ ലോകത്തിൻ്റെ പല ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നായി കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഉസ്മാൻ (റ) വിവിധ നാടുകളിലേക്ക് കൊടുത്തയച്ച മുസ്ഹഫുകളിൽ ഏതെങ്കിലുമാകാമിവ എന്ന് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ സംശയിക്കുന്നുണ്ട്. അവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· സമർഖന്ദ് മുസ്ഹഫ് ( ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ )
· ടോപ്പ്കാപ്പി മുസ്ഹഫ് ( തുർക്കി )
· ബ്രിട്ടീഷ് ലൈബ്രറി മുസ്ഹഫ് ( ലണ്ടൻ )
· സനാഅ മുസ്ഹഫ് ( യമൻ )
യമനിലെ സനാഅയിൽ കണ്ടെത്തിയ മുസ്ഹഫ് ശാസ്ത്രീയമായ കാർബൺ ടെസ്റ്റിന് വിധേയമാക്കിയപ്പോൾ, അത് ഇസ്ലാമിൻ്റെ ആദ്യ നൂറ്റാണ്ടിലേത് തന്നെയാണെന്ന് തെളിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ആ കാലഘട്ടത്തിൽ നിന്നും ലഭിച്ച ഒരു മുസ്ഹഫ് ആണത് എന്ന് നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാം.
എന്തുകൊണ്ട് ഇവയെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണമായി പരിഗണിക്കുന്നില്ല?
ഇത്രയൊക്കെ പഴക്കമുണ്ടെങ്കിലും, ദീനിൽ ഇവയെ പൂർണ്ണമായ തെളിവായി നമുക്ക് സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല. അതിന് പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു കാരണമുണ്ട്. ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങൾ സ്വീകാര്യമാകണമെങ്കിൽ അത് ‘തവാതുറായ സനദ്’ ( ഒരുപാട് ആളുകളിലൂടെ കൈമാറി വന്ന കൃത്യമായ പരമ്പര ) വഴി സ്ഥിരപ്പെട്ടതാകണം. ഈ പറഞ്ഞ പഴയ പകർപ്പുകൾക്ക് അത്തരം കൃത്യമായ ഒരു സനദ് അവകാശപ്പെടാൻ ഇല്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഇവ ഉസ്മാൻ (റ) ക്രോഡീകരിച്ച മുസ്ഹഫ് തന്നെയാണെന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയാനോ, പ്രമാണമായി സ്വീകരിക്കാനോ സാധിക്കില്ല.
അപ്പോൾ നമ്മുടെ മുന്നിലുള്ള മുസ്ഹഫിൻ്റെ അടിസ്ഥാനം എന്താണ്?
യഥാർത്ഥ മുസ്ഹഫ് നേരിട്ട് നോക്കി വസ്തുതകൾ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്തത് കൊണ്ട് തന്നെ, ഈ കാര്യത്തിൽ നാം ആശ്രയിക്കുന്നത് ആദ്യകാല പണ്ഡിതന്മാരുടെ രേഖകളെയാണ്. ഓരോ ആയത്തുകളും, സൂറത്തുകളും എവിടെയാണ് വരേണ്ടത് എന്ന് അവർ തങ്ങളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്തി വെച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് പരിശോധിച്ച് വേണം നാം കാര്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ. ( ഈ പണ്ഡിത ഗ്രന്ഥങ്ങൾക്കൊന്നും മുത്തവാത്തിറായ സനദ് ഇല്ലല്ലോ എന്നൊരു ആരോപണം ചിലർ ഉന്നയിച്ചേക്കാം, അത് മറ്റൊരു ചർച്ചയാണ് ).
ഇതുകേൾക്കുമ്പോൾ വായനക്കാർക്ക് സ്വാഭാവികമായും ഒരു സംശയം തോന്നാം: “നമ്മുടെ മുന്നിൽ ഇപ്പോൾ മുസ്ഹഫ് ഉണ്ടല്ലോ, അത് തന്നെ നമുക്ക് തെളിവല്ലേ?”
യഥാർത്ഥത്തിൽ, നാം ഇന്ന് പാരായണം ചെയ്യുന്ന മുസ്ഹഫ്, ഉസ്മാൻ (റ) വിൻ്റെ മുസ്ഹഫിൽ നിന്നും നേരിട്ട് പകർപ്പെടുക്കപ്പെട്ട ഒന്നല്ല. മറിച്ച്, ഇമാം ഷാത്വിബി (റ) യെപ്പോലെയുള്ള മഹാൻമാരായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളെയും നിയമങ്ങളെയും അടിസ്ഥാനമാക്കി എഴുതപ്പെട്ടതാണ് അവ. ഇന്ന് ലഭ്യമായ മുസ്ഹഫുകളുടെ അവസാന പേജുകൾ പരിശോധിച്ചാൽ ഈ കാര്യം അവിടെ രേഖപ്പെടുത്തിയത് നിങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമായി വായിക്കാൻ സാധിക്കും.
E. ഖുർആൻ സ്വീകാര്യമാകണമെങ്കിൽ അത് ‘മുതവാതിർ’ (Mutawatir) ആയ പരമ്പരയിലൂടെ വരണം എന്നാണ് പണ്ഡിതമതം. അതായത്, ഒരിക്കലും കള്ളം പറയാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തത്ര വലിയൊരു കൂട്ടം ആളുകൾ തലമുറകളായി അത് വായ്മൊഴിയായി കൈമാറി വരണം. എന്നാൽ ഇന്ന് അത്തരമൊരു പരമ്പര പൂർണ്ണമായും ഉറപ്പിക്കാൻ നമുക്ക് സാധിക്കുമോ എന്നത് ഒരു ചോദ്യമാണ്.
ഇമാം സുയൂഥിയുടെ (റ) അഭിപ്രായം
ഈ വിഷയത്തിൽ ഇമാം സുയൂഥി (റ) തൻ്റെ ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് നോക്കുക:
قول السيوطي (ت 911هـ): “ذهب بعض الأصوليين إلى أن التواتر في مجموع القراءات العشر، لا في كل قراءة على حدتها”.
അർത്ഥം: “ഖുർആൻ മുതവാതിർ ആകുന്നത് പത്ത് ഖിറാഅത്തുകളും (പാരായണ രീതികളും) ഒന്നിച്ചുചേർത്ത് പരിഗണിക്കുമ്പോഴാണ്, അല്ലാതെ ഓരോ ഖിറാഅത്തിനും പ്രത്യേകം പ്രത്യേകമായല്ല എന്ന് അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങൾ വിവരിക്കുന്ന ചില പണ്ഡിതന്മാർ അഭിപ്രായപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.”
എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ, ഇതിൽ നിന്ന് ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്. പണ്ട് കാലത്ത് തന്നെ നാം പാരായണം ചെയ്യുന്ന ഓരോ ഖിറാഅത്തിനും പ്രത്യേകമായി മുതവാതിറായ സനദ് (പരമ്പര) അവകാശപ്പെടാൻ പ്രയാസമായിരുന്നു. അങ്ങനെയെങ്കിൽ നൂറ്റാണ്ടുകൾക്കിപ്പുറം ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ആ പ്രയാസം എത്രത്തോളം കൂടുതലായിരിക്കും!
മുതവാതിർ ആകാനുള്ള നിബന്ധനകൾ
ഒരാൾക്ക് മുതവാതിറായി ഖുർആൻ ലഭിക്കണമെങ്കിൽ, അയാൾ നിരവധി പേരിൽ നിന്ന് അത് നേരിട്ട് കേൾക്കുകയും, ആ കേൾപ്പിച്ചവർ മറ്റു നിരവധി പേരിൽ നിന്ന് കേൾക്കുകയും വേണം. അങ്ങനെ ആ പരമ്പര വ്യത്യസ്ത വഴികളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച് പ്രവാചകനിലേക്ക് എത്തണം. അതുമാത്രമല്ല, ആ പരമ്പരയിലുള്ള ഓരോ വ്യക്തിയും ചില ഗുണങ്ങൾ ഉള്ളവരാകണം.
ഇമാം ദഹബി (റ) തൻ്റെ “മഅ്രിഫത്തുൽ ഖുറാഇൽ കിബാർ” എന്ന പുസ്തകത്തിൽ പറയുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക:
الإمام الذهبي : “كل من لم يكن عدلًا ضابطًا، فلا يُقبل نقله في القرآن، لأن القرآن منقول بالتلقي والتواتر.” في كتابه “معرفة القراء الكبار”
അർത്ഥം: “നീതിബോധവും (സത്യസന്ധതയും ഭക്തിയും) കൃത്യതയും (തെറ്റുകൾ വരുത്താതെ മനഃപാഠമാക്കാനുള്ള അപാരമായ കഴിവ്) ഇല്ലാത്ത ആരുടെയും ഖുർആൻ പാരായണം സ്വീകാര്യമല്ല. കാരണം, നേരിട്ട് കേട്ടുപഠിച്ചും (Talaqqi) മുതവാതിർ ആയുമാണ് ഖുർആൻ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്.”
ഇന്നത്തെ നമ്മുടെ അവസ്ഥ
ഇന്ന് നമുക്ക് മുന്നിലുള്ള പരമ്പരകളിലെ ഓരോ വ്യക്തിയും ഈ പറഞ്ഞ അത്രയും സൂക്ഷ്മതയും കൃത്യതയും ഉള്ളവരാണോ എന്ന് പരിശോധിച്ചറിയുക ഇന്ന് അസാധ്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, സംശയലേശമന്യേ ഒരു മുതവാതിറായ പരമ്പരയിലൂടെ ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായി സ്വീകരിക്കുന്ന ആ ഒരു തലത്തിലേക്ക് ഇന്ന് നാം എത്തുന്നില്ല എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നാം തിരിച്ചറിയണം.
സത്യത്തിൽ ഇന്ന് നാം ചെയ്യുന്നത് ഇമാം ശാത്വിബി (റ), ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരി (റ) എന്നിവരെപ്പോലെയുള്ള മഹാന്മാരായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഖുർആൻ പാരായണം ചെയ്യുക എന്നതാണ്. എന്നാൽ, വായ്മൊഴിയായി നേരിട്ട് ലഭിക്കുന്ന മുതവാതിറായ സനദിന് ഉള്ള അത്രയും ശക്തിയും ബലവും, ഇത്തരം ഗ്രന്ഥങ്ങളെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുമ്പോൾ ലഭിക്കില്ല എന്നതും ഒരു വസ്തുതയാണ്.
ഉപസംഹാരം
ഇതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഇന്നത്തെ കാലത്ത് ഒരാൾ ഇതിന്റെ പേരിൽ ഖുർആനിലെ കാര്യങ്ങളെ നിഷേധിച്ചാൽ, ആ നിഷേധത്തിൻ്റെ പേരിൽ അയാളെ പൂർണ്ണമായും അവിശ്വാസിയായി (കാഫിർ ആയി) മുദ്രകുത്താൻ എത്രത്തോളം സാധിക്കും എന്നത് വളരെ ഗൗരവമായി പഠനവിധേയമാക്കേണ്ട ഒരു വിഷയമാണ്. പരമ്പരകളുടെ കാര്യത്തിലുള്ള ഈ സങ്കീർണ്ണതകൾ മനസ്സിലാക്കാതെ ഒരാളിൽ കുഫ്ർ (അവിശ്വാസം) ആരോപിക്കുന്നത് ശരിയല്ല എന്നാണ് എനിക്ക് വായനക്കാരോട് പറയാനുള്ളത്.
ഖുർആൻ നിഷേധവും കാഫിർ എന്ന് മുദ്രകുത്തലും: ഒരു അന്വേഷണം
ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ വ്യക്തമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു വിഷയമുണ്ട്. ഖുർആനിലെ ഏതെങ്കിലും ഒരു ഭാഗം നിഷേധിക്കുന്ന ഒരാളെ പെട്ടെന്ന് ‘കാഫിർ’ (അവിശ്വാസി) എന്ന് വിളിക്കാൻ പാടുണ്ടോ? ഇതിനുള്ള ഉത്തരം രണ്ട് മഹത്തുക്കളായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ വാക്കുകളിലൂടെ ഞാൻ ലളിതമായി വിശദീകരിക്കാം.
ഇബ്നുൽ ജസരി (റ) യുടെ നിലപാട്
ആദ്യമായി, ഇമാം ഇബ്നുൽ ജസരി (റ) തൻ്റെ ” النشر في القراءات العشر ” എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞത് ശ്രദ്ധിക്കുക:
الإمام ابن الجزري قال : ” القراءة سنة متبعة ، يُؤخذ بها عن الأئمة الضابطين ، لا يُكتفى فيها بمجرد الرسم ، فإن الاعتماد في نقل القرآن إنما هو على التلقي والمشافهة ، لا على المصحف وحده . “
· എൻ്റെ വിശദീകരണം: ഖുർആൻ പാരായണം എന്നത് മുൻഗാമികളിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് കേട്ട് പഠിക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമാണ്. കേവലം ഒരു മുസ്ഹഫ് (പുസ്തകം) നോക്കി വായിച്ചാൽ മാത്രം പോരാ. കൃത്യതയുള്ള പണ്ഡിതന്മാരിൽ നിന്ന് അത് വാമൊഴിയായി തന്നെ പഠിക്കണം.
ഇതിൽ നിന്ന് ഞാൻ മനസ്സിലാക്കുന്നത്, വെറുമൊരു മുസ്ഹഫ് കയ്യിലുള്ളത് കൊണ്ട് മാത്രം ഖുർആൻ്റെ തുടർച്ചയായുള്ള കൈമാറ്റം (മുത്തവാത്തിറായ സനദ്) പൂർണ്ണമായി എന്ന് വാദിക്കാൻ കഴിയില്ല എന്നാണ്. അതിനാൽ, ഒരാൾ ഖുർആനിലെ ഒരു കാര്യം നിഷേധിച്ചാൽ, വെറുതെ മുസ്ഹഫ് ഉയർത്തിക്കാട്ടി അവനെ കാഫിർ എന്ന് വിളിക്കാൻ കഴിയില്ല. അതിന് കൃത്യമായ തെളിവുകൾ നിരത്തി കൊടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഇമാം ശാത്വിബി (റ) യുടെ നിലപാട്
ഇനി ഇമാം ശാത്വിബി (റ) തൻ്റെ ” الموافقات ” എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞത് നോക്കാം:
الإمام الشاطبي ( ت 790 هـ ) في كتابه الموافقات ، قال : ” ليس كل من أنكر شيئًا مما ثبت عند العلماء يُحكم بكفره ، بل لا بد من إقامة الحجة وإزالة الشبهة . “
· എൻ്റെ വിശദീകരണം: പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ സ്ഥിരപ്പെട്ട ഒരു കാര്യം ഒരാൾ നിഷേധിച്ചാൽ, ഉടനെ അവനെ അവിശ്വാസി എന്ന് വിളിക്കാൻ പാടില്ല. മറിച്ച്, അവന് കൃത്യമായ തെളിവുകൾ ബോധ്യപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും, അവൻ്റെ സംശയങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുകയും വേണം.
നിഗമനം
ഈ പണ്ഡിതന്മാരുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്നും എനിക്ക് വ്യക്തമാകുന്നത് പ്രധാനമായും രണ്ട് കാര്യങ്ങളാണ്:
· ഖുർആൻ നിഷേധിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് മുന്നിൽ, അവൻ്റെ വാദം തെറ്റാണെന്ന് തെളിയിക്കാൻ ആവശ്യമായ സുദൃഢമായ തെളിവുകൾ നാം കാണിച്ചു കൊടുക്കണം.
· എന്നാൽ ഇന്നത്തെ കാലത്ത്, ഒരാൾക്ക് മുന്നിൽ ഇത്തരം തെളിവുകൾ (മുത്തവാത്തിറായ സനദ്) നേരിട്ട് ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്നത് ഏതാണ്ട് അസാധ്യമായ കാര്യമാണ്.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഒരാൾ ഖുർആനിലെ ഏതെങ്കിലും ഭാഗം നിഷേധിച്ചാൽ പോലും, പെട്ടെന്ന് അയാളെ കാഫിർ എന്ന് മുദ്രകുത്താൻ നാം നിൽക്കരുത്. ഈ വിഷയം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കിയ ഒരു വ്യക്തി എന്ന നിലയിൽ ഞാൻ പറയുന്നു: ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ പെട്ടെന്ന് വിധി പറയാതെ മൗനം പാലിക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും അഭികാമ്യം.
വളരെ ലളിതമായി ചിന്തിച്ചാൽ തന്നെ, ഖുർആനിന്റെ സനദുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക എന്നത് എത്രമാത്രം പ്രയാസമേറിയ ഒരു മാർഗ്ഗമാണെന്ന് നിങ്ങൾക്ക് ബോധ്യമാകും. കാരണം, ഇന്ന് നാം പാരായണം ചെയ്യുന്ന ഖുർആൻ ശൈലികളെല്ലാം ചെന്നെത്തുന്നത് പ്രധാനമായും 7 അല്ലെങ്കിൽ 10 ഇമാമീങ്ങളിലേക്കാണ്.
തവാത്തുറായ സനദും ഇന്നത്തെ യാഥാർത്ഥ്യവും
ഇമാം സുബ്കിയുടെ അഭിപ്രായപ്രകാരം, ഒരു സനദ് തവാത്തുറായ സനദ് (ഏറ്റവും ശക്തമായതും അനിഷേധ്യവുമായ പരമ്പര) ആകണമെങ്കിൽ അതിൽ കുറഞ്ഞത് 20 പേരെങ്കിലും ഉണ്ടായിരിക്കണം. പത്ത് പേർ മതി എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെട്ട പണ്ഡിതന്മാരും ഉണ്ട്. എങ്കിലും, ഖുർആനിന്റെ കാര്യത്തിൽ എപ്പോഴും ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിശ്വാസ്യത ഉറപ്പുവരുത്തുക എന്നതാണല്ലോ അഭികാമ്യം. അങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ, ആ രൂപത്തിൽ പരിഗണിക്കാവുന്ന ഒരു പൂർണ്ണമായ സനദ് ഇന്ന് നിലവിലില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം.
ഇത്തരത്തിൽ പര്യാപ്തമായ ഒരു സനദ് ലഭിക്കുക എന്നത് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണെന്ന് നമ്മുടെ മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു. അതിനാൽ അവർ സ്വീകരിച്ച ചില പ്രായോഗിക മാറ്റങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· കിതാബുകളെ ആശ്രയിക്കൽ: ആദ്യകാല പണ്ഡിതന്മാർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ‘തവാത്തുറായ സനദ്’ എന്ന രീതിയിൽ നിന്നും മാറി, ഇമാം ഷാത്വിബിയെ പോലെയുള്ള മഹാരഥന്മാരുടെ കിതാബുകളെയാണ് (ഗ്രന്ഥങ്ങളെയാണ്) നാം ഇന്ന് അവലംബമാക്കുന്നത്.
· മുസ്ഹഫുകളുടെ അച്ചടി: വലിയ പ്രസ്സുകളിൽ നിന്നും നാം ഇന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്ന മുസ്ഹഫുകൾ അച്ചടിക്കുന്നത് പോലും ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ്.
· ഹാഫിളുകളുടെ രീതി: ഖുർആൻ മനപ്പാഠമാക്കുന്ന ഹാഫിളുകൾ അവലംബമാക്കുന്നതും ഇമാം ഷാത്വിബിയുടെ കിതാബുകളെയാണ്.
ഇതിനർത്ഥം ഈ ഹാഫിളുകൾക്ക് ഖിറാഅത്തിൽ (പാരായണത്തിൽ) സനദ് ഇല്ല എന്നല്ല. അവർക്ക് തീർച്ചയായും സനദ് ഉണ്ടാകും, പക്ഷേ അത് നേരത്തെ പറഞ്ഞതുപോലെയുള്ള ഒരു ‘തവാത്തുറായ സനദ്’ ആയിരിക്കില്ല എന്ന് മാത്രം.
വായനക്കാരോടുള്ള എൻറെ ഉപദേശം
ഇവിടെ സ്വാഭാവികമായും നിങ്ങൾക്ക് ഒരു സംശയം ഉയർന്നേക്കാം: “ഇമാം ഷാത്വിബിയെ നാം അവലംബമാക്കുമ്പോൾ, അദ്ദേഹം എഴുതിയ കിതാബും തവാത്തുറായി വരേണ്ടതല്ലേ?”
പ്രിയമുള്ളവരേ, ഈ ചോദ്യത്തിന് പിന്നാലെ പോയി കൂടുതൽ തർക്കങ്ങളിലേക്ക് ഇറങ്ങാതിരിക്കലാണ് ഒരു മുസ്ലിമിന് എപ്പോഴും നല്ലത്. നമുക്ക് ഒരു മുസ്ഹഫായി ലഭിച്ചതിനെ പൂർണ്ണമായും വിശ്വസിക്കുക എന്നതാണ് നാം ചെയ്യേണ്ടത്. അത് വെച്ച് വെല്ലുവിളികൾ നടത്താൻ പോയാലാണ് ഇത്തരത്തിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ പ്രശ്നങ്ങളെ നമുക്ക് അഭിമുഖീകരിക്കേണ്ടി വരിക. മാത്രമല്ല, തനിക്ക് മുസ്ഹഫായി മുന്നിലെത്തിയതിനെ വിശ്വസിക്കൽ ഒരു വിശ്വാസിക്ക് നിർബന്ധവുമാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്
ഈ വിഷയത്തിൽ അടിസ്ഥാനപരമായി നാം ഉൾക്കൊള്ളേണ്ട സത്യം ഇതാണ്: മുൻകാലക്കാർക്ക് ലഭിച്ചതുപോലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വിശ്വാസയോഗ്യമായ രൂപത്തിലല്ല നമുക്ക് ഖുർആൻ ലഭിച്ചിട്ടുള്ളത്. പക്ഷേ, ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ നമ്മൾ അശക്തരാണെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കുക:
1. ഖുർആനിനെ നമുക്ക് ലഭിച്ച രൂപത്തിൽ തന്നെ പൂർണ്ണമായി സ്വീകരിക്കുക.
2. അതനുസരിച്ച് നമ്മുടെ കാര്യങ്ങളെ ക്രമപ്പെടുത്തുക.
3. ഖുർആനിന്റെ വിഷയത്തിൽ മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ സഞ്ചരിച്ച അതേ പാത പിന്തുടരുക.
ഇതല്ലാതെ നമുക്ക് മുന്നിൽ മറ്റ് വഴികളില്ല. “ഖുർആൻ മാത്രം നോക്കി എല്ലാം കണ്ടെത്താം” എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നവർ, ഇതുപോലെ ആഴത്തിൽ പഠനം നടത്തുമ്പോഴാണ് എത്രമാത്രം കൃത്യതയോടെയാണ് തങ്ങൾക്ക് ഖുർആൻ ലഭിച്ചതെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ശരിക്കും ബോധ്യപ്പെടുക.
ചോദ്യം:
അല്ലാഹു ഖുർആനിൽ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ:
” إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُ لَحَافِظُونَ “
( آية من سورة الحِجر ، الآية التاسعة )
“നാമാണ് ഈ ഖുർആനിനെ ഇറക്കിയത്, നാം അതിനെ സംരക്ഷിക്കുക തന്നെ ചെയ്യും” (സൂറത്ത് ഹിജ്റിലെ 9-ാമത്തെ വചനം).
അല്ലാഹു ഖുർആനെ സംരക്ഷിക്കുമെന്ന് ഈ വചനം ഉറപ്പുനൽകുമ്പോൾ, എന്റെ പുസ്തകത്തിലെ മുൻപത്തെ വിവരണങ്ങൾ ഇതിന് എതിരല്ലേ? അല്ലാഹു ഖുർആനെ വേണ്ടവിധം സംരക്ഷിച്ചിട്ടില്ല എന്നല്ലേ അതിൽ നിന്നും വായനക്കാർക്ക് മനസ്സിലാകുക?
മറുപടി:
തീർച്ചയായും അല്ല. ഖുർആൻ അല്ലാഹു അവതരിപ്പിച്ചതാണെന്നും, അവൻ അത് സംരക്ഷിക്കുമെന്നും ഓരോ മുസ്ലിമിന്റെയും അടിസ്ഥാന വിശ്വാസമാണ്. ആ വിശ്വാസത്തെ ഞാൻ പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
ഈ വിഷയത്തെ ഏറ്റവും ലളിതമായി ഞാൻ ഇങ്ങനെ വിശദീകരിക്കാം:
· സംരക്ഷണം എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം: അല്ലാഹു ഖുർആൻ സംരക്ഷിക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ അത് ഏത് രൂപത്തിലാണ് എന്ന് ഈ വചനത്തിൽ വ്യക്തമാക്കിയിട്ടില്ല. ഇന്ന് ലോകത്ത് നമ്മുടെ മുന്നിൽ ഖുർആൻ മാറ്റമില്ലാതെ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നത് തന്നെ അല്ലാഹു നൽകിയ സംരക്ഷണത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ്. ഈ സത്യം ഞാൻ നിഷേധിക്കുന്നില്ല.
· മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടൽ: നമ്മൾ ഈ വിഷയത്തെ അക്കാദമികമായി (Academic) പഠിക്കുമ്പോൾ ചില യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളേണ്ടതുണ്ട്. പ്രവാചകൻ (സ) ഖുർആൻ കേൾപ്പിച്ചു കൊടുത്തതും, പിന്നീട് അത് തലമുറകളിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്തതും മനുഷ്യരിലൂടെയാണ്. മനുഷ്യർക്ക് സ്വാഭാവികമായും ചില പരിമിതികളുണ്ട്.
· തർക്കങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനം: മനുഷ്യരിലൂടെയുള്ള ഈ കൈമാറ്റത്തിൽ അവരുടെ സ്വാഭാവികമായ പരിമിതികൾ കടന്നുവന്നിരിക്കാം. എന്നാൽ, “അത്തരം യാതൊരു പ്രശ്നങ്ങളും സംഭവിച്ചിട്ടേയില്ല, എല്ലാം 100% കൃത്യമാണ്” എന്ന് വാശിപിടിച്ച് മറ്റുള്ളവരെ വെല്ലുവിളിക്കുമ്പോഴാണ് അനാവശ്യമായ തർക്കങ്ങളും വാഗ്വാദങ്ങളും സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്നത്.
ചുരുക്കത്തിൽ:
അല്ലാഹു അവൻ ഉദ്ദേശിച്ച ഏറ്റവും മികച്ച രൂപത്തിൽ ഖുർആനെ സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്ന് തന്നെ നാം വിശ്വസിക്കണം. എന്നാൽ ചരിത്രപരമായി നോക്കുമ്പോൾ, മറ്റേതൊരു മതഗ്രന്ഥത്തെയും പോലെ ഖുർആനും മനുഷ്യരിലൂടെ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടതിന്റെ സ്വാഭാവികമായ പരിമിതികളും പ്രതിസന്ധികളും നേരിടുന്നുണ്ട് എന്ന് ഒരു പഠിതാവ് എന്ന നിലയിൽ നാം മനസ്സിലാക്കണം. അതാണ് എന്റെ വിവരണങ്ങളിലൂടെ ഞാൻ വ്യക്തമാക്കാൻ ശ്രമിച്ചത്. അല്ലാതെ ഖുർആന്റെ ദൈവികതയെയോ സംരക്ഷണത്തെയോ ചോദ്യം ചെയ്യുകയായിരുന്നില്ല.
ചോദ്യം 2:
അക്കാദമിക് തലത്തിൽ ചിന്തിക്കുമ്പോൾ, ” അല്ലാഹു ഖുർആൻ സംരക്ഷിക്കുന്നു ” എന്നത് തെളിയിക്കാൻ പ്രയാസമാണെങ്കിൽ എന്ത് ചെയ്യും? മറ്റു മതഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചു എന്ന് മുസ്ലിംകൾ വിമർശിക്കാറുണ്ടല്ലോ. അപ്പോൾ അതുപോലെ ഖുർആൻ എന്നതിലും തിരുത്തലുകൾ നടന്നിട്ടുണ്ട് എന്ന് പറയേണ്ടി വരില്ലേ? ഇത് ഖുർആൻ എത്രത്തോളം വിശ്വസനീയമാണ് എന്ന ചോദ്യം ഉയർത്തുന്നില്ലേ?
ഉത്തരം:
ഈ വിഷയം ഞാൻ വളരെ ലളിതമായി വിശദീകരിക്കാം.
അല്ലാഹു ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായി അവതരിപ്പിച്ചു എന്നും, അത് അല്ലാഹു തന്നെ സംരക്ഷിക്കുന്നു എന്നുമാണ് ഒരു മുസ്ലിം വിശ്വസിക്കേണ്ടത്. ആ വിശ്വാസത്തിൽ നിന്ന് മാറാൻ പാടില്ല. അതിൽ ഒരു തടസ്സവും തോന്നേണ്ടതില്ല; കാരണം ‘ മുസ്ലിം ‘ എന്ന് പറഞ്ഞാൽ തന്നെ ‘ വിശ്വസിക്കുന്നവൻ ‘ എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്.
ഒരാൾ ഒരു കാര്യം വിശ്വസിക്കാൻ, അതിന്റെ എല്ലാ ഭൗതിക തെളിവുകളും അയാളുടെ മുന്നിൽ ഉണ്ടായിരിക്കണം എന്ന് ഒരു നിർബന്ധവുമില്ല. യാതൊരു തെളിവും മുന്നിൽ ഇല്ലെങ്കിൽ പോലും ഉറച്ച വിശ്വാസം സാധ്യമാണ് എന്നതാണ് സത്യം.
ഇനി അക്കാദമിക് ചർച്ചകളുടെ കാര്യം പറയാം. മറ്റു മതങ്ങളുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ തെറ്റുകളുണ്ടെന്ന് സമർത്ഥിക്കാനും അവരെ ഇകഴ്ത്താനും ചിലർ ശ്രമിക്കാറുണ്ട്. അപ്പോഴാണ് ഇത്തരം സങ്കീർണ്ണമായ മറുചോദ്യങ്ങളും ചർച്ചകളും കടന്നു വരുന്നത്. ഇത്തരം അനാവശ്യമായ വിമർശനങ്ങൾ മുസ്ലിംകൾ ഒഴിവാക്കിയാൽ തന്നെ, മറ്റു മതസ്ഥരുടെ ഭാഗത്ത് നിന്നുള്ള ഈ സങ്കീർണ്ണമായ ചർച്ചകളും ഇല്ലാതാക്കാം.
ചുരുക്കത്തിൽ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് ഇതാണ്: ഖുർആൻ പൂർണ്ണമായി ഇറക്കിയതും അത് സംരക്ഷിക്കുന്നതും അല്ലാഹു ആണ്. അതിനപ്പുറം ഭൗതികമായ തെളിവുകൾ മാത്രം വെച്ച് അമിതമായി അക്കാദമിക് പഠനങ്ങൾ നടത്തുമ്പോഴാണ് ഈ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ നേരിടേണ്ടി വരുന്നത്. നാം എന്തിനാണ് ഇതിൽ ഇത്ര പ്രയാസപ്പെടുന്നത്? ഈ വിഷയങ്ങളെല്ലാം അല്ലാഹു വളരെ കൃത്യമായി ചിട്ടപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട് എന്ന് മനസ്സിലാക്കുക. അല്ലാഹു തീരുമാനിച്ച കാര്യങ്ങളിൽ ഒരു മുസ്ലിം ഒട്ടും ഭയപ്പെടുകയോ സംശയിക്കുകയോ ചെയ്യേണ്ടതില്ല.
ഇസ്ലാമിലെ മറ്റു വിഷയങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെ, ഖുർആനിൻറെ അർത്ഥങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിലും സൂഫികൾക്ക് വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു കാഴ്ചപ്പാടാണുള്ളത്. ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ നിങ്ങളോട് വിശദീകരിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ആ വേറിട്ട ചിന്താധാരയെക്കുറിച്ചാണ്.
ലോകപ്രസിദ്ധനായ സൂഫിവര്യൻ ഇബ്നു അറബി (റ) തന്റെ ‘ഫുതൂഹാത്തുൽ മക്കിയ്യ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വളരെ മനോഹരമായി ഇങ്ങനെ പറയുന്നു:
ابن عربي (ت 638هـ): قال في الفتوحات المكية: “كل معنى للقرآن يتغير بحسب من يقرأه، فكل إنسان يفهم منه بقدر ما فتح الله عليه.”
ഇതിന്റെ അർത്ഥം ഇതാണ്: “ഖുർആൻ വായിക്കുന്ന വ്യക്തിയുടെ മാനസിക നിലവാരം അനുസരിച്ച് അതിന്റെ അർത്ഥങ്ങളും മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കും. അല്ലാഹു ഓരോരുത്തർക്കും നൽകിയ ഉൾക്കാഴ്ചയുടെ അളവ് അനുസരിച്ച് മാത്രമേ അവർക്കത് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കൂ.”
വായനക്കാരന്റെ മനസ്സ് സ്വാധീനിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?
മഹാനവർകളുടെ ഈ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്. ഖുർആൻ ഒരു വ്യക്തിയിൽ എങ്ങനെ സ്വാധീനം ചെലുത്തുന്നു എന്നത് പൂർണ്ണമായും അയാൾ ഏത് മാനസികാവസ്ഥയോടെ അതിനെ സമീപിക്കുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.
· വെറുപ്പുള്ള മനസ്സ്: മറ്റുള്ളവരെ ശത്രുക്കളായി കാണാനും, അവരോട് മോശമായി പെരുമാറാനും, എപ്പോഴും എതിർത്തു നിൽക്കാനും ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരാളാണ് ഖുർആൻ വായിക്കുന്നതെന്ന് കരുതുക. അയാളുടെ വായന, തന്റെ ഉള്ളിലെ വെറുപ്പിനെ ന്യായീകരിക്കാനുള്ള തെളിവുകൾ കണ്ടെത്താൻ വേണ്ടി മാത്രമായിരിക്കും. ആ രൂപത്തിലായിരിക്കും അയാൾ ഖുർആനെ വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നതും.
· സ്നേഹമുള്ള മനസ്സ് (സൂഫിയുടെ വായന): എന്നാൽ, ഒരു സൂഫിയുടെ വായന തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്. ലോകത്തുള്ള എല്ലാ മനുഷ്യരും ജീവജാലങ്ങളും പടച്ചവന്റെ സൃഷ്ടികളാണെന്നും, എല്ലാവർക്കും ഇവിടെ ജീവിക്കാൻ അവകാശവും സ്വാതന്ത്ര്യവുമുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം വിശ്വസിക്കുന്നു. ആ സ്വാതന്ത്ര്യങ്ങളെ ഹനിക്കുന്നത്, പടച്ചറബ്ബിന്റെ സുന്ദരമായ സൃഷ്ടിപ്പിലുള്ള കൈകടത്തലാണെന്ന് ഒരു സൂഫി തിരിച്ചറിയുന്നു.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഒരു സൂഫി ഖുർആൻ വായിക്കുമ്പോൾ അതിൽ സമാധാനവും ശാന്തതയും മാത്രമേ കാണുന്നുള്ളൂ. തന്റെ സ്രഷ്ടാവിനോടുള്ള അങ്ങേയറ്റത്തെ പ്രണയമാണ് അദ്ദേഹം അതിൽ ദർശിക്കുന്നത്. ആ ദിവ്യപ്രണയത്തിൽ നിന്ന് സന്തോഷമല്ലാതെ മറ്റൊന്നും മനുഷ്യന് നേടിയെടുക്കാനില്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരു സൂഫിയുടെ ഖുർആൻ വായന വളരെ ആധികാരികവും ആഴത്തിലുള്ളതുമാണ്. അത് വെറും വാക്കുകളുടെ പ്രത്യക്ഷ അർത്ഥങ്ങളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്നില്ല. മറിച്ച്, ഖുർആനിന്റെ വിശാലമായ ലോകത്തേക്കുള്ള ഒരു ആത്മീയ യാത്രയാണത്.
അല്ലെങ്കിലും, ഏതൊരു മതവിശ്വാസിയും തന്റെ വ്യക്തിപരമായ മാനസിക ശുദ്ധിക്കും കാഴ്ചപ്പാടിനും അനുസരിച്ചാണ് സ്വന്തം മതത്തെ ഉപയോഗിക്കുന്നതും മനസ്സിലാക്കുന്നതും എന്നത് നാം അടിസ്ഥാനപരമായി തിരിച്ചറിയേണ്ട ഒരു വലിയ സത്യം തന്നെയാണ്.
മഹാനായ ഇബ്നു അറബി (റ) തന്റെ ‘അൽ ഫുതൂഹാത്തുൽ മക്കിയ്യ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ കുറിച്ചിട്ട വളരെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വാചകത്തിലൂടെ നമുക്ക് ഈ വിഷയം മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കാം:
قال ابن عربي في الفتوحات المكية: “للآية الواحدة سبعون ألف معنى، وكل معنى يفهمه قارئ القرآن بحسب مقامه.”
(ഖുർആനിലെ ഓരോ ആയത്തിനും എഴുപതിനായിരം അർത്ഥങ്ങളുണ്ട്. ഖുർആൻ പാരായണം ചെയ്യുന്ന ഓരോരുത്തർക്കും അവരുടെ ആത്മീയ നിലവാരത്തിന് അനുസരിച്ചാണ് ആ അർത്ഥങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുക.)
ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമാക്കിത്തരാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന പ്രധാന ആശയവും ഇത് തന്നെയാണ്. ഇബ്നു അറബിയുടെ ഈ വാക്കുകൾ നമ്മോട് പറയുന്നത് എന്താണെന്ന് ലളിതമായി താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങളിലൂടെ മനസ്സിലാക്കാം:
അക്ഷരങ്ങൾക്കപ്പുറത്തെ അർത്ഥങ്ങൾ
ഖുർആനിനെ കേവലം ബാഹ്യമായ അക്ഷരങ്ങളിലൂടെ മാത്രം വായിച്ചു പോകാതെ, അതിനപ്പുറമുള്ള വിശാലമായ അറിവിന്റെ ലോകത്തേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലാൻ സൂഫികൾക്ക് കഴിയുന്നു. ഓരോ വചനങ്ങളിലും ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ആഴത്തിലുള്ള അർത്ഥങ്ങൾ അവർ കണ്ടെത്തുന്നു.
ആസ്വാദനത്തിന്റെ വ്യത്യസ്ത തലങ്ങൾ
സാധാരണ ഗതിയിൽ ഭൗതികമായി മാത്രം ചിന്തിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് ഇതെല്ലാം വെറും ‘അമിത ചിന്തയായി’ തോന്നിയേക്കാം. അങ്ങനെയുള്ളവർക്ക് ഈ ആശയങ്ങളെ ഒഴിവാക്കി നിർത്താം; അതിൽ യാതൊരു തെറ്റുമില്ല. എന്നാൽ ഖുർആനിന്റെ യഥാർത്ഥ ആത്മാവിനെ തൊട്ടറിയാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് മാത്രമേ, അതിലെ യഥാർത്ഥ സൗന്ദര്യവും ആസ്വാദനവും അനുഭവിക്കാൻ സാധിക്കുകയുള്ളൂ.
ബുദ്ധി എന്ന വലിയ അനുഗ്രഹം
മനുഷ്യന് ലഭിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അനുഗ്രഹം അവന് ചിന്തിക്കാൻ ലഭിച്ച ബുദ്ധിയാണ്. ആ ബുദ്ധിയുപയോഗിച്ച് ഭൗതികവും അഭൗതികവുമായ (ആത്മീയവുമായ) കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരുപോലെ ചിന്തിക്കാനും മനസ്സിലാക്കാനും നമുക്ക് കഴിയണം.
ശാസ്ത്രവും ആത്മീയതയും
ഖുർആനിനെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ ചിന്തകൾ വെറും ‘അഭൗതികമായ’ കാര്യങ്ങളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങി നിൽക്കുന്നില്ല എന്നതാണ് ഇതിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ വസ്തുത. മറിച്ച്, നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള ലോകത്തെക്കുറിച്ചും പ്രപഞ്ചത്തെക്കുറിച്ചും വ്യക്തമായ ഒരു ധാരണയിലേക്ക് മനുഷ്യനെ എത്തിക്കാൻ ഈ ചിന്തകൾ സഹായിക്കുന്നു.
മുൻകാലങ്ങളിലെ പല പ്രഗൽഭരായ സൂഫികളും ശാസ്ത്രീയ പഠന മേഖലകളിൽ വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകിയത് അതുകൊണ്ടാണ്. ഇമാം ഗസ്സാലി (റ), ഇബ്നു അറബി (റ) തുടങ്ങിയവരൊക്കെ ഇതിന് ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. ആത്മീയതയുടെ ഉന്നതങ്ങളിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ തന്നെ, ഭൗതിക ലോകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അവരുടെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ അത്രത്തോളം വിശാലമായിരുന്നു.
ബുദ്ധിയും വെളിപാടും: ഒരു സൂഫി ചിന്താധാര
قال الغزالي في تهافت الفلاسفة: “العقل نور، لكنه ليس النور المطلق. فهو يحتاج إلى نور الوحي ليصل إلى الحقيقة.”
ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമാക്കിത്തരാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പ്രധാന കാര്യങ്ങളിലൊന്ന് ബുദ്ധിയും ദിവ്യബോധനവും (വഹ്യ്) തമ്മിലുള്ള ബന്ധമാണ്. ഇമാം ഗസ്സാലി തന്റെ ‘തഹാഫുത്തുൽ ഫലാസിഫ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ, നമ്മുടെ ബുദ്ധി എന്നത് ഒരു പ്രകാശമാണ്. എന്നാൽ ആ വെളിച്ചം മാത്രം പോരാ. ആ ബുദ്ധിക്ക് ശരിയായ വഴി കാണിക്കാൻ അല്ലാഹുവിൽ നിന്നുള്ള വെളിപാട് എന്ന വലിയ പ്രകാശം കൂടി ലഭിക്കേണ്ടതുണ്ട്. അപ്പോഴാണ് നമ്മുടെ ബുദ്ധി പൂർണ്ണമാവുകയും, യഥാർത്ഥ സത്യം നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്.
സൂഫിസവും ഭയമില്ലാത്ത ചിന്തയും
ഇതിൽ നിന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ട യാഥാർത്ഥ്യം ഇതാണ്: സൂഫിസം മനുഷ്യനെ ആഴത്തിൽ ചിന്തിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു മാർഗ്ഗമാണ്. വെറുതെ ചിന്തിക്കുക മാത്രമല്ല, സാധാരണ ചിന്തകൾക്കും അപ്പുറത്തേക്ക് സഞ്ചരിക്കാനുള്ള കരുത്ത് അത് നൽകുന്നു. അതുവഴി മനുഷ്യന് മുന്നിൽ അനന്തമായ അറിവിന്റെ ലോകമാണ് തുറക്കപ്പെടുന്നത്.
ഇങ്ങനെ സ്വതന്ത്രമായി ചിന്തിക്കാൻ സൂഫികൾക്ക് യാതൊരു ഭയവുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. ചില ആളുകൾ ഖുർആൻ പഠിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ ഭയക്കാറുണ്ട്. തങ്ങളുടെ അറിവുകളും ഖുർആനിലെ വചനങ്ങളും തമ്മിൽ എന്തെങ്കിലും വൈരുദ്ധ്യം തോന്നിയാൽ, തങ്ങളുടെ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുമോ എന്നവർ പേടിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഒരു സൂഫിക്ക് ഒരിക്കലും ഈ ഭയമില്ല.
അതിൻ്റെ പ്രധാന കാരണം, മഹാനായ ഇമാം ശാത്വിബിയുടെ താഴെ പറയുന്ന വാക്കുകളിൽ നമുക്ക് വളരെ ലളിതമായി വായിച്ചെടുക്കാം.
പ്രമാണങ്ങളും നമ്മുടെ വ്യാഖ്യാനങ്ങളും
قال الإمام الشاطبي (ت 790هـ) في كتاب الموافقات: “النصوص إذا ثبتت، فهي يقينية من حيث الثبوت، لكن دلالتها على المعاني قد تكون ظنية، بحسب نظر الناظر، وقدرة المجتهد على فهمها.”
ഇമാം ശാത്വിബി തന്റെ ‘അൽ മുവാഫഖാത്ത്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്:
· പ്രമാണങ്ങളുടെ സത്യസന്ധത: ഖുർആനും ഹദീസും പോലെയുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ നൂറു ശതമാനവും സത്യമാണ്. അവയിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല.
· മനുഷ്യന്റെ പരിമിതികൾ: എന്നാൽ, ആ പ്രമാണങ്ങളിൽ നിന്ന് നമ്മൾ മനസ്സിലാക്കുന്ന അർത്ഥങ്ങൾ നമ്മുടെ സ്വന്തം കഴിവ്, അറിവ്, ഗവേഷണ ബുദ്ധി എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും.
അതുകൊണ്ട്, ഖുർആനിൽ നിന്ന് നമ്മൾ മനസ്സിലാക്കിയ കാര്യങ്ങൾ നമ്മുടെ കേവല ധാരണകൾ മാത്രമാകാം. പ്രമാണങ്ങൾക്ക് ഒരിക്കലും തെറ്റ് പറ്റില്ല; എന്നാൽ അത് വായിച്ച് മനസ്സിലാക്കുന്ന മനുഷ്യന്റെ ബുദ്ധിക്ക് തെറ്റ് പറ്റാം. ഈ തിരിച്ചറിവാണ് എന്ത് പുതിയ അറിവുകളെയും ഭയമില്ലാതെ നേരിടാനും ചിന്തിക്കാനും സൂഫികൾക്ക് കരുത്ത് നൽകുന്നത്.
എന്റെ പ്രിയ വായനക്കാരാ, മുകളിൽ ഷാത്വിബി ഇമാമിന്റെ വാക്കുകൾ ഉദ്ധരിച്ചുകൊണ്ട് ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിൽ വ്യക്തമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ആശയമുണ്ട്. അത് വളരെ ലളിതമായി താഴെ വിശദീകരിക്കാം:
ഖുർആൻ മുത്തവാത്തിർ (Mutawatir) ആയി വന്നതാണ്. അതായത്, അത് അല്ലാഹുവിൻറെ അരികിൽ നിന്നുള്ളതാണെന്നും പ്രവാചകൻ ഓതിത്തന്നതാണെന്നും 100% ഉറപ്പുള്ള കാര്യമാണ്. അതിൽ യാതൊരു തർക്കവുമില്ല.
എന്നാൽ, നമ്മൾ ഓരോരുത്തരും ഖുർആൻ വായിക്കുമ്പോൾ മനസ്സിലാക്കുന്ന അർത്ഥങ്ങളുടെ കാര്യമോ? പലപ്പോഴും അത് നമ്മുടെ സ്വന്തം ധാരണകൾ മാത്രമായിരിക്കും. ഞാൻ ഒരു ആയത്തിൽ (Ayath) നിന്നും മനസ്സിലാക്കിയ അർത്ഥം ശരിയാകാൻ പരമാവധി 60% അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ താഴെ മാത്രമേ സാധ്യതയുള്ളൂ. കാരണം, അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ച യഥാർത്ഥ അർത്ഥം അത് തന്നെയാണെന്ന് പൂർണ്ണമായി ഉറപ്പിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയില്ല.
ഈ ഒരു യാഥാർത്ഥ്യം മനസ്സിലാക്കിയ ഒരു സൂഫി (Sufi) ഖുർആനെ എങ്ങനെയാണ് സമീപിക്കുന്നത് എന്ന് നോക്കാം:
· വിനയം: ഖുർആനിലെ ഒരു കാര്യം തൻറെ സാമാന്യബോധ്യത്തിന് എതിരാണെന്ന് തോന്നിയാൽ പോലും, ഒരു സൂഫി ഒരിക്കലും അല്ലാഹുവിൻറെ വചനങ്ങളെ തള്ളിക്കളയില്ല. പകരം, “എനിക്കത് ശരിയായി മനസ്സിലായിട്ടില്ല” എന്ന് അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം വിനയത്തോടെ മുന്നോട്ട് പോകും. മറ്റുള്ളവരുടെ മുന്നിൽ വലിയ പണ്ഡിതനായി അഭിനയിക്കേണ്ട ആവശ്യം അദ്ദേഹത്തിനില്ല.
· മുൻഗണന നൽകുന്ന രീതി: തനിക്ക് 100% ഉറപ്പുള്ളതും ബോധ്യപ്പെട്ടതുമായ ഒരു യാഥാർത്ഥ്യവും, താൻ ഖുർആനിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ 60% സാധ്യതയുള്ള അർത്ഥവും തമ്മിൽ ഒരു വൈരുദ്ധ്യം വന്നാൽ അദ്ദേഹം എന്ത് ചെയ്യും? അടിസ്ഥാന നിയമപ്രകാരം, 100% ഉറപ്പുള്ള യാഥാർത്ഥ്യത്തിന് അദ്ദേഹം മുൻഗണന നൽകും. ഖുർആനിൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ ആ 60% കാര്യം, തൻറെ സ്വന്തം വിവരമില്ലായ്മ കൊണ്ടാണ് അങ്ങനെ തോന്നിയത് എന്ന് അദ്ദേഹം സ്വയം സമ്മതിക്കും.
സാധാരണക്കാരന്റെ തെറ്റിദ്ധാരണ
എന്നാൽ, ഇതൊന്നും മനസ്സിലാക്കാത്ത ഒരു സാധാരണ വ്യക്തിയുടെ അവസ്ഥ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്. അവൻ തനിക്ക് 100% ഉറപ്പുള്ള കാര്യങ്ങളെ ഒരു വശത്ത് നിർത്തും. മറുവശത്ത്, താൻ ഖുർആനിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കിയ തൻറെ സ്വന്തം ധാരണ (അത് 60% മാത്രം ശരിയാകാൻ സാധ്യതയുള്ളതാണെങ്കിലും) 100% അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ച അർത്ഥം അതുതന്നെയാണെന്ന് അവൻ തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്നു.
ഈ വലിയ തെറ്റിദ്ധാരണ കാരണം, ഖുർആനിൽ വസ്തുതാവിരുദ്ധമായ കാര്യങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന ചിന്തയിലേക്ക് അവൻ എത്തിച്ചേരുകയും, അത് ഖുർആനിനോട് തന്നെ വളരെ വിപ്ലവാത്മകമായി എതിർപ്പ് പ്രകടിപ്പിക്കുന്നതിലേക്ക് അവനെ നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഉപസംഹാരം
അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഞാൻ പറയുന്നു: ഒരു സൂഫിയുടെ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ ഖുർആൻ വായിക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും മികച്ച രീതി. അങ്ങനെ ചെയ്യുമ്പോൾ ഒരു നല്ല വ്യക്തിയായി തുടരാനും, ഖുർആൻ കൊണ്ടുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച നേട്ടങ്ങൾ സ്വന്തമാക്കാനും നമുക്ക് സാധിക്കും. അതാണ് സൂഫി വായനയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത.
നമുക്ക് ആധുനിക കാലത്തെ ഒരു ഉദാഹരണം നോക്കാം. പരിണാമ ശാസ്ത്രം വളരെ വസ്തുനിഷ്ഠമായി പഠിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക്, അത് ശരിയാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുന്നു എന്ന് കരുതുക. പിന്നീട് അയാൾ ഖുർആൻ വായിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. എന്നാൽ ഖുർആൻ വായിച്ചപ്പോൾ അയാൾക്ക് മനസ്സിലായ അർത്ഥങ്ങൾ പരിണാമ ശാസ്ത്രവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല. ഇവിടെ അയാൾ രണ്ട് രീതിയിൽ പ്രതികരിച്ചേക്കാം:
ഒന്നുകിൽ അയാൾ ഖുർആനിനെ എതിർത്ത് സംസാരിക്കും. അല്ലെങ്കിൽ, ശാസ്ത്രീയമായി തനിക്ക് സത്യമാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ട പരിണാമ ശാസ്ത്രത്തെ, ഖുർആനിനു വേണ്ടി മനഃപൂർവ്വം തള്ളിക്കളയുകയും സ്വന്തത്തോട് തന്നെ കള്ളം പറയുകയും ചെയ്യും. എൻ്റെ വീക്ഷണത്തിൽ ഈ രണ്ട് രീതികളും ഒരിക്കലും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നതല്ല.
ഈ ഭൗതിക ലോകത്ത് ജീവിക്കുന്ന നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള കാര്യങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കാൻ ചില കഴിവുകളുണ്ട്. ആ കഴിവുകളെ തീരെ പരിഗണിക്കാതെ ജീവിക്കുക എന്നത് ഏറ്റവും വലിയൊരു വിഡ്ഢിത്തമാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, പരിണാമ ശാസ്ത്രം ശരിയാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുന്ന ഒരു സാഹചര്യത്തിൽ അത് സ്വീകരിക്കാതിരിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയില്ല.
അതേസമയം, ഖുർആൻ അല്ലാഹുവിൻറെ വചനമാണ്. അല്ലാഹുവിൻറെ അസ്തിത്വത്തെയോ പ്രത്യേകതകളെയോ പൂർണ്ണമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ആർക്കും കഴിയില്ല. അങ്ങനെയെങ്കിൽ അവൻ പറഞ്ഞ ചില വാക്കുകളുടെ കൃത്യമായ അർത്ഥം മനസ്സിലാവാത്തതിൽ നമ്മൾ എന്തിനാണ് വ്യാകുലപ്പെടുന്നത്?
ഇവിടെ ഒരു സൂഫി എടുക്കുന്ന നിലപാട് ഇതാണ്: “അതിൻ്റെ ശരിയായ മറുപടി അല്ലാഹുവിന് മാത്രമേ അറിയൂ”. ആ വചനങ്ങളുടെ കൃത്യമായ അർത്ഥം ബോധ്യപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ പോലും, അവർ ആ വചനങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ തൻ്റെ മുന്നിലുള്ള ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങളെ തിരസ്കരിക്കാനോ, സ്വന്തം മനസ്സാക്ഷിയെ വഞ്ചിക്കാനോ താൻ തയ്യാറല്ല എന്ന ഉറച്ച നിലപാടാണ് അവർ എടുക്കുന്നത്. അല്ലാഹുവിൻറെ കലാമിൻ്റെ സംരക്ഷണം അല്ലാഹു തന്നെ ഏറ്റെടുത്തതാണ്; അതിന് നമ്മുടെ കള്ളസാക്ഷിത്വം ആവശ്യമില്ല.
ഖുർആനിലെ വചനങ്ങൾക്കുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് അർത്ഥതലങ്ങളിൽ ഏതിലൂടെയെങ്കിലും അല്ലാഹു ഉദ്ദേശിച്ച യഥാർത്ഥ അർത്ഥം വ്യക്തമായേക്കാം. എന്നാൽ ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ, അല്ലാഹുവിൻറെ വചനങ്ങൾക്ക് ശാസ്ത്രീയ വസ്തുതകളോട് യോജിക്കുന്ന വിധത്തിലുള്ള വിശദീകരണങ്ങൾ നൽകുന്ന മദ്ഹബ് സ്വീകരിക്കുന്നവരുമുണ്ട്. ഇനി അവർ അങ്ങനെയൊരു വിശദീകരണം നൽകിയാൽ പോലും, അതൊരു ശരിയായ ധാരണയിലേക്ക് എത്താനുള്ള വഴികളായി മാത്രമേ അടിസ്ഥാനപരമായി കാണാൻ കഴിയൂ; ചില സൂഫികളിലും ഈ രീതി കണ്ടുവരാറുണ്ട്.
അല്ലാഹുവിൻറെ റഹ്മത്തിനെ വിശാലമായ അർത്ഥത്തിൽ ഉൾക്കൊള്ളുമ്പോൾ നാം തിരിച്ചറിയേണ്ട വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. പ്രവാചകനിൽ വിശ്വസിക്കാൻ ആവശ്യമായ വ്യക്തമായ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചാൽ മാത്രമേ, ഒരാളുടെ മേൽ ഇസ്ലാം സ്വീകരിക്കൽ നിർബന്ധമാകുന്നുള്ളൂ. അത്തരം ബോധ്യം ലഭിക്കാത്തവർക്ക് ഇസ്ലാം സ്വീകരിക്കൽ നിർബന്ധമല്ല, അവർ അത് സ്വീകരിക്കാത്തതിൻ്റെ പേരിൽ അവർക്ക് ശിക്ഷയോ ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതല്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ആ ഒരു ബോധ്യം ലഭിക്കാത്ത ആളുകൾ ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെ എതിർത്ത് സംസാരിച്ചാലും അല്ലാഹുവിൻറെ മുന്നിൽ അവർ കുറ്റക്കാരല്ല.
പ്രിയ വായനക്കാരെ, ഇസ്ലാമിലെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളിൽ രണ്ടാമത്തേതായ ഹദീസ് എന്ന വിഷയത്തിലേക്കാണ് നാം ഇനി കടക്കുന്നത്.
എന്താണ് ഹദീസ്?
പ്രവാചകനായ മുഹമ്മദ് നബി (സ) യുടെ വാക്കുകൾ, പ്രവൃത്തികൾ, അനുവാദങ്ങൾ (മറ്റുള്ളവർ ചെയ്തത് അംഗീകരിച്ചത്), തെറ്റുകൾ തിരുത്തിയ രീതികൾ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതശൈലി എന്നിവയുടെ ആധികാരിക ശേഖരമാണ് ഹദീസ്. വിശുദ്ധ ഖുർആൻ കഴിഞ്ഞാൽ, ഇസ്ലാമിലെ ഏറ്റവും വലിയ വഴികാട്ടിയാണിത്. ഒരു മുസ്ലിമിന്റെ ജീവിതശൈലി, ആരാധനകൾ, സാമൂഹിക ഇടപാടുകൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ള കൃത്യമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ ഇതിൽ നിന്നും ലഭിക്കും. ഇതിനുപുറമെ പ്രവാചകന്റെ അനുയായികളുടെ വാക്കുകളും ആചാരങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നുണ്ട്.
പ്രധാന ഹദീസ് ശേഖരങ്ങൾ:
ബുഖാരി, മുസ്ലിം, അബൂ ദാവൂദ്, തിർമിദി, നസായി, ഇബ്നുമാജ, മുവത്വ തുടങ്ങിയവയാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങൾ.
ഹദീസ് പഠനശാസ്ത്രം (ഉലൂമുൽ ഹദീസ്)
ലഭ്യമായ എല്ലാ ഹദീസുകളും ഒരേപോലെ ആധികാരികമല്ല. അവയുടെ വിശ്വാസ്യതയും ആധികാരികതയും ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി രൂപപ്പെടുത്തിയ ശാസ്ത്രശാഖയാണ് ഉലൂമുൽ ഹദീസ്. ഒരു ഹദീസ് സ്വീകാര്യമാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കാൻ പ്രധാനമായും രണ്ട് കാര്യങ്ങളാണ് വിശകലനം ചെയ്യുന്നത്:
1. മത്ൻ: ഹദീസിന്റെ കൃത്യമായ ഉള്ളടക്കം.
2. ഇസ്നാദ്: വിവര കൈമാറ്റ ശൃംഖല (അതായത്, പ്രവാചകനിൽ നിന്നും ആരിലൂടെയൊക്കെയാണ്, ഏതെല്ലാം വ്യക്തികൾ വഴിയാണ് ആ വാക്കോ പ്രവൃത്തിയോ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത് നമ്മളിലേക്ക് എത്തിയത് എന്ന് പരിശോധിക്കൽ).
ഹദീസുകളുടെ വർഗ്ഗീകരണം
മുകളിൽ പറഞ്ഞ മത്ൻ, ഇസ്നാദ് എന്നിവയുടെ പരിശോധനകളിലൂടെ ഹദീസുകളെ അവയുടെ വിശ്വാസ്യതയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പല വിഭാഗങ്ങളായി തിരിക്കുന്നു. അവയിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· സഹീഹ്: പൂർണ്ണമായും സ്വീകാര്യയോഗ്യമായ, ഏറ്റവും വിശ്വാസ്യതയുള്ള ഹദീസ്.
· ഹസൻ: സ്വീകാര്യമായ ഹദീസ്.
· ളയീഫ്: ദുർബലമായ ഹദീസ്.
· മൗളൂഅ്: അടിസ്ഥാനമില്ലാത്ത അല്ലെങ്കിൽ കെട്ടിച്ചമച്ച ഹദീസ്.
ഹദീസുകളുടെ ഈ വർഗ്ഗീകരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ വളരെ വിശാലമായ ഒരു മേഖലയാണ്. എങ്കിലും, നമ്മൾ ഏറ്റവും ചുരുങ്ങിയ രൂപത്തിൽ മനസ്സിലാക്കേണ്ട പ്രധാനപ്പെട്ട അഞ്ച് വിഭാഗങ്ങളെ താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നു…
1. മുതവാത്തിറായ ഹദീസ്
ഏറ്റവും ഉയർന്ന ആധികാരികതയുള്ള ഹദീസുകൾ
മുതവാത്തിറായ ഹദീസ് എന്നത് പൂർണ്ണമായും സംശയലേശമന്യേ സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ട ഹദീസുകളാണ്. പ്രവാചകനിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വാക്കോ, പ്രവർത്തിയോ, അല്ലെങ്കിൽ അനുമതിയോ ഓരോ കാലഘട്ടത്തിലും നൂറുകണക്കിന് ആളുകൾ ഒരേപോലെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുമ്പോഴാണ് അതിനെ ‘മുതവാത്തിർ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വ്യത്യസ്ത സ്ഥലങ്ങളിലുള്ള ഇത്രയധികം ആളുകൾ ഒരുമിച്ച് ചേർന്ന് ഒരു കള്ളം പറയാൻ യാതൊരു സാധ്യതയുമില്ലാത്തതുകൊണ്ട്, ഇവയുടെ സത്യസന്ധത നൂറുശതമാനം ഉറപ്പാണ്. ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളിലും വിശ്വാസകാര്യങ്ങളിലും ഇവയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.
2. സ്വഹീഹായ ഹദീസ്
പൂർണ്ണമായും വിശ്വാസയോഗ്യമായ ഹദീസുകൾ
ഒരു ഹദീസ് നമ്മളിലേക്ക് കൈമാറിവന്ന പരമ്പരയിലെ (chain of narrators) എല്ലാ വ്യക്തികളും തികഞ്ഞ സത്യസന്ധരും, സൂക്ഷ്മതയുള്ളവരും, മികച്ച ഓർമ്മശക്തി ഉള്ളവരുമാണെങ്കിൽ അതിനെ സ്വഹീഹായ ഹദീസ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി, സ്വഹീഹ് മുസ്ലിം എന്നീ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ ഹദീസുകൾ ഇതിന് മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. മുതവാത്തിറായ ഹദീസുകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത അത്രയും എണ്ണം ആളുകൾ ഇതിൽ ഉണ്ടായിരിക്കില്ല. എങ്കിലും, റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത വ്യക്തികളുടെ വിശ്വാസ്യത കാരണം ഇവ പൂർണ്ണമായും സ്വീകാര്യമാണ്. മുസ്ലിം സമൂഹത്തിന് പ്രായോഗിക ജീവിതത്തിൽ അനുസരിക്കാൻ ഇവ അനിവാര്യവുമാണ്.
3. ഹസൻ ഹദീസ്
സ്വീകാര്യമായ, എന്നാൽ ചെറിയ ന്യൂനതകളുള്ള ഹദീസുകൾ
സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളുടെ നിബന്ധനകൾ ഏറെക്കുറെ പാലിക്കുന്നവയാണെങ്കിലും, അത് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത പരമ്പരയിലെ ഏതെങ്കിലും ഒരാൾക്ക് ഓർമ്മശക്തിയിലോ കൃത്യതയിലോ ചെറിയൊരു കുറവുണ്ടെങ്കിൽ ആ ഹദീസുകൾ ‘ഹസൻ’ എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുന്നു. ഇത് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവരും വിശ്വാസയോഗ്യർ തന്നെയാണെങ്കിലും, കൈമാറ്റ ശൃംഖലയിൽ വന്ന ചെറിയ അപൂർണ്ണതകൾ കാരണം സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളുടെ അത്രയും പൂർണ്ണത ഇതിന് ലഭിക്കുന്നില്ല. എന്നിരുന്നാലും, ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾ പഠിക്കാനും പ്രവാചകന്റെ ജീവിതത്തിലെ പൊതുവായ സമീപനങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനും ഈ ഹദീസുകൾ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.
4. ദുർബല ഹദീസ് ( ളഹീഫായ ഹദീസ് ):
ഹദീസ് കൈമാറി വന്ന വ്യക്തികളുടെ പരമ്പരയിൽ എന്തെങ്കിലും വിടവുകളോ, അല്ലെങ്കിൽ അത് കൈമാറിയ ആളുകളുടെ വിശ്വാസ്യതയിൽ ചെറിയ കുറവുകളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ അത്തരം ഹദീസുകളെയാണ് നാം ‘ ളഹീഫായ ഹദീസ് ‘ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
പ്രധാനപ്പെട്ട ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾ തീരുമാനിക്കാൻ ഈ ഹദീസുകൾ നമ്മൾ അടിസ്ഥാനമാക്കാറില്ല. എങ്കിലും, നല്ല കാര്യങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഇവ ഉപയോഗപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഈ ഹദീസിലൂടെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ പ്രവാചകൻ പറഞ്ഞിട്ടേയില്ല എന്ന് നമുക്ക് നൂറു ശതമാനം ഉറപ്പിച്ച് പറയാൻ കഴിയില്ല; എങ്കിലും, അത് പ്രവാചകൻ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടാകില്ല എന്നതിനാണ് കൂടുതൽ സാധ്യത.
5. വ്യാജ ഹദീസ് ( മൗളൂആയ ഹദീസ് ):
പ്രവാചകൻ്റെ പേരിൽ ചിലർ കള്ളമായി പടച്ചുണ്ടാക്കിയ വാക്കുകളെയാണ് ‘ മൗളൂആയ ഹദീസ് ‘ എന്ന് പറയുന്നത്. പ്രവാചകൻ തൻ്റെ ജീവിതത്തിൽ ഒരിക്കലും പറയാത്തതും ചെയ്യാത്തതുമായ കാര്യങ്ങൾ, പിന്നീട് വന്ന ചില വ്യക്തികൾ അവരുടെ സ്വന്തം താല്പര്യങ്ങൾക്കോ മറ്റു സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ ആവശ്യങ്ങൾക്കോ വേണ്ടി ഉണ്ടാക്കിയെടുത്തവയാണിവ. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇസ്ലാമിൽ ഇതൊരിക്കലും ഒരു തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ പാടുള്ളതല്ല.
എന്നാൽ ഇവിടെ എൻ്റെ വായനക്കാർ ഒരു കാര്യം പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. ‘ മൗളൂഅ് ‘ എന്ന പേരിൽ പ്രചരിക്കുന്നതെല്ലാം യഥാർത്ഥത്തിൽ വ്യാജ ഹദീസുകൾ ആകണമെന്നില്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, മുൻകാലങ്ങളിലെ മഹത്തുക്കളായ ചില സൂഫികൾ അവരുടെ ആത്മീയ ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നും പറഞ്ഞ പല കാര്യങ്ങളും, പിന്നീട് വന്ന ആളുകൾക്ക് ശരിയായി മനസ്സിലാകാതെ വന്നപ്പോൾ അവയെ വ്യാജ ഹദീസുകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ട്, യഥാർത്ഥത്തിൽ പടച്ചുണ്ടാക്കിയ വ്യാജ ഹദീസുകളെയും സൂഫികളുടെ ആത്മീയ വാക്കുകളെയും നാം കൃത്യമായി വേർതിരിച്ച് മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.
1. മുതവാത്തിറായ ഹദീസ്
മതപരമായ കാര്യങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതും 100% ഉറപ്പുള്ളതുമായ തെളിവുകളാണ് ‘മുതവാത്തിറായ’ ഹദീസുകൾ. ഒരു ഹദീസ് മുതവാത്തിറാണെന്നും അത് തികച്ചും ആധികാരികമാണെന്നും അറിഞ്ഞതിന് ശേഷവും ഒരാൾ അത് നിഷേധിക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ പ്രവാചകനെ (സ) തന്നെയാണ് നിഷേധിക്കുന്നത്. ഇക്കാര്യത്തിൽ പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ യാതൊരു തർക്കവുമില്ല (ഏകാഭിപ്രായമാണ്).
ഈ വിഷയത്തിൽ പ്രഗൽഭരായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
ഇമാം ഇബ്നു സ്വലാഹ് (റ):
അദ്ദേഹം തന്റെ മുഖദ്ദിമ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇക്കാര്യം വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്:
قال ابن الصلاح في مقدمة ابن الصلاح: “الحديث المتواتر يفيد العلم اليقيني، ومن أنكره بعد العلم بثبوته فهو كافر، لأنه مكذب للنبي ﷺ.”
വിശദീകരണം: മുതവാത്തിറായ ഹദീസുകൾ നമുക്ക് യാതൊരു സംശയവുമില്ലാത്ത (100% ഉറപ്പുള്ള) അറിവാണ് നൽകുന്നത്. അത് ആധികാരികമാണെന്ന് അറിഞ്ഞിട്ടും ഒരാൾ അതിനെ നിഷേധിച്ചാൽ അവൻ അവിശ്വാസിയാകും. കാരണം, അവൻ സാക്ഷാൽ പ്രവാചകനെ (സ) തന്നെയാണ് കളവാക്കുന്നത്.
ഇമാം നവവി (റ):
ഇബ്നു സ്വലാഹിന്റെ (റ) മേൽപ്പറഞ്ഞ അഭിപ്രായത്തോട് ഇമാം നവവിയും പൂർണ്ണമായും യോജിക്കുന്നു. അദ്ദേഹം തന്റെ തഖ്രീബ് എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
قال النووي في التقريب: “الحديث المتواتر يُوجب العلم الضروري، ومن أنكره بعد العلم به يُخشى عليه من الكفر، لأنه تكذيب لما علم مجيئه عن النبي ﷺ قطعًا.”
വിശദീകരണം: മുതവാത്തിറായ ഹദീസ് നമുക്ക് നിർബന്ധമായും വിശ്വസിക്കേണ്ട അറിവിനെയാണ് നൽകുന്നത്. ഇത് മനസ്സിലാക്കിയ ശേഷം ഒരാൾ അതിനെ നിഷേധിച്ചാൽ, അവൻ അവിശ്വാസിയായി മാറുമെന്ന് നാം ഭയപ്പെടേണ്ടിയിരിക്കുന്നു. കാരണം, പ്രവാചകനിൽ (സ) നിന്ന് ഉറപ്പായും വന്നതാണെന്ന് വ്യക്തമായി അറിയാവുന്ന ഒരു കാര്യത്തെയാണ് അവൻ നിഷേധിക്കുന്നത്.
ഇബ്നു ഹജർ അസ്ഖലാനി (റ):
അദ്ദേഹം തന്റെ നുസ്ഹത്തുന്നളർ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഈ ആശയം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു:
قال ابن حجر العسقلاني في نزهة النظر: “المتواتر هو الذي يُقطع بصدقه، فمن أنكره وهو عالم بثبوته فقد كذّب النبي ﷺ، والتكذيب يقتضي الكفر.”
വിശദീകരണം: മുതവാത്തിറായ ഹദീസ് പൂർണ്ണമായും സത്യമാണെന്ന് ഉറപ്പുള്ളതാണ്. അതിനാൽ, അത് ആധികാരികമാണെന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് ആരെങ്കിലും അതിനെ നിഷേധിച്ചാൽ, അവൻ പ്രവാചകനെ (സ) തന്നെയാണ് നിഷേധിച്ചത്. പ്രവാചകനെ ഇങ്ങനെ നിഷേധിക്കുന്നത് ഒരാളെ അവിശ്വാസത്തിലേക്ക് (കുഫ്റിലേക്ക്) നയിക്കുന്ന കാര്യമാണ്.
മുതവാത്തിർ ഹദീസ് എന്നത് തികച്ചും ആധികാരികമായ ഒന്നാണ്. ഇതിനെക്കുറിച്ച് പൂർണ്ണമായി അറിഞ്ഞതിന് ശേഷം അത് നിഷേധിക്കുന്നത് ഇസ്ലാമിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വ്യതിചലനമായാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഇക്കാര്യത്തിൽ നാം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ചില പ്രധാന കാര്യങ്ങളുണ്ട്:
· അജ്ഞതയ്ക്കുള്ള ഇളവ്: വിവരമില്ലായ്മ കൊണ്ടോ തെറ്റായ വ്യാഖ്യാനം കൊണ്ടോ ഒരാൾ മുതവാത്തിർ ഹദീസിനെ നിഷേധിച്ചാൽ, അയാളെ മതനിഷേധിയായി (കാഫിർ) കണക്കാക്കാൻ പാടില്ല. പകരം, അയാൾക്ക് ശരിയായ കാര്യങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയും ആ തെറ്റിദ്ധാരണ തിരുത്തുകയുമാണ് വേണ്ടത്.
· തെളിയിക്കാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ട്: എല്ലാ അർത്ഥത്തിലും പൂർണ്ണമായ പരമ്പരയോടെ സ്ഥിരപ്പെട്ട മുതവാത്തിർ ഹദീസുകൾ ഇന്ന് ലഭ്യമാകുക പ്രയാസമാണ്. അതിനാൽ, ഇത് നിഷേധിക്കുന്ന ഒരാൾക്ക് മുന്നിൽ എല്ലാ അർത്ഥത്തിലും ഇത് മുതവാത്തിർ ആണെന്ന് തെളിവുകൾ നിരത്തി തെളിയിച്ചു കൊടുക്കുക വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്.
· ‘കാഫിർ’ എന്ന് വിളിക്കാതിരിക്കുക: മേൽപ്പറഞ്ഞ കാരണങ്ങൾ കൊണ്ട്, മുതവാത്തിർ ഹദീസ് നിഷേധിച്ചവനെപ്പോലും ‘കാഫിർ’ എന്ന് ചാപ്പ കുത്താതിരിക്കുക എന്നതാണ് ഏറ്റവും അഭികാമ്യമായ രീതി. എങ്കിലും, ഒരു മുസ്ലിം തന്റെ പരിമിതികൾ ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് ഇത്തരം ഹദീസുകളെ അവഗണിക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കണം.
· എണ്ണം വളരെ കുറവാണ്: ലോകത്ത് ഇന്നുവരെ കണ്ടെത്തിയതിൽ വെറും 40-ൽ താഴെ ഹദീസുകൾക്ക് മാത്രമേ പൂർണ്ണമായ മുതവാത്തിർ പദവി ലഭിച്ചിട്ടുള്ളൂ എന്നത് വളരെ ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വസ്തുതയാണ്.
2. സ്വഹീഹ് (Sahih) അഥവാ ആഹാദ് (Ahad) ഹദീസുകൾ
മുതവാത്തിർ പദവിയിൽ എത്താത്ത, എന്നാൽ ആധികാരികമായ ഹദീസുകളെയാണ് നാം ഇവിടെ സ്വഹീഹായ ഹദീസ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. മുതവാത്തിർ ഹദീസുകളുടെ നിയമം നമ്മൾ മുകളിൽ വിവരിച്ചല്ലോ. ഇനി സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളെക്കുറിച്ച് താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുക:
· ആഹാദ് (Ahad): മുതവാത്തിർ അല്ലാത്ത ഇത്തരം സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളെ ‘ആഹാദ്’ എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. അതായത് ഒറ്റപ്പെട്ട ഹദീസുകൾ എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം.
· ഭൂരിഭാഗം ഹദീസുകളും: നമ്മൾ ഇന്ന് കാണുന്ന ഹദീസുകളിൽ സിംഹഭാഗവും ഈ ഗണത്തിൽ പെടുന്നവയാണ്. ഇമാം ബുഖാരി, ഇമാം മുസ്ലിം തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലെ മിക്ക ഹദീസുകളും ഈ വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നതാണ്.
· ഉറപ്പിന്റെ തോത്: ഇത്തരം ഹദീസുകൾ വായിക്കുമ്പോൾ, പ്രവാചകൻ ഇങ്ങനെയൊരു വാക്ക് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, ചെയ്തിട്ടുണ്ട്, അല്ലെങ്കിൽ അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്നൊരു ധാരണ മാത്രമേ നമുക്ക് അടിസ്ഥാനപരമായി ലഭിക്കുകയുള്ളൂ. അതായത്, ഇത് 100% പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് തന്നെ ഉണ്ടായതാണെന്ന് തീർത്തു പറയാനുള്ള സ്ഥാനത്തേക്ക് ഈ ഹദീസുകൾ എത്തിയിട്ടില്ല.
· പണ്ഡിതന്മാരുടെ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം: ഈ 100% ഉറപ്പില്ലായ്മ ഉള്ളതുകൊണ്ടുതന്നെയാണ്, വിവിധ ഇമാമുകൾ ഇത്തരം ഹദീസുകളുടെ കാര്യത്തിൽ സന്ദർഭോചിതമായി വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങളും നിലപാടുകളും സ്വീകരിക്കുന്നത്.
ഇത്രയും കാര്യങ്ങൾ ഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ ഹദീസുകളുടെ അടിസ്ഥാനപരമായ വേർതിരിവും പണ്ഡിതന്മാരുടെ നിലപാടുകളും നിങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വ്യക്തമാകും.
ആഹാദ് ഹദീസുകളും വിശ്വാസശാസ്ത്രവും
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളിൽ ഒന്നായ ‘ആഹാദ്’ (കൂട്ടമായി അല്ലാതെ, ഒന്നോ അതിലധികമോ ആളുകൾ മാത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തവ) ഹദീസുകളെ വിശ്വാസ കാര്യങ്ങളിൽ (അഖീദ) തെളിവായി സ്വീകരിക്കാമോ എന്നതാണ് വിഷയം. ഇതിനെക്കുറിച്ച് പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാർ എന്ത് പറയുന്നു എന്ന് ഞാൻ താഴെ വ്യക്തമാക്കാം.
1. ഇമാം ഇബ്നു ഹജർ അസ്ഖലാനി (റ)
അദ്ദേഹം തന്റെ നുസ്ഹത്തു ന്നളർ (1/34) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
ابن حجر العسقلاني (نزهة النظر1/34): “خبر الواحد يفيد الظن في أصله”
· വിശദീകരണം: ‘ആഹാദ്’ ആയിട്ടുള്ള ഹദീസുകൾ അടിസ്ഥാനപരമായി പ്രവാചകന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഒരു ധാരണ (സാധ്യത അല്ലെങ്കിൽ ഊഹം) മാത്രമേ നൽകുന്നുള്ളൂ. അവ നൂറു ശതമാനം ഉറപ്പുള്ള അറിവ് നൽകുന്നില്ല.
2. ഇമാം നവവി (റ)
ഷാഫി മദ്ഹബിലെ ആധികാരിക പണ്ഡിതനായ അദ്ദേഹം തന്റെ ശറഹു മുസ്ലിം (1/131) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
الإمام النووي (شرح مسلم 1/131): “خبر الواحد الصحيح حجة شرعية يجب العمل بها، لكنه ظني الثبوت”
· വിശദീകരണം: ശരിയായ ആഹാദ് ഹദീസുകൾ ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളിൽ തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ യോഗ്യതയുള്ളതാണ്. അതുപ്രകാരം പ്രവർത്തിക്കൽ നിർബന്ധവുമാണ്. എന്നാൽ പോലും, ആ വിഷയം പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് തന്നെയാണ് ഉണ്ടായത് എന്നതിൽ ഒരു ധാരണ മാത്രമേ അത് ബാക്കിയാക്കുന്നുള്ളൂ.
എന്റെ നിഗമനവും മദ്ഹബുകളുടെ കാഴ്ചപ്പാടും
മുകളിലെ ചർച്ചകളിൽ നിന്നും നിങ്ങൾക്ക് ഒരു കാര്യം വളരെ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാം: ആഹാദ് ഗണത്തിൽ പെടുന്ന ഹദീസുകളെ കർമ്മശാസ്ത്രപരമായ പ്രമാണമായി നാം സ്വീകരിക്കുമെങ്കിലും, അവ പ്രവാചകൻ 100% ചെയ്തു എന്ന് ഉറപ്പിച്ചു പറയാൻ സാധ്യമല്ല.
ഇതുകൊണ്ടുതന്നെ ഹനഫി വിഭാഗവും, ഇസ്ലാമിൽ പ്രബല വിശ്വാസധാരയായ അശ്അരി മദ്ഹബ് ഉൾക്കൊള്ളുന്നവരും വ്യക്തമാക്കുന്നത് ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകളെ വിശ്വാസകാര്യങ്ങളിൽ (അഖീദയിൽ) തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ സാധിക്കില്ല എന്നാണ്.
ഈ വിഷയത്തിൽ അശ്അരി മദ്ഹബിലെ പ്രധാന പണ്ഡിതരുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ കൂടി ഞാൻ ഇവിടെ ഉദ്ധരിക്കാം:
3. ഇമാം ഗസ്സാലി (റ)
അദ്ദേഹം തന്റെ അൽ മുസ്തസ്ഫാ (1/110) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
الإمام الغزالي (450-505هـ) قال في المستصفى (1/110): “حديث الآحاد لا يُفيد العلم القطعي بنفسه، ولذلك لا يُقبل في العقائد، لأن العقائد لا بد أن تكون يقينية.”
· വിശദീകരണം: ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ സ്വന്തം നിലയ്ക്ക് 100% ഉറപ്പായ അറിവിനെ നൽകുന്നവയല്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ഹദീസുകളെ വിശ്വാസ മേഖലകളിൽ സ്വീകരിക്കാവുന്നതല്ല. കാരണം, വിശ്വാസം എന്നത് 100% ഉറപ്പായ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രമേ ഉണ്ടാകാൻ പാടുള്ളൂ.
4. ഇമാം റാസി (റ)
അദ്ദേഹം തന്റെ അൽ മഹ്സൂൽ ഫീ ഇൽമിൽ ഉസൂൽ (2/441) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
الإمام الرازي (544-606هـ) -قال في المحصول في علم الأصول (2/441): “العقيدة تقوم على الجزم واليقين، وحديث الآحاد لا يُحقق ذلك، فلا يُعتمد عليه في أصول الدين.”
· വിശദീകരണം: വിശ്വാസം എന്നത് പൂർണ്ണമായ ഉറപ്പിന്റെയും ബോധ്യത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്. ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ അത്തരം ഉറപ്പ് നൽകുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ മതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമായ വിശ്വാസശാസ്ത്രത്തിൽ അതിനെ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതല്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ: പ്രിയ വായനക്കാരെ, നിത്യജീവിതത്തിലെ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യാൻ ആഹാദ് ഹദീസുകൾ തെളിവായി സ്വീകരിക്കാമെങ്കിലും, ഒരു മുസ്ലിമിന്റെ ദൃഢമായ വിശ്വാസം (അഖീദ) രൂപപ്പെടുത്താൻ പൂർണ്ണമായ ഉറപ്പുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ തന്നെ വേണം എന്നതാണ് ഇതിലൂടെ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
ആഹാദ് ഹദീസുകളും വിശ്വാസ ശാസ്ത്രവും: ഒരു ലളിത പഠനം
പ്രിയ വായനക്കാരെ, മുകളിൽ നാം പറഞ്ഞ വിശദീകരണങ്ങളിൽ നിന്നും ഒരു കാര്യം വളരെ വ്യക്തമാണ്. ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകളെ വിശ്വാസ ശാസ്ത്രത്തിൽ (അഖീദയിൽ) ഉപയോഗിക്കാൻ മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർ തയ്യാറായിരുന്നില്ല എന്നതാണ് ആ യാഥാർത്ഥ്യം.
ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകളെ സ്വീകരിക്കാതിരിക്കുന്ന മറ്റു ചില അവസ്ഥകൾ കൂടിയുണ്ട്. പ്രഗൽഭരായ പണ്ഡിതന്മാരുടെ വാക്കുകളിലൂടെ നമുക്കത് പരിശോധിക്കാം.
1. ഇമാം ഖാളി ഇയാള് (റ) പറയുന്നതെന്ത്?
قال القاضي عياض في إكمال المعلم بفوائد مسلم: “إذا ورد حديث آحاد يخالف المعقول أو المشاهد بالحس، وجب تأويله أو التوقف فيه.”
ഇമാം ഖാളി ഇയാള് (റ) തൻ്റെ ‘ഇക്മാലുൽ മുഅല്ലിം’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
· ബുദ്ധിക്ക് യോജിക്കാത്തതോ, തൻ്റെ ദൃശ്യാനുഭവങ്ങൾക്കോ എതിരായി ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ കാണുകയാണെങ്കിൽ, ഒന്നുകിൽ അതിന് അനുയോജ്യമായൊരു വിശദീകരണം നൽകുക.
· അല്ലെങ്കിൽ ആ ഹദീസിന്റെ വിഷയത്തിൽ ‘തവക്കുഫ്’ പാലിക്കുക.
എന്താണ് തവക്കുഫ്?
ഒരു കാര്യം ശരിയാണെന്നോ തെറ്റാണെന്നോ ഉള്ള ചർച്ചയിൽ നിന്നും മാറിനിൽക്കുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. നമുക്കു മനസ്സിലാവാത്ത ഒരുപാട് കാര്യങ്ങൾ ഈ ലോകത്തുണ്ടല്ലോ, അതിൻറെ കൂട്ടത്തിൽ ഇതിനെ കൂടി ചേർത്ത് മാറ്റിവെക്കുക!
2. ഇമാം സുയൂത്വി (റ) നൽകുന്ന വിശദീകരണം
قال الإمام السيوطي في تدريب الراوي : “إذا تعارض الحديث الصحيح مع العلم القطعي، فإما أن يُحمل على معنى مجازي، أو يُترك العمل به مع عدم الطعن في سنده.”
ഇമാം സുയൂത്വി (റ) തൻറെ ‘തദ്രീബു റാവി’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു:
· സ്വഹീഹായ (ശരിയായ) ഹദീസ് 100% യാഥാർത്ഥ്യമായ ഒരു വിവരത്തോട് എതിരായി വന്നാൽ, ഒന്നുകിൽ ആ ഹദീസിന് സാധ്യമായ മറ്റേതെങ്കിലും അർത്ഥം കൊടുക്കേണ്ടതാണ്.
· അല്ലെങ്കിൽ ആ ഹദീസ് പ്രായോഗികമായി എടുക്കേണ്ടതില്ല. പക്ഷേ, ആ കാരണത്താൽ ആ ഹദീസിനെ നാം ആക്ഷേപിക്കാനും പാടില്ല.
3. ഇമാം നവവിയുടെ (റ) നിർണ്ണായകമായ വാക്കുകൾ
മുകളിലെ വിശദീകരണങ്ങളെ ഒന്നുകൂടി അരക്കിട്ടുറപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരു വാക്ക് കൂടി ഞാൻ ഇവിടെ ചേർക്കാം.
الإمام قال النووي: “إذا أمكن الجمع بين الأدلة، وجب ذلك، فإن تعذّر، قدّم الأقوى حجّة”
ഇമാം നവവി പറയുന്നു:
· ഇസ്ലാമിലെ തെളിവുകൾ തമ്മിൽ എതിരായാൽ സാധ്യമായ രൂപത്തിൽ അവയെ പരസ്പരം കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കണം.
· അതും സാധ്യമല്ലാത്ത ഒരു അവസരം വന്നാൽ ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവിനെ വേണം നാം മുന്തിക്കേണ്ടത്.
ചുരുക്കത്തിൽ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്:
നമുക്ക് 100% ബോധ്യമായ ഒരു കാര്യവും, 60% മാത്രം സത്യമാവാൻ സാധ്യതയുള്ള മറ്റൊരു കാര്യവും (ഉദാഹരണത്തിന് ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ) തമ്മിൽ എതിരായാൽ എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? ഏറ്റവും ശക്തമായ, അതായത് നമുക്ക് 100% ബോധ്യമുള്ള കാര്യത്തെ വേണം മുന്തിക്കാൻ എന്നാണ് ഇമാം നവവിയുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് വ്യക്തമാകുന്നത്.
മുകളിലെ വിശദീകരണങ്ങളിൽ നിന്നും മനസ്സിലാകുന്ന വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു യാഥാർത്ഥ്യം ഇതാണ്:
· ആഹാദ് നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ നമുക്ക് ബോധ്യപ്പെട്ട സത്യങ്ങൾക്കെതിരായി വരുകയാണെങ്കിൽ, അതിനെ നാം തെളിവായി എടുക്കേണ്ടതില്ല.
· പകരം, ആ ഹദീസിനെ ആക്ഷേപിക്കാതെ തന്നെ നാം മനസ്സിലാക്കിയ വ്യക്തമായ സത്യങ്ങളുമായി നമുക്കു മുന്നോട്ടു പോകാവുന്നതാണ്.
ഒരു ഉദാഹരണത്തിലൂടെ ഈ കാര്യങ്ങളെ നമുക്ക് കൂടുതൽ വ്യക്തമായി ഗ്രഹിക്കാനാകും…
عن أبي ذر رضي الله عنه قال : قال النبي ﷺ لأبي ذر حين غربت الشمس : ” أتدري أين تذهب ؟ ” قلت : الله ورسوله أعلم . قال : ” فإنها تذهب حتى تسجد تحت العرش ، ثم تستأذن فيؤذن لها ، ويوشك أن تسجد فلا يقبل منها ، وتستأذن فلا يؤذن لها ، فيقال لها : ارجعي من حيث جئت ، فتطلع من مغربها ، فذلك قوله تعالى : ( والشمس تجري لمستقر لها ذلك تقدير العزيز العليم ) ” [ سورة يس : 38 ] . ( رواه البخاري : 3199 ، ومسلم : 159 )
ലളിതമായ പരിഭാഷ
ബുഖാരിയും മുസ്ലിമും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന ഈ ഹദീസിൽ അബൂദർ (റ) എന്ന സ്വഹാബിയെ തൊട്ട് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നതായി കാണാം. അദ്ദേഹം പറയുന്നു:
സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുന്ന സമയത്ത് പ്രവാചകൻ അബൂദറിനോട് ചോദിച്ചു: “സൂര്യാസ്തമയ സമയത്ത് സൂര്യൻ എങ്ങോട്ടാണ് പോകുന്നതെന്ന് താങ്കൾക്കറിയുമോ?” അബൂദർ മറുപടി പറഞ്ഞു: “അല്ലാഹുവിനും അവൻറെ റസൂലിനുമറിയാം.” അപ്പോൾ പ്രവാചകൻ പറഞ്ഞു: “അത് അല്ലാഹുവിൻറെ അർശിന് (സിംഹാസനത്തിന്) താഴെ സുജൂദ് ചെയ്യാൻ വേണ്ടി പോവുകയാണ്. പിന്നീട് അത് അല്ലാഹുവിനോട് വീണ്ടും ഉദയം ചെയ്യുന്നതിന് അനുവാദം ചോദിക്കുന്നു. അതിന് അനുവാദം നൽകപ്പെടുന്നു. അത് വീണ്ടും സുജൂദ് ചെയ്യാൻ പോകുന്നു, പക്ഷേ അത് സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ല. അത് അനുവാദം ചോദിക്കുന്നു, പക്ഷേ അതിന് അനുവാദം നൽകപ്പെടുന്നില്ല. അപ്പോൾ സൂര്യനോട് പറയപ്പെടുന്നു: ‘നീ വന്നിടത്തേക്ക് തിരികെ പോകൂ.’ അങ്ങനെ അത് പടിഞ്ഞാറ് നിന്ന് ഉദിക്കുന്നു. അതാണ് സർവ്വശക്തനായ അല്ലാഹു പറഞ്ഞത്: (സൂര്യൻ അതിന്റെ വിശ്രമ സ്ഥാനത്തേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നു. അത് പ്രതാപിയും സർവ്വജ്ഞനുമായവന്റെ തീരുമാനമാണ്).”
വിശദീകരണം
ഈ ഹദീസ് വായിക്കുമ്പോൾ സ്വാഭാവികമായും നമ്മുടെ മനസ്സിൽ ഉയർന്നു വരുന്ന ചില സംശയങ്ങളുണ്ട്. സൂര്യൻ അസ്തമിക്കുമ്പോൾ അത് എവിടെയോ പോയി നിൽക്കുന്നുണ്ടോ? ഇത് ഭൂമി പരന്നതാണെന്ന വാദത്തെ ശരിവെക്കുന്നുണ്ടോ? ശാസ്ത്രീയമായി നോക്കുമ്പോൾ ഇതിനെ എങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കാം? ഞാൻ അത് ലളിതമായി വിശദീകരിക്കാം:
· ഭൂമി പരന്നതാണെന്ന വാദം: ഈ ഹദീസ് ഭൂമി പരന്നതാണെന്ന് ഒരിക്കലും സ്ഥാപിക്കുന്നില്ല. ഭൂമി ഗോളാകൃതിയിലായതിനാൽ, ഒരിടത്ത് അസ്തമിക്കുമ്പോൾ ഭൂമിയുടെ മറ്റൊരു ഭാഗത്ത് സൂര്യൻ ഉദിക്കുകയാണ്. അതിനാൽ സൂര്യന്റെ സഞ്ചാരം നിരന്തരമാണ്. എല്ലാ സമയത്തും ഭൂമിയുടെ ഏതെങ്കിലുമൊരു ഭാഗത്ത് സൂര്യൻ അസ്തമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നുണ്ട്.
· സൂര്യന്റെ സുജൂദ് (കീഴടങ്ങൽ): മനുഷ്യർ നെറ്റി നിലത്തുവെച്ച് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നത് പോലെയല്ല മറ്റ് സൃഷ്ടികളുടെ സുജൂദ്. പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഓരോ സൃഷ്ടിയും അതിന് നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ട വ്യവസ്ഥിതി കൃത്യമായി പാലിക്കുന്നതിനെയാണ് ആത്മീയമായി ‘സുജൂദ്’ അഥവാ ‘പൂർണ്ണമായ കീഴടങ്ങൽ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. സൂര്യൻ അതിന്റെ ഭ്രമണപഥത്തിലൂടെ കൃത്യമായി സഞ്ചരിക്കുന്നത് അല്ലാഹുവിന്റെ നിയമങ്ങളോടുള്ള സമ്പൂർണ്ണ അനുസരണയാണ്.
· അർശിന് താഴെയുള്ള സഞ്ചാരം: ഇസ്ലാമിക വിശ്വാസപ്രകാരം പ്രപഞ്ചം മുഴുവൻ അല്ലാഹുവിന്റെ അർശിന് (സിംഹാസനത്തിന്) താഴെയാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ സൂര്യന്റെ എല്ലാ സമയത്തെയും സഞ്ചാരവും ഉദയാസ്തമയങ്ങളും അർശിന് താഴെത്തന്നെയാണ് നടക്കുന്നത്. ശാസ്ത്രം ഭൗതികമായ ചലനങ്ങളെക്കുറിച്ച് (Gravity, Orbit) സംസാരിക്കുമ്പോൾ, മതം അതിന്റെ ആത്മീയവും ദൈവികവുമായ വശത്തെക്കുറിച്ചാണ് സംസാരിക്കുന്നത്.
· പടിഞ്ഞാറ് നിന്നുള്ള ഉദയം: പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ നിലവിലെ വ്യവസ്ഥിതി മാറിമറിയുന്ന ഒരു കാലം വരും (ലോകാവസാനം അഥവാ അന്ത്യനാൾ). അന്ന് പ്രകൃതിനിയമങ്ങളെല്ലാം മാറും. സൂര്യൻ പടിഞ്ഞാറ് നിന്ന് ഉദിക്കും എന്നത് ഭൗതിക നിയമങ്ങളുടെ ആ മാറ്റത്തിന്റെ ഒരു വലിയ അടയാളമായിട്ടാണ് പ്രവാചകൻ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത്.
ചുരുക്കത്തിൽ: നാം ഈ ഹദീസിനെ ഭൗതികശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഒരു പാഠപുസ്തകമായോ ഭൂമി പരന്നതാണെന്ന വാദത്തിനുള്ള തെളിവായോ കാണേണ്ടതില്ല. മറിച്ച്, എത്ര വലിയ നക്ഷത്രമായാലും അത് അദൃശ്യനായ സ്രഷ്ടാവിന്റെ പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണത്തിലാണെന്നും, പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഓരോ ചലനവും ആ സ്രഷ്ടാവിന്റെ അനുമതിയോടെ മാത്രമാണ് നടക്കുന്നതെന്നും നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന മനോഹരമായ ഒരു ആത്മീയ പാഠമാണിത്. ഭൗതികമായി അത് ഭ്രമണപഥത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുമ്പോഴും, ആത്മീയമായി അത് സ്രഷ്ടാവിന് മുന്നിൽ നിരന്തരം സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിക്കുകയാണ്.
മുകളിൽ നാം ചർച്ച ചെയ്തത്, ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങളുമായി പ്രത്യക്ഷത്തിൽ എതിർക്കുന്ന ‘ആഹാദ്’ (Ahad) നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകളെ നമ്മൾ എങ്ങനെ സമീപിക്കണം എന്നാണ്. കാര്യങ്ങൾ കൂടുതൽ വ്യക്തമാകാൻ ലളിതമായ ചില ആശയങ്ങളിലൂടെ ഞാനിത് താഴെ വിശദീകരിക്കാം:
1. ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങളും ആഹാദ് ഹദീസുകളും തമ്മിലുള്ള വൈരുദ്ധ്യം
ഭൂമി ഉരുണ്ടതാണെന്നും അത് സൂര്യനെ ചുറ്റുമ്പോഴാണ് രാവും പകലും ഉണ്ടാകുന്നതെന്നും ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങളിലൂടെ 100% തെളിയിക്കപ്പെട്ട സത്യമാണ്. എന്നാൽ ഇതിന് വിരുദ്ധമായി ഒരു ‘ആഹാദ്’ ഹദീസ് (ഏകദേശം 60% മാത്രം വിശ്വസനീയമായത്) വന്നാൽ, നാം 100% ഉറപ്പുള്ള ആ ശാസ്ത്രീയ സത്യത്തെ അംഗീകരിക്കുകയും, ഹദീസിന്റെ പ്രത്യക്ഷത്തിലുള്ള അർത്ഥത്തെ തൽക്കാലം മാറ്റിനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.
2. ‘തവക്കുഫ്’ (Tawaqquf) എന്ന പ്രായോഗിക നിലപാട്
ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ നാം സ്വീകരിക്കുന്ന വിശാലമായ നിലപാടാണ് ‘തവക്കുഫ്’. ഇതിനർത്ഥം: ഈ ഹദീസിന്റെ നേർക്കുനേരെയുള്ള അർത്ഥം എനിക്ക് ശരിയാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടുന്നില്ല, എങ്കിലും അതിന് എനിക്കറിയാത്ത വേറെ എന്തെങ്കിലും അർത്ഥം ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത ഞാൻ തള്ളിക്കളയുന്നില്ല. ലോകത്ത് എനിക്ക് മനസ്സിലാവാത്ത പല കാര്യങ്ങളും ഉള്ളതുപോലെ ഇതും ഞാൻ മാറ്റിവെക്കുന്നു. അതായത്, ഹദീസിനെ പൂർണ്ണമായും തള്ളിക്കളയുകയോ ആക്ഷേപിക്കുകയോ ചെയ്യാതെ നാം സുരക്ഷിതമായ ഒരു അകലം പാലിക്കുന്നു.
3. വിമർശകരോടുള്ള സമീപനം
ഇത്തരം ഹദീസുകൾ ഇസ്ലാമിൽ ശാസ്ത്രവിരുദ്ധത ഉണ്ടെന്ന് വാദിക്കാൻ വിമർശകർക്ക് തീർച്ചയായും ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. അവർക്ക് സാധാരണ മനുഷ്യർക്ക് മനസ്സിലാകുന്ന രീതിയിൽ എന്ത് മറുപടി നൽകിയാലും അത് പൂർണ്ണമായി പരിഹരിക്കപ്പെടണമെന്നില്ല. അതിനാൽ ഈ വിഷയത്തിൽ കൃത്യമായി എടുക്കാവുന്ന നിലപാട് ഇതാണ്:
“വിമർശകർക്ക് പ്രത്യക്ഷത്തിൽ വിമർശിക്കാൻ വകുപ്പുള്ള ഹദീസ് തന്നെയാണിത്, നിങ്ങൾക്ക് വിമർശിക്കാം. എന്നാൽ അല്ലാഹുവിനും പ്രവാചകനും മാത്രം അറിയാവുന്ന മറ്റു പല സാധ്യതകളും ഇതിന് ഉണ്ടാകാം എന്നാണ് ഞാൻ ഇതിനെ മനസ്സിലാക്കുന്നത്.”
4. ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളോടുള്ള നീതി
പ്രവാചകൻ അങ്ങനെ പറഞ്ഞിരിക്കാം എന്നൊരു ധാരണ മാത്രമാണ് ഈ ഹദീസിൽ നിന്നും ലഭിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇതിന്റെ വിപരീത ഭാഗത്തിനും സാധ്യതയുണ്ടെന്ന അടിസ്ഥാന നിയമം നമുക്ക് തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. ഈ നിലപാട് സ്വീകരിക്കുന്നതിലൂടെ, ശാസ്ത്രവിരുദ്ധമായ കാര്യങ്ങളെ അന്ധമായി അംഗീകരിച്ചു എന്ന് വരില്ല; എന്നാൽ പ്രവാചകനിൽ നിന്നും വന്ന കാര്യങ്ങളെ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായി ഉൾക്കൊള്ളാനും നമുക്ക് സാധിക്കുന്നു.
പ്രവാചകന്റെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത വ്യക്തികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, അവർ മറ്റ് മതക്കാരായാലും മതമില്ലാത്തവരായാലും ഇത്തരം ഹദീസുകളെ വിമർശിക്കുന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. ഈ ആക്ഷേപം ഉന്നയിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം അവർ തെറ്റുകാരാകുന്നില്ല. അതിനാൽ അല്ലാഹുവിന്റെ കോടതിയിൽ അവർ പരാജിതരുമല്ല എന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കണം.
3. ളഹീഫായ ഹദീസ് (Weak Hadith)
ളഹീഫായ ഹദീസ് എന്നതുകൊണ്ട് നാം അർത്ഥമാക്കുന്നത്, ഹദീസിന്റെ പ്രധാന ഭാഗമായ കൈമാറ്റ പരമ്പരയിലോ (സനദ്) അല്ലെങ്കിൽ അതിലെ ഉള്ളടക്കത്തിലോ (മത്ൻ) കാര്യമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉടലെടുക്കുന്ന സാഹചര്യങ്ങളെയാണ് എന്ന് മുന്നേയുള്ള വിവരണങ്ങളിൽ നിന്നും നിങ്ങൾക്ക് ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകും. എന്നാൽ ളഹീഫായ ഹദീസുകളെ എല്ലായ്പ്പോഴും തെളിവായി കൊണ്ടുവരൽ അസാധ്യമാണെങ്കിലും, എല്ലാ ളഹീഫായ ഹദീസുകളും പാടെ തള്ളിക്കളയേണ്ടതാണ് എന്ന രൂപത്തിലുള്ള പ്രതികരണങ്ങൾ തീർത്തും അരോചകമാണ്.
കാരണം, ഒരുപക്ഷെ പ്രവാചകനിൽ നിന്നും ഉണ്ടായേക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള വാക്കുകളോ പ്രവർത്തികളോ അനുവാദങ്ങളോ ആയിരിക്കാം ഇത്തരം ഹദീസുകളിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നത്. മാത്രമല്ല, മഹത്തുക്കളായ പല പണ്ഡിതന്മാരും ഇതിൽ സ്വീകരിച്ചിട്ടുള്ള നിലപാടുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ളഹീഫായ ഹദീസിന്റെ സ്ഥാനം വളരെ വലുതാണെന്ന് നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും.
ابن عبد البر (ت 463هـ) في “الانتقاء في فضائل الثلاثة الأئمة الفقهاء”: ذكر: أن الإمام أبا حنيفة كان يأخذ بالحديث الضعيف على القياس إذا لم يجد غيره.
ഇബ്നു അബ്ദുൽ ബറ് (റ) തൻ്റെ ‘ഇൻതിഖാഹു ഫീ ഫളാഹിലിൽ സലാസത്തിൽ ആയിമ്മ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നു: “ഇമാം അബൂ ഹനീഫ മറ്റു സ്വഹീഹായ ഹദീസുകൾ ലഭിക്കാത്ത പക്ഷം, ഇസ്ലാമിലെ നാല് പ്രമാണങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഖിയാസിനേക്കാൾ പ്രാധാന്യം നൽകിയിരുന്നത് ളഹീഫായ ഹദീസിനായിരുന്നു.”
ഹനഫി മദ്ഹബിൽ ളഹീഫായ ഹദീസുകളെ എത്രമാത്രം പ്രാധാന്യത്തോടെയാണ് നോക്കിക്കാണുന്നത് എന്നത് ഈ ഉദ്ധരണിയിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണ്.
الإمام الشافعي (ت 204هـ): قال: “إذا لم نجد حديثًا صحيحًا، وأُثر عن الصحابة حديث ضعيف، نأخذ به ما لم يخالف الأصول.”
ഇമാം ഷാഫി പറയുന്നു: “സ്വഹീഹായ ഹദീസു ലഭിക്കാതിരിക്കുകയും, സ്വഹാബത്തിൽ നിന്നും ളഹീഫായ ഹദീസ് ലഭിക്കുകയും ചെയ്താൽ, അത് അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾക്കെതിരല്ലെങ്കിൽ നാം അതെടുക്കുന്നതാണ്.”
അതായത്, ഷാഫി മദ്ഹബിലും ളഹീഫായ ഹദീസിനെ അപ്പാടെ തള്ളിക്കളയേണ്ട ഒരു കാര്യമായിട്ടല്ല കാണുന്നത് എന്ന് ചുരുക്കം.
വിശകലനം
വിഷയങ്ങളെ ആഴത്തിൽ ഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ മനസ്സിലാകുന്നത് ഇതാണ്: തവാത്തുർ നിലവാരത്തിൽ എത്തിയിട്ടില്ലാത്ത, ബുഖാരി-മുസ്ലിം ഹദീസ് ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ സാധാരണ കണ്ടുവരുന്ന ഹദീസുകൾ പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതാണെന്ന് 100% ഉറപ്പിച്ചു പറയാൻ പറ്റാത്തതുപോലെ തന്നെ, ളഹീഫായ ഹദീസുകളെ പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതല്ലെന്ന് 100% ഉറപ്പിച്ചു പറയലും അസാധ്യമാണ്. എന്നാൽ, അടിസ്ഥാനപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഹദീസാണ് ളഹീഫായി വന്നതെങ്കിൽ, നിരുപാധികം ആ ഹദീസിനെ നമുക്ക് ഉപേക്ഷിക്കാവുന്നതാണ്.
പ്രതിയോഗികളുടെ വാദങ്ങൾ
എന്നാൽ ളഹീഫായി വന്ന ഹദീസുകൾ പ്രതിയോഗികൾക്ക് എടുത്തുപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കുമോ? ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള എൻ്റെ സത്യസന്ധമായ മറുപടി, ‘സാധിക്കും’ എന്ന് തന്നെയാണ്.
കാരണം, പ്രവാചകൻ്റെ പ്രവാചകത്വം ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത വ്യക്തികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം അവർക്കത് അംഗീകരിക്കാൻ സാധിക്കില്ല. അപ്പോൾ ഹദീസ് നിദാനശാസ്ത്രമനുസരിച്ചു കൊണ്ട്, നാം ളഹീഫായി പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ഹദീസുകളെ ളഹീഫായി തന്നെ അംഗീകരിക്കൽ അവർക്ക് നിർബന്ധമില്ല. ഇസ്ലാമിന് അനുകൂലമായി സംസാരിക്കുന്ന വ്യക്തികളുടെ ഹദീസുകളെയാണ് നാം സ്വഹീഹിന്റെ ഗണത്തിലേക്ക് പെടുത്തുന്നത്. എന്നാൽ പ്രതിയോഗികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, പ്രതികൂലമായി സംസാരിച്ചവർ സത്യം പറഞ്ഞവരാവാനുള്ള സാധ്യതയാണ് അവർ തുറന്നിടുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇത്തരം നിഷ്പക്ഷ പഠനങ്ങളിൽ, സ്വഹീഹിനെയും ളഹീഫിനെയും ഒരുപോലെ പരിഗണിക്കേണ്ട സാഹചര്യം അവർക്കുണ്ടായേക്കാം.
എന്നാൽ, പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം ബോധ്യപ്പെടുകയോ അംഗീകരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നവരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഇത്തരം ദുർബലമായ ഹദീസുകളെ തള്ളിക്കൊണ്ട് തന്നെ അവർക്ക് മുന്നോട്ടു പോകാവുന്നതാണ്.
4. മൗളൂഹ് ആയ ഹദീസ് (കെട്ടിച്ചമച്ചവ)
മൗളൂഹ് ആയ ഹദീസുകളെ മറ്റൊരു ചർച്ചയും കൂടാതെ മാറ്റി നിർത്തേണ്ടതാണെന്ന കാര്യത്തിൽ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളൊന്നുമില്ല. എന്നാൽ ഇത്തരം കെട്ടിച്ചമച്ച ഹദീസുകൾ ഇത്രയധികം ഉണ്ടായിത്തീരുന്നതിന് മുൻകാലക്കാരായ ചില ആളുകളുടെ നിലപാടുകൾ കാരണമായിട്ടുണ്ട് എന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കണം.
പ്രവാചകനെതിരെ കെട്ടിച്ചമച്ചുണ്ടാക്കിയാൽ മാത്രമേ അത് പ്രശ്നമാകുകയുള്ളൂ എന്നും, പ്രവാചകന് അനുകൂലമായി കെട്ടിച്ചമച്ചുണ്ടാക്കുകയാണെങ്കിൽ അതിൽ യാതൊരു തെറ്റുമില്ലെന്നും വിശ്വസിച്ച ചില പണ്ഡിതന്മാർ മുൻകാലങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഈ തെറ്റായ നിലപാടാണ് മൗളൂഹ് ആയ ഹദീസുകൾ വലിയ തോതിൽ വർദ്ധിക്കാൻ കാരണമായത്.
സൂഫികളുടെ ജ്ഞാനവും മൗളൂഹ് എന്ന തെറ്റിദ്ധാരണയും
എന്നാൽ, ‘മൗളൂഹ്’ എന്ന പേരിൽ ഇന്ന് പ്രചരിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന എല്ലാ പ്രസ്താവനകളും യഥാർത്ഥത്തിൽ കെട്ടിച്ചമച്ചവ ആകണമെന്നില്ല. കാരണം, ചില സൂഫികൾ അവരുടെ ഇലാഹിയായ ജ്ഞാനങ്ങളിൽ നിന്നും പറഞ്ഞ പല കാര്യങ്ങളെയും, അത് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയാത്ത പിൻകാലക്കാരായ ആളുകൾ ‘മൗളൂഹ്’ എന്ന ഗണത്തിൽ പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ രൂപത്തിൽ സൂഫികളുടെ വാക്കുകളെ തെറ്റിദ്ധരിച്ചതിനെ നാം വേർതിരിച്ചു തന്നെ മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
സൂഫികളുടെ ജ്ഞാനലോകം വളരെ വിശാലമാണ്. ആ ജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നും അവർ കാര്യങ്ങൾ പകർന്നു നൽകുന്ന സമയത്ത്, മതിയായ തിരിച്ചറിവ് എത്തിയിട്ടില്ലാത്ത ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യൻ അതിനെ വെറും കളവുകളായി മാത്രമേ മനസ്സിലാക്കുകയുള്ളൂ. തൻറെ പ്രണയത്തിൽ കോർത്തെടുത്ത അറിവിൻറെ രത്നങ്ങളാണ് സൂഫികൾ പകർന്നു നൽകിയത്. ആ രത്നങ്ങളെ നൂലിൽ കോർക്കണമെങ്കിൽ, സൂഫി ധാരയെ മനസ്സിലാക്കുന്ന ഒരു ‘ചിന്തയുടെ നൂൽ’ അവനിൽ ഉണ്ടായിരിക്കണം. ആ നൂൽ ലഭിക്കാത്തവൻ ആ രത്നങ്ങളെല്ലാം വെറും പാഴ്വസ്തുക്കളായി മാത്രമേ കാണുകയുള്ളൂ എന്നാണ് എനിക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, സൂഫികളുടെ ഇത്തരം വാക്കുകളെ കേവലം ‘കെട്ടിച്ചമച്ച ഹദീസുകളുടെ’ ഗണത്തിൽ പെടുത്തി തള്ളിക്കളയുന്നതിൽ അർത്ഥമില്ല; പകരം സൂഫി ധാരയെ ആഴത്തിൽ അറിഞ്ഞ് ഗ്രഹിക്കുകയാണ് വേണ്ടത്.
സൂഫികളുടെ വാക്കുകൾ എങ്ങനെ ഹദീസായി?
സൂഫികളാൽ പറയപ്പെടുന്ന ഇത്തരം ജ്ഞാനങ്ങൾ അവരുടെ വാക്കുകളിലൂടെ പുറത്തു വന്നാൽ, അത് അവരുടെ സ്വന്തം വാക്കുകൾ മാത്രമല്ലേ, അതിന് ഹദീസുമായി എന്തു ബന്ധമെന്ന് നിങ്ങൾ ചിന്തിച്ചേക്കാം.
ഇവിടെ നാം പ്രധാനമായും മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്: സൂഫികൾ കേവലം അവരുടെ ചില വ്യക്തിപരമായ ധാരണകൾ മാത്രമല്ല പറയുക. പകരം, അല്ലാഹുവിൽ നിന്നും പ്രവാചകനിൽ നിന്നുമുള്ള നിവേദനങ്ങളായി അവർ പല കാര്യങ്ങളും പറയാറുണ്ട്. സാക്ഷാൽ പ്രമാണമായി നമ്മൾ അംഗീകരിക്കുന്ന ഹദീസ് എന്ന ഗണത്തിൽ ഇത് വരില്ലെങ്കിലും, അല്ലാഹുവിനോടും പ്രവാചകനോടും ചേർത്തു പറയുന്നതുകൊണ്ട് പ്രായോഗിക തലത്തിൽ അതിനെ ‘ഹദീസ്’ എന്ന സാങ്കേതിക പദം ഉപയോഗിച്ച് വിളിക്കുന്നതിൽ തെറ്റില്ല. ഈ രൂപത്തിലുള്ള ഹദീസുകളെയാണ് സൂഫി ധാരകളെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാത്തവർ ‘കെട്ടിച്ചമച്ച ഹദീസുകൾ’ (മൗളൂഹ്) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
മൗളൂഹ് ആയ ഹദീസുകളും ഇസ്ലാമിൻറെ പ്രതിയോഗികളും
മൗളൂഹ് ആയി വന്ന ഹദീസുകൾ ഇസ്ലാമിൻറെ പ്രതിയോഗികൾക്ക് (വിമർശകർക്ക്) അവർക്കെതിരെ എടുത്തുപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കുമോ?
ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള എൻറെ സത്യസന്ധമായ മറുപടി, ‘തീർച്ചയായും സാധിക്കും’ എന്ന് തന്നെയാണ്. അതിന് വ്യക്തമായ കാരണങ്ങളുമുണ്ട്:
· പ്രതിയോഗികളുടെ കാഴ്ചപ്പാട്: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം ഇതുവരെ ബോധ്യപ്പെട്ടിട്ടില്ലാത്ത വ്യക്തികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, അവരുടെ മുന്നിൽ പ്രവാചകൻ സത്യവാനല്ല. അതിനാൽ, ഇസ്ലാമിക ഹദീസ് നിദാനശാസ്ത്രം അനുസരിച്ച് നാം ‘മൗളൂഹ്’ ആയി പ്രഖ്യാപിക്കുന്ന ഹദീസുകളെ അവരും മൗളൂഹ് ആയി അംഗീകരിക്കണം എന്ന് നിർബന്ധിക്കാൻ നമുക്കാവില്ല.
· നിഷ്പക്ഷ പഠനങ്ങളിലെ രീതി: ഇസ്ലാമിന് അനുകൂലമായി സംസാരിക്കുന്ന വ്യക്തികളുടെ ഹദീസുകളെയാണ് നാം ‘സ്വഹീഹിൻറെ’ (സ്വീകാര്യമായവ) ഗണത്തിലേക്ക് പെടുത്തുന്നത്. എന്നാൽ പ്രതിയോഗികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഇസ്ലാമിന് പ്രതികൂലമായി സംസാരിച്ചവർ സത്യം പറഞ്ഞവരാകാനുള്ള സാധ്യതയാണ് അവർ കാണുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അവരുടെ നിഷ്പക്ഷ പഠനങ്ങളിൽ സ്വഹീഹിനെയും, ളഹീഫിനെയും, മൗളൂഹിനെയും ഒരുപോലെ അവർ പരിഗണിച്ചേക്കാം.
ചുരുക്കത്തിൽ:
പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം ബോധ്യപ്പെടുകയോ അംഗീകരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന വിശ്വാസികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഈ മൗളൂഹ് ഹദീസുകളെ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കൊണ്ട് തന്നെ അവർക്ക് മുന്നോട്ടു പോകാവുന്നതാണ്.
അതേസമയം, പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം സത്യമാണോ എന്ന് പഠിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന പ്രതിയോഗികൾ, ഇത്തരം മൗളൂഹ് ആയ ഹദീസുകളിൽ കാലം ചിലവഴിക്കുന്നത് ശരിയായ നടപടിയല്ല. മറ്റുള്ള അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളിൽ നിന്നൊന്നും ഒന്നും കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത ഒരു അവസ്ഥയിൽ മാത്രമാണ് ഇത്തരം ദുർബലമായ കാര്യങ്ങൾ പൊക്കിപ്പിടിച്ച് വരാൻ അവർക്ക് സാധിക്കുകയുള്ളൂ എന്ന യാഥാർത്ഥ്യവും നാം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്.
എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ പ്രധാനമായും വ്യക്തമാക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്ന ഒരു കാര്യം ഇതാണ്: മുൻകാലങ്ങളിൽ ലഭ്യമായിരുന്നത് പോലെ, പൂർണ്ണമായും ഉറപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്ന സ്വഹീഹ്, മുത്തവാത്തിർ ആയ ഹദീസുകൾ ഇന്ന് നമുക്ക് അതേ കൃത്യതയോടെ ലഭ്യമല്ല. ഇതിന്റെ കാരണങ്ങൾ ഞാൻ വളരെ ലളിതമായി വിശദീകരിക്കാം.
സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളുടെ അവസ്ഥ
ഒരു ഹദീസ് പൂർണ്ണമായും ‘ സ്വഹീഹ് ‘ ആകണമെങ്കിൽ എന്ത് വേണം? ആ ഹദീസ് കൈമാറി വന്ന പരമ്പരയിലെ ഓരോ വ്യക്തിയെക്കുറിച്ചും നാം കൃത്യമായി പഠിക്കണം. അവരുടെ സൂക്ഷ്മത, ഓർമ്മശക്തി തുടങ്ങിയ ഗുണങ്ങളെല്ലാം പരിശോധിച്ച് ഉറപ്പുവരുത്തണം. എന്നാൽ, ഇന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ ഉള്ളതിൽ വിരലിലെണ്ണാവുന്ന വളരെ കുറച്ചു ഹദീസുകൾക്ക് മാത്രമേ ഈ കൃത്യത അവകാശപ്പെടാൻ കഴിയൂ എന്നതാണ് സത്യം.
മുത്തവാത്തിറായ ഹദീസുകളുടെ അവസ്ഥ
ഇനി ‘ മുത്തവാത്തിർ ‘ ആയ ഹദീസുകളുടെ കാര്യം നോക്കാം. എന്റെ പഠനത്തിൽ ഇവയുടെ അവസ്ഥ ഇതിലും പരിതാപകരമാണ്. ഒരു ഹദീസ് മുത്തവാത്തിർ ആകണമെങ്കിൽ, ഒരിക്കലും കളവ് പറയാൻ കൂട്ടംചേരില്ല എന്ന് ഉറപ്പുള്ള അത്രയും വലിയ എണ്ണം ആളുകൾ, എല്ലാ കാലഘട്ടങ്ങളിലും ആ ഹദീസ് വ്യത്യസ്ത പരമ്പരകളിലൂടെ കൈമാറി വന്നിരിക്കണം. എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത്തരമൊരു സംഭവം ഒരു മുത്തവാത്തിർ ഹദീസിലും നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയില്ല എന്നതാണ് വാസ്തവം. പോരാത്തതിന്, ഈ പരമ്പരയിലെ ഓരോ വ്യക്തിക്കും സ്വഹീഹ് ആയ ഹദീസിനു വേണ്ട എല്ലാ നിബന്ധനകളും ഉണ്ടായിരിക്കുകയും വേണം.
പുസ്തകങ്ങളെ ആശ്രയിക്കേണ്ടി വരുന്നത് എന്തുകൊണ്ട്?
ചുരുക്കത്തിൽ ഞാൻ പറയാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ഇതാണ്: ഹദീസുകളുടെ യഥാർത്ഥ കൈമാറ്റ പരമ്പരകൾ അതേ കൃത്യതയോടെ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് നമ്മുടെ മുന്നിൽ എത്തിയിട്ടില്ല. അതിനാൽ, നമ്മൾ ഇന്ന് പല പുസ്തകങ്ങളെയും ആണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്. ഉദാഹരണത്തിന്, സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി, മുസ്ലിം തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങളെ നാം സ്വഹീഹ് ആയ ഹദീസുകളുടെ ശേഖരമായി അംഗീകരിച്ചു പോരുന്നു.
എല്ലാ കാലഘട്ടങ്ങളിലൂടെയും ഓരോ വ്യക്തിയെയും പരിശോധിച്ച് ഒരു ഹദീസ് സ്വഹീഹ് ആണോ മുത്തവാത്തിർ ആണോ എന്ന് കണ്ടെത്തുക ഇന്ന് അസാധ്യമാണ് എന്ന തിരിച്ചറിവിൽ നിന്നാണ് മുൻകാലങ്ങളിൽ തന്നെ ആളുകൾ പുസ്തകങ്ങളെ ആശ്രയിക്കാൻ തുടങ്ങിയത്.
ഇന്നത്തെ അറിവുകളുടെ ഗ്യാരണ്ടി
പക്ഷേ, പുസ്തകങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുമ്പോൾ അതിന്റേതായ ചില വലിയ അപകടങ്ങളുണ്ട്. അത് ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്നും മറച്ചുവെക്കുന്നില്ല. പുസ്തകത്തിൽ ആരെങ്കിലും എന്തെങ്കിലും മാറ്റത്തിരുത്തലുകൾ വരുത്തിയാലോ? അല്ലെങ്കിൽ ആരെങ്കിലും കുറച്ചു പ്രസ്സുകൾ വാടകയ്ക്കെടുത്ത് തെറ്റായ കാര്യങ്ങൾ അച്ചടിച്ചിറക്കിയാലോ? ഈ പറഞ്ഞ ചെറിയ കാര്യങ്ങൾ സംഭവിച്ചാൽ പോലും തകരുന്ന ഗ്യാരണ്ടി മാത്രമേ നിലവിൽ നമ്മുടെ മുന്നിലുള്ള ഈ അറിവുകൾക്ക് ഉള്ളൂ.
ചിലപ്പോൾ നിങ്ങൾ ചിന്തിച്ചേക്കാം, “നാം അടിസ്ഥാനമാക്കുന്ന ബുഖാരി പോലുള്ള ഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ അസ്സൽ കയ്യെഴുത്ത് പ്രതികൾ (Original Manuscripts) പരിശോധിച്ചാൽ പോരേ? ഇമാം ബുഖാരി സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് എഴുതിയ ആ പ്രതികൾ നോക്കി കാര്യങ്ങളുടെ കൃത്യത നമുക്ക് ഉറപ്പുവരുത്താമല്ലോ?”
എന്നാൽ ഞാൻ ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്. ഇമാം ബുഖാരിയുടെ സ്വന്തം കയ്യെഴുത്ത് പ്രതികൾ ചില സ്ഥലങ്ങളിലുണ്ടെന്ന് പലരും അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, 100% ഉറപ്പിക്കാവുന്ന ഒരു അസ്സൽ പ്രതി ഇന്ന് ലോകത്ത് എവിടെയും സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല എന്നതാണ് സത്യം. സ്വഹീഹ് മുസ്ലിമിന്റെ അവസ്ഥയും ഇതുതന്നെയാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഹദീസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ നമുക്ക് ചില വലിയ പരിമിതികളുണ്ടെന്ന് നാം ആദ്യം തന്നെ മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഇവിടെ മറ്റൊരു ചോദ്യം ഉയർന്നേക്കാം, “മുതവാത്തിർ, സ്വഹീഹ് എന്നീ നിലവാരത്തിലുള്ള ഹദീസുകൾ സ്വീകരിക്കാൻ മുൻകാലത്തെ വിശ്വാസയോഗ്യമായ ഗ്രന്ഥങ്ങളെ ആശ്രയിച്ചാൽ മതിയെന്ന് പല പണ്ഡിതന്മാരും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ?”
ഉണ്ട്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്; പിൽക്കാലത്ത് ജീവിച്ച പണ്ഡിതന്മാർക്ക് നേരിട്ട വലിയൊരു പരിമിതിയെ മറികടക്കാൻ അവർ തന്നെ കണ്ടെത്തിയ ഒരു എളുപ്പവഴി (shortcut) മാത്രമാണിത്.
ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇമാം റാസി (റ) തന്റെ ‘അൽ-മഹ്സൂൽ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക:
قال الرازي (ت 606هـ) في كتابه المحصول في علم الأصول، : “التواتر يفيد العلم اليقيني، ولا يُتصور انقطاعه وإلا لم يبق العلم اليقيني به.”
ഇതിന്റെ അർത്ഥം ഇതാണ്: “ഒരു കാര്യം ‘തവാത്തുർ’ ആയി ഉദ്ധരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, ആ സംഭവം നടന്നിട്ടുണ്ട് എന്നതിൽ അത് നമുക്ക് 100% ഉറപ്പുള്ള വിവരം നൽകുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ആ തുടർച്ച എവിടെയും മുറിഞ്ഞുപോകാൻ പാടില്ല. ഇനി ഏതെങ്കിലും ഒരു കാലത്ത് ആ തുടർച്ച മുറിഞ്ഞുപോയാൽ, പിന്നെ അതിൽ നിന്നും നമുക്ക് 100% ഉറപ്പുള്ള വിവരം ലഭ്യമാകില്ല.”
ഇമാം റാസിയുടെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് കാര്യങ്ങൾ വളരെ വ്യക്തമാണ്. 100% ഉറപ്പോടെ വിശ്വസിക്കാവുന്ന രൂപത്തിൽ ഹദീസുകൾ ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമല്ല എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നാം ഉൾക്കൊള്ളേണ്ടതുണ്ട്. മുതവാത്തിറായ ഹദീസുകൾ പോലും ഇന്ന് ലഭ്യമല്ല എന്ന് പറയുന്ന അവസ്ഥയിലാണ് നാം എത്തിനിൽക്കുന്നതെന്ന് ഇമാം റാസിയുടെ വാക്കുകളിലൂടെ വ്യക്തമാണ്.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, എന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ ഇന്ന് ഒരാൾ ഒരു മുതവാത്തിറായ ഹദീസിനെ നിഷേധിച്ചാൽ, അവന്റെ മേൽ ‘കുഫ്ർ’ (അവിശ്വാസം) ആരോപിക്കാൻ നമുക്ക് യാതൊരു നിർവാഹവുമില്ല. ചരിത്രത്തിൽ മനുഷ്യന് സംഭവിച്ച സ്വാഭാവികമായ ഒരു പരിമിതിയായി ഇതിനെ കാണുന്നവരുണ്ടാകാം. അങ്ങനെയെങ്കിൽ, മതപരമായ തെളിവുകൾ സ്വീകരിക്കുന്ന വിഷയത്തിലും ഈ പരിമിതികൾ ഉണ്ടെന്നത് കണക്കിലെടുക്കുന്നത് നിങ്ങൾക്ക് വളരെ ഉപകാരപ്രദമായിരിക്കും.
B. രണ്ട് സ്വഹീഹായ ഹദീസുകൾ തമ്മിൽ വൈരുദ്ധ്യം വരുമ്പോൾ
സ്വഹീഹായ (സാധുവായ) രണ്ട് ഹദീസുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അതിൽ ഒന്നുമാത്രമാണ് ശരിയെന്ന് നമുക്ക് ബോധ്യപ്പെടാം. എന്നിരുന്നാലും, ഒന്നിനെ ഒഴിവാക്കി മറ്റൊന്ന് എടുക്കുന്നതിന് പകരം രണ്ടും പരിഗണിക്കേണ്ടി വരുന്ന ഒരു അവസ്ഥ ഹദീസ് നിദാനശാസ്ത്രത്തിൽ ഉണ്ട്.
ഇത് ഏറ്റവും ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കുന്നതിന് വേണ്ടി സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരിയിൽ തന്നെ വന്നിട്ടുള്ള രണ്ട് ഹദീസുകൾ നമുക്കൊന്ന് പരിശോധിക്കാം.
ഒന്നാമത്തെ ഹദീസ്:
جاءت في صحيح البخاري (٤١٥٤) حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ عَمْرٌو: سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللهِ قَالَ: قَالَ لَنَا رَسُولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمَ الحُدَيْبِيَةِ: “أَنتمْ خَيْرُ أَهْلِ الأَرْضِ”، وَكُنَّا أَلْفًا وَأَرْبَعَمِائَةٍ،
ജാബിർ ബിൻ അബ്ദില്ല (റ) എന്ന സ്വഹാബി പറയുന്നു: ഹുദയ്ബിയ്യ ഉടമ്പടി നടക്കുന്ന ദിവസത്തിൽ പ്രവാചകൻ ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു: “ഭൂമിയിൽ ഏറ്റവും ഖൈറായ ആളുകളാണ് നിങ്ങൾ.” അന്ന് ഞങ്ങൾ 1400 ആളുകളുണ്ടായിരുന്നു.
ഈ ഹദീസിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നത് ഹുദയ്ബിയ്യ സന്ധിയിൽ പങ്കെടുത്തത് 1400 ആളുകളാണെന്നാണ്. ഇനി ബുഖാരി തന്നെ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത മറ്റൊരു ഹദീസിലേക്ക് പോയി നോക്കാം.
രണ്ടാമത്തെ ഹദീസ്:
ورد في صحيح البخاري (حديث رقم 4158):حدثنا عبد الله بن محمد، حدثنا سفيان، عن سُهيل، عن أبيه، عن أبي هريرة رضي الله عنه قال:”كنا مع النبي ﷺ يوم الحديبية، فإذا نادى مناديه: إن رسول الله ﷺ قد بايع، فبايعناه. فقلت: يا رسول الله، كنت فيمن بايع تحت الشجرة؟ قال: نعم. قال: وكنا ألفًا وخمسمائة.”
മഹാനായ അബൂഹുറൈറ എന്ന സ്വഹാബി പറയുന്നു: സ്വഹാബത്ത് നബിയോടൊപ്പം ഹുദൈബിയ സന്ധിയിലായിരിക്കുമ്പോൾ ഒരാൾ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു: “പ്രവാചകൻ ഉടമ്പടി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.” ഇത് കേട്ട സ്വഹാബത്ത് ഉടമ്പടി ചെയ്തു. അബൂഹുറയ്റ തുടരുന്നു: ഞാൻ നബിയോട് ചോദിച്ചു, “പ്രവാചകരെ നിങ്ങൾ അതിൽ നേരെ പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ടോ?” പ്രവാചകൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: “അതെ”. അബൂഹുറൈറ വീണ്ടും പറയുന്നു: അന്ന് സ്വഹാബത്ത് 1500 ആളുകളുണ്ടായിരുന്നു.
വിലയിരുത്തൽ
രണ്ടാമതായി നിങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ വിവരിക്കപ്പെട്ട ഹദീസിൽ പറയുന്നത് ഹുദൈബിയ സന്ധിയിൽ പങ്കെടുത്ത വ്യക്തികളുടെ എണ്ണം 1500 എന്നാണ്. അതായത്, മുസ്ലിം ലോകം ഒരുപോലെ അംഗീകരിക്കുന്ന രണ്ട് ഹദീസുകളിൽ ഒന്നിൽ 1400 എന്നും മറ്റേതിൽ 1500 എന്നുമാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്.
· ഇവ രണ്ടും ഏകദേശം കണക്കു പറഞ്ഞതാണെന്ന് പറഞ്ഞ് വിശദീകരിക്കാമെങ്കിലും, ‘ഏകദേശം’ എന്ന് അറിയിക്കുന്ന പദങ്ങളൊന്നും ഈ രണ്ട് ഹദീസിലും ഉപയോഗിച്ചിട്ടില്ല.
· അതുകൊണ്ടുതന്നെ, യഥാർത്ഥത്തിൽ എത്ര പേരാണ് പങ്കെടുത്തത് എന്നതിൽ ഇവ രണ്ടിൽ നിന്നും ഏതെങ്കിലും ഒന്നാവാം എന്ന് മാത്രമാണ് ഹദീസ് നിദാനശാസ്ത്രം അനുസരിച്ച് കൊണ്ട് നമുക്ക് പറയാൻ സാധിക്കുക.
മറ്റൊരു രൂപത്തിൽ പറഞ്ഞാൽ, ഇവ രണ്ടും കൂടെ ശരിയാണെന്ന് പറയാൻ യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് സാധ്യമല്ല. ഏതോ ഒന്ന് വസ്തുതാവിരുദ്ധമാണെങ്കിലും, രണ്ടും സ്വഹീഹായി സ്വീകരിക്കേണ്ട നിലവാരത്തിൽ എത്തിയതുകൊണ്ട് തന്നെ രണ്ടും സ്വീകരിക്കുന്നു എന്ന് മാത്രം. ഹദീസുകളിൽ സിംഹഭാഗവും നമുക്ക് നൽകുന്നത് ധാരണകൾ മാത്രമാണെന്നുള്ളതാണ് ഇതിൽ നിന്ന് നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുന്നതെന്ന് മാത്രം പറയട്ടെ.
ഹദീസുകളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങളും പണ്ഡിതന്മാരുടെ സമീപനവും
ഒന്നിലധികം അർത്ഥങ്ങൾ നൽകുന്ന ഹദീസുകൾ വരുമ്പോൾ, സാധാരണയായി പണ്ഡിതന്മാർ ചെയ്യാറുള്ളത് വ്യക്തമായ വിശദീകരണങ്ങൾ നൽകി അവയെ തമ്മിൽ യോജിപ്പിക്കുക എന്നതാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, നമ്മൾ ചർച്ച ചെയ്ത വിഷയത്തിൽ “1400-നും 1500-നും ഇടയിൽ ആളുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു” എന്ന് പറയുന്നതുപോലെ. ഇതിന് വേറെയും വിശദീകരണങ്ങൾ നൽകപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഏത് വിശദീകരണം സ്വീകരിച്ചാലും ഒരു കാര്യം ഉറപ്പാണ്: ഇത്തരത്തിൽ രണ്ട് അർത്ഥങ്ങൾ നൽകുന്ന ഹദീസുകൾ ഹദീസ് ലോകത്ത് സർവ്വ സാധാരണമാണ്. ഹദീസുകളെ ആഴത്തിൽ പഠിച്ച ഏതൊരാൾക്കും ഇത് എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാകും.
വിമർശനങ്ങളും നമ്മുടെ ഭയവും
ഹദീസ് വിരോധികൾക്കും ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെ എതിർക്കുന്നവർക്കും ഇത്തരം അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ വലിയൊരു ആയുധമായി തോന്നിയേക്കാം. അവർ അത് എടുത്തു കാട്ടി വിമർശിക്കുകയും ചെയ്യും. ‘സ്വഹീഹായ’ ഹദീസ് ആണെങ്കിൽ അതിലെ വിവരങ്ങൾ എല്ലാം നൂറുശതമാനം കൃത്യമായിരിക്കും എന്ന് തെറ്റിദ്ധരിച്ച ഒരു വ്യക്തി ഈ വിമർശനങ്ങൾ കേൾക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ഭയന്നുപോയേക്കാം.
എന്താണ് യഥാർത്ഥ പരിഹാരം?
അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ നിങ്ങളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നത്: സ്വഹീഹായ ഹദീസ് എന്നത് അടിസ്ഥാനപരമായി ഒരു ‘ധാരണ’ മാത്രമാണ് നൽകുന്നത് എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നാം ഉൾക്കൊള്ളണം.
ഈയൊരു അടിസ്ഥാന തത്വം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കിയ ഒരു വ്യക്തിയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഹദീസ് വിരോധികൾ അവരുടെ വിമർശനങ്ങൾ ഉന്നയിക്കുമ്പോഴും അതൊന്നും ആ വ്യക്തിയുടെ വിശ്വാസത്തിൽ യാതൊരുവിധ സംശയങ്ങളോ പ്രശ്നങ്ങളോ സൃഷ്ടിക്കില്ല. അവർക്ക് പറയാനുള്ളത് അവർ പറയട്ടെ എന്ന് കരുതി സമാധാനിക്കാൻ ആ വ്യക്തിക്ക് സാധിക്കും.
C. ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ ഉണ്ടായിട്ടും, 40,000-ൽ താഴെ ഹദീസുകൾ മാത്രമേ ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമായിട്ടുള്ളൂ.
ഇതിന് തെളിവായി ഇമാം ബുഖാരിയുടെ വാക്കുകൾ തന്നെ നമുക്ക് പരിശോധിക്കാം:
الإمام البخاري (ت 256هـ) قال: “كتبت عن ألف وثمانين شيخًا، وما وضعت في كتابي الصحيح إلا مما صح عندي، وكنت أحفظ 600,000 حديث” (مقدمة فتح الباري).
ഇമാം ബുഖാരി പറയുന്നു: “1080 ആളുകളിൽ നിന്നും ഞാൻ പ്രവാചകന്റെ ഹദീസുകൾ കേൾക്കുകയുണ്ടായി. അതിൽ പൂർണ്ണമായി വിശ്വാസയോഗ്യരായ ആളുകൾ പറഞ്ഞത് മാത്രമേ ഞാൻ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. ആറു ലക്ഷം ഹദീസുകൾ ഞാൻ മനഃപാഠമാക്കിയിരുന്നു.”
എന്നാൽ, ഇമാം ബുഖാരി തന്റെ പുസ്തകത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ ഹദീസുകൾ പരിശോധിച്ചാൽ അത് 7,000-ൽ താഴെ മാത്രമാണെന്ന് കാണാം. കർശനമായ നിബന്ധനകൾ പാലിക്കാത്തതുകൊണ്ടാണ് ബാക്കിയുള്ള ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകളെ അദ്ദേഹം മാറ്റിനിർത്തിയത്. കൃത്യതയില്ലാത്തവയെ ഒഴിവാക്കിയത് വളരെ സ്വാഗതാർഹമായ ഒരു കാര്യം തന്നെയാണ്.
പക്ഷേ, അത്രയധികം ഹദീസുകൾ അക്കാലത്ത് നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു എന്ന സത്യം നമുക്ക് മറക്കാനാകില്ല. ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ കാലക്രമേണ നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്ന് തന്നെയാണ് ഇത് നമ്മോട് വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ചരിത്രത്താളുകൾ പരിശോധിച്ചാൽ, ഇമാം മുസ്ലിം (3 ലക്ഷം), ഇമാം അബൂ സുർഅ അർറാസി (10 ലക്ഷം), ഇമാം അഹ്മദ് ബിൻ ഹമ്പൽ (7.5 ലക്ഷം) എന്നിങ്ങനെ ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ മനഃപാഠമാക്കിയ മഹാന്മാരെ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയും.
ഇവിടെ വായനക്കാർ ഒരുപക്ഷേ ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ചേക്കാം: “നഷ്ടപ്പെട്ടതിന്റെ കണക്കുകൾ ഇപ്പോൾ പരിശോധിക്കുന്നത് കൊണ്ട് എന്ത് അർത്ഥമാണുള്ളത്? നമുക്ക് ലഭ്യമായ ഹദീസുകൾ കൊണ്ട് തന്നെ എല്ലാ നിയമങ്ങളും ചരിത്രവും വ്യക്തമല്ലേ?”
ഇവിടെ നാം വളരെ ഗൗരവത്തോടെ മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. അല്ലാഹു ഖുർആൻ അവതരിപ്പിച്ചപ്പോൾ, അത് ജനങ്ങൾക്ക് വിശദീകരിച്ചു കൊടുക്കാൻ പ്രവാചകനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ആ ഖുർആന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വിശദീകരണങ്ങളാണ് പ്രവാചകന്റെ ഹദീസുകൾ എന്നതിൽ ആർക്കും സംശയമില്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ആ വിശദീകരണങ്ങളിൽ അല്പമെങ്കിലും നഷ്ടപ്പെടുക എന്നത് ഖുർആന്റെ ആശയങ്ങളുടെ ഒരു ഭാഗം നഷ്ടപ്പെടുന്നതിന് തുല്യമാണ്.
പിന്നീട് വന്ന തലമുറകളായതുകൊണ്ട് നമുക്കുണ്ടായ ഒരു വലിയ പരിമിതിയാണിത്. ഇമാം നവവിയെപ്പോലുള്ള പ്രമുഖ പണ്ഡിതന്മാർ “നമുക്ക് ആവശ്യമുള്ളതെല്ലാം ലഭ്യമായിട്ടുണ്ട്” എന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അതൊരു ആശ്വാസവാക്കായി മാത്രമേ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയൂ. അല്ലാഹു അവന്റെ ദീൻ (മതം) സംരക്ഷിക്കും എന്ന് നാം ഉറപ്പായി വിശ്വസിക്കുന്നുണ്ട്. എങ്കിലും, ഒരു അക്കാദമിക് ഗവേഷകൻ എന്ന നിലയിൽ വസ്തുതകൾ പഠിക്കുമ്പോൾ, ഒരുപാട് ഹദീസുകൾ നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട് എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം അംഗീകരിക്കാതിരിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയില്ല.
D.ഹദീസ് ക്രോഡീകരണത്തിന്റെ നാൾവഴികൾ
പ്രിയ വായനക്കാരേ, ഈ അധ്യായത്തിൽ നാം ചർച്ച ചെയ്യുന്നത് ഹദീസ് ക്രോഡീകരണത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ്. ലക്ഷക്കണക്കിന് ഹദീസുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇന്ന് നമുക്കവയിൽ ഒരു ചെറിയ ശതമാനം മാത്രം ലഭ്യമായിട്ടുള്ളത്? ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ഹദീസുകൾ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതിൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് കാലതാമസം നേരിട്ടത്? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്കുള്ള മറുപടിയാണ് താഴെ വിശദീകരിക്കുന്നത്.
1. പ്രവാചകന്റെ കാലഘട്ടവും ആദ്യകാല വിമുഖത
നബി(സ)യുടെ കാലത്ത് ഹദീസുകൾ എഴുതിവെക്കുന്ന പതിവ് വളരെ കുറവായിരുന്നു. ഖുർആൻ അല്ലാതെ മറ്റൊന്നും തന്നിൽ നിന്ന് എഴുതിയെടുക്കരുത് എന്ന് പ്രവാചകൻ (സ) ആദ്യകാലങ്ങളിൽ കർശനമായി നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്നു. ഖുർആനും ഹദീസും തമ്മിൽ കൂടിക്കലർന്ന് പോകാതിരിക്കാൻ വേണ്ടിയായിരുന്നു ഈ മുൻകരുതൽ. പിന്നീട്, ഈ ആശങ്ക ഇല്ലാതായെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ടപ്പോൾ സ്വഹാബികൾക്ക് ഹദീസ് എഴുതിവെക്കാൻ നബി(സ) അനുവാദം നൽകി. എങ്കിലും, വലിയ തോതിലുള്ള ക്രോഡീകരണങ്ങൾ ഒന്നും അന്ന് നടന്നിരുന്നില്ല.
2. സ്വഹാബികളുടെ കാലഘട്ടം
പ്രവാചകന്റെ അനുവാദം ലഭിച്ചിട്ടും വളരെ ചുരുക്കം ചില സ്വഹാബികൾ മാത്രമേ ഹദീസുകൾ ചെറിയ രൂപത്തിൽ എഴുതി സൂക്ഷിച്ചിരുന്നുള്ളൂ. ഇതിനെക്കുറിച്ച് ഇമാം ദഹബി (റ) തന്റെ ‘സിയർ അഅ്ലാം അന്നബുലാഅ്’ (سير أعلام النبلاء) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക:
الإمام الذهبي قال: “لم يكن في الصحابة من يُكثر الرواية إلا نفر قليل، بسبب خوفهم من الخطأ، ولهذا ضاع كثير مما لم يُروَ عنهم”
(ഇമാം ദഹബി (റ) പറയുന്നു: “തെറ്റുകൾ സംഭവിച്ചേക്കുമോ എന്ന ഭയം കാരണം, സ്വഹാബികളിൽ വളരെ കുറച്ചു പേർ മാത്രമേ ധാരാളമായി ഹദീസുകൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരുന്നുള്ളൂ. അതിനാൽ തന്നെ അവരിൽ നിന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടാത്ത നിരവധി ഹദീസുകൾ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്.”)
ചുരുക്കത്തിൽ, സ്വഹാബികൾ വ്യക്തിപരമായി ചില രേഖകൾ സൂക്ഷിച്ചിരുന്നെങ്കിലും അതൊരു ഔദ്യോഗിക ദൗത്യമായി പരിഗണിക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല.
3. താബിഉകളുടെ കാലഘട്ടം (ക്രോഡീകരണത്തിന്റെ തുടക്കം)
സ്വഹാബികൾക്ക് ശേഷമുള്ള താബിഉകളുടെ കാലത്താണ് ഹദീസുകളുടെ വ്യാപ്തി വർദ്ധിച്ചതും, അവ സംരക്ഷിക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യം ജനങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ മനസ്സിലായതും.
· ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ ഖലീഫ ഉമർ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ് (റ) വിനെപ്പോലെയുള്ള ഭരണാധികാരികൾ ഹദീസ് ശേഖരിക്കുന്നത് ഔദ്യോഗികമായി തന്നെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
· ഹദീസ് ശാസ്ത്രം കൂടുതൽ ശാസ്ത്രീയമായി ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടത് ഈ കാലത്താണ്.
· ഇമാം മാലിക് (റ) രചിച്ച “മുവത്ത” പോലെയുള്ള പ്രശസ്ത ഗ്രന്ഥങ്ങൾ രൂപപ്പെട്ടത് ഈ ഘട്ടത്തിലാണ്.
4. ഹദീസ് ശേഖരണത്തിന്റെ സുവർണ്ണ കാലഘട്ടം (ഹിജ്റ 200 – 300)
ഹിജ്റ മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടാണ് ഹദീസ് ശേഖരണത്തിന്റെ സുവർണ്ണ കാലഘട്ടമായി അറിയപ്പെടുന്നത്. ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ നടന്ന പ്രധാന മാറ്റങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· ആധികാരിക ഗ്രന്ഥങ്ങൾ: സ്വഹീഹുൽ ബുഖാരി, സ്വഹീഹ് മുസ്ലിം തുടങ്ങിയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ ‘റിവായത്തിലും’ (നിവേദനം), ‘ദിറായത്തിലും’ (യുക്തി/പഠനം) കർശനമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ച് തയ്യാറാക്കപ്പെട്ടു.
· നിദാനശാസ്ത്രങ്ങളുടെ വികാസം: ‘ജർഹ് വത്തഅ്ദീൽ’, ‘ഇലാൽ വറിജാൽ’ തുടങ്ങിയ ഹദീസ് ശാഖകൾ വികസിച്ചു.
· ശാസ്ത്രീയ വിശകലനം: കൈമാറ്റ പരമ്പരയിലെ (Sanad) വ്യക്തികളെ കൃത്യമായി പഠിക്കുകയും, അവരുടെ വിശ്വാസ്യത ഉറപ്പാക്കിയതിന് ശേഷം മാത്രം ഹദീസുകൾ സ്വീകരിക്കണോ തള്ളണോ എന്ന് തീരുമാനിക്കുന്ന രീതി നിലവിൽ വന്നു.
കാലപ്പഴക്കവും പരിമിതികളും
നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു പ്രധാന യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്. പ്രവാചകന്റെ ജീവിതകാലത്തിന് ശേഷം ഏകദേശം മൂന്ന് നൂറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിട്ടാണ് ഈ ശാസ്ത്രീയ ക്രോഡീകരണം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ നടന്നത്. അത്രയും വലിയൊരു കാലയളവ് പിന്നിട്ടതുകൊണ്ട് തന്നെ മനുഷ്യസഹജമായ പല പരിമിതികളും അവിടെ കാണാൻ കഴിയും. കർശനമായ നിയമങ്ങളും പരിശോധനകളും കൊണ്ടുവന്നതുകൊണ്ടാണ്, ഒരു കാലത്ത് ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ഉണ്ടായിരുന്ന ഹദീസുകളിൽ നിന്ന് അരിച്ചെടുത്ത്, കേവലം നാൽപ്പതിനായിരത്തിൽ താഴെ ഹദീസുകൾ മാത്രം ഇന്ന് നമുക്ക് ലഭ്യമാകുന്ന അവസ്ഥയുണ്ടായത്. ഹദീസുകളുടെ വിശ്വാസ്യത ഉറപ്പുവരുത്തുന്നതിൽ മുൻഗാമികൾ കാണിച്ച സൂക്ഷ്മതയാണ് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
ഹദീസ് ക്രോഡീകരണവും ആദ്യകാല വെല്ലുവിളികളും
പ്രധാന വിഷയം ഹദീസ് ക്രോഡീകരണത്തിന്റെ ആദ്യകാല ചരിത്രമാണ്. ആദ്യകാലഘട്ടത്തിൽ ഹദീസുകൾ (പ്രവാചക വചനങ്ങൾ) ഇന്നത്തെപ്പോലെ കൃത്യമായി എഴുതി സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. ഇത് പിന്നീട് വന്ന തലമുറകൾക്ക് വലിയ പ്രയാസമുണ്ടാക്കിയെങ്കിലും, അതിൻ്റെ പേരിൽ മുൻഗാമികളെ നമുക്ക് കുറ്റപ്പെടുത്താൻ കഴിയില്ല. അന്നത്തെ സാഹചര്യങ്ങൾ മുൻനിർത്തി അവർ എടുത്ത ഏറ്റവും മികച്ച തീരുമാനമായിരുന്നു അത്.
എന്തുകൊണ്ടാണ് അവർ ഹദീസ് ക്രോഡീകരണത്തിന് അന്ന് പ്രാധാന്യം നൽകാതിരുന്നത്?
പ്രധാനമായും അന്നത്തെ രാഷ്ട്രീയ-സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ തന്നെയായിരുന്നു ഇതിന് കാരണം. ആ കാലത്ത് വിശ്വസനീയമായ ഹദീസുകൾ കണ്ടെത്തുക വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടായിരുന്നു. പ്രവാചകന്റെ പേരിൽ പലരും കള്ളങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സാഹചര്യം അന്നുണ്ടായിരുന്നു. മഹാനായ അലി (റ) വിന്റെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് ഇത് നമുക്ക് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാം:
عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ قَالَ : ” إِذَا حُدِّثْتُمْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَاحْذَرُوا ، فَإِنَّ النَّاسَ قَدْ كَذَبُوا عَلَيْهِ ” ( مُقَدِّمَةُ صَحِيحِ مُسْلِمٍ )
മഹാനായ അലി (റ) പറയുന്നു: “ആരെങ്കിലും പ്രവാചകനെ പറ്റി നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കണം; കാരണം പ്രവാചകന്റെ പേരിൽ ജനങ്ങൾ കള്ളങ്ങൾ പറയുന്നുണ്ട്.”
പ്രവാചകന്റെ കൂടെ ജീവിച്ച സ്വഹാബികൾക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതം നേരിട്ട് അറിയാമായിരുന്നു. അതിനാൽ ഇന്നത്തെപ്പോലെ ഹദീസുകൾ തേടിപ്പോകേണ്ട ആവശ്യം അവർക്കില്ലായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പ്രവാചകന്റെ പേരിൽ കള്ളങ്ങൾ പ്രചരിക്കുന്ന ആ സമയത്ത് അവർ ഹദീസ് ശേഖരണത്തിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകിയില്ല.
ഇന്നത്തെ നമ്മുടെ പരിമിതികൾ
മുൻഗാമികളുടെ തീരുമാനങ്ങൾ ശരിയായിരുന്നു എങ്കിലും, ഇതൊരു വലിയ നഷ്ടം തന്നെയാണെന്ന് ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവ് എന്ന നിലയിൽ എനിക്ക് പറയേണ്ടി വരും. കാരണം, പ്രവാചകനെ നേരിട്ട് കാണാത്ത നമുക്ക് അദ്ദേഹത്തെ അറിയാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം ഈ ഹദീസുകൾ പരിശോധിക്കുക എന്നതാണ്. തുടക്കത്തിൽ തന്നെ ഇവ പൂർണ്ണമായും ക്രോഡീകരിക്കപ്പെടാത്തത് കാരണം, പ്രവാചക ചരിത്രം മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ ഇന്ന് നമുക്ക് മുന്നിൽ നിരവധി പരിമിതികളുണ്ട് എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ആകെത്തുക.
E.ഹദീസുകളിലെ കൃത്യതയില്ലായ്മ.
പ്രവാചകന്റെ ജീവിതത്തിലെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും 100 ശതമാനം കൃത്യതയോടെയാണ് ഹദീസുകളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത് എന്ന് ചിലർ അവകാശപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് വലിയ തെറ്റിദ്ധാരണകൾ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഒരു വാദമാണ്. മനുഷ്യരാൽ കഴിയുന്ന പല നല്ല കാര്യങ്ങളും ഹദീസിന്റെ മേഖലയിൽ നടന്നിട്ടുണ്ട് എന്നത് ശരിയാണ്. എന്നാൽ എല്ലാ അർത്ഥത്തിലും പൂർണ്ണവും കൃത്യവുമായ ഒരു ചരിത്രരേഖയല്ല നമുക്ക് ഹദീസുകളിലൂടെ ലഭിച്ചിട്ടുള്ളത്. മുൻകാല പണ്ഡിതന്മാർക്ക് ഈ യാഥാർത്ഥ്യം നന്നായി അറിയാമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഹദീസുകൾ നമുക്ക് നൽകുന്നത് കേവലം ചില ‘ധാരണകൾ’ (assumptions) മാത്രമാണ് എന്ന് അവർ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്.
ഇത് മനസ്സിലാക്കാൻ ഞാൻ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ പറയാം:
· പ്രവാചകന്റെ ജനനവും വഫാത്തും: ഒരാളുടെ ജീവിതത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം അയാളുടെ ജനനമാണല്ലോ. എന്നാൽ പ്രവാചകൻ ജനിച്ച ദിവസം ഏതാണെന്ന് കൃത്യമായി പറയാൻ ഹദീസുകൾക്കോ ചരിത്രത്തിനോ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. പലരും റബീഉൽ അവ്വൽ 12 എന്ന് പറയുന്നുണ്ടെങ്കിലും അതിൽ ഉറപ്പില്ല എന്നതാണ് സത്യം. ജനനത്തിൽ മാത്രമല്ല, പ്രവാചകന്റെ മരണത്തിന്റെ (വഫാത്ത്) തീയതിയിലും ഇത്തരം അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്.
· ബദർ യുദ്ധം: ഇസ്ലാമിക ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ യുദ്ധമാണ് ബദർ യുദ്ധം. ഇത് ഹിജ്റ രണ്ടാം വർഷമാണ് നടന്നത് എന്നാണ് പൊതുവെ പറയപ്പെടുന്നത്. എന്നാൽ ചില ചരിത്രകാരന്മാർ ഇത് ഒന്നാം വർഷമാണ് നടന്നത് എന്ന് സമർത്ഥിക്കുന്നുണ്ട്. വർഷത്തിൽ മാത്രമല്ല, യുദ്ധം നടന്ന ദിവസത്തിലും കൃത്യതയില്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ, പ്രവാചക ജീവിതത്തിലെ ഓരോ സംഭവങ്ങളും ഹദീസുകളിലൂടെ പഠിക്കാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, നമുക്ക് പലതരം ഭിന്നാഭിപ്രായങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും.
നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ട പ്രധാന കാര്യം:
ഹദീസുകളിലെ കൃത്യത എന്നത് കേവലം “ലഭ്യമായ ധാരണകളിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും മികച്ച ധാരണ” എന്ന് മാത്രമാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. ഹദീസിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഇത്തരം പരിമിതികൾ ഉണ്ടെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം നാം അംഗീകരിച്ചേ മതിയാകൂ.
അതുകൊണ്ട് ഹദീസുകൾ എല്ലാം വലിച്ചെറിയണം എന്നല്ല ഞാൻ പറയുന്നത്. മറിച്ച്, അതിന്റെ പരിമിതികൾ അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് വേണം നാം അവയെ സമീപിക്കാൻ. ഈ ഒരു പോരായ്മ പ്രവാചകന്റെ കുറ്റമല്ല, മറിച്ച് അല്ലാഹു കാര്യങ്ങൾ ഇങ്ങനെ നടക്കണം എന്ന് നിശ്ചയിച്ചത് കൊണ്ടാണ്.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഹദീസുകളിൽ നിന്നും ലഭിക്കുന്ന നിയമങ്ങൾ ഇന്നത്തെ കാലത്ത് വലിയ ധാർമ്മിക പ്രശ്നങ്ങളോ സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങളോ ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, ആ വിധികളെ മാറ്റി വെക്കുന്നതിൽ നാം ഒട്ടും ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല. കാരണം, ഹദീസുകൾ നമുക്ക് നൽകുന്നത് ചില ധാരണകൾ മാത്രമാണ്. സമൂഹം മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോൾ, പുതിയ കാലത്തെ പ്രശ്നങ്ങളെ നേരിടാൻ ഈ യാഥാർത്ഥ്യം നാം എപ്പോഴും ഓർക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളിൽ ഖുർആൻ കഴിഞ്ഞാൽ രണ്ടാം സ്ഥാനത്തുള്ളത് പ്രവാചക ഹദീസുകളാണ്. നമ്മുടെ ജീവിതസംഹിതയെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ സ്വാധീനിക്കുന്നത് ഈ ഹദീസുകളായതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഇതിനെക്കുറിച്ച് സൂഫികൾക്കുള്ള കാഴ്ചപ്പാട് നാം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
സൂഫികൾ ഹദീസുകളെ നിരാകരിക്കുന്നവരാണോ?
ഒരിക്കലുമല്ല. എൻ്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ആമുഖമായി തന്നെ ഞാൻ സൂചിപ്പിക്കട്ടെ; സൂഫികൾ ഹദീസുകളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിൽക്കുന്നവരല്ല. മറിച്ച്, ഹദീസിൻറെ യഥാർത്ഥ നിദാനശാസ്ത്രം (അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങൾ) കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കി പൂർണ്ണ ബോധ്യത്തോടെ സ്വീകരിക്കുന്നവരാണ് അവർ.
ഇതൊന്ന് വ്യക്തമാക്കാൻ ഇബ്നു അജീബ തൻ്റെ പ്രശസ്ത ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇമാം മാലിക് (റ) പറഞ്ഞ ഒരു കാര്യം ഉദ്ധരിക്കുന്നത് നമുക്ക് നോക്കാം:
في كتاب إيقاظ الهمم في شرح متن الحكم لابن عجيبة، نقل قول الإمام مالك : “من تصوّف ولم يتفقّه فقد تزندق، ومن تفقّه ولم يتصوّف فقد تفسّق، ومن جمع بينهما فقد تحقّق.”
ഇതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം ഇതാണ്:
· ഒരാൾ സൂഫിയായി, പക്ഷേ ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്രം (നിയമങ്ങൾ) പഠിച്ചില്ലെങ്കിൽ അവൻ മതവിരുദ്ധനാകും.
· ഒരാൾ ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്രം പഠിച്ചു, പക്ഷേ സൂഫിമാർഗം സ്വീകരിച്ചില്ലെങ്കിൽ അവൻ വഴിപിഴച്ചവനാകും.
· ഇവ രണ്ടും സമന്വയിപ്പിച്ചാൽ മാത്രമേ യഥാർത്ഥ ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്താൻ കഴിയൂ.
ഇമാം മാലിക്കിന്റെ ഈ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് ഒരു കാര്യം വളരെ വ്യക്തമാണ്: യഥാർത്ഥ സൂഫിയാകാൻ ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ബോധ്യം വേണം. ഈ നിയമങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കണമെങ്കിൽ തീർച്ചയായും നാം പ്രവാചക ഹദീസുകളെ ആശ്രയിച്ചേ മതിയാകൂ. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, ഹദീസുകളെ മാറ്റിനിർത്തിയുള്ള ഒരു സൂഫിമാർഗ്ഗം ഇസ്ലാമിലില്ല. (ഇതര സൂഫി ചിന്താധാരകളെക്കുറിച്ച് നമ്മൾ ഇവിടെ ചർച്ച ചെയ്യുന്നില്ല, കാരണം നമ്മുടെ വിഷയം ഇസ്ലാമിക സൂഫിസമാണ്).
ഇമാം ഖുശൈരിയുടെ നിരീക്ഷണം
ഇനി നമുക്ക് മറ്റൊരു പ്രധാന ഗ്രന്ഥമായ ‘രിസാലത്തുൽ ഖുശൈരിയ്യ’യിൽ ഇമാം അബുൽ ഖാസിം അൽ-ഖുശൈരി എന്ത് പറയുന്നു എന്ന് നോക്കാം:
الإمام أبو القاسم القشيري (ت 465هـ ) في الرسالة القشيرية، قال : “إن طريق الصوفية مبني على متابعة السنة في الأقوال والأفعال والأحوال.”
വിവർത്തനം: “പ്രവാചകൻറെ വാക്കുകളും പ്രവൃത്തികളും അവസ്ഥകളും (സുന്നത്ത്) പിൻപറ്റുന്നതിലാണ് സൂഫി മാർഗ്ഗം പടുത്തുയർത്തിയിരിക്കുന്നത്.”
ഇമാം മാലിക് പറഞ്ഞതിന്റെ മറ്റൊരു തലമാണ് ഈ വാക്കുകൾ. പ്രവാചക മാതൃകകളില്ലാതെ ഇസ്ലാമിക സൂഫിസം സാധ്യമല്ല എന്ന് തന്നെയാണ് ഇതിലൂടെയും ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് വരച്ചുകാണിക്കുന്നത്.
സൂഫികളുടെ ഹദീസ് വായന എങ്ങനെയാണ്?
ഇതൊക്കെ പറയുമ്പോഴും ഒരു കാര്യം പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. സൂഫികൾ ഹദീസുകൾ വെറുതെ അന്ധമായി പകർത്തുന്നവരല്ല. ചരിത്രത്തിൽ ചിലർ അങ്ങനെ ചെയ്തിട്ടുണ്ടാകാമെങ്കിലും, അത് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന രീതിയല്ല.
പകരം, യഥാർത്ഥ സൂഫികൾ എങ്ങനെയാണ് ഹദീസുകളെ സമീപിക്കുന്നത്?
· ദൈവിക ജ്ഞാനം: അവർക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഇലാഹിയായ (ദൈവികമായ) ജ്ഞാനത്താൽ കാര്യങ്ങളെ കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാനും തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാനുമുള്ള കഴിവ് അവർക്കുണ്ട്.
· ആഴത്തിലുള്ള പഠനം: ഹദീസുകളെ അവർ കൃത്യമായി പഠനവിധേയമാക്കുന്നു.
· നിദാനശാസ്ത്രം: ഹദീസുകളുടെ അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾ (ഉസൂൽ) കൂടി പരിഗണിച്ചുകൊണ്ട്, പൂർണ്ണമായ ബോധ്യത്തോടെയാണ് അവർ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഹദീസുകളുടെ കേവലമായ ബാഹ്യവായനക്കപ്പുറം, അതിന്റെ ആന്തരികവും ശാസ്ത്രീയവുമായ തലങ്ങളെ ഉൾക്കൊണ്ടാണ് യഥാർത്ഥ സൂഫികൾ തങ്ങളുടെ മാർഗ്ഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്.
സൂഫിസത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം
الإمام الحارث المحاسبي (ت 243هـ) في كتابه الرعاية لحقوق الله، قال: “التصوف هو التمسك بالكتاب والسنة، وترك الاعتراض على الله في أقداره.”
ഇമാം ഹാരിസ് മുഹാസബി തന്റെ ‘രിആയത്തു ലി ഹുഖൂഖില്ലാ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ സൂഫിസത്തെ നിർവചിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: അല്ലാഹുവിന്റെ ഗ്രന്ഥമായ ഖുർആനും (മുസ്ഹഫ്) പ്രവാചകന്റെ ജീവിതചര്യയായ ഹദീസും മുറുകെ പിടിക്കുക. അതോടൊപ്പം അല്ലാഹുവിന്റെ തീരുമാനങ്ങൾക്കെതിരെ ശബ്ദിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുക. ഇവ രണ്ടും ചേരുമ്പോഴാണ് യഥാർത്ഥ സൂഫി മാർഗ്ഗമുണ്ടാകുന്നത്.
ഹദീസുകളോടുള്ള സൂഫികളുടെ സമീപനം
സൂഫി മാർഗ്ഗത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശേഷത ഹദീസുകളോടുള്ള അവരുടെ അങ്ങേയറ്റത്തെ ആദരവാണ്. ചില ഹദീസുകൾ അവരുടെ വ്യക്തിപരമായ ബോധ്യങ്ങൾക്ക് എതിരാണെന്ന് തോന്നിയാൽ പോലും, അതിനോട് ഒരിക്കലും അവർ അപമര്യാദയായി പെരുമാറില്ല. കാരണം, അവ ദൈവികമായ തീരുമാനങ്ങളും നിയമങ്ങളുമാണ്. (എന്നാൽ, തങ്ങളുടെ യാഥാർത്ഥ്യ ബോധ്യത്തിന് വിരുദ്ധമായി ചില ഹദീസുകൾ കണ്ടാൽ സൂഫികൾ എന്താണ് തീരുമാനമെടുക്കുക എന്നത് ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിൽ പിന്നീട് വിശദീകരിക്കുന്നതാണ്).
സൂഫികൾ ഹദീസുകളെ വിശദീകരിക്കുന്നതും അനുസരിക്കുന്നതും കേവലം അക്ഷരവായനയിലൂടെ മാത്രമല്ല. മറിച്ച്, തങ്ങളുടെ പ്രേമഭാജനമായ അല്ലാഹുവിൽ നിന്നും അവർക്ക് ലഭിക്കുന്ന പ്രത്യേക ജ്ഞാനത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിലാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ സാധാരണ ഹദീസ് വിശദീകരണങ്ങളേക്കാൾ സൂഫി മാർഗ്ഗത്തിലുള്ള ഹദീസ് വായനകൾക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.
‘കശ്ഫ്’ അഥവാ ആത്മീയ വെളിപാട്
الإمام النووي (ت 676هـ) في شرح صحيح مسلم، قال :”ما يقع للصالحين من الكرامات والكشوفات أمر لا يُنكر شرعًا، بل أقره أهل العلم.”
‘ശറഹ് സ്വഹീഹ് മുസ്ലിം’ എന്ന തന്റെ ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇമാം നവവി വ്യക്തമാക്കുന്നു: “മഹത്തുക്കളായ സജ്ജനങ്ങൾക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന കറാമത്തുകളും അല്ലാഹുവിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന പ്രത്യേക വെളിപാടുകളും (കശ്ഫ്) മതത്തിൽ നിഷേധിക്കപ്പെടേണ്ട ഒന്നല്ല; മാത്രമല്ല വിവരമുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ അത് അംഗീകരിച്ചതുമാണ്.”
മുകളിലെ വരികളിൽ നിന്നും ‘കശ്ഫ്’ എന്ന പ്രത്യേക ആത്മീയ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ചാണ് ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമാക്കി തരുന്നത്. ഈ ആത്മീയ വെളിച്ചത്തിലൂടെയാണ് സൂഫികൾ ദൈവിക വാക്യങ്ങളെയും ഹദീസുകളെയും സ്വീകരിക്കുന്നത്.
അറിവിന്റെയും ആത്മീയതയുടെയും സമന്വയം
എന്നാൽ, ഈ ആത്മീയ വഴിയിലൂടെ (കശ്ഫ്) മാത്രമാണ് അവർ ഹദീസുകളെ പഠിക്കുന്നത് എന്ന് ഇതിനർത്ഥമില്ല. ഹദീസുകളുടെ സാധുത പരിശോധിക്കാൻ പണ്ഡിതന്മാർ ഉപയോഗിക്കുന്ന എല്ലാ നിദാനശാസ്ത്രപരമായ (Methodological) ടൂളുകളും സൂഫികളും തങ്ങളുടെ ഹദീസ് പഠനങ്ങളിൽ കൃത്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതായി കാണാം. അതായത്, അറിവും ആത്മീയതയും ചേർന്ന ഒരു സമഗ്രമായ രീതിയാണ് അവരുടേത്.
1. അക്ഷരങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ള അനുഭവം (കഷ്ഫ്)
സൂഫി വഴിയിലൂടെ (കഷ്ഫ്) ലഭിക്കുന്ന അറിവുകൾ വെറും വാക്കുകളിലൂടെയോ എഴുത്തിലൂടെയോ മറ്റൊരാൾക്ക് പറഞ്ഞുകൊടുക്കാൻ കഴിഞ്ഞെന്നുവരില്ല. അത് ഒരാൾ സ്വയം അനുഭവിച്ചറിയേണ്ട ഒന്നാണ്. എല്ലാ അറിവുകളും മറ്റൊരാൾക്ക് പകർന്നു നൽകാൻ കഴിയില്ല എന്നതാണ് സൂഫികളുടെ വിശ്വാസം.
പ്രശസ്ത സൂഫി പണ്ഡിതനായ ഇബ്നു അതാഉല്ല അൽ-ഇസ്കന്ദരി (റ) തന്റെ ‘അൽ-ഹികം’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ ഇത് വളരെ കൃത്യമായി പറയുന്നുണ്ട്:
الإمام ابن عطاء الله السكندري (ت 709هـ) في الحكم العطائية، قال: “من لم يذق لم يعرف، ومن عرف لم يصف”
അർത്ഥം: “ഒരാൾ ഒരു കാര്യം അനുഭവിച്ച് അറിഞ്ഞില്ലെങ്കിൽ അവൻ അത് യഥാർത്ഥത്തിൽ അറിഞ്ഞിട്ടില്ല. ഇനി അവൻ അത് അറിഞ്ഞാലോ, അവനത് മറ്റുള്ളവർക്ക് പറഞ്ഞുകൊടുക്കാനും കഴിയില്ല.”
2. സ്വന്തം ആത്മാവിലേക്കുള്ള മടക്കം
ചില അറിവുകൾ നേടാൻ വർഷങ്ങൾ എടുത്തേക്കാം. അത് മറ്റുള്ളവരോട് പറയാനുള്ളതല്ല, മറിച്ച് സ്വയം അനുഭവിക്കാനുള്ളതാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് സൂഫിസത്തെ ഒരു ‘അനുഭവ ശാസ്ത്രം’ എന്ന് ഞാൻ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്.
സൂഫികൾ മറ്റുള്ളവരെ ഉപദേശിക്കുന്നതിനേക്കാൾ സ്വന്തം ആത്മാവിലേക്കുള്ള മടക്കത്തിനാണ് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത്. ഇതിനർത്ഥം മറ്റുള്ളവരെ ഉപദേശിക്കാൻ പാടില്ല എന്നല്ല. മറിച്ച്, “മറ്റുള്ളവരെ ഉപദേശിക്കുന്നതിന് മുൻപ് നീ സ്വയം നന്നാകുക” എന്ന ഖുർആൻ വചനമാണ് സൂഫികൾ ആദ്യം പ്രാവർത്തികമാക്കുന്നത്. തന്നിലേക്ക് തന്നെ നോക്കാനും സ്വയം നന്നാകാനും അവർ കൂടുതൽ സമയം ചിലവഴിക്കുമ്പോൾ, മറ്റുള്ളവരെ ഉപദേശിക്കുക എന്ന കാര്യം സ്വാഭാവികമായും രണ്ടാം സ്ഥാനത്തേക്ക് മാറും.
3. ആന്തരിക അറിവുകൾ സ്വീകരിക്കാനുള്ള വ്യവസ്ഥകൾ
സൂഫികൾക്ക് ഇലാഹിയായ (ദൈവികമായ) കഷ്ഫിലൂടെ പുതിയ അറിവുകൾ ലഭിക്കുമെന്ന് ഞാൻ സൂചിപ്പിച്ചല്ലോ. എന്നാൽ ഇത്തരം ബാത്വിനിയായ (ആന്തരികമായ) അറിവുകൾ ഇസ്ലാം അപ്പാടെ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ടോ? ഇതിന് പണ്ഡിതന്മാർ ചില നിബന്ധനകൾ വെച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഇമാം ഫഖ്റുദ്ദീൻ അൽ-റാസി (റ) തന്റെ ‘മഫാത്തിഹുൽ ഗൈബ്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നത് നോക്കുക:
لإمام فخر الدين الرازي (ت 606هـ) في مفاتيح الغيب، قال: “التفسير الباطني إذا كان قائمًا على قواعد صحيحة وليس مجرد تلاعب بالنصوص، فهو مقبول.”
അർത്ഥം: “ആന്തരികമായ (ബാത്വിനിയായ) വിശദീകരണങ്ങൾ ഇസ്ലാമിലെ അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങളോട് പൂർണ്ണമായും യോജിച്ചു നിൽക്കുന്നതാണെങ്കിൽ അത് ദീനിൽ സ്വീകാര്യമാണ്. അത് വെറുതെ മതഗ്രന്ഥങ്ങളെ വെച്ചുള്ള കളിതമാശയോ വളച്ചൊടിക്കലോ ആകരുത് എന്ന് മാത്രം.”
ചുരുക്കത്തിൽ: സൂഫികൾ അനുഭവത്തിലൂടെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ ഇസ്ലാമിന്റെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങൾക്ക് എതിരല്ലെങ്കിൽ അത് നമുക്ക് സ്വീകരിക്കാം. ഇസ്ലാമിലെ കർമ്മശാസ്ത്ര നിയമങ്ങൾ അടക്കമുള്ളവ എങ്ങനെയാണ് രൂപപ്പെടുന്നത് എന്നതിന്റെ അടിസ്ഥാനം മനസ്സിലാക്കിയാൽ മാത്രമേ, ഇത്തരം സൂക്ഷ്മമായ കാര്യങ്ങൾ നിങ്ങൾക്ക് പൂർണ്ണമായും ബോധ്യപ്പെടുകയുള്ളൂ.
في المبسوط للسرخسي (٤٨٣هـ) قال: “الأصل في الإنسان الحرية، والاستعباد طارئ لا يُقبل إلا بدليل.”
സർഖസിയുടെ ‘മബ്സൂത്ത്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നതായി കാണാം: “അടിസ്ഥാനപരമായി മനുഷ്യൻ ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളിൽ നിന്നെല്ലാം സ്വതന്ത്രനാണ്. പിന്നീട് ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾക്ക് കീഴ്പ്പെടുക എന്നത്, കൃത്യമായ തെളിവുകൾ കൊണ്ടുവരപ്പെടുമ്പോൾ മാത്രം സംഭവിക്കുന്ന ഒന്നാണ്.”
ഒരു വിഷയത്തിൽ ഒരു ഹദീസോ ആയത്തോ വ്യക്തമായി പഠിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുന്നേ മനുഷ്യൻ ആ വിഷയത്തിൽ സ്വതന്ത്രനാണ്. എന്നാൽ വ്യക്തമായ പ്രമാണങ്ങൾ ബോധ്യപ്പെടുമ്പോൾ മാത്രമാണ് ആ നിയമങ്ങൾ അവൻറെ മേൽ നിർബന്ധമാവുക എന്നതാണ് മുകളിലെ വാചകത്തിൽ നിന്നും നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഹദീസിനോടുള്ള സൂഫികളുടെ സമീപനവും ഈ രൂപത്തിൽ തന്നെയായിരിക്കും. അതായത്, ഒരു ഹദീസ് ലഭിച്ചാൽ അതിനെ കൃത്യമായി പഠനം നടത്തി, തന്റെ ബുദ്ധിക്ക് ഉൾക്കൊള്ളാൻ പറ്റുന്ന നിലവാരത്തിലുള്ള രൂപത്തിലാക്കി മാറ്റിയ ശേഷം മാത്രമാണ് ഒരു സൂഫി അതിനെ സ്വീകരിക്കുന്നത്.
ചിലയാളുകൾ ബുദ്ധിക്ക് യാതൊരു സ്ഥാനവും കൊടുക്കാതെ ഹദീസുകളെ അന്ധമായി സ്വീകരിക്കുന്നത് കാണാറുണ്ട്. അത് പലവിധത്തിലുള്ള അപകടങ്ങളിലേക്കും അവരെ കൊണ്ടെത്തിക്കും. അതിന് കാരണം ഹദീസുകൾ അപകടകാരികളായതുകൊണ്ടല്ല; പകരം ആ വ്യക്തി ഹദീസ് യഥാർത്ഥത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാനോ കാലാനുസൃതമായി അതിനെ ഉപയോഗിക്കാനോ പഠിക്കാത്തതിലുള്ള പോരായ്മ കൊണ്ടായിരിക്കാം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, സൂഫി മാർഗ്ഗത്തിൽ ബുദ്ധിയെ പാടെ അവഗണിച്ചു കൊണ്ടുള്ള ഒരു സമീപനം കാണുക എന്നത് ഏറെക്കുറെ അസാധ്യമാണ്.
ഇങ്ങനെ സ്വന്തം ബുദ്ധി ഉപയോഗിച്ച് ചിന്തിച്ച ശേഷം ഒരാൾ ശരിയായ യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ എത്തിച്ചേർന്നില്ലെങ്കിൽ പോലും, അവനിൽ ഒരു തെറ്റും കാണാൻ സൂഫി തയ്യാറല്ല എന്നതാണ് ഈ മാർഗത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രത്യേകത. ഓരോ മനുഷ്യനും അവന് സാധ്യമാകുന്ന ചിന്തകൾ ഉപയോഗിക്കുക എന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. അങ്ങനെ ചിന്തിച്ചതിന് ശേഷം ആരെങ്കിലും വ്യത്യസ്തമായ വീക്ഷണങ്ങളിൽ എത്തിപ്പെട്ടാൽ, അവനെ സ്നേഹത്തോടെ തിരുത്താൻ ശ്രമിക്കാം. പക്ഷേ അവൻറെ ഉത്തമബോധ്യത്തിലാണ് ആ തീരുമാനമെങ്കിൽ പിന്നെ അവിടെ ഒന്നും ചെയ്യാനില്ല എന്നതാണ് സത്യം.
الإمام الشاطبي (رحمه الله) قال: “التكليف إنما هو خطاب الله للإنسان باعتبار عقله، فإذا زال العقل زال التكليف.”
ഇമാം ശാത്വിബി പറയുന്നു: “അല്ലാഹുവിൻറെ മനുഷ്യരോടുള്ള കൽപ്പനകൾ ഓരോ വ്യക്തികളുടെയും ബുദ്ധിയെ പരിഗണിച്ചു കൊണ്ടുള്ളതാണ്; ബുദ്ധി ഇല്ലെങ്കിൽ ആ കൽപ്പനയും അവിടെ നിലനിൽക്കുന്നില്ല.”
ഇത് വളരെ പ്രാധാന്യത്തോടെ മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു വിഷയമാണ്. ഓരോ മനുഷ്യർക്കും കാര്യങ്ങൾ മനസ്സിലാകുന്നത് അവരുടെ ബുദ്ധിയുടെ തോതനുസരിച്ചായിരിക്കും. അല്ലാഹു നൽകിയ ബുദ്ധിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് അവർ ആ തീരുമാനങ്ങളിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നത് എന്നതിനാൽ ആ ഒരു കാര്യത്തിൽ അവരെ ആക്ഷേപിക്കാൻ നമുക്ക് അവകാശമില്ല. അവരുടെ കാര്യം റബ്ബിലേക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കുക. കാരണം, റബ്ബ് അവരെ പരിഗണിക്കുന്നതും അവരുടെ ബുദ്ധിയുടെയും ചിന്താശക്തിയുടെയും തോതനുസരിച്ച് തന്നെയായിരിക്കും.
ഇതൊക്കെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കുന്ന ഒരു സൂഫിയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, ഹദീസ് വിഷയങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്ത വീക്ഷണങ്ങളുള്ളവർ തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടങ്ങൾ കാണുമ്പോൾ അവന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു പുഞ്ചിരി മാത്രമേ വിടരുകയുള്ളൂ. ഹദീസ് വിജ്ഞാനീയങ്ങളിൽ സൂഫിയെ വേറിട്ട് നിർത്തുന്ന പ്രധാന മേഖലയും ഇത് തന്നെയാണെന്ന് നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
സൂഫികളും അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളും
എന്തുകൊണ്ടാണ് സമൂഹത്തിലെ ആശയപരമായ സംഘട്ടനങ്ങളിൽ നിന്നും കൊലവിളികളിൽ നിന്നും സൂഫികൾ മാറിനിൽക്കുന്നത് എന്ന് ഈ പുസ്തകത്തിലൂടെ ഞാൻ പ്രധാനമായും വ്യക്തമാക്കുന്നു. എല്ലാം അല്ലാഹുവിന്റെ തീരുമാനപ്രകാരമാണ് നടക്കുന്നത് എന്ന് അവർക്കറിയാം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങളുടെ പേരിൽ മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾ തകർക്കാൻ അവർ തയ്യാറല്ല. ഓരോ മനുഷ്യനും അവന് ലഭിച്ച ബുദ്ധിക്കും അറിവിനും അനുസരിച്ച് മാത്രമേ അല്ലാഹുവിനോട് മറുപടി പറയേണ്ടതുള്ളൂ എന്ന് ജ്ഞാനികളായ സൂഫികൾ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കുന്നു.
ശരിയായ നിലപാടും സാമൂഹിക ബാധ്യതയും
ഇത് വായിക്കുമ്പോൾ ഞാൻ പറയുന്നതിൽ ഒരു തെറ്റിദ്ധാരണ ഉണ്ടായേക്കാം: “സൂഫികൾ ശരിയായ പക്ഷത്ത് നിൽക്കാത്തവരാണോ?” അല്ല. അവർക്ക് എല്ലാ വിഷയങ്ങളിലും കൃത്യമായ നിലപാടുകൾ ഉണ്ട്. എന്നാൽ, മറ്റൊരാൾക്ക് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു അഭിപ്രായം ഉണ്ടാകാനുള്ള സാഹചര്യവും അവർ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. അതുകൊണ്ട്, അവരുടെ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ വെറും അഭിപ്രായങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുന്നു. അത് ഒരിക്കലും വഴക്കിലേക്കോ അസഭ്യത്തിലേക്കോ നീങ്ങില്ല.
എന്നാൽ, സമൂഹത്തിന് ദോഷം ചെയ്യുന്ന ആശയങ്ങൾ വരുമ്പോൾ സൂഫികൾ തീർച്ചയായും പ്രതികരിക്കും. അത് അവരുടെ സാമൂഹികമായ കടമയാണ്. അവിടെ അവർ ഏതെങ്കിലും ഒരു പക്ഷം പിടിക്കുകയല്ല, മറിച്ച് സമൂഹത്തിന്റെ നന്മയും സമാധാനവും മാത്രമാണ് അവർ ലക്ഷ്യമാക്കുന്നത്.
ചിന്തയുടെയും ബുദ്ധിയുടെയും പ്രാധാന്യം
എന്തുകൊണ്ടാണ് സൂഫികൾക്ക് എല്ലാ വിഷയത്തിലും ഇത്ര കൃത്യമായ ധാരണ ഉള്ളത് എന്ന് ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം. ഇതിന് ഉദാഹരണമായി ഇമാം ഖറാഫി (റ) തന്റെ ‘തമീസുൽ ഫതാവ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞത് നിങ്ങൾക്ക് പരിശോധിക്കാം:
الإمام القرافي (رحمه الله) قال في تمييز الفتاوى عن الأحكام : “لا يجوز للعالم أن يترك الاجتهاد بحجة الاتباع فقط، فإنما خلق الله العقول للتدبر والفهم.”
(അർത്ഥം: പ്രാമാണിക അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള തെളിവുകളെ പറ്റി ചിന്തിക്കാതിരിക്കൽ ഒരു പണ്ഡിതന് നിഷിദ്ധമാണ്; കാരണം അല്ലാഹു ബുദ്ധി തന്നത് ചിന്തിക്കാനും കാര്യങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാനുമാണ്.)
ഈ വാക്കുകളിൽ നിന്ന്, ഏതൊരു കാര്യത്തിലും ചിന്തിച്ച് കൃത്യമായ നിലപാടുകൾ എടുക്കുക എന്നതാണ് ഒരു പണ്ഡിതന് യോജിച്ചത് എന്ന് വ്യക്തമാണ്. അപ്പോൾ ഏറ്റവും വലിയ പണ്ഡിതന്മാരായ സൂഫികൾക്കും ഇതിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കാൻ കഴിയില്ല എന്ന് ഉറപ്പാണല്ലോ.
ചുരുക്കത്തിൽ സൂഫി മാർഗ്ഗം
ഞാൻ ഈ പുസ്തകത്തിൽ പറഞ്ഞുവെക്കുന്ന യഥാർത്ഥ സൂഫി മാർഗ്ഗം ഇതാണ്:
· കാര്യങ്ങൾ കൃത്യമായി പഠിക്കുക.
· ശരിയായ ബോധ്യങ്ങൾ നേടുക.
· അത് സമൂഹത്തിന് ലളിതമായി വിശദീകരിച്ചു നൽകുക.
· അതോടൊപ്പം, മറ്റുള്ളവരുടെ പരിമിതികൾ മനസ്സിലാക്കി, അവരും അല്ലാഹുവിന്റെ സൃഷ്ടികളാണെന്ന സ്നേഹം എപ്പോഴും മനസ്സിൽ നിലനിർത്തുക.
ബുദ്ധിയും ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളും
ആദ്യം തന്നെ ഇമാം ഇബ്നു അബ്ദുൽ ബർ (റ) തൻ്റെ ‘ജാമിഉൽ ബയാൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഒരു കാര്യം ഞാൻ ഉദ്ധരിക്കാം:
قال ابن عبد البر في جامع بيان العلم وفضله: “كل ما وافق العقل من الشرع فهو الحق، وكل ما خالفه فهو باطل، وليس في الشرع ما يخالف العقل الصحيح.”
ഇതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം: “ശരീഅത്തിൽ (ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളിൽ) ബുദ്ധിയോട് യോജിക്കുന്നതെല്ലാം സത്യമാണ്. ബുദ്ധിയോട് യോജിക്കാത്തത് അസാധുവുമാണ്. എന്നാൽ ഓർക്കുക, ഇസ്ലാമിൽ യഥാർത്ഥ ബുദ്ധിക്ക് നിരക്കാത്തതായി ഒന്നുമില്ല.”
ഹദീസുകളെ പഠനവിധേയമാക്കുമ്പോൾ നാം നമ്മുടെ ബുദ്ധിയെ കൃത്യമായി ഉപയോഗിക്കണം എന്നതാണ് ഈ സൂഫി മാർഗ്ഗം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്. ബുദ്ധിക്ക് നിരക്കാത്തത് തള്ളിക്കളയണം എന്ന് അദ്ദേഹം പറയുമ്പോൾ, ഹദീസ് പഠനമേഖലയിൽ ബുദ്ധിക്ക് എത്രത്തോളം പ്രാധാന്യമുണ്ട് എന്നാണ് ഞാൻ ഇവിടെ വരച്ചുകാട്ടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. “ബുദ്ധിക്ക് യോജിക്കാത്തതായി ഇസ്ലാമിൽ ഒന്നുമില്ല” എന്നത് ഓരോ മുസ്ലിമിൻ്റെയും അടിയുറച്ച വിശ്വാസമായിരിക്കണം.
അക്കാദമിക ചർച്ചകളിലെ നമ്മുടെ നിലപാട്
ഇതൊരു വിശ്വാസമാണെങ്കിലും, ഇത് വെച്ചുകൊണ്ട് മാത്രം നമുക്ക് പൊതുസമൂഹത്തിലെ അക്കാദമിക ചർച്ചകളിൽ വാദിച്ച് ജയിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളെല്ലാം ബുദ്ധിക്ക് യോജിച്ചതാണെന്ന് തന്നെയാണ് ഒരു സൂഫിയുടെ കാഴ്ചപ്പാട്.
· അന്ധമായ വിശ്വാസമല്ല: ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ ബുദ്ധിക്ക് നിരക്കാത്തതായി തോന്നുന്ന കാര്യങ്ങളെല്ലാം ബുദ്ധിയെ മാറ്റിവെച്ചുകൊണ്ട് കണ്ണുമടച്ച് വിശ്വസിക്കണം എന്ന് ഒരു പണ്ഡിതനും പറഞ്ഞിട്ടില്ല.
· ശരിയായ പഠനം: മറിച്ച്, പ്രമാണങ്ങളുടെയും ഹദീസുകളുടെയും പരിമിതികളും, അവ ഏത് സാഹചര്യത്തിലാണ് പറയപ്പെട്ടത് എന്നതും നാം മനസ്സിലാക്കണം. അപ്പോൾ, യഥാർത്ഥ സത്യം ബുദ്ധിയോട് യോജിക്കുന്നതാണെന്ന ഒരു ബോധ്യം നമുക്ക് താനേ ഉണ്ടാകും.
ശാസ്ത്രവും ഹദീസുകളും തമ്മിൽ എതിരാകുമ്പോൾ
ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ ഹദീസുകൾക്ക് എതിരായി ശാസ്ത്രീയമായോ മറ്റോ ചില കാര്യങ്ങൾ കണ്ടെത്തുമ്പോൾ നാം എങ്ങനെ പ്രതികരിക്കണം എന്നതിനെക്കുറിച്ച് കൃത്യമായ ഒരു ധാരണ നമുക്കുണ്ടാകണം.
· സാധാരണയായ പ്രതിഭാസം: ശാസ്ത്രം ഒരു കാര്യം സത്യമാണെന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. എന്നാൽ നാം മനസ്സിലാക്കിവെച്ച ഒരു ഹദീസിൻ്റെ അർത്ഥം അതിന് എതിരായി വരുന്നു എന്ന് കരുതുക. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങൾ ധാരാളമായി ഉണ്ടായേക്കാം.
· വിമർശകരുടെ അവസരം: ഈ സമയത്ത്, “ശാസ്ത്രം ജയിച്ചു, ഇസ്ലാം തോറ്റു” എന്ന് വിമർശകർ പറഞ്ഞേക്കാം. പ്രത്യക്ഷത്തിൽ കാര്യങ്ങൾ അങ്ങനെയായതുകൊണ്ട് അവർക്ക് അങ്ങനെ പറയാനുള്ള അവസരമുണ്ട്.
· നമ്മുടെ യുക്തിപൂർവ്വമായ സമീപനം: എല്ലാ വാദങ്ങളിലും ജയിക്കണം എന്ന് വാശിപിടിക്കുന്ന ഒരു മുസ്ലിമിന് ഇത് വലിയ പ്രയാസമുണ്ടാക്കും. എന്നാൽ ആ പ്രയാസം കൊണ്ട് നാം ഒന്നും നേടാൻ പോകുന്നില്ല. വിഷയത്തെ അതിൻ്റെ ശരിയായ അർത്ഥത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. വിമർശകർ വിമർശിക്കട്ടെ എന്ന് കരുതി ശാന്തമായിരിക്കുക. ഇതാണ് ഏറ്റവും യുക്തിപൂർവ്വമായ മാർഗ്ഗം.
എല്ലാം സൃഷ്ടിച്ച അല്ലാഹുവിന് ഇല്ലാത്ത പേടിയും പരിഭ്രമവും ഈ വിഷയത്തിൽ നമുക്ക് ആവശ്യമില്ല; അത് അല്പം കടന്ന കൈയ്യാണ്! ഈ ഒരു പക്വതയോടെ വേണം നാം ഇത്തരം വിഷയങ്ങളെ സമീപിക്കാൻ.
നമ്മുടെ ഉറപ്പായ ബോധ്യവും (ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങൾ) ഹദീസുകളും തമ്മിൽ ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ എതിരാണെന്ന് തോന്നിയാൽ നാം എന്ത് നിലപാട് സ്വീകരിക്കണം എന്ന് നമുക്ക് നോക്കാം.
ഇമാം ശാത്വിബി(റ)യുടെ വീക്ഷണം
قال الإمام الشاطبي (ت 790هـ) في كتاب الموافقات: “النصوص إذا ثبتت، فهي يقينية من حيث الثبوت، لكن دلالتها على المعاني قد تكون ظنية، بحسب نظر الناظر، وقدرة المجتهد على فهمها.”
ഇമാം ശാത്വിബി(റ) തന്റെ ‘കിതാബുൽ മുവാഫഖാത്ത്’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്നതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം ഇതാണ്: ഖുർആൻ, ഹദീസ് പോലുള്ള പ്രമാണങ്ങൾ 100 ശതമാനവും വിശ്വാസയോഗ്യമായി സ്ഥിരപ്പെട്ടതാണ്. എന്നാൽ, ആ പ്രമാണങ്ങൾ വായിക്കുമ്പോൾ അതിൽ നിന്നും നാം മനസ്സിലാക്കുന്ന അർത്ഥങ്ങൾ നമ്മുടെ സ്വന്തം കഴിവിനും ചിന്തയ്ക്കും അനുസരിച്ചായിരിക്കും. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, നാം മനസ്സിലാക്കിയെടുക്കുന്ന കാര്യങ്ങൾ പൂർണ്ണമായ സത്യമാകണമെന്നില്ല, അവ കേവലം നമ്മുടെ ‘ധാരണകൾ’ (Assumptions) മാത്രമായി മാറാം.
സത്യവും ധാരണയും തമ്മിലുള്ള അന്തരം
ഇതിൽ നിന്നും എനിക്ക് ബോധ്യപ്പെട്ട ഒരു മാർഗ്ഗമുണ്ട്. പ്രമാണങ്ങളിൽ നിന്നും എനിക്ക് മനസ്സിലായ അർത്ഥം എന്നെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം കേവലം ഒരു ‘ധാരണ’ മാത്രമാണ്. എന്നാൽ മറുവശത്ത്, എനിക്ക് നിസ്സംശയം ബോധ്യപ്പെട്ട ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുകൾ ഉറപ്പായ ‘സത്യമാണ്’ (Certainty). ആ സത്യത്തെ തള്ളിക്കളയാൻ സത്യന്വേഷിയായ ഒരു സൂഫിക്ക് ഒരിക്കലും സാധിക്കില്ല. സത്യത്തെ സ്വീകരിക്കുകയും സ്വന്തം ധാരണകളെ മാറ്റിവെക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് ശരിയായ രീതി.
ഇവിടെയാണ് ഇമാം നവവി(റ)യുടെ വാക്കുകൾ നാം ചേർത്തു വായിക്കേണ്ടത്:
قال النووي في روضة الطالبين: “فلا يزال اليقين إلا بيقين مثله، ولا يكفي في ذلك غلبة الظن”.
ഇമാം നവവി(റ) തന്റെ ‘റൗളത്തുത്വാലിബീൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു: ഒരു ഉറപ്പിനെ ഇല്ലാതാക്കാൻ അതേപോലെയുള്ള മറ്റൊരു ഉറപ്പിന് മാത്രമേ സാധിക്കൂ. ഒരു സത്യത്തെ ഇല്ലാതാക്കാൻ മറുവശത്ത് മികച്ച ഒരു ധാരണ മാത്രം ഉണ്ടായാൽ പോരാ.
എന്റെ നിലപാട് ചുരുക്കത്തിൽ:
എന്റെ വായനയിൽ പ്രമാണങ്ങളിൽ സത്യവിരുദ്ധമായ കാര്യങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് തോന്നിയാൽ, ഞാൻ സ്വീകരിക്കുന്ന പ്രായോഗിക നിലപാട് ഇതാണ്:
· സ്വയം വിമർശനം: ഞാൻ ഈ പ്രമാണത്തിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കിയ അർത്ഥം കേവലം എന്റെ ഒരു ധാരണ മാത്രമാണ്. അതിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ ശരിയായ മറ്റൊരു അർത്ഥം ഉണ്ടാകാം, അത് ഇപ്പോൾ എനിക്കറിയില്ല.
· സത്യത്തിനൊപ്പം നിൽക്കുക: എന്റെ മുന്നിലുള്ളത് ഒരു ‘ഉറപ്പായ സത്യവും’ എന്റെ സ്വന്തം ‘ധാരണയും’ തമ്മിലുള്ള വൈരുദ്ധ്യമാണ്. മുൻഗാമികളായ പണ്ഡിതന്മാർ പഠിപ്പിച്ചതുപോലെ ഞാൻ എപ്പോഴും സത്യത്തിന്റെയും ബോധ്യത്തിന്റെയും കൂടെ നിൽക്കുന്നു; എന്റെ അപൂർണ്ണമായ ധാരണകളെ ഞാൻ മാറ്റിവെക്കുന്നു.
· പ്രമാണങ്ങളോടുള്ള ആദരവ്: എന്റെ ധാരണകളെ ഞാൻ മാറ്റിവെക്കുമ്പോഴും, അതിന് കാരണമായ ഹദീസുകളെയോ ആയത്തുകളെയോ ഞാൻ ഒരിക്കലും തള്ളുകയോ ആക്ഷേപിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. മറിച്ച്, അവ അല്ലാഹുവിൽ നിന്നും പ്രവാചകനിൽ നിന്നും ഉണ്ടായതാണെന്ന പൂർണ്ണ ബോധ്യത്തോടെ ആ പ്രമാണങ്ങൾക്ക് അർഹിക്കുന്ന എല്ലാ ബഹുമാനവും ഞാൻ നൽകുന്നു.
ഈ ഒരു സന്തുലിതമായ രൂപത്തിലാണ് നാം ഹദീസുകളെ നോക്കിക്കാണേണ്ടത്. ഈ രീതി പിന്തുടരുമ്പോൾ, ഹദീസ് വായനയിലോ മതപരമായ കാര്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിലോ വ്യക്തിപരമായോ സാമൂഹികപരമായോ യാതൊരുവിധ പ്രതിസന്ധികളും നമുക്ക് സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നില്ല.
ഹദീസുകളെ സമീപിക്കേണ്ട രീതി: ബുദ്ധിയും വ്യാഖ്യാനവും
ഈ രൂപത്തിൽ ഹദീസുകളെ മനസ്സിലാക്കുന്നതോടൊപ്പം നമുക്ക് ചെയ്യാവുന്ന മറ്റൊരു കാര്യം കൂടി ഈ ഗ്രന്ഥത്തിലൂടെ ഞാൻ നിങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധയിൽ പെടുത്തുകയാണ്.
الإمام أبو حامد الغزالي (رحمه الله) قال في إحياء علوم الدين : “النقل ميزانه العقل، فإن كان العقل قاطعًا، لم يجز إهماله، بل يجب تأويل النقل بما لا يُبطِل أصل الشريعة.”
ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) തൻ്റെ ‘ഇഹ്യാ ഉലൂമുദ്ദീൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറയുന്ന ഈ കാര്യമാണ് നമ്മൾ ആദ്യം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്: ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉദ്ധരിച്ചു വന്നിട്ടുള്ള കാര്യങ്ങൾ ശരിയാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കാനുള്ള പ്രധാനപ്പെട്ട അളവുകോലാണ് മനുഷ്യൻ്റെ ബുദ്ധി. ബുദ്ധിപരമായ പരിശോധനയിലൂടെ ഒരു കാര്യം ശരിയല്ലെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ടാൽ, ആ ഹദീസിനെ ഒറ്റയടിക്ക് തള്ളിക്കളയുകയല്ല വേണ്ടത്. പകരം, ഇസ്ലാമിൻ്റെ അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾക്ക് കോട്ടം തട്ടാത്ത വിധത്തിൽ അതിന് അനുയോജ്യമായ ഒരു വ്യാഖ്യാനം നൽകുകയാണ് വേണ്ടത്.
ഇതിൽ നിന്ന് എൻ്റെ വായനക്കാർ മനസ്സിലാക്കേണ്ട പ്രധാനപ്പെട്ട ചില കാര്യങ്ങളുണ്ട്:
· ബുദ്ധിയുടെ പ്രാധാന്യം: ഇസ്ലാമിൽ ബുദ്ധിക്ക് വലിയ സ്ഥാനമുണ്ട്. ശരി തെറ്റുകൾ വേർതിരിച്ചറിയാൻ നമ്മൾ ബുദ്ധി ഉപയോഗിക്കണം.
· വ്യാഖ്യാനിക്കാനുള്ള ശ്രമം: പ്രമാണങ്ങളിൽ വന്ന ഒരു കാര്യം ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ ബുദ്ധിക്ക് നിരക്കാത്തതാണെന്ന് തോന്നിയാൽ, അതിന് സത്യമാവാൻ സാധ്യതയുള്ള മറ്റ് അർത്ഥങ്ങൾ നൽകാൻ ശ്രമിക്കണം. ആ അർത്ഥം എത്ര വിദൂരമാണെങ്കിൽ പോലും, ഹദീസിനെ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കളയുന്നതിനേക്കാൾ നല്ലത് അതാണ്.
· മനുഷ്യ സഹജമായ പരിമിതികൾ: എന്നാൽ പോലും, ചിലപ്പോൾ ഒരു നിലക്കും വ്യാഖ്യാനിക്കാൻ സാധിക്കാത്ത വ്യത്യാസങ്ങൾ പ്രമാണങ്ങളിൽ കണ്ടേക്കാം. കാരണം, ഇതെല്ലാം കൈമാറി വന്നത് മനുഷ്യരിലൂടെയാണ്. അവിടെ മനുഷ്യൻ്റെ പരിമിതികൾ എപ്പോഴും കയറി വരാം. അത്തരം ഘട്ടങ്ങളിൽ, നമ്മുടെ ശരിയായ ബോധ്യങ്ങൾക്കൊപ്പം നിൽക്കുകയും, പ്രമാണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ മുൻധാരണകളെ തിരുത്തുകയുമാണ് വേണ്ടത്.
സൂഫികളുടെ ഹദീസ് ഉപയോഗം: ളഈഫായ (ദുർബലമായ) ഹദീസുകളുടെ പ്രസക്തി
സൂഫികൾ ഹദീസുകളെ എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കുന്നു എന്നതിൽ ശ്രദ്ധേയമായ മറ്റൊരു കാര്യം കൂടിയുണ്ട്. അവർ എപ്പോഴും ‘സ്വഹീഹ്’ (ഏറ്റവും ആധികാരികമായ) ഹദീസുകൾ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കൂ എന്ന് നിർബന്ധം പിടിക്കാറില്ല.
الإمام الغزالي (ت ٥٠٥هـ) في إحياء علوم الدين، قال: “إذا كان الحديث يؤثر في القلب ويحث على الخير، فلا ضير في ذكره، وإن كان ضعيفًا.”
ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) പറയുന്നു: “മനസ്സിന് ശാന്തത ലഭിക്കുന്ന, നന്മ ചെയ്യാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്ന ഹദീസുകൾ, അവ ളഈഫ് (ദുർബലമായത്) ആണെങ്കിൽ പോലും പറയുന്നതിൽ യാതൊരു ബുദ്ധിമുട്ടുമില്ല.”
ഇത് കൂടുതൽ ലളിതമായി ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം:
· രണ്ടും പ്രവാചകനിൽ നിന്നുള്ളത്: സ്വഹീഹായ ഹദീസിനെ പോലെ തന്നെ ളഈഫായ ഹദീസും പ്രവാചകനിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഇവ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം അത് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത ആളുകളുടെ വിശ്വാസ്യതയുടെ ശക്തിയിലുള്ള ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകൾ മാത്രമാണ്.
· നന്മയിലേക്കുള്ള പ്രചോദനം: മനസ്സിൽ നന്മയുടെ ചിന്തകൾ ഉണ്ടാക്കാനും, നല്ല കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യാൻ ആളുകളെ പ്രേരിപ്പിക്കാനും മറ്റു പരിഗണനകളൊന്നുമില്ലാതെ ഹദീസുകൾ ഉദ്ധരിക്കുന്നത് തെറ്റല്ല എന്ന് ഇമാം ഗസ്സാലി (റ) ഉൾപ്പെടെയുള്ള സൂഫി ഗുരുക്കൾ നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നു.
ഇതിനെ കണക്കിലെടുത്ത് കൊണ്ട് തന്നെയാണ് സൂഫികൾ തങ്ങളുടെ ഉപയോഗങ്ങളിൽ സ്വഹീഹായ ഹദീസുകളെ പോലെ തന്നെ ളഈഫായ ഹദീസുകളും വ്യാപകമായി കൊണ്ടുവരുന്നത്.
ഇസ്ലാമിക നിയമവ്യവസ്ഥയുടെ (ശരീഅത്ത്) വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഇജ്മാഅ്. വിശുദ്ധ ഖുർആനും പ്രവാചകചര്യയും (സുന്നത്ത്) ആണ് ഇസ്ലാമിലെ ആദ്യത്തെ രണ്ട് അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങൾ. ഇവ കഴിഞ്ഞാൽ മൂന്നാമത്തെ പ്രധാന പ്രമാണമായി നാം കണക്കാക്കുന്നത് ഇജ്മാഅ് ആണ്.
എന്താണ് ഇജ്മാഅ്?
‘ഇജ്മാഅ്’ എന്ന അറബി പദത്തിന്റെ അർത്ഥം “ധാരണ” അല്ലെങ്കിൽ “ഏകോപിത അഭിപ്രായം” എന്നാണ്.
ഇസ്ലാമിക പണ്ഡിതന്മാർ (മുജ്തഹിദുകൾ) ഒരു പ്രത്യേക വിഷയത്തിൽ ഖുർആനിന്റെയും സുന്നത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ചർച്ചകൾ നടത്തുകയും, ഒടുവിൽ അവരെല്ലാവരും ചേർന്ന് ഒരേ അഭിപ്രായത്തിൽ എത്തിച്ചേരുകയും ചെയ്യുന്നതിനെയാണ് സാങ്കേതികമായി ഇജ്മാഅ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ചുരുക്കത്തിൽ, ഇത് മുസ്ലിം സമുദായത്തിന്റെ മൊത്തത്തിലുള്ള ധാരണയുടെയും വിവേകത്തിന്റെയും പ്രതിഫലനമാണ്.
ഇജ്മാഅ് എന്തിനാണ് അടിസ്ഥാനമാക്കുന്നത്?
പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് (സ) പറഞ്ഞതായി ഉദ്ധരിക്കപ്പെട്ട ഒരു ഹദീസാണ് ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനം:
“എന്റെ ഉമ്മത്ത് (സമുദായം) ഒരിക്കലും തെറ്റായ പാതയിൽ ഐക്യകണ്ഠേന ഒത്തുചേരില്ല”
(സുനൻ അബൂദാവൂദ്, ഹദീസ് നമ്പർ: 4253)
ഈ ഹദീസിലൂടെ, പണ്ഡിതന്മാർ ഒന്നടങ്കം അംഗീകരിക്കുന്ന ഒരു കാര്യം വിശ്വസനീയമാണെന്നും അത് സമൂഹത്തിന്റെ കൂട്ടായ ജ്ഞാനമാണെന്നും നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാം.
കർമ്മശാസ്ത്രത്തിലെ (ഫിഖ്ഹ്) പങ്ക്
ഇസ്ലാമിക നിയമനിർമ്മാണത്തിൽ (ഫിഖ്ഹ്) ഇജ്മാഅ് വലിയൊരു പങ്കുവഹിക്കുന്നുണ്ട്. പുതിയ കാലത്തോ അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിലോ ഉണ്ടാകുന്ന ചില വിഷയങ്ങൾക്ക് ഖുർആനിലോ സുന്നത്തിലോ നേരിട്ടുള്ളതും വ്യക്തവുമായ പരിഹാരങ്ങൾ കണ്ടെന്ന് വരില്ല. ഇത്തരം ഘട്ടങ്ങളിൽ പണ്ഡിതന്മാർ ഏകോപിച്ച് എടുക്കുന്ന തീരുമാനമാണ് (ഇജ്മാഅ്) പിന്നീട് പ്രമാണമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
പ്രമാണങ്ങൾക്കിടയിലെ സ്ഥാനം
ഇസ്ലാമിലെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളെ സാധാരണയായി ഇങ്ങനെയാണ് എണ്ണാറുള്ളത്:
1. ഖുർആൻ
2. ഹദീസ് (സുന്നത്ത്)
3. ഇജ്മാഅ്
4. കിയാസ് (താരതമ്യം ചെയ്യൽ)
എണ്ണത്തിൽ മൂന്നാമനാണെങ്കിലും, ഇജ്മാഇനെ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കളഞ്ഞുകൊണ്ട് ഇസ്ലാമിലെ മറ്റൊരു പ്രമാണവും നിലനിൽക്കില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. കാരണം, ഖുർആനിനെയും ഹദീസിനെയും കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കുന്നതും പ്രയോഗവൽക്കരിക്കുന്നതും ഈ ഏകോപിത അഭിപ്രായത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ്. അതിനാൽ, കാര്യങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്ന തലത്തിൽ നോക്കിയാൽ ഇജ്മാഅ് ഒന്നാമത്തെ പ്രമാണമാണെന്ന് നമുക്ക് വിലയിരുത്താവുന്നതാണ്.
ഇജ്മാഅിന്റെ തരങ്ങൾ
· ഇജ്മാഅ് ഖത്ഇ (നിശ്ചിത ഐകകണ്ഠ്യം): എല്ലാ പണ്ഡിതന്മാരും ഒരു വിഷയത്തിൽ വാചാലമായോ പ്രവൃത്തിപരമായോ ഒരേ അഭിപ്രായത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നതിനെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
o ഉദാഹരണം: ദിവസേന അഞ്ച് നേരത്തെ സലാത്ത് (നമസ്കാരം) നിർബന്ധമാണെന്ന കാര്യത്തിലുള്ള പൂർണ്ണമായ യോജിപ്പ്.
· ഇജ്മാഅ് സുകൂതി (നിശ്ശബ്ദ ഐകകണ്ഠ്യം): ഒരു കൂട്ടം പണ്ഡിതന്മാർ ഒരു വിധി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും, മറ്റുള്ളവർ അതിനെ എതിർക്കാതെ നിശ്ശബ്ദത പാലിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന രീതിയാണിത്.
ഇജ്മാഅ് എവിടെയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്?
പ്രധാനമായും ഖുർആൻ, സുന്നത്ത് എന്നിവയിൽ വ്യക്തമായ മാർഗനിർദേശം ലഭ്യമല്ലാത്ത വിഷയങ്ങളിലാണ് ഇജ്മാഅ് ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നത്. ചരിത്രത്തിൽ ഇതിന് മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളുണ്ട്:
· പ്രവാചകന്റെ മരണശേഷം, ആദ്യ ഖലീഫയായി അബൂബക്ർ (റ) വിനെ തിരഞ്ഞെടുത്തത് സ്വഹാബികളുടെ ഇജ്മാഅിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലായിരുന്നു.
· ഉസ്മാൻ (റ) ഖലീഫയായിരിക്കെ ഖുർആനിന്റെ ഏകീകൃത പതിപ്പ് സമാഹരിച്ചതും ഇജ്മാഅിന്റെ ഫലമായാണ്.
സുന്നി – ഷിയാ വ്യത്യാസവും ഇജ്മാഉം
സുന്നി, ഷിയാ വിഭാഗങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അടിസ്ഥാന പ്രശ്നം തന്നെ ഈ ഇജ്മാഅിനെ അംഗീകരിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ്. സുന്നി സൂഫികൾ അംഗീകരിക്കുന്ന തവസ്സുൽ, ഇസ്തിഗാസ തുടങ്ങിയ വിശ്വാസ-കർമ്മശാസ്ത്ര മേഖലകളിലെല്ലാം ഷിയാ മുസ്ലീങ്ങളും യോജിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ അവരെ തമ്മിൽ പ്രധാനമായും വേർതിരിക്കുന്നത്, സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഅ് ആയിട്ടുള്ള ആദ്യ ഖലീഫമാരുടെ സ്ഥാനം അംഗീകരിച്ചില്ല എന്ന ഷിയാ വിഭാഗത്തിന്റെ നിലപാട് മാത്രമാണ്.
ഖുർആൻ ക്രോഡീകരണവും ഇജ്മാഉം: ഒരു യാഥാർത്ഥ്യം
മുകളിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ, ഉസ്മാൻ (റ) വിന്റെ കാലത്തെ ഖുർആൻ ക്രോഡീകരണം ഇജ്മാഅ് കൊണ്ടാണ് സ്ഥിരപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ ഇവിടെ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു പ്രധാന യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്:
ഉസ്മാൻ (റ) പതിപ്പെടുത്ത മുസ്ഹഫ് അല്ലാഹുവിന്റെ സംസാരമാണെന്ന വിഷയത്തിൽ എല്ലാ പണ്ഡിതന്മാർക്കും ഇജ്മാഅ് ഉണ്ട്. പക്ഷേ, അതുമാത്രമാണ് അല്ലാഹു ഇറക്കിയ മുസ്ഹഫ് എന്ന വിഷയത്തിൽ ഇജ്മാഅ് ഉണ്ടായിട്ടില്ല എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.
മുസ്ഹഫിനെ രണ്ട് ചട്ടക്കുള്ളിൽ ക്രോഡീകരിച്ച് പതിപ്പെടുത്ത് പല രാഷ്ട്രങ്ങളിലേക്കയക്കുകയും, നിലവിൽ പല സ്വഹാബിമാരുടെയും കയ്യിലുണ്ടായിരുന്ന മറ്റ് മുസ്ഹഫുകൾ കത്തിക്കാൻ ഉസ്മാൻ (റ) കൽപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ കത്തിക്കാൻ തയ്യാറല്ലെന്ന് പറഞ്ഞ് ചില സ്വഹാബത്ത് മാറി നിന്നു.
“നിങ്ങൾ ക്രോഡീകരിച്ച് പതിപ്പടുത്ത മുസ്ഹഫ് മാത്രമല്ല അല്ലാഹുവിൽ നിന്നിറക്കപ്പെട്ടത്, പകരം ഞങ്ങൾ എഴുതിയ മുസ്ഹഫ് കൂടി അല്ലാഹുവിന്റെ വാക്കുകൾ തന്നെയാണ്” എന്നതാണ് അവർ ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാക്കിയത്. ഇതിന് ഏറ്റവും വലിയ തെളിവായി നിലകൊള്ളുന്നത് അബ്ദുള്ളാഹിബ്നു മസ്ഊദ് (റ) വിന്റെ മുസ്ഹഫ് തന്നെയാണ്.
പ്രിയ വായനക്കാരെ, ഇസ്ലാമിന്റെ അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളിൽ ഒന്നായ ‘ഇജ്മാഅ്’ (പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏകാഭിപ്രായം) നിഷേധിക്കുന്നതിന്റെ ഇസ്ലാമിക വിധി എന്താണെന്ന് നമുക്ക് ലളിതമായി പരിശോധിക്കാം.
ഇജ്മാഇനെ നിഷേധിക്കുന്നത്, ഒരാളെ ഇസ്ലാം മതത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ പുറത്താക്കാൻ കാരണമായേക്കാവുന്ന ഗൗരവമുള്ള കാര്യമാണ്. എന്നാൽ എല്ലാ ഇജ്മാഅത്തുകളെയും നിഷേധിക്കുന്നത് ഒരാളെ ‘കാഫിർ’ (അവിശ്വാസി) എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തിക്കില്ല എന്ന് നാം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്. നിരുപാധികമായി എല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്ന, വ്യക്തമായ തെളിവുകളുള്ള ഇജ്മാഇനെ നിഷേധിച്ചാൽ മാത്രമേ ഒരാൾ അവിശ്വാസിയാകൂ.
ഈ വിഷയം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കാൻ ഇമാം നവവി (റ) ‘റൗളത്തുത്താലിബീൻ’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ പറഞ്ഞിട്ടുള്ള വരികൾ താഴെ നൽകുന്നു:
قال النووي رحمه الله: ” أطلق الإمام الرافعي القول بتكفير جاحد المجمع عليه، وليس هو على إطلاقه، بل من جحد مجمعاً عليه ، فيه نص، وهو من أمور الإسلام الظاهرة التي يشترك في معرفتها الخواص والعوام ، كالصلاة، أو الزكاة، أو الحج، أو تحريم الخمر أو الزنا ونحو ذلك فهو كافر. ومن جحد مجمعاً عليه لا يعرفه إلا الخواص ، كاستحقاق بنت الابن السدس مع بنت الصلب، وتحريم نكاح المعتدة، وكما إذا أجمع أهل عصر على حكم حادثة فليس بكافر؛ للعذر، بل يعرف الصواب ليعتقده. ومن جحد مجمعا عليه ظاهرا لا نص فيه : فَفِي الْحُكْمِ بِتَكْفِيرِهِ خِلَافٌ يَأْتِي – إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى – بَيَانُهُ فِي بَابِ الرِّدَّةِ ” انتهى من “روضة الطالبين” (2/ 146).
ഈ അറബി വാചകങ്ങളുടെ ആശയത്തെ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാകുന്ന രീതിയിൽ ഞാൻ മൂന്നായി തിരിച്ച് താഴെ വിശദീകരിക്കാം:
ഇമാം റാഫിഈ (റ) മുൻപ് പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുള്ളത് “ഇജ്മാഇനെ നിഷേധിക്കുന്നവൻ അവിശ്വാസിയാകും” എന്നാണ്. എന്നാൽ ആ വാക്കിനെ എല്ലാ കാര്യങ്ങൾക്കും ഒരേപോലെ ബാധകമാക്കാൻ പാടില്ല. മറിച്ച്, അതിനെ താഴെ പറയും പ്രകാരം തരംതിരിക്കണം:
1. എല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്ന കാര്യങ്ങൾ നിഷേധിച്ചാൽ (വ്യക്തമായ തെളിവുള്ളവ):
ഖുർആനിലോ മുത്തവാത്തിറായ ഹദീസിലോ വ്യക്തമായ തെളിവുള്ളതും, പണ്ഡിതന്മാർക്കും സാധാരണക്കാർക്കും ഒരുപോലെ അറിയാവുന്നതുമായ കാര്യങ്ങളുണ്ട്.
· ഉദാഹരണം: നിസ്കാരം, സകാത്ത്, ഹജ്ജ് എന്നിവ നിർബന്ധമാണെന്ന കാര്യം. അല്ലെങ്കിൽ മദ്യപാനം, വ്യഭിചാരം എന്നിവ നിഷിദ്ധമാണെന്ന കാര്യം.
ഇത്തരം കാര്യങ്ങളിൽ പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഇജ്മാഅ് ഉണ്ട്. ഇത് ആരെങ്കിലും നിഷേധിച്ചാൽ അവൻ തീർച്ചയായും കാഫിർ (അവിശ്വാസി) ആകും.
2. പണ്ഡിതന്മാർക്ക് മാത്രം അറിയാവുന്ന കാര്യങ്ങൾ നിഷേധിച്ചാൽ:
സാധാരണക്കാർക്ക് പെട്ടെന്ന് മനസ്സിലാകാത്തതും, വിവരമുള്ള പണ്ഡിതന്മാർക്ക് മാത്രം അറിയാവുന്നതുമായ ചില കാര്യങ്ങളുണ്ട്.
· ഉദാഹരണം: അനന്തരാവകാശ നിയമങ്ങളിൽ, മകന്റെ മകൾക്ക് ഭാര്യയുടെ മകളോടൊപ്പം ആറിലൊന്ന് അവകാശമുണ്ടെന്ന നിയമം. അല്ലെങ്കിൽ ഇദ്ദ (കാത്തിരിപ്പ് കാലയളവ്) ആചരിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ പാടില്ല എന്ന നിയമം. അതുമല്ലെങ്കിൽ ഒരു പ്രത്യേക കാലഘട്ടത്തിൽ പണ്ഡിതന്മാർ ഒരു പുതിയ വിഷയത്തിൽ എടുത്ത വിധി.
ഇത്തരം കാര്യങ്ങളിലുള്ള ഇജ്മാഅ് ഒരാൾ നിഷേധിച്ചാൽ, അയാൾ ഉടനെ കാഫിർ ആകില്ല. കാരണം, സാധാരണക്കാർക്ക് ഇത്തരം നിയമങ്ങൾ കൃത്യമായി അറിയാത്തതുകൊണ്ട് അവർക്ക് വിട്ടുവീഴ്ചയുണ്ട് (അറിവില്ലായ്മ ഒരു കാരണമായി പരിഗണിക്കും). അവർക്ക് ശരിയായ കാര്യങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ചു കൊടുക്കുകയാണ് വേണ്ടത്.
3. വ്യക്തമായ തെളിവ് (നസ്സ്) ഇല്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ നിഷേധിച്ചാൽ:
എല്ലാവർക്കും അറിയാവുന്ന കാര്യമാണെങ്കിലും, ഖുർആനിലോ ഹദീസിലോ നേരിട്ട് വ്യക്തമായ തെളിവ് (നസ്സ്) ഇല്ലാത്ത കാര്യങ്ങളിലെ ഇജ്മാഅ് ആരെങ്കിലും നിഷേധിച്ചാൽ എന്ത് സംഭവിക്കും?
ഇങ്ങനെയുള്ളവരെ അവിശ്വാസിയായി പ്രഖ്യാപിക്കാമോ എന്നതിൽ പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസമുണ്ട്. ഇതിന്റെ വിശദീകരണം വിശ്വാസത്യാഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള (മതം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള) അധ്യായത്തിൽ വരുന്നതാണ്.
എപ്പോഴാണ് ഇജ്മാഅ് നിഷേധിക്കുന്നത് കുറ്റകരമാകുന്നത്?
ആദ്യമായി നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് ഇമാം നവവിയുടെ വാക്കുകളാണ്. ഒരു വ്യക്തി കേവലം പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏകാഭിപ്രായത്തെ എതിർത്തു എന്നത് കൊണ്ട് മാത്രം അവൻ കാഫിറായി (മതത്തിന് പുറത്തായവനായി) മാറുന്നില്ല.
മറിച്ച്, ഖുർആനിലോ അല്ലെങ്കിൽ അവിതർക്കിതമായ (മുതവാത്തിറായ) ഹദീസുകളിലോ വളരെ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരു കാര്യത്തിൽ പണ്ഡിതന്മാർ ഏകാഭിപ്രായത്തിൽ എത്തുകയും, അതിനെ ഒരാൾ നിഷേധിക്കുകയും ചെയ്താൽ മാത്രമേ അവൻ കാഫിറായി പരിഗണിക്കപ്പെടുകയുള്ളൂ.
2. സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഉം ഇമാമുമാരുടെ ഇജ്മാഉം
നാം പ്രധാനമായും രണ്ട് തരത്തിലുള്ള ഇജ്മാഅ് ആണ് പരിഗണിക്കുന്നത്:
· സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഅ്: പ്രവാചകന്റെ (സ) അനുചരന്മാരുടെ ഏകാഭിപ്രായം.
· മദ്ഹബ് ഇമാമുമാരുടെ ഇജ്മാഅ്: സ്വഹാബത്തിന് ശേഷം വന്ന പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏകാഭിപ്രായം.
ഇതിൽ ഇസ്ലാമിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവായി ഞാൻ കണക്കാക്കുന്നത് സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഇനെയാണ്. അവർക്ക് ശേഷം വന്ന ഇമാമുമാരുടെ ഏകാഭിപ്രായങ്ങളെ, സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഅ് പോലെ നമ്മൾ തുല്യമായി കാണാൻ പാടില്ല.
ഉദാഹരണത്തിന്: ഒരു വിഷയത്തിൽ സ്വഹാബികൾക്കിടയിൽ തന്നെ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് കരുതുക. പിന്നീട് വന്ന മദ്ഹബിന്റെ ഇമാമുമാർ ആ വിഷയത്തിൽ ഒരു ഏകാഭിപ്രായത്തിൽ (ഇജ്മാഅ്) എത്തിയാൽ പോലും, കർമ്മശാസ്ത്ര അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾ അനുസരിച്ച് അതൊരു ശക്തമായ തെളിവായി മാറുന്നില്ല.
ഇമാം സർക്കശിയുടെ വാക്കുകൾ
ഇക്കാര്യം കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കാൻ ഇമാം സർക്കശിയുടെ വാക്കുകൾ ഞാൻ താഴെ നൽകുന്നു:
قال الزركشي : إجماع الصحابة حجة بلا خلاف بين القائلين بحجية الإجماع ، وهم أحق الناس بذلك ، وهكذا إجماع غيرهم من العلماء في سائر الأعصار خلافا لداود الظاهري حيث قال : إجماع اللازم يختص بعصر الصحابة ، فأما إجماع من بعدهم فليس بحجة ، (البحر المحيط 6/439)
ഇതിന്റെ ലളിതമായ അർത്ഥം ഇപ്രകാരമാണ്:
“ഇജ്മാഇനെ തെളിവായി സ്വീകരിക്കുന്ന പണ്ഡിതന്മാർക്കെല്ലാം, സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഅ് ശക്തമായ തെളിവാണ് എന്നതിൽ യാതൊരു അഭിപ്രായ വ്യത്യാസവുമില്ല. കാരണം, അതിന് ഏറ്റവും അർഹതയുള്ളവർ അവർ തന്നെയാണ്. ദാവൂദ് അൽ-ളാഹിരി (റ) ഒഴികെയുള്ളവർ മറ്റ് കാലഘട്ടങ്ങളിലെ പണ്ഡിതരുടെ ഇജ്മാഇനെയും തെളിവായി സ്വീകരിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ദാവൂദ് അൽ-ളാഹിരി (റ) വിരുദ്ധമായ ഒരു നിലപാടാണ് സ്വീകരിച്ചത്. അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: ‘നിർബന്ധമായും സ്വീകരിക്കേണ്ട ഇജ്മാഅ് സ്വഹാബത്തിന്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ മാത്രമുള്ളതാണ്. അവർക്ക് ശേഷമുള്ളവരുടെ ഇജ്മാഅ് തെളിവല്ല.'” (അൽ-ബഹ്റുൽ മുഹീത് 6/439).
ചുരുക്കത്തിൽ നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്
ഈ വാക്കുകളിൽ നിന്നും ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്: ഇസ്ലാമിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവ് സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഅ് മാത്രമാണ്. അവർക്ക് ശേഷം വന്ന ഇമാമുമാരുടെ ഏകാഭിപ്രായങ്ങൾക്ക് അത്രത്തോളം പ്രാധാന്യം നൽകേണ്ടതില്ല എന്ന അഭിപ്രായം മുൻകാലങ്ങളിൽ തന്നെ നിലവിലുണ്ട്.
എങ്കിലും, ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവ് എന്ന നിലയിൽ ഞാൻ നിങ്ങളെ പ്രത്യേകം ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു: മദ്ഹബിന്റെ നാല് ഇമാമുമാർ ഒരു കാര്യത്തിൽ ഏകാഭിപ്രായത്തിൽ എത്തിയാൽ, അത് നമുക്ക് അത്ര പെട്ടെന്ന് തള്ളിക്കളയാൻ സാധിക്കുന്ന ഒന്നല്ല. അതിനാൽ, ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുമ്പോൾ സാധിക്കുന്നിടത്തോളം മദ്ഹബിലെ ഇമാമുമാരുടെ ഇജ്മാഇനെ കൂടി പരിഗണിച്ചുകൊണ്ട് മുന്നോട്ട് പോകുന്നതാണ് ഏറ്റവും ഉചിതമായ രീതി.
നമ്മുടെ ഈ പഠനത്തിൽ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ചില പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിലും നിർബന്ധിതാവസ്ഥകളിലും ഇസ്ലാമിക നിയമങ്ങളിൽ വരുന്ന പ്രായോഗിക മാറ്റങ്ങൾ ഒരിക്കലും ഇജ്മാഹിന് എതിരല്ല.
· ഇജ്മാഹിന്റെ പ്രായോഗികത: സ്വത്ത് വീതം വെക്കുമ്പോൾ സ്ത്രീക്ക് പുരുഷൻറെ പകുതി മാത്രം ലഭിക്കുക എന്നത് മുൻകാലങ്ങളിൽ ഇജ്മാഹായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒന്നാണ്. എന്നാൽ, ഇന്നത്തെ നിർബന്ധിത സാഹചര്യങ്ങൾ കാരണം ആ നിയമം ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിൽ നാം പ്രായോഗികമാക്കാതിരിക്കുന്നത് ഇജ്മാഹിന് വിരുദ്ധമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ പാടില്ല.
· സാമൂഹിക മാറ്റങ്ങൾ: പഴയകാലത്തെ ആ ഇജ്മാഹ് അങ്ങനെ തന്നെയാണെന്ന് നാം അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ, ഇന്നത്തെ നമ്മുടെ സാമൂഹിക സാഹചര്യവും ധാർമിക ബോധവും ഏറെ മാറിയിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ നിലവിൽ അത് അതേപടി നടപ്പിലാക്കാൻ സാധിക്കാത്തതുകൊണ്ട്, ആ ഇജ്മാഹിന്റെ പ്രായോഗിക വശം മാത്രമാണ് നാം തൽക്കാലം ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് എന്ന് മനസ്സിലാക്കുക.
· പ്രവാചകചര്യയുടെ സദുദ്ദേശം: പ്രവാചകചര്യയെയും ഇജ്മാഹിനെയും ഏറ്റവും നല്ല അർത്ഥത്തിൽ മനസ്സിലാക്കുക എന്നതാണ് എൻ്റെ ലക്ഷ്യം. അത്തരമൊരു സദുദ്ദേശത്തോടെ ഈ വിഷയത്തെ സമീപിക്കുന്നത് പൂർണ്ണമായും അനുവദനീയമാണ്. സ്ത്രീകൾക്ക് കൃത്യമായി യാതൊരു അവകാശവും നൽകാതിരുന്ന ഒരു കാലഘട്ടത്തിൽ, അവർക്ക് അല്പമെങ്കിലും അവകാശങ്ങൾ ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ട ഒരു നിർബന്ധിതാവസ്ഥ സൃഷ്ടിക്കുക എന്നതായിരുന്നു പ്രവാചകൻ അന്ന് ചെയ്തിരുന്നത്.
· ആദ്യകാല നവോത്ഥാനത്തോടുള്ള ആദരവ്: ഇന്നത്തെ കാലത്തെ സാമൂഹിക സാഹചര്യവും ധാർമിക ബോധവും അന്നത്തേതിനേക്കാൾ വളരെ ഉയർന്നതാണ്. അതിനാൽ, പ്രവാചകൻ കൊണ്ടുവന്ന ആ മാറ്റത്തെ ഒരു ‘ആദ്യകാല നവോത്ഥാനമായി’ കണ്ട് ഞാൻ അതിനെ ആദരിക്കുകയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഒപ്പം തന്നെ, ഇന്നത്തെ കാലഘട്ടത്തിൻ്റെ പുതുകാല നവോത്ഥാനത്തോടൊപ്പം ഞാൻ നിലകൊള്ളുന്നു എന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഈ വിഷയത്തെ വളരെ കൃത്യവും വിശാലവുമായ ഈ അർത്ഥത്തിൽ വേണം നാം മനസ്സിലാക്കാൻ. കേവലം ഉപരിപ്ലവമായി കണ്ട് ഇതിനെ ഇജ്മാഹിന് എതിരാണെന്ന് നാം ഒരിക്കലും തെറ്റിദ്ധരിക്കാൻ പാടില്ല.
ഖുർആൻ, ഹദീസ് തുടങ്ങിയ പ്രമാണങ്ങൾക്ക് ഉള്ളതുപോലെ തന്നെ ഇജ്മാഇലും ചില പരിമിതികൾ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയും. ഇജ്മാഇൽ പരിഗണിക്കപ്പെടേണ്ട ഇമാമുമാർ തികച്ചും ഗവേഷണ യോഗ്യരായ പണ്ഡിതന്മാർ ആയിരിക്കണം. എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ അത്തരം ഗവേഷണ യോഗ്യരായ പണ്ഡിതന്മാർ ഇന്ന് ജീവിച്ചിരിപ്പില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ആയിരം വർഷങ്ങളിലധികമായി അത്തരം പണ്ഡിതന്മാർ ഇല്ലാത്തതിനാൽ, ഈ കാലയളവിൽ പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ ഉണ്ടായിട്ടുള്ള ഏകാഭിപ്രായങ്ങളൊന്നും ഇസ്ലാമിലെ പ്രമാണമായ ഇജ്മാഅ് ആയി നമുക്ക് പരിഗണിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ഇന്ന് ചില പണ്ഡിത സംഘടനകൾ ചില പ്രത്യേക വിഷയങ്ങളിൽ ഏകകണ്ഠമായി അഭിപ്രായം പറയാറുണ്ടെങ്കിലും, അവയൊന്നും തന്നെ ഇജ്മാഅ് ആയി നിങ്ങൾ തെറ്റിദ്ധരിക്കരുത്. ആ പണ്ഡിതന്മാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾക്ക് ഭിന്നമായി ഒരു പണ്ഡിതൻ മറ്റൊരു അഭിപ്രായം പറയുകയും, കൂടുതൽ പ്രാമാണിക ബലം ആ ഒരൊറ്റ പണ്ഡിതൻ പറഞ്ഞതിനാണ് എങ്കിൽ, പണ്ഡിതന്മാരുടെ കൂട്ടം പറഞ്ഞിട്ടുള്ള വാക്കുകൾക്ക് ഒരു വിലയും ഉണ്ടാവുകയില്ല എന്നതാണ് സത്യം. അതായത്, യഥാർത്ഥ ഇജ്മാഇന്റെ കാലം അവസാനിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നാണ് ഇതിൽ നിന്നും നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
ഇസ്ലാമിൽ ഇജ്മാഅ് രൂപപ്പെടുക എന്നത് വളരെ അപൂർവ്വമായി മാത്രം സംഭവിക്കുന്ന ഒരു കാര്യമാണ്. മിക്ക വിഷയങ്ങളിലും ഇജ്മാഅ് ഇല്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. ഇങ്ങനെ ഇജ്മാഅ് ഉണ്ടാവാതിരിക്കുന്നത് മുസ്ലിം സമുദായത്തെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വലിയൊരു അനുഗ്രഹമായി വേണം നാം കാണാൻ എന്ന് ഞാൻ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. സ്വഹാബത്തിന്റെ കാലത്തിന് ശേഷം ഇജ്മാഅ് ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട് എന്ന് പറയുക എന്നത് വളരെ പ്രയാസമുള്ള കാര്യമാണ്.
അൽ-ഇഹ്കാം ഫീ ഉസ്വൂലിൽ അഹ്കാം (كتاب الإحكام في اصول الأحكام) എന്ന എൻ്റെ ഗ്രന്ഥത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയ വരികൾ താഴെ പറയുന്നതാണ്:
أَنَّ الِاحْتِجَاجَ بِالْإِجْمَاعِ إِنَّمَا يُمْكِنُ بَعْدَ الِاطِّلَاعِ عَلَى قَوْلِ كُلِّ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْحَلِّ وَالْعَقْدِ ومَعْرِفَتِهِ فِي نَفْسِهِ. وذَلِكَ إِنَّمَا يُتَصَوَّرُ فِي حَقِّ الصَّحَابَةِ ; لِأَنَّ أَهْلَ الْحَلِّ وَالْعَقْدِ مِنْهُمْ كَانُوا مَعْرُوفِينَ مَشْهُورِينَ مَحْصُورِينَ لِقِلَّتِهِمْ وَانْحِصَارِهِمْ فِي قُطْرٍ وَاحِدٍ، بِخِلَافِ التَّابِعِينَ، وَمَنْ بَعْدَهُمْ لِكَثْرَتِهِمْ وَتَشَتُّتِهِمْ فِي الْبِلَادِ الْمُتَبَاعِدَةِ.
ഇതിലൂടെ ഉദ്ദേശിച്ച കാര്യം വളരെ ലളിതമായി താഴെ വിശദീകരിക്കാം:
മതപരമായ ഒരു കാര്യത്തിൽ ‘ഇജ്മാഅ്’ (പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഏകാഭിപ്രായം) ഒരു തെളിവായി സ്വീകരിക്കണമെങ്കിൽ, ആ കാലഘട്ടത്തിൽ ഗവേഷണ യോഗ്യതയുള്ള എല്ലാ പണ്ഡിതന്മാരുടെയും അഭിപ്രായം നാം കൃത്യമായി അറിഞ്ഞിരിക്കണം.
എന്തുകൊണ്ട് സ്വഹാബാക്കളുടെ ഇജ്മാഅ് മാത്രം?
ഈയൊരു കാര്യം പ്രായോഗികമായി നടക്കുന്നത് സ്വഹാബാക്കളുടെ (പ്രവാചക അനുചരന്മാരുടെ) കാലത്ത് മാത്രമാണ്. അതിന് ചില കാരണങ്ങളുണ്ട്:
· അവരിലെ പണ്ഡിതന്മാർ എല്ലാവർക്കും അറിയപ്പെടുന്നവരായിരുന്നു.
· അവരുടെ എണ്ണം കുറവായിരുന്നു.
· അവർ ഒരേ പ്രദേശത്ത് (മദീന പോലെയുള്ള ചുരുങ്ങിയ ഇടങ്ങളിൽ) താമസിക്കുന്നവരുമായിരുന്നു.
അതുകൊണ്ട് അവരുടെ എല്ലാവരുടെയും അഭിപ്രായം ചോദിച്ചറിഞ്ഞ് ഒരു തീരുമാനത്തിൽ എത്തുക എന്നത് എളുപ്പമുള്ള കാര്യമായിരുന്നു.
എന്തുകൊണ്ട് പിന്നീടുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ ഇത് പ്രയാസമാകുന്നു?
എന്നാൽ, അവർക്ക് ശേഷം വന്ന താബിഉകളുടെയും (രണ്ടാം തലമുറ) മദ്ഹബുകളുടെ ഇമാമുമാരുടെയും കാലഘട്ടത്തിൽ സ്ഥിതി മാറി:
· പണ്ഡിതന്മാരുടെ എണ്ണം വലിയ തോതിൽ വർദ്ധിച്ചു.
· അവർ ലോകത്തിൻ്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലായി (വിദൂര ദേശങ്ങളിൽ) ചിതറിക്കിടക്കുകയുമായിരുന്നു.
അതുകൊണ്ട്, ലോകത്തെമ്പാടുമുള്ള എല്ലാ പണ്ഡിതന്മാരുടെയും അഭിപ്രായം ചോദിച്ചറിഞ്ഞ് ഒരു കാര്യത്തിൽ ‘ഇജ്മാഅ്’ ഉണ്ട് എന്ന് ഉറപ്പിക്കുക എന്നത് പ്രായോഗികമായി വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണ്.
ഇതിൽ നിന്നുള്ള പ്രധാന പാഠം
ഇതിൽ നിന്നും ഞാൻ വ്യക്തമാക്കുന്നത്, യഥാർത്ഥത്തിൽ പൂർണ്ണമായും പരിഗണിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഇജ്മാഅ് എന്നത് സ്വഹാബത്തിൻ്റെ ഇജ്മാഅ് മാത്രമാണ് എന്നതാണ്.
പിന്നീടുള്ള കാലഘട്ടങ്ങളിൽ മുൻഗാമികളായ പലരും ഒരേ അഭിപ്രായം പറയുമ്പോൾ നാം അതിനെ പൊതുവെ ‘ഇജ്മാഅ്’ എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, അത് സ്വഹാബാക്കളുടെ കാലത്തേത് പോലെ അത്ര ശക്തമായ ഒന്നല്ല. അതിനാൽ, സ്വഹാബത്തിന് ശേഷമുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ ഇത്തരം ഇജ്മാഉകൾക്ക് എതിരെ ഒരാൾ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു അഭിപ്രായം പറഞ്ഞാൽ, അത് ഇജ്മാഇനെതിരെയുള്ള വലിയൊരു ലംഘനമായി (വാദം) കണക്കാക്കേണ്ടതില്ല എന്നാണ് നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
قال الماوردي رحمه الله: والقسم الرابع : أن يحدث الإجماع بعد الخلاف في عصرين مختلفين ، كاختلاف الصحابة في حكم على قولين فيجمع التابعون على أحدهما ، فالظاهر من مذهب الشافعي وما عليه جمهور أصحابه أن حكم الاختلاف ثابت ، وأن ما تعقبه من الإجماع غير منعقد (الحاوي الكبير في فقه مذهب الإمام الشافعي)
ഇതിന്റെ ലളിതമായ ആശയം പറയാം; ചില വിഷയങ്ങളിൽ സ്വഹാബിമാർക്കിടയിൽ (പ്രവാചകൻ്റെ അനുയായികൾ) രണ്ട് വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടാവാം. എന്നാൽ അവർക്ക് ശേഷം വന്ന തലമുറ (താബിഉകൾ) അതിലെ ഒരു അഭിപ്രായത്തോട് മാത്രം യോജിച്ചുകൊണ്ട് ‘ഇജ്മാഅ്’ (ഏകാഭിപ്രായം) ഉണ്ടാക്കി എന്ന് കരുതുക. അപ്പോൾ ആ വിഷയത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അഭിപ്രായം ഇല്ലാതാകുമോ? ഇല്ല. ശാഫിഈ മദ്ഹബ് പ്രകാരവും ഭൂരിപക്ഷ പണ്ഡിതരുടെ അഭിപ്രായപ്രകാരവും, സ്വഹാബത്തിന്റെ കാലത്തുണ്ടായ ആ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം എക്കാലത്തും നിലനിൽക്കും. പിൻഗാമികൾ അതിലൊരു അഭിപ്രായത്തെ മാത്രം പിടിച്ച് ഇജ്മാഅ് ഉണ്ടാക്കിയാലും അതിന് സാധുതയില്ല.
ഈ വിഷയം പ്രമുഖ പണ്ഡിതനായ ഇമാം നവവി (റ) തന്റെ ‘ശറഹ് മുസ്ലിം’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലും വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. പ്രവാചകൻ്റെ സ്വഹാബിമാർക്കിടയിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, അത് മതത്തിൽ ജനങ്ങൾക്ക് വിശാലത കൊണ്ടുവരുന്നതിന് വേണ്ടി അല്ലാഹു നിശ്ചയിച്ചതാണ്. ആ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങൾ എക്കാലത്തും അങ്ങനെ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നതാണ്. വരും തലമുറകൾക്ക് അതിൽ തങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളതും അനുയോജ്യമായതും പിന്തുടരാനുള്ള പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ട്. ഇതിന് വ്യക്തമായ ഒരു ഉദാഹരണമാണ് മുത്അ വിവാഹം.
ഇനി ഞാൻ സൂഫികളും ഇജ്മാഉം തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വിശദീകരിക്കാം. സൂഫികൾ പൊതുവെ ഇജ്മാഉകൾക്ക് എതിരെ സംസാരിക്കുന്നവരല്ല. എന്നാൽ ‘ഇജ്മാഅ്’ എന്നതുകൊണ്ട് അവർ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പരിഗണന നൽകുന്നതും പ്രാധാന്യം കൽപ്പിക്കുന്നതും സ്വഹാബത്തിന്റെ ഇജ്മാഇന് മാത്രമാണ്.
അതിന് ശേഷം കടന്നുവന്നിട്ടുള്ള മദ്ഹബിന്റെ ഇമാമുമാരുടെ ഇജ്മാഅ് അത്രത്തോളം കർശനമായി പിന്തുടരേണ്ട ആവശ്യം ആത്മീയ ജ്ഞാനികളായ സൂഫികൾക്കില്ല. അതിനൊരു കാരണമുണ്ട്; തങ്ങളുടെ ആത്മീയമായ ജ്ഞാനം കൊണ്ട്, മതവിഷയങ്ങളിൽ സ്വന്തമായി ഗവേഷണം ചെയ്യാൻ യോഗ്യതയുള്ള പണ്ഡിതന്മാരുടെ (മുജ്തഹിദുകളുടെ) സ്ഥാനത്ത് എത്തിയവർ തന്നെയാണ് ഈ ജ്ഞാനസൂഫികൾ.
എങ്കിലും, തങ്ങളുടെ സ്വന്തം കണ്ടെത്തലുകളും വാദങ്ങളും മദ്ഹബിന്റെ ഇമാമുമാരുടെ വാദങ്ങളുമായി ഒന്നായി വരുമ്പോൾ, ആ ഇമാമുമാരുടെ വാക്കുകൾ തന്നെ ഉദ്ധരിച്ച് പോവുക എന്ന മനോഹരമായ രീതിയും സൂഫികളിൽ നാം കണ്ടുവരാറുണ്ട്.
ഇസ്ലാമിക ശരീഅത്തിന്റെ നിയമ നിർമ്മാണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന സ്രോതസ്സുകളിൽ ഒന്നാണ് ഖിയാസ്. ഇത് ഇസ്ലാമിലെ നാലാമത്തെ പ്രമാണമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഖുർആൻ, സുന്നത്ത് (പ്രവാചകചര്യകൾ), ഇജ്മാഅ് (പണ്ഡിതന്മാരുടെ ഐക്യകണ്ഠേനയുള്ള അഭിപ്രായം) എന്നീ മൂന്നു പ്രമാണങ്ങൾക്ക് ശേഷം നാലാം പ്രമാണമായാണ് ഖിയാസ് വരുന്നത്.
ഖിയാസ് എന്ന അറബി പദത്തിന്റെ അർത്ഥം “അനുമാനം” അല്ലെങ്കിൽ “തുലനാത്മക ന്യായവാദം” എന്നാണ്. ഇസ്ലാമിക നിയമത്തിൽ പുതിയ സാഹചര്യങ്ങളോ പ്രശ്നങ്ങളോ ഉയർന്നുവരുമ്പോൾ, ഖുർആനിലോ സുന്നത്തിലോ നേരിട്ട് പരാമർശിക്കാത്ത വിഷയങ്ങളിൽ തീരുമാനമെടുക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു രീതിശാസ്ത്രമാണിത്. വളരെ ലളിതമായി പറഞ്ഞാൽ, ഖുർആനിലോ സുന്നത്തിലോ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞിട്ടുള്ള ഒരു നിയമത്തെ, അതിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണമോ യുക്തിയോ (ഇല്ലത്ത്) അടിസ്ഥാനമാക്കി സമാനമായ മറ്റൊരു സാഹചര്യത്തിലേക്ക് വ്യാപിപ്പിക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണ് ഖിയാസ്. ഈ രീതി ഉപയോഗിച്ച്, പുതിയ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ഇസ്ലാമിക നിയമത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂടിനുള്ളിൽ നിന്ന് നമുക്ക് പരിഹാരം കണ്ടെത്താൻ സാധിക്കും.
ഖിയാസിന്റെ പ്രയോഗത്തിന് നാല് പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. എന്റെ ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ അവ ഓരോന്നും നമുക്ക് താഴെ വിശദമായി പരിശോധിക്കാം:
1. അസ്ൽ (മൂലവിഷയം): ഖുർആനോ സുന്നത്തോ അടിസ്ഥാനമാക്കി നിയമം വ്യക്തമായി നിലനിൽക്കുന്ന യഥാർത്ഥ വിഷയം. ഉദാഹരണമായി, ‘ഖംറ്’ എന്ന മദ്യം തന്നെ എടുക്കാം. ഈ മദ്യം ഹറാമാണെന്ന് (നിഷിദ്ധമാണെന്ന്) ഖുർആനിൽ വ്യക്തമായി പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ്.
2. ഫർഅ് (പുതിയ വിഷയം): പുതുതായി ഉയർന്നുവന്ന, നിയമം വ്യക്തമല്ലാത്ത വിഷയം. ഉദാഹരണമായി ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിലെ വ്യത്യസ്ത ലഹരിവസ്തുക്കൾ. ഈ ലഹരി വസ്തുക്കളെപ്പറ്റി ഖുർആനിലോ ഹദീസിലോ വ്യക്തമായ നിരോധനകൾ വന്നിട്ടില്ലെന്നത് നിങ്ങൾക്ക് അറിയാമല്ലോ. പ്രവാചകൻ പഠിപ്പിച്ച മദ്യത്തിന്റെ അതേ കർമ്മശാസ്ത്ര വിധി തന്നെയാണ് പുതുതായി വരുന്ന ലഹരിവസ്തുക്കൾക്കുമുള്ളത് എന്നാണ് നാം ഇവിടെ സമർത്ഥിക്കാൻ പോകുന്നത്. അതിനായി ‘ഖംറ്’ എന്ന മദ്യവും പുതിയകാലത്ത് കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ട ലഹരിവസ്തുക്കളെയും സമാനമാക്കുന്ന കാരണം നാം കണ്ടെത്തേണ്ടതുണ്ട്. രണ്ടിനെയും സമാനമാക്കുന്നത് അതിലെ ‘ലഹരി’ എന്ന കാരണമാണ്. അതാണ് അടുത്തതായി നാം മനസ്സിലാക്കാൻ പോകുന്നത്.
3. ഇല്ലത്ത് (കാരണം): മൂലവിഷയത്തിന്റെ (‘ഖംറ്’ എന്ന മദ്യത്തിൻറെ) നിയമത്തിന് അടിസ്ഥാനമായ കാരണം പുതിയ വസ്തുവിലും (പുതുതായി കണ്ടു പിടിക്കപ്പെട്ട ലഹരിവസ്തുക്കൾ) ഉണ്ട്. മദ്യവും പുതുതായി കണ്ടു പിടിക്കപ്പെട്ട ലഹരിവസ്തുക്കളും സമാനമാകുന്നത് അവ രണ്ടിലുമുള്ള ലഹരി എന്ന കാരണത്താലാണെന്ന് നമുക്കിപ്പോൾ ബോധ്യമായി. ഇങ്ങനെ ബോധ്യപ്പെടുന്ന സന്ദർഭത്തിൽ നാം ഒരു വിധിയിലേക്കാണ് എത്തുന്നത്. അതാണ് അടുത്തതായി ഞാൻ വിശദീകരിക്കുന്നത്.
4. ഹുകും (നിയമം): മൂലവിഷയത്തിന്റെ (‘ഖംറ്’ എന്ന മദ്യത്തിൻറെ) നിയമം, പുതിയ വിഷയത്തിലേക്കും (പുതുതായി കണ്ടു പിടിക്കപ്പെട്ട ലഹരി വസ്തുക്കൾ) വ്യാപിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ മദ്യം നിഷിദ്ധമായതുപോലെ തന്നെ, പുതുതായി കണ്ടു പിടിക്കപ്പെട്ട ലഹരി വസ്തുക്കളും നിഷിദ്ധം (ഹറാം) തന്നെയാണ്.
ഇസ്ലാമിക നിയമനിർമ്മാണത്തിൽ ‘ഖിയാസ്’ എന്നതിന് അതിന്റേതായ പ്രാധാന്യമുണ്ടെങ്കിലും, ചില വിമർശനങ്ങളും പരിമിതികളും നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്. താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങളിലൂടെ നമുക്കത് ലളിതമായി പരിശോധിക്കാം.
അടിസ്ഥാന പ്രമാണങ്ങളുമായുള്ള വ്യത്യാസം
ഖിയാസ് പൂർണ്ണമായും അനുമാനത്തെയാണ് (inference/analogy) ആശ്രയിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ വ്യത്യസ്ത അഭിപ്രായങ്ങൾക്കും വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾക്കും ഇത് കാരണമാകാറുണ്ട്. ഇസ്ലാമിലെ പ്രധാന പ്രമാണങ്ങളായ ഖുർആൻ, ഹദീസ്, ഇജ്മാഅ് എന്നിവയ്ക്ക് നൽകുന്ന അതേ സുപ്രധാന സ്ഥാനം പണ്ഡിതന്മാർ ഖിയാസിന് നൽകുന്നില്ല.
പ്രായോഗികമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ
ഒരു പുതിയ വിഷയത്തിൽ ഖിയാസ് ഉപയോഗിക്കണമെങ്കിൽ, അടിസ്ഥാന വിഷയവും പുതിയ വിഷയവും തമ്മിൽ വ്യക്തമായ ഒരു കാരണം അഥവാ ‘ഇല്ലത്ത്’ ഉണ്ടായിരിക്കണം. എന്നാൽ എല്ലാ സാഹചര്യങ്ങളിലും ഇത്തരം ഒരു സാമ്യത കണ്ടെത്തുക സാധ്യമല്ല. ഇതും പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ വലിയ അഭിപ്രായ വ്യത്യാസങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കാറുണ്ട്.
അമിതമായ ഉപയോഗത്തിന്റെ അപകടങ്ങൾ
ഖിയാസ് അമിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇസ്ലാമിക നിയമ വ്യവസ്ഥയായ ‘ശരീഅത്ത്’-ന്റെ യഥാർത്ഥ സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്നുള്ള വ്യതിചലനത്തിന് കാരണമായേക്കാം. ഖുർആൻ, സുന്നത്ത് (ഹദീസ്), ഇജ്മാഅ് എന്നിവയാണ് അടിസ്ഥാന സ്രോതസ്സുകൾ. ഖിയാസിലൂടെയുള്ള കണ്ടെത്തലുകൾ വർദ്ധിക്കുമ്പോൾ, അത് ചിലപ്പോൾ ഖുർആനിനും ഹദീസിനും ഇജ്മാഇനും എതിരായേക്കാവുന്ന അഭിപ്രായങ്ങളിലേക്ക് നമ്മെ എത്തിക്കും എന്നൊരു ആശങ്കയുണ്ട്. അതിനാൽ ഇസ്ലാമിക പ്രമാണങ്ങളിൽ നാലാം സ്ഥാനം മാത്രമാണ് ഖിയാസിനുള്ളത്.
വിവിധ മദ്ഹബുകളുടെ സമീപനം
വിവിധ ഇസ്ലാമിക കർമ്മശാസ്ത്ര സരണികൾ അഥവാ ‘മദ്ഹബുകൾ’ ഖിയാസിനെ വ്യത്യസ്ത രീതിയിലാണ് സമീപിക്കുന്നത്:
· ഹനഫി, മാലികി, ശാഫിഈ മദ്ഹബുകൾ: ഇവർ ഖിയാസിനെ വളരെ വ്യാപകമായി അംഗീകരിക്കുകയും കർമ്മശാസ്ത്രത്തിൽ പ്രായോഗികമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
· ഹംബലി മദ്ഹബ്: വളരെ കർശനമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്ക് വിധേയമായി മാത്രമേ ഇവർ ഖിയാസ് ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ.
· ളാഹിരി മദ്ഹബ്: പ്രധാന നാല് മദ്ഹബുകളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, ളാഹിരി മദ്ഹബുകാർ ഖിയാസിന്റെ ഉപയോഗത്തെ പൂർണ്ണമായും എതിർക്കുന്നു. ഖിയാസ് പലപ്പോഴും വ്യക്തിപരമായ അഭിപ്രായങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുമെന്നാണ് അവരുടെ വാദം.
വിശ്വാസികളുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം
ഇതിൽ നിന്ന് നമുക്ക് ബോധ്യമാകുന്ന ഒരു വലിയ യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്: ആദ്യത്തെ മൂന്ന് പ്രമാണങ്ങൾക്ക് നൽകുന്ന പ്രാധാന്യം പണ്ഡിതലോകം ഖിയാസിന് നൽകിയിട്ടില്ല. അതിനാൽ തന്നെ, ഖിയാസിലൂടെ കണ്ടെത്തിയ ഒരു നിയമത്തെ നിരാകരിക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം വിശ്വാസികൾക്കുണ്ട്.
ഖുർആനിലും ഹദീസിലും വ്യക്തമായി പറഞ്ഞിട്ടുള്ള വിധികൾക്കപ്പുറം, ഓരോ പുതിയ കാര്യത്തിനും നിർബന്ധമായും ഒരു വിധി കണ്ടെത്തണമെന്ന് വാശിപിടിക്കേണ്ടതില്ല. എന്നാൽ, വിധി നിർബന്ധമാണ് എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നവർക്ക് ഖിയാസിനെ സ്വീകരിക്കാവുന്നതാണ്. അല്ലാത്തവർക്ക് ളാഹിരി മദ്ഹബിനെ പിന്തുടർന്ന് ഖിയാസിനെ മാറ്റിനിർത്താവുന്നതുമാണ്.
ഉപസംഹാരം
ചുരുക്കത്തിൽ, ഇസ്ലാമിക നിയമനിർമ്മാണത്തിൽ ഖിയാസ് ഒരു പരിധിവരെ അനിവാര്യമായ ഒരു ഉപകരണമാണ്. പുതിയ കാലത്തെ വെല്ലുവിളികളെ ശരീഅത്തിന്റെ ചട്ടക്കൂടിനുള്ളിൽ നിന്ന് നേരിടാൻ ഇത് പണ്ഡിതന്മാരെ പ്രാപ്തരാക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ഇതിന്റെ പ്രയോഗം വളരെ ശ്രദ്ധാപൂർവ്വവും, ആഴമേറിയ അറിവോടും, കൃത്യമായ യുക്തിചിന്തയോടും കൂടി ആയിരിക്കണം. അല്ലാത്തപക്ഷം അത് മതപരമായ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾക്കും കാരണമായേക്കാം എന്ന് നാം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്.
· ഖിയാസിനോടുള്ള സമീപനം: ഇസ്ലാമിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട മറ്റു മൂന്ന് പ്രമാണങ്ങളെപ്പോലെ, ഖിയാസ് എന്ന പ്രമാണത്തെ സൂഫികൾ എപ്പോഴും പൂർണ്ണമായും സ്വീകരിക്കാറില്ല.
· ജീവിതം ബുദ്ധിമുട്ടാക്കാതിരിക്കുക: അല്ലാഹുവും പ്രവാചകനും കൃത്യമായി നിയമങ്ങൾ പറയാത്ത വിഷയങ്ങളിൽ, സ്വന്തമായി വിധികൾ കണ്ടെത്തി മനുഷ്യരുടെ ജീവിതം ബുദ്ധിമുട്ടിലാക്കുന്നതിൽ ഒരു അർത്ഥവുമില്ല എന്നാണ് സൂഫികൾ വിശ്വസിക്കുന്നത്.
· മനുഷ്യനന്മയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകുക: എന്നാൽ, മനുഷ്യർക്ക് ഏറ്റവും ഉപകാരപ്പെടുന്നതും അവർക്ക് ഗുണകരമാകുന്നതുമായ രൂപത്തിൽ മാത്രം ഖിയാസ് ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതി സൂഫികൾക്കിടയിൽ നമുക്ക് കാണാൻ സാധിക്കും.
ചുരുക്കത്തിൽ, നിയമങ്ങളുടെ കാർക്കശ്യത്തേക്കാൾ മനുഷ്യൻ്റെ സമാധാനത്തിനും എളുപ്പത്തിനുമാണ് സൂഫികൾ എപ്പോഴും മുൻഗണന നൽകുന്നത് എന്നാണ് ഞാൻ ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്. താത്വികമായ നിയമങ്ങളേക്കാൾ മനുഷ്യസ്നേഹത്തിനാണ് അവർ വിലകൽപ്പിക്കുന്നത്.
അല്ലാഹു
അറബി ഭാഷയിൽ ഏകദൈവത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന മഹത്തായ ഒരു നാമമാണ് ٱللَّهُ (അല്ലാഹു). ഭാഷാപരമായി ഈ വാക്കിന് വലിയ പ്രത്യേകതകളുണ്ട്. ഇതിന് പുല്ലിംഗമോ, സ്ത്രീലിംഗമോ, ദ്വിവചനമോ, ബഹുവചനമോ ഇല്ല. അതായത്, തികച്ചും ‘ഏകനായ ദൈവം’ എന്ന് മാത്രമാണ് ഈ വാക്ക് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. അറബി ഭാഷയിൽ മാത്രമേ ഈ നാമം അതിന്റെ പൂർണ്ണമായ അർത്ഥത്തിൽ എഴുതാനും വായിക്കാനും സാധിക്കുകയുള്ളൂ. ലോകത്തെ മറ്റൊരു ഭാഷയിലും ഇതിന്റെ അർത്ഥവ്യാപ്തി ഉൾക്കൊള്ളുന്ന മറ്റൊരു വാക്ക് കണ്ടെത്തുക അസാധ്യമാണ്.
ഇസ്ലാം മത വിശ്വാസികൾ മാത്രമല്ല, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള നാനാമതസ്ഥരായ അറബികളും ദൈവത്തെ വിളിക്കാൻ ഈ വാക്ക് തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നത്.
ആരാണ് അല്ലാഹു?
പ്രപഞ്ചത്തിലെ സർവ്വ ചരാചരങ്ങളെയും സൃഷ്ടിക്കുകയും പരിപാലിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പരമമായ ശക്തിസ്രോതസ്സാണ് അല്ലാഹു. ഹൈന്ദവ ദർശനങ്ങളിൽ പറയുന്ന ‘ബ്രഹ്മം’ എന്ന ആശയവും മുസ്ലീങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുന്ന ‘അല്ലാഹു’ എന്ന ആശയവും അടിസ്ഥാനപരമായി ഒന്നുതന്നെയാണ്. ബ്രഹ്മവും അല്ലാഹുവും രണ്ടല്ല; ലോകത്തെ സൃഷ്ടിച്ചു പരിപാലിക്കുന്ന ഒരേയൊരു ദൈവമാണത്.
ആ ശക്തിക്ക് സ്ത്രീയെന്നോ പുരുഷനെന്നോ ഉള്ള വ്യത്യാസങ്ങളില്ല. ആ ശക്തിയെ ആരും സൃഷ്ടിച്ചതല്ല, മറിച്ച് സ്വയം നിലനിൽക്കുന്നതാണ്. നഗ്നനേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് കാണാൻ കഴിയാത്ത അമീബകൾ പോലുള്ള സൂക്ഷ്മജീവികൾ മുതൽ കരയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ജീവിയായ നീലത്തിമിംഗലത്തെ വരെ സൃഷ്ടിച്ചു പരിപാലിക്കുന്നത് ഈ ശക്തിസ്വരൂപമാണ്. ഇങ്ങനെ അനന്തമായ ഒട്ടേറെ വിശേഷണങ്ങൾ ആ സ്രഷ്ടാവിനുണ്ട്.
വിശുദ്ധ ഖുർആനിൽ ദൈവത്തെക്കുറിച്ച് പറയുന്ന ചില ഭാഗങ്ങൾ നോക്കാം:
“അവനാകുന്നു നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവും, എല്ലാ വസ്തുക്കളുടെയും സൃഷ്ടികർത്താവുമായ അല്ലാഹു; അവനല്ലാതെ യാതൊരു ദൈവവുമില്ല എന്നിരിക്കെ നിങ്ങൾ എങ്ങനെയാണ് (സന്മാർഗത്തിൽ നിന്ന്) തെറ്റിക്കപ്പെടുന്നത്?” (വിശുദ്ധ ഖുർആൻ 40:62)
“ആകാശങ്ങളെയും ഭൂമിയെയും സൃഷ്ടിക്കുകയും, സൂര്യനെയും ചന്ദ്രനെയും കീഴ്പെടുത്തി വെക്കുകയും ചെയ്തവൻ ആര് എന്ന് നീ അവരോട് ചോദിച്ചാൽ അവർ പറയും അല്ലാഹു (ആണെന്ന്).” (വിശുദ്ധ ഖുർആൻ 29:61)
ഈ വിശേഷണങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സ്രഷ്ടാവായ അല്ലാഹുവിന് നിരവധി പേരുകൾ ഖുർആൻ പരിചയപ്പെടുത്തുന്നുണ്ട്.
പുതിയ കാലത്തെ അന്വേഷണം
എന്നാൽ, എന്റെ ഈ പുസ്തകത്തിൽ ഞാൻ പ്രധാനമായും ചർച്ച ചെയ്യാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് മറ്റൊരു കാര്യമാണ്. ആധുനിക കാലത്തെ വ്യാജമായ അവകാശവാദങ്ങളെ മാറ്റിനിർത്തി, തികച്ചും ജനാധിപത്യപരമായും യുക്തിസഹമായും അല്ലാഹുവിനെ എങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കാം എന്നതാണ് നാം ഇവിടെ പരിശോധിക്കുന്നത്.
അതിനായി നമുക്ക് ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമായ ഒരു ചോദ്യത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ തുടങ്ങാം:
അല്ലാഹു എന്ന പ്രപഞ്ച സ്രഷ്ടാവ് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണ്ടോ?
തുടർന്നുള്ള ഭാഗങ്ങളിൽ നമുക്ക് ഇതിനുള്ള വ്യക്തമായ തെളിവുകൾ പരിശോധിക്കാം.
പ്രിയ വായനക്കാരെ, നാം ചർച്ച ചെയ്യാൻ പോകുന്ന ഒരു പ്രധാന വിഷയം പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ചാണ്. കാലത്തിൻ്റെ തുടക്കം മുതൽ മനുഷ്യൻ്റെ ചിന്തകളെ കുഴക്കുന്ന ഒരു വലിയ രഹസ്യമാണ് പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ അസ്തിത്വം. പുരാതന ഗ്രീക്കുകാർ മുതൽ ഇന്നത്തെ ആധുനിക പ്രപഞ്ച ശാസ്ത്രജ്ഞർ വരെ ഇതിൻ്റെ തുടക്കവും സ്വഭാവവും മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.
ഏകദേശം 13.8 ബില്യൺ വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ഒരു ചെറിയ ബിന്ദുവിൽ (Singularity) നിന്നാണ് പ്രപഞ്ചം ആരംഭിച്ചതെന്നും, പിന്നീട് അത് വികസിച്ച് ഇന്ന് നാം കാണുന്ന ഈ സങ്കീർണ്ണമായ ലോകമായി മാറിയെന്നുമാണ് ‘മഹാവിസ്ഫോടന സിദ്ധാന്തം’ (Big Bang Theory) നമ്മോട് പറയുന്നത്. ഈ പ്രപഞ്ച വികാസമാണ് ഗാലക്സികൾ, നക്ഷത്രങ്ങൾ, ഗ്രഹങ്ങൾ, ജീവജാലങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഉണ്ടാകാൻ കാരണമായത്.
ചെറിയ ഉപ ആറ്റോമിക് കണികകൾ മുതൽ വലിയ ഗ്രഹങ്ങളുടെ ചലനങ്ങൾ വരെ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് കൃത്യമായ ഭൗതികശാസ്ത്ര നിയമങ്ങളാണ്. ഗുരുത്വാകർഷണം, വൈദ്യുതകാന്തികത തുടങ്ങിയ ശക്തികളാണ് ദ്രവ്യത്തിൻ്റെയും ഊർജ്ജത്തിൻ്റെയും സ്വഭാവം നിർണ്ണയിക്കുകയും ഈ പ്രപഞ്ചത്തെ നിലനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നത്. എന്നിരുന്നാലും, നൂറ്റാണ്ടുകൾ നീണ്ട ശാസ്ത്ര പുരോഗതി ഉണ്ടായിട്ടും പല കാര്യങ്ങളും നമുക്കിന്നും അജ്ഞാതമാണ്. പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ ഭൂരിഭാഗവും നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന ഇരുണ്ട ദ്രവ്യവും (Dark Matter) ഇരുണ്ട ഊർജവും (Dark Energy) ഇപ്പോഴും നമുക്ക് പിടികിട്ടാത്ത നിഗൂഢതകളാണ്. ഇതൊക്കെ കാണുമ്പോൾ ശാസ്ത്രവും, തത്ത്വചിന്തയും, ആത്മീയതയും എവിടെയോ ഒന്നായി ചേരുന്നതായി നമുക്ക് തോന്നും.
ഇവിടെ ഞാൻ നിങ്ങളോട് ഒരു ചോദ്യം ചോദിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുകയാണ്: നമ്മൾ ഈ കാണുന്ന പ്രപഞ്ചം ഒരു സുപ്രഭാതത്തിൽ യാതൊരു ബാഹ്യശക്തിയുടെയും (Creator) ഇടപെടൽ കൂടാതെ തനിയെ ഉണ്ടായതാണ് എന്ന് നമുക്ക് എങ്ങനെ പറയാൻ കഴിയും?
പ്രപഞ്ചം അനന്തമാണ്, അതിനാൽ അതിനൊരു സ്രഷ്ടാവ് ആവശ്യമില്ല എന്ന് ചിലർ വാദിച്ചേക്കാം. എന്നാൽ അങ്ങനെ വാദിച്ചാൽ നാം ‘അനന്തമായ റിഗ്രഷൻ’ (Infinite Regression) എന്ന വലിയൊരു തത്ത്വശാസ്ത്ര പ്രശ്നത്തിൽ ചെന്ന് പെടും. അത് എന്താണെന്ന് എൻ്റെ വായനക്കാർക്ക് കൃത്യമായി മനസ്സിലാകാൻ വേണ്ടി ഞാൻ വളരെ ലളിതമായ ഒരു ഉദാഹരണം പറയാം.
എന്താണ് അനന്തമായ റിഗ്രഷൻ (Infinite Regression)?
ഞാൻ ഒരു വീട് നിർമ്മിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു എന്ന് കരുതുക. ആ വീട് നിർമ്മിക്കാൻ ആവശ്യമായ ഇഷ്ടികകൾ ഞാൻ അറ്റമില്ലാതെ (അനന്തമായി) ഒന്നിന് പിറകെ ഒന്നായി ഒരു നീളൻ വരിയിൽ അടുക്കിവെച്ചു. അതിനുശേഷം ഞാൻ എൻ്റെ ജോലിക്കാരോട് ആ ഇഷ്ടികകൾ ഉപയോഗിച്ച് പണി തുടങ്ങാൻ പറഞ്ഞു. കൂട്ടത്തിൽ ഞാൻ ഒരു നിബന്ധനയും വെച്ചു:
“നിങ്ങൾക്ക് ഈ ഇഷ്ടികകളുടെ നീളൻ വരിയിൽ നിന്ന് ഏത് ഇഷ്ടിക എടുത്തും പണി തുടങ്ങാം, പക്ഷെ ഒരു കാര്യമുണ്ട്; നിങ്ങൾ എടുക്കുന്ന ഇഷ്ടികയ്ക്ക് പിറകിൽ മറ്റൊരു ഇഷ്ടിക ഉണ്ടാകാൻ പാടില്ല. അതായത് വരിയുടെ ഏറ്റവും അവസാനത്തെ ഇഷ്ടികയിൽ നിന്നേ തുടങ്ങാവൂ.”
ഇതുകേട്ടാൽ ജോലിക്കാർക്ക് അവരുടെ വീട് പണി തുടങ്ങാൻ സാധിക്കുമോ? തീർച്ചയായും ഇല്ല! കാരണം, ഇഷ്ടികകളുടെ ആ വരി അനന്തമാണ് (അതിനൊരറ്റമില്ല). അവർ ഏത് ഇഷ്ടിക എടുത്താലും അതിനു പിറകിൽ ഉറപ്പായും മറ്റൊരു ഇഷ്ടിക ഉണ്ടാകും. അതുകൊണ്ട് അവർക്ക് ഒരിക്കലും പണി തുടങ്ങാനേ കഴിയില്ല.
ഇതിനെയാണ് നാം ‘അനന്തമായ റിഗ്രഷൻ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഒരു കാര്യത്തിന് കാരണമായി മറ്റൊരു കാര്യം, അതിനു കാരണമായി വേറൊന്ന്… അങ്ങനെ അനന്തമായി പുറകോട്ട് പോയാൽ ഒന്നിനും ഒരു തുടക്കം ഉണ്ടാകില്ല.
പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ കാര്യത്തിലും ഇത് തന്നെയാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. ബാഹ്യമായ ഒരു ശക്തിയുടെ ഇടപെടൽ ഇല്ലാതെ, പ്രപഞ്ചത്തിന് തുടക്കമില്ലെന്നും അത് അനന്തമായി മുൻപും ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും പറഞ്ഞാൽ, നമ്മൾ ഇന്ന് ജീവിക്കുന്ന ഈ നിമിഷത്തിലേക്ക് പ്രപഞ്ചം ഒരിക്കലും എത്തിച്ചേരില്ലായിരുന്നു. ഒരു തുടക്കമില്ലാതെ ഒന്നും സംഭവിക്കില്ല.
ഇവിടെയാണ് പ്രപഞ്ചത്തിന് വ്യക്തമായ ഒരു തുടക്കമുണ്ടെന്നും, അത് ആരംഭിക്കാൻ ഒരു അസ്തിത്വത്തിൻ്റെ അഥവാ ദൈവത്തിൻ്റെ ഇടപെടൽ അനിവാര്യമാണെന്നും നാം തിരിച്ചറിയുന്നത്. തുടർന്നുള്ള അധ്യായങ്ങളിൽ ഈ വിഷയത്തിലേക്ക് നമുക്ക് കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ ഇറങ്ങിച്ചെല്ലാം.
പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ തുടക്കവും അല്ലാഹുവും: ഒരു ലളിതവിശകലനം
നാം ജീവിക്കുന്ന ഈ പ്രപഞ്ചത്തെ ഓരോ ദിവസങ്ങളായി സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ. ഈ ദിവസങ്ങൾ അനന്തമായി പുറകോട്ട് പോകുന്നുവെന്ന് കരുതുക. എന്നാൽ യുക്തിപരമായി ചിന്തിച്ചാൽ, അനന്തമായ ഒരു കാലയളവ് പിന്നിട്ടുകൊണ്ട് ഇന്നത്തെ ഈ ദിവസം നമുക്ക് മുന്നിലെത്തുക എന്നത് അസാധ്യമാണ്. കാരണം, അനന്തതയ്ക്ക് ഒരിക്കലും ഒരു അന്ത്യമില്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, പ്രപഞ്ചത്തിന് ഒരു തുടക്കം ഉണ്ടായിരിക്കണം എന്നത് അനിവാര്യമാണ്. ആധുനിക ശാസ്ത്രം ഇതിനെ മഹാവിസ്ഫോടനം (Big Bang) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
ഇവിടെയാണ് പ്രസക്തമായ ഒരു ചോദ്യം ഉയരുന്നത്: “ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന് തുടക്കം വേണം എന്ന് സമ്മതിച്ചു, എന്നാൽ ഇതിൽ എവിടെയാണ് ദൈവത്തിൻ്റെ (അല്ലാഹു) സ്ഥാനം?”
ഇതൊന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ ഐസക് ന്യൂട്ടൻ്റെ ആദ്യ ചലനനിയമം (Law of Inertia) നമുക്ക് സഹായകമാകും.
1. ന്യൂട്ടൻ്റെ ഒന്നാം ചലന നിയമം
ഒരു വസ്തു തനിയെ ചലിക്കുകയില്ല. അതിൽ പുറത്തുനിന്നൊരു ബലം (External Force) പ്രയോഗിക്കാത്തടത്തോളം കാലം, അത് ഒരേ അവസ്ഥയിൽ തന്നെ തുടരും. ഉദാഹരണത്തിന്, മേശപ്പുറത്തിരിക്കുന്ന ഒരു പേന, പുറത്തുനിന്ന് ആരെങ്കിലും തട്ടുകയോ കാറ്റ് വീശുകയോ ചെയ്യുന്നില്ലെങ്കിൽ തനിയെ ചലിക്കില്ല.
2. പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ ചലനവും അല്ലാഹുവും
ശാസ്ത്രപ്രകാരം, പ്രപഞ്ചം വളരെ സാന്ദ്രവും ചൂടേറിയതുമായ ഒരു അവസ്ഥയിൽ നിന്നാണ് ഇന്നത്തെ വിപുലമായ അവസ്ഥയിലേക്ക് മാറിയത്. എന്നാൽ, ആദിമ അവസ്ഥയിൽ നിന്ന് ഈ മാറ്റം സംഭവിക്കണമെങ്കിൽ, അവിടെ പുറത്തുനിന്ന് ഒരു ബലം പ്രയോഗിച്ചിട്ടുണ്ടാവണം. ന്യൂട്ടൻ്റെ നിയമമനുസരിച്ച്, യാതൊരു ബാഹ്യശക്തിയും കൂടാതെ ഒരു അവസ്ഥയിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു അവസ്ഥയിലേക്ക് മാറ്റം സംഭവിക്കുക എന്നത് അസാധ്യമാണ്.
ആ പ്രപഞ്ചത്തെ ചലിപ്പിച്ച, ആ പ്രപഞ്ചത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ച ആ ബാഹ്യശക്തി – അതാണ് പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടാവായ അല്ലാഹു.
സംഗ്രഹം
പ്രപഞ്ചം തനിയെ ഉണ്ടായതല്ല. അത് ചലിക്കണമെങ്കിൽ അതിന് പുറത്തുനിന്നൊരു പ്രേരകശക്തി ആവശ്യമാണ്. പ്രപഞ്ചത്തിൻ്റെ തുടക്കത്തിന് മുൻപുള്ള അവസ്ഥയെയും, അവിടെനിന്ന് ഉണ്ടായ മഹാവിസ്ഫോടനത്തെയും ചലിപ്പിച്ചത് പ്രപഞ്ചത്തിനതീതമായ ആ പരമശക്തിയാണ്. ആ ശക്തിയാണ് അല്ലാഹു. അല്ലാതെ പ്രപഞ്ചത്തിന് തനിയെ ഒരു മാറ്റവും സംഭവിക്കുകയില്ല.
ഈ വിശദീകരണം എൻ്റെ പുസ്തകത്തിലെ ആശയങ്ങളെ കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കാൻ നിങ്ങളെ സഹായിക്കുമെന്ന് കരുതുന്നു. ഇതിൽ കൂടുതൽ എന്തെങ്കിലും വ്യക്തത വരുത്തേണ്ടതുണ്ടോ?
അല്ലാഹു ഉണ്ട് എന്ന് സ്ഥാപിക്കാൻ വേണ്ടി തത്വചിന്തയുടെയും പ്രകൃതി നിയമങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ചില വാദങ്ങൾ മുകളിൽ നൽകിയിരുന്നു. എന്നാൽ, ഈ വാദങ്ങൾക്ക് എതിരെയുള്ള ചില ശക്തമായ മറുപടികൾ കൂടി ഇവിടെ വ്യക്തമാക്കുന്നു. കാര്യങ്ങൾ കൂടുതൽ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ താഴെ പറയുന്ന പോയിന്റുകൾ ശ്രദ്ധിക്കുക:
പ്രപഞ്ചം അനന്തമാണോ?
പ്രപഞ്ചം അനന്തമാകാൻ കഴിയില്ല എന്ന് സമർത്ഥിക്കാൻ ഉദ്ധരിച്ച ന്യായങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും അംഗീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം, അല്ലാഹു അനന്തമാണ് എന്ന് വിശ്വസിക്കുന്നതുപോലെ തന്നെ, പ്രപഞ്ചവും അനന്തമാണ് എന്ന് സങ്കൽപ്പിക്കുന്നതിൽ തെറ്റില്ല.
“അല്ലാഹു മാറ്റങ്ങൾക്ക് വിധേയനാകാത്തത് കൊണ്ടാണ് അനന്തമാകാൻ കഴിയുന്നത്, എന്നാൽ പ്രപഞ്ചം മാറ്റങ്ങൾക്ക് വിധേയമാകുന്നതിനാൽ അതിന് കഴിയില്ല” എന്ന മറുവാദത്തിനും ഇവിടെ പ്രസക്തിയില്ല. കാരണം, ശാസ്ത്രീയ നിയമങ്ങൾക്കോ തത്വശാസ്ത്രങ്ങൾക്കോ യാതൊരു പ്രശ്നവും സൃഷ്ടിക്കാത്ത രീതിയിൽ തന്നെ പ്രപഞ്ചം അനന്തമാണെന്ന് തെളിയിക്കാൻ സാധിക്കും. അത് എങ്ങനെയെന്ന് നോക്കാം:
മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന് (Big Bang) മുമ്പുള്ള അവസ്ഥ
നാം ഇന്ന് കാണുന്ന ഈ ദൃശ്യപ്രപഞ്ചം ഉണ്ടായത് മഹാവിസ്ഫോടനത്തിലൂടെയാണെന്ന് സമ്മതിക്കാം. എന്നാൽ, അതിനും മുൻപ് വളരെ ചൂടേറിയതും സാന്ദ്രത കൂടിയതുമായ മറ്റൊരു അവസ്ഥയുണ്ടായിരുന്നു. അതിനും മുൻപ് എന്തായിരുന്നു അവസ്ഥ എന്ന് നമുക്ക് സങ്കൽപ്പിക്കാൻ പോലും കഴിയില്ല. കാരണം, അവിടെ സ്ഥലമോ (Space) കാലമോ (Time) ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. നാം ഇന്ന് പഠിച്ച ഭൗതിക നിയമങ്ങളോ ചലന നിയമങ്ങളോ തത്വചിന്തകളോ ഒന്നും കടന്നുവരാത്ത ആ അവസ്ഥയെ ‘പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തമായ രൂപം’ എന്ന് മനസ്സിലാക്കാവുന്നതാണ്.
മാറ്റങ്ങൾ വരുത്താൻ ഒരു സ്രഷ്ടാവ് ആവശ്യമുണ്ടോ?
ആ അനന്തമായ അവസ്ഥയിൽ നിന്നും മറ്റൊരു അവസ്ഥയിലേക്ക് മാറാൻ പുറത്ത് നിന്ന് മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുന്ന ഒരാൾ വേണം എന്ന വാദവും ശരിയല്ല. കാരണം, സ്ഥലവും കാലവും ഇല്ലാത്ത, എന്താണെന്ന് പോലും വ്യക്തമല്ലാത്ത ഒരു അവസ്ഥയിൽ, ഇന്നത്തെ നമ്മുടെ ഭൗതിക നിയമങ്ങളോ തത്വചിന്തകളോ ബാധകമാണ് എന്ന് പറയാൻ യാതൊരു ന്യായവുമില്ല. അതിനാൽ പുറത്ത് നിന്ന് ചലിപ്പിക്കുന്ന ഒരാൾ (Creator/Mover) വേണമെന്ന് നിർബന്ധമില്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ:
പ്രപഞ്ചം അനന്തമായി നിലനിൽക്കുകയായിരുന്നു. അതിനിടയിൽ എപ്പോഴോ സ്ഥലവും കാലവും എന്ന രണ്ട് പുതിയ വിശേഷണങ്ങൾ അതിലേക്ക് വന്നു ചേർന്നു (ഇതിനെയാണ് മഹാവിസ്ഫോടനം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്). നാം ഇന്ന് കാണുന്ന ദൃശ്യപ്രപഞ്ചത്തിന് സ്ഥലവും കാലവും ഉള്ളത് കൊണ്ട് അതിന് ഒരു തുടക്കവും ഒടുക്കവും ഉണ്ടാകാം. എന്നാൽ, അത് യഥാർത്ഥ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തമായ സ്വഭാവത്തിന് ഒരു കോട്ടവും വരുത്തുന്നില്ല.
ഉദാഹരണത്തിന്, അല്ലാഹു അനന്തമായി നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന് വിശ്വസിക്കുമ്പോഴും, ആ അനന്ത സ്വഭാവത്തിന് കോട്ടം തട്ടാത്ത രീതിയിൽ പല വിശേഷണങ്ങളും അല്ലാഹുവിന് നൽകാറുണ്ടല്ലോ. അതുപോലെ തന്നെയാണ് അനന്തമായ യഥാർത്ഥ പ്രപഞ്ചത്തിൽ, സ്ഥലവും കാലവുമുള്ള ഈ ദൃശ്യപ്രപഞ്ചം നിലനിൽക്കുന്നത്. ഈ ഒരു നിഗമനം നിലവിലുള്ള ശാസ്ത്ര നിയമങ്ങൾക്കോ തത്വശാസ്ത്രങ്ങൾക്കോ എതിരല്ല.
പ്രപഞ്ചോൽപ്പത്തിയും തത്വചിന്തകളും: ചില ലളിതമായ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ
ഈ വിഷയത്തിൽ ഏറ്റവും ഒടുവിലായി ചിലർ പറയാറുള്ളത്, തത്വശാസ്ത്ര ചിന്തകൾ എല്ലാ അവസ്ഥയിലും ബാധകമാണ് എന്നാണ്. എന്നാൽ മനുഷ്യന്റെ തലച്ചോറിന് ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയാത്ത തലങ്ങളിൽ തത്വശാസ്ത്രം ബാധകമാണെന്ന് പറയുന്നത് വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങൾക്ക് മാത്രമേ ഉപകരിക്കൂ; അതൊരിക്കലും ഒരു കൃത്യമായ നിഗമനത്തിൽ എത്തിക്കില്ല.
ഈ ആശയങ്ങളെ താഴെ പറയുന്ന രീതിയിൽ ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാം:
1. തത്വചിന്തകളുടെയും ഗണിതത്തിന്റെയും പരിമിതികൾ
നമ്മുടെ അനുഭവത്തിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ തത്വശാസ്ത്രം ഗണിതശാസ്ത്രമാണ്. എന്നാൽ മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന് (Big Bang) മുൻപ് ഈ ഗണിതശാസ്ത്രം നിലനിന്നിരുന്നോ എന്ന കാര്യത്തിൽ ശാസ്ത്രലോകത്തിന് ഇന്നും വ്യക്തമായ ഒരു നിലപാട് എടുക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല. മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന് മുൻപേ തന്നെ അമൂർത്തമായ ഗണിതശാസ്ത്രം ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന് ചിലർ വാദിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അത് തെളിയിക്കാനോ ഉറപ്പിക്കാനോ ഉള്ള ഒരു മാർഗ്ഗവും ഇതുവരെ കണ്ടെത്തിയിട്ടില്ല.
2. കാലത്തിനും സ്ഥലത്തിനും അപ്പുറമുള്ള അവസ്ഥകൾ
കാലത്തിനും സ്ഥലത്തിനും അപ്പുറമുള്ള അവസ്ഥകളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുമ്പോൾ, പലപ്പോഴും നമ്മുടെ തത്വശാസ്ത്രങ്ങളും പ്രകൃതിനിയമങ്ങളും അപ്രസക്തമാകാറുണ്ട്.
· ഉദാഹരണം: അല്ലാഹു പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ചത് കേവലം ഒന്നുമില്ലായ്മയിൽ നിന്നാണ് എന്ന് ചിലർ വാദിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഒന്നുരമില്ലായ്മയിൽ നിന്ന് ഒരു കാര്യം ഉണ്ടാക്കുക എന്നത് പ്രകൃതിപരമായും തത്വശാസ്ത്രപരമായും അസാധ്യമാണ്.
· തികച്ചും അസാധ്യമായ ഒരു കാര്യം അല്ലാഹു ചെയ്യില്ല എന്ന് അവർ തന്നെ സമ്മതിക്കാറുമുണ്ട്. (ഉദാഹരണത്തിന്: അല്ലാഹുവിന് സ്വയം ഉയർത്താൻ സാധിക്കാത്തത്ര ഭാരമുള്ള ഒരു കല്ല് ഉണ്ടാക്കാൻ സാധിക്കുമോ എന്ന ചോദ്യത്തിന് ‘ഇല്ല’ എന്നാണ് മറുപടി നൽകുക).
· അതുകൊണ്ടുതന്നെ, സമയത്തിനും കാലത്തിനും അപ്പുറമുള്ള കാര്യങ്ങളെപ്പറ്റി ചർച്ച ചെയ്യുമ്പോൾ നാം ജീവിക്കുന്ന ഈ പ്രകൃതിയുടെ നിയമങ്ങളോ തത്വങ്ങളോ അവിടെ ബാധകമല്ല എന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.
3. പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ തുടക്കവും ശാസ്ത്രത്തിന്റെ നിലപാടും
ശാസ്ത്രത്തെ കൂട്ടുപിടിച്ച്, പ്രപഞ്ചത്തിന് കൃത്യമായ ഒരു തുടക്കമുണ്ട് എന്ന് വാദിക്കുമ്പോൾ കേൾവിക്കാർ തെറ്റിദ്ധരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ശാസ്ത്രം പ്രപഞ്ചത്തിന് ഒരു തുടക്കം വേണമെന്ന് അസന്നിഗ്ദ്ധമായി പറഞ്ഞിട്ടില്ല. പകരം, നാം ഇന്ന് കാണുന്ന സമയവും സ്ഥലവുമുള്ള ദൃശ്യപ്രപഞ്ചം (Observable Universe) മഹാവിസ്ഫോടനത്തിലൂടെ രൂപപ്പെട്ടു എന്ന് മാത്രമാണ് ശാസ്ത്രം വ്യക്തമാക്കുന്നത്. അതിനുമുമ്പുള്ള അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ശാസ്ത്രത്തിന് ഇപ്പോഴും കൃത്യമായ അറിവില്ല; അവിടെ കൂടുതൽ പഠനങ്ങൾ നടക്കേണ്ടതുണ്ട്.
4. സൃഷ്ടിയും നാശവും: യഥാർത്ഥത്തിൽ സംഭവിക്കുന്നത് എന്താണ്?
ഇവിടെ മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം ഇതാണ്: ഒരിക്കലും ഇല്ലായ്മയിൽ നിന്ന് ഒരു പുതിയ വസ്തുവിനെ ഉണ്ടാക്കാനോ, നിലവിലുള്ള ഒരു വസ്തുവിനെ പൂർണ്ണമായി ഇല്ലാതാക്കാനോ സാധ്യമല്ല.
നമ്മുടെ സംസാരഭാഷയുടെ എളുപ്പത്തിന് വേണ്ടി നമ്മൾ ‘ഉണ്ടാക്കുക’, ‘ഇല്ലാതാക്കുക’ എന്നൊക്കെ സാധാരണ പറയാറുണ്ട്. എന്നാൽ അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ അത് അസാധ്യമാണെന്നാണ് അനുഭവങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നത്.
· നാം ‘ഉണ്ടാക്കുക’ അല്ലെങ്കിൽ ‘ഇല്ലാതാക്കുക’ എന്ന് പറയുന്നത്, നിലവിലുള്ള വസ്തുക്കളിൽ വരുത്തുന്ന രൂപമാറ്റങ്ങളെ മാത്രമാണ്.
· ഉദാഹരണം: ഒരു മരത്തെ വെട്ടി മേശയാക്കി മാറ്റുന്നു. ആ മേശ കത്തിക്കുമ്പോൾ അത് ചാരമായി മാറുന്നു. ആ ചാരം പിന്നീട് മറ്റ് പല ആറ്റങ്ങളുമായി രൂപാന്തരപ്പെടുന്നു.
ഇങ്ങനെയുള്ള മാറ്റങ്ങളുടെ ഒരു വലിയ ശൃംഖല മാത്രമാണ് ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ നമുക്ക് മുന്നിൽ കാണാൻ കഴിയുന്നത്. പൂർണ്ണമായ അർത്ഥത്തിലുള്ള സൃഷ്ടിയോ നാശമോ ഇവിടെ നടക്കുന്നില്ല.
മുകളിൽ നൽകിയ വിശദീകരണങ്ങളിൽ നിന്നും ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്. കേവലം തത്വശാസ്ത്രവും ആധുനിക ശാസ്ത്രവും ഉപയോഗിച്ച് അല്ലാഹുവിൻ്റെ അസ്തിത്വം കണ്ടെത്തുക എന്നത് അസാധ്യമാണ്. ഇതിന് പുറമെ, ഇത്തരം ചർച്ചകളിൽ വലിയൊരു വൈരുദ്ധ്യം ഒളിഞ്ഞിരിപ്പുണ്ട്.
ഇസ്ലാം പരിചയപ്പെടുത്തുന്ന അല്ലാഹു ഉണ്ട് എന്ന് സമർത്ഥിക്കാൻ, കേവലം ഒരു ദൈവം ഉണ്ട് എന്ന് തെളിയിച്ചത് കൊണ്ട് മാത്രം കാര്യമില്ല. കാരണം, ഇല്ലായ്മയിൽ നിന്നും സർവ്വതും സൃഷ്ടിച്ച ഒരു ദൈവത്തെയാണ് ഇസ്ലാം പരിചയപ്പെടുത്തുന്നത്. ഈ ആശയം നിലവിലെ തത്വശാസ്ത്രങ്ങൾക്ക് പൂർണ്ണമായും വിരുദ്ധമാണ്. അതിനാൽ തന്നെ ശാസ്ത്രം കൊണ്ടോ തത്വശാസ്ത്രം കൊണ്ടോ ഇതിനെ തെളിയിക്കാൻ സാധ്യമല്ല.
അതുകൊണ്ട് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇവിടെ ആദ്യം തെളിയിക്കപ്പെടേണ്ടത് ഇസ്ലാമിൻ്റെ അടിസ്ഥാന ആശയങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ച വ്യക്തിയുടെ സത്യസന്ധതയാണ്. അതായത്, പ്രവാചകൻ്റെ പ്രവാചകത്വം തന്നെയാണ് ആദ്യം തെളിയിക്കേണ്ടത്. എന്നാൽ ഭൗതികമായി അത് തെളിയിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളത് കൊണ്ടാണ് പലരും ആദ്യം ദൈവത്തെ തെളിയിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്. ഇതൊരു അടവുനയം മാത്രമാണ്; യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ഒളിച്ചോട്ടമാണിത്.
എങ്കിലും, നിലവിലെ പൊതുവായ ചർച്ചകൾ ഈ ഒരു രീതിയിലായത് കൊണ്ട്, ഈ ഗ്രന്ഥത്തിലും അതേ രീതി തന്നെ പിന്തുടരുകയാണ്. അതിനാൽ ദൈവത്തെ തെളിയിക്കാനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഇനി പരിശോധിക്കാം.
നമുക്ക് ചുറ്റും കാണുന്ന ഏതൊരു വസ്തുവിനും പ്രതിഭാസത്തിനും പിന്നിൽ തീർച്ചയായും ഒരു കാരണമുണ്ടാകും. ഉദാഹരണത്തിന്, ഒരു ശബ്ദം കേൾക്കുമ്പോൾ അതിനു പിന്നിൽ ഒരു കാരണമുണ്ടെന്ന് വളരെ നിസ്സാരമായി ആർക്കും മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും. അത് ഏതെങ്കിലും ജീവികൾ ഉണ്ടാക്കുന്നതോ അല്ലെങ്കിൽ പ്രകൃതി പ്രതിഭാസമോ ആകാം. പ്രപഞ്ചത്തിലെ എല്ലാ കാര്യങ്ങൾക്കും ഒരു കാരണമുണ്ടെങ്കിൽ, ഈ പ്രപഞ്ചം ഉണ്ടാകാനും തീർച്ചയായും ഒരു കാരണം വേണ്ടേ? ആ കാരണമാണ് അല്ലാഹു.
ഇവിടെ സ്വാഭാവികമായും ഒരു ചോദ്യം ഉയർന്നേക്കാം: എല്ലാത്തിനും ഒരു കാരണമുണ്ടെങ്കിൽ, പ്രപഞ്ചത്തെ സൃഷ്ടിച്ച അല്ലാഹുവിനും ഒരു കാരണം (അല്ലെങ്കിൽ സൃഷ്ടാവ്) വേണ്ടേ? ഇങ്ങനെ പോയാൽ ഈ കാരണങ്ങളുടെ ചങ്ങലയ്ക്ക് ഒരു അവസാനവും ഉണ്ടാകില്ലല്ലോ?
ഇതിനുള്ള വ്യക്തമായ മറുപടി ഇതാണ്: പ്രപഞ്ചത്തിന് ‘കാരണമില്ലാത്ത ഒരു കാരണം’ (Uncaused cause) നിർബന്ധമായും ഉണ്ടായിരിക്കണം. കാരണങ്ങൾ ഇങ്ങനെ അനന്തമായി നീണ്ടുപോകുകയാണെങ്കിൽ അതിനെ അനന്തമായ റിഗ്രഷൻ (Infinite regression) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അങ്ങനെ വന്നാൽ ഒരിക്കലും ഒന്നും സംഭവിക്കുകയോ ഉണ്ടാവുകയോ ഇല്ല. എന്നാൽ ഈ പ്രപഞ്ചം യാഥാർത്ഥ്യമായി നമ്മുടെ മുന്നിലുണ്ട് എന്നത് ഒരു സത്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഈ കാരണങ്ങളുടെ ചങ്ങല അനന്തമായി നീണ്ടുപോകുന്നില്ല (Infinite regression-ന് വിധേയമായിട്ടില്ല) എന്ന് ഉറപ്പാണ്. തുടക്കമില്ലാത്തതും, മറ്റൊരു കാരണമില്ലാത്തതുമായ ഒരു ആദ്യ കാരണത്തിൽ അത് അവസാനിക്കണം. നമ്മുടെ ബുദ്ധി നമ്മോട് പറയുന്നത് അതാണ്.
കാര്യകാരണ ബന്ധങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വം തെളിയിക്കുന്ന ഈ രീതിക്കാണ് ‘കലാം കോസ്മോളജിക്കൽ ആർഗ്യുമെന്റ്’ എന്ന് പറയുന്നത്. ദൈവശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു മൂലക്കല്ലായി ഇത് ഇന്നും തുടരുന്നു. ഇത് മനുഷ്യന്റെ അസ്തിത്വം, സമയം, പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉത്ഭവം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്തകൾക്ക് വലിയ പ്രചോദനം നൽകുന്നു. തത്ത്വചിന്തയ്ക്ക് അപ്പുറമായി ദൈവശാസ്ത്രം, ശാസ്ത്രം, പ്രപഞ്ചം, അതിൽ നമ്മുടെ സ്ഥാനം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാനും ഈ വാദം സഹായിക്കുന്നു.
ഈ വാദം അപൂർണ്ണമോ കാലഹരണപ്പെട്ടതോ ആയ ശാസ്ത്രീയ ധാരണകളെയാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്. മാത്രമല്ല, കോസ്മോളജിക്കൽ ആർഗ്യുമെൻ്റിൽ നിരവധി ന്യായവൈകല്യങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുമുണ്ട്.
ഒന്നാമതായി: ഏകകാരണ സിദ്ധാന്തത്തിലെ പിഴവ്
എല്ലാത്തിനും ‘ഒറ്റ കാരണം’ മാത്രമേ ഉള്ളൂ എന്ന ചിന്ത അടിസ്ഥാനപരമായി തെറ്റാണ്. ഈ പുസ്തകം രചിക്കപ്പെടുന്നതിന് പിന്നിൽ തന്നെ നിരവധി കാരണങ്ങളുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്: ഇതിനായി സമയം ലഭിച്ചത്, വിവിധ ചിന്താഗതികൾ, മനുഷ്യന്റെ അസ്തിത്വം, എഴുതാൻ തോന്നിയ സാഹചര്യം, അതുപോലെ എഴുതാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷൻ ലഭ്യമായത് തുടങ്ങി ഒരു കാര്യത്തിന് തന്നെ നിത്യജീവിതത്തിൽ ഒരുപാട് കാരണങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. അത് കൊണ്ട് ഏകകാരണ സിദ്ധാന്തം തീർത്തും തെറ്റാണ്. അതുപോലെ, പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉത്ഭവത്തിനും പല കാരണങ്ങളുടെ ഒരു വലിയ ശൃംഖല തന്നെ കാരണമായിട്ടുണ്ടാകാം.
രണ്ടാമതായി: കോമ്പോസിഷൻ ഫാലസി (Composition Fallacy)
ഈ വാദത്തിൽ മറ്റു പലതരം ന്യായവൈകല്യങ്ങളും ഉണ്ട്. അതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒന്നാണ് ‘കോമ്പോസിഷൻ ഫാലസി’. ഒരു വസ്തുവിന്റെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾക്കുള്ള അതേ സ്വഭാവം തന്നെയായിരിക്കും ആ വസ്തുവിന്റെ പൂർണ്ണ രൂപത്തിനും എന്ന് തെറ്റായി വിശ്വസിക്കുന്നതാണ് ഇത്.
ഉദാഹരണം: എല്ലാ വസ്തുക്കളും നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത് ആറ്റങ്ങളെ കൊണ്ടാണ് എന്ന് നമുക്കറിയാം. ആറ്റങ്ങളെ വിഭജിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ വലിയ രൂപത്തിൽ ഊർജ്ജം പുറത്തുവിടും. എന്നാൽ ആറ്റങ്ങളെ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചതാണെങ്കിലും, മുന്നിലിരിക്കുന്ന ഒരു മേശ വിഭജിച്ചാൽ വലിയ ഊർജ്ജം പുറത്ത് വരികയോ വലിയ ന്യൂക്ലിയർ സ്ഫോടനം ഉണ്ടാവുകയോ ചെയ്യില്ല. ഒരു വസ്തുവിന്റെ ഭാഗങ്ങൾക്കുള്ള അതേ ഗുണം അതിൻറെ മുഴുവനായുള്ള രൂപത്തിനും ഉണ്ടാകും എന്ന് പറയുന്നത് തീർച്ചയായും ‘കോമ്പോസിഷൻ ഫാലസി’ എന്ന ന്യായവൈകല്യമാണ്.
ഇത് പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ വിഷയത്തിൽ എങ്ങനെ വരുന്നു എന്ന് നോക്കാം. ചുറ്റും കാണുന്ന ഓരോ വസ്തുക്കൾക്കും ഒരു കാരണം വേണമെന്ന് പറയുന്നത് ശരിയാണ്. എന്നാൽ, ഈ വസ്തുക്കളെല്ലാം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പ്രപഞ്ചത്തിന് മൊത്തമായി ഒരൊറ്റ കാരണം വേണം എന്ന നിലപാടിലേക്ക് ഇത് നമ്മെ എത്തിക്കില്ല. പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഓരോ ചെറിയ ഭാഗങ്ങളെയാണ് ഇവിടെ ഉദാഹരണമായി എടുത്തിരിക്കുന്നത്. ആ ഭാഗങ്ങൾക്കെല്ലാം പിന്നിൽ കാരണങ്ങൾ ഉണ്ട് എന്ന് സമ്മതിച്ചാൽ പോലും, അതിൽ നിന്നും പ്രപഞ്ചത്തിന് മൊത്തമായി ഒരൊറ്റ കാരണം വേണം എന്ന് തെളിയിക്കാൻ സാധിക്കില്ല.
തെറ്റായ സാമ്യം (False Analogy)
നിങ്ങളുടെ വാദത്തിലുള്ള മറ്റൊരു പ്രധാനപ്പെട്ട ന്യായ വൈകല്യമാണ് ‘തെറ്റായ സാമ്യം’ അഥവാ False Analogy. തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായ രണ്ട് വസ്തുക്കളെ തമ്മിൽ താരതമ്യം ചെയ്ത്, അവ രണ്ടും ഒന്നാണെന്ന് വാദിക്കുന്നതിനെയാണ് തെറ്റായ സാമ്യം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
ഉദാഹരണത്തിന്, ആപ്പിളും സ്ട്രോബറിയും ഒരേ രുചിയായിരിക്കും എന്ന് ഒരാൾ പറയുന്നു; കാരണം രണ്ടും പഴവർഗമാണ്, മാത്രമല്ല രണ്ടിനും ചുവപ്പ് നിറവുമാണ്. ഇങ്ങനെ ചിന്തിക്കുന്നത് തികച്ചും യുക്തിരഹിതമാണെന്ന് വ്യക്തമാണല്ലോ. കാരണം, ആപ്പിളും സ്ട്രോബറിയും തീർത്തും വ്യത്യസ്തമായ രണ്ട് പഴങ്ങളാണ്. അവ തമ്മിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള ഒരു താരതമ്യം സാധ്യമല്ല.
ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ കാര്യത്തിലും സംഭവിക്കുന്നത് ഇതുതന്നെയാണ്. പ്രപഞ്ചത്തിലുള്ള എല്ലാ വസ്തുക്കൾക്കും ഒരു കാരണമുണ്ട്; അതിനാൽ ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന് മുഴുവനായും ഒരു കാരണം വേണം എന്നാണ് വാദം. എന്നാൽ ഇതൊരു തെറ്റായ താരതമ്യമാണ്. കാരണം, നാം ചുറ്റും കാണുന്ന ഓരോ വസ്തുവും ഉണ്ടായിട്ടുള്ളത് അതിനുമുമ്പ് നിലനിന്നിരുന്ന മറ്റൊരു വസ്തുവിൽ നിന്നാണ്. എന്നാൽ, ഈ പ്രപഞ്ചം ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത് പൂർണ്ണമായ ഇല്ലായ്മയിൽ നിന്നാണെന്നാണ് അവകാശപ്പെടുന്നത്. നിലവിലുള്ള ഒന്നിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതിനെയും, പൂർണ്ണമായ ഇല്ലായ്മയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതിനെയും ഒരേ ഗണത്തിൽപ്പെടുത്തി താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് അസാധ്യമാണ്.
നാം കാണുന്ന ഒരു മരം ഉണ്ടാകുന്നത് അതിനുമുമ്പുള്ള ഒരു വിത്തിൽ നിന്നാണ്. ആ വിത്താകട്ടെ മറ്റൊരു മരത്തിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത്. അങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ, മുമ്പ് നിലനിന്നിരുന്ന ഒന്നിൽ നിന്നല്ലാതെ പുതുതായി ഉണ്ടായ യാതൊന്നും നമ്മുടെ മുന്നിലില്ല. മനുഷ്യന്റെ കാര്യവും ഇതുതന്നെയാണ്. മനുഷ്യനും ഇല്ലായ്മയിൽ നിന്നല്ല ഉണ്ടായത്; മറിച്ച്, ജീവനുള്ള ജീനുകളുടെ നിരന്തരമായ കൈമാറ്റങ്ങളിലൂടെയും പരിണാമങ്ങളിലൂടെയുമാണ് ഇന്നത്തെ മനുഷ്യൻ രൂപപ്പെട്ടത്.
ഇൻഫിനിറ്റി റിഗ്രഷൻ (Infinite Regression)
ഇനി ഇതിനെതിരെ ഉന്നയിക്കപ്പെടാവുന്ന ഒരു എതിർവാദം നോക്കാം: “ഓരോ കാര്യത്തിനും പിന്നിൽ ഓരോ കാരണം വേണം എന്നാണെങ്കിൽ, അതൊരു അവസാനമില്ലാത്ത കാരണങ്ങളുടെ തുടർച്ചയിലേക്ക് (Infinite Regression) നയിക്കില്ലേ? അതിനാൽ എല്ലാറ്റിനും കാരണമായ, എന്നാൽ സ്വന്തമായി മറ്റൊരു കാരണമില്ലാത്ത ഒരു അന്തിമ കാരണം ഇതിന് പിന്നിൽ പ്രവർത്തിച്ചു എന്ന് സമ്മതിക്കേണ്ടി വരില്ലേ?” എന്ന് ചോദിക്കാവുന്നതാണ്. ഈ വാദത്തിന് മുമ്പ് തന്നെ വ്യക്തമായ മറുപടി നൽകിയതിനാൽ ഇവിടെ വീണ്ടും അത് വിശദീകരിച്ച് ആവർത്തിക്കുന്നില്ല.
ഇവിടെ ഏറ്റവും ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ട കാര്യം ഇതാണ്: നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ കാര്യങ്ങളും പലതരം കാരണങ്ങളാൽ പരസ്പരം ബന്ധിതമാണ്. എന്നാൽ ഈ കാരണങ്ങളുടെ കണ്ണികൾ ഭൗതികമായി ചെന്നവസാനിക്കുന്നത് മഹാവിസ്ഫോടന സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ (Big Bang) അരികിലാണ്. അതിനുമുമ്പ് സംഭവിച്ചത് ഇത്തരം കാരണങ്ങൾ തന്നെയാണോ അതോ മറ്റെന്തെങ്കിലും പ്രതിഭാസങ്ങളാണോ എന്ന് നമുക്കറിയില്ല. ആ കാരണം ചിലർ അവകാശപ്പെടുന്നതുപോലെ ഒരു ‘ദൈവം’ ആണെന്ന് സ്ഥാപിക്കാൻ യാതൊരു തെളിവുകളുമില്ല. ഇനി അഥവാ അതൊരു ദൈവമാണെങ്കിൽ തന്നെ, അത് ഇസ്ലാം മതത്തിൽ പരിചയപ്പെടുത്തുന്ന ദൈവമാണെന്ന് ശാസ്ത്രീയമായോ തത്വശാസ്ത്രപരമായോ തെളിയിക്കാൻ ഒരിക്കലും സാധ്യമല്ല.
മുകളിൽ പറഞ്ഞതിൽ നിന്നും കാരണങ്ങളുടെ ശൃംഖല പരിശോധിച്ചത് കൊണ്ട് അല്ലഹുവിൻ്റെ ഉന്മയെ കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിച്ചാൽ എവിടെയും എത്തില്ല എന്ന് മനസ്സിലായല്ലോ? അത് കൊണ്ട് അടുത്ത മാർഗ്ഗങ്ങൾ നോക്കാം.
യുക്തി ഉപയോഗിച്ച് ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വം തെളിയിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ചിന്താരീതിയാണ് ഒൺടൊളോജിക്കൽ വാദം. 1033 മുതൽ 1109 വരെയുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന കാന്റർബറിയിലെ മെത്രാപ്പോലീത്തയായ അൻസം (Anselm) ആണ് ഈ വാദം ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചത്.
ഈ വാദം അടിസ്ഥാനമാക്കിയിരിക്കുന്നത് ദൈവത്തിന് നൽകുന്ന ഒരു പ്രത്യേക നിർവ്വചനത്തിലാണ്: “മനുഷ്യന് സങ്കൽപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയാണ് ദൈവം.”
ഈ നിർവ്വചനത്തിൽ നിന്നാണ് വാദം ആരംഭിക്കുന്നത്. സങ്കൽപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയ്ക്ക് തീർച്ചയായും നിലനിൽപ്പ് (existence) ഉണ്ടായിരുന്നേ മതിയാകൂ. ഇതിന്റെ യുക്തി താഴെ പറയുന്നതാണ്:
ഒരാൾ ഒരു വലിയ പൂർണ്ണതയെ മനസ്സിൽ സങ്കൽപ്പിച്ചു എന്ന് കരുതുക. എന്നാൽ ആ സങ്കൽപ്പത്തിന് യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് നിലനിൽപ്പില്ല എങ്കിൽ, ആ സങ്കൽപ്പം തെറ്റാണ്. കാരണം, യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് നിലനിൽക്കുക എന്നത് പൂർണ്ണതയുടെ ഒരു പ്രധാന ഗുണമാണ്. അതിനാൽ, നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഒന്ന് ഒരിക്കലും ‘ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണത’ ആകില്ല. അതിനേക്കാൾ വലിയ, യഥാർത്ഥത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന മറ്റൊരു പൂർണ്ണതയെ നമുക്ക് സങ്കൽപ്പിക്കാൻ കഴിയും. ചുരുക്കത്തിൽ, ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയ്ക്ക് സങ്കൽപ്പത്തിൽ മാത്രം നിലനിൽക്കാൻ കഴിയില്ല; അതിന് യഥാർത്ഥ ലോകത്തും നിലനിൽപ്പുണ്ടായേ മതിയാകൂ. അതിനാൽ, സങ്കൽപ്പിക്കാവുന്നതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയായ ദൈവം യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണ്ട്.
കൂടുതൽ ലളിതമായ ഒരു ഉദാഹരണം:
ഒരാളോട് ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയെ മനസ്സിൽ സങ്കൽപ്പിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുക. ശേഷം, അവൻ സങ്കൽപ്പിച്ച കാര്യം യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് ഉള്ളതാണോ എന്ന് ചോദിക്കുക.
· അത് യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് ഇല്ല എന്നാണ് മറുപടിയെങ്കിൽ: അവൻ ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയെ സങ്കൽപ്പിച്ചിട്ടില്ല എന്ന് വ്യക്തമാകും. കാരണം, പൂർണ്ണതയ്ക്ക് യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് നിലനിൽപ്പുണ്ടായിരിക്കുക എന്ന ഗുണം കൂടി ആവശ്യമാണ്.
· അവൻ സങ്കൽപ്പിച്ചത് യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് ഉള്ള കാര്യമാണെങ്കിൽ: അവൻ ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വം അംഗീകരിക്കുന്നു എന്നാണ് അർത്ഥം. കാരണം, ആ ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയാണ് ദൈവം.
ദൈവം ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട് എന്ന് അംഗീകരിച്ചാൽ തന്നെ, ദൈവം ഉണ്ട് എന്ന് അംഗീകരിക്കേണ്ടി വരും. കാരണം, ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയെ സങ്കൽപ്പിക്കുക എന്നത് അസാധ്യമായ കാര്യമല്ല.
എതിർവാദങ്ങൾക്കുള്ള മറുപടി:
മുമ്പ് അവതരിപ്പിച്ച വാദങ്ങൾക്ക് എതിരായി, ഇതൊരു ‘ഗോഡ് ഓഫ് ഗ്യാപ്പ്’ (God of the gaps) സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് എന്നൊരു എതിർവാദം ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. അതായത്, ദൈവം ഉണ്ടാവാനും ഇല്ലാതിരിക്കാനുമുള്ള രണ്ട് സാധ്യതകൾ നിലനിൽക്കെ, ദൈവം ‘ഉണ്ട്’ എന്ന സാധ്യതയ്ക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകി സംസാരിക്കുന്നു എന്നതായിരുന്നു പ്രധാന വിമർശനം.
എന്നാൽ, ഈ ഒൺടൊളോജിക്കൽ വാദം ആ വിമർശനത്തെ പൂർണ്ണമായും തിരുത്തുന്നു. കാരണം, ഈ വാദപ്രകാരം ദൈവം ഉണ്ടാകാൻ ‘സാധ്യതയുണ്ട്’ എന്ന് വന്നാൽ തന്നെ, ദൈവം യഥാർത്ഥത്തിൽ ‘ഉണ്ട്’ എന്ന നിഗമനത്തിൽ എത്തേണ്ടി വരും. ആ അർത്ഥത്തിൽ, എതിർവാദങ്ങളിൽ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ട സാധ്യതകളിൽ നിന്നുതന്നെ ദൈവത്തിന്റെ അസ്തിത്വം കൃത്യമായി സ്ഥിരീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ഈ പുസ്തകത്തിൽ പൂർണ്ണമായും ഇസ്ലാമിക ദൈവശാസ്ത്രം (Islamic Theology) അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ചർച്ചകൾ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുന്നത്. അതിനാൽ, ആ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ മാത്രമാണ് ഈ വിഷയത്തിനും മറുപടി നൽകുന്നത്.
വാദത്തിലെ അടിസ്ഥാന പോരായ്മകൾ:
· പരിണാമ സിദ്ധാന്തം വരുന്നതിന് മുൻപ്, “ആദ്യം ഉണ്ടായത് മരമാണോ അതോ വിത്താണോ?” എന്ന് ചോദിക്കുന്നത് പോലെ അടിസ്ഥാനമില്ലാത്തതാണ് ഈ വാദം.
· ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങൾ മനുഷ്യൻ്റെ ചിന്തകളെ ആശയക്കുഴപ്പത്തിൽ ആക്കാൻ മാത്രമേ ഉപകരിക്കൂ.
· മനുഷ്യൻ്റെ കേവലയുക്തിയും തത്വശാസ്ത്രവും ഉപയോഗിച്ച് പ്രപഞ്ചത്തിലെ എല്ലാം കണ്ടെത്താം എന്ന തെറ്റായ ധാരണയിൽ നിന്നാണ് ഇത്തരം ചിന്തകൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.
വാദത്തെ വിശദമായി പരിശോധിക്കാം:
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച വ്യക്തിയോട് ഒരു കാര്യം സങ്കൽപ്പിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുക: “ഏറ്റവും വലിയ പൂർണ്ണതയെ” സങ്കൽപ്പിക്കുക. ശേഷം താഴെ പറയുന്ന ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കുക:
1. സങ്കൽപ്പിച്ച ആ വലിയ പൂർണ്ണത യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് ഉള്ളതാണോ?
ഉത്തരം “അതെ” എന്നാണെങ്കിൽ, അടുത്ത ചോദ്യം ചോദിക്കുക:
2. ആ വലിയ പൂർണ്ണതയെ കഷ്ണങ്ങളായി വിഭജിക്കാൻ സാധിക്കുമോ?
ഇതിന് ലഭിക്കുന്ന രണ്ട് ഉത്തരങ്ങളും എങ്ങനെ പരാജയപ്പെടുന്നു എന്ന് നോക്കാം:
· വിഭജിക്കാൻ സാധിക്കും എന്ന് പറഞ്ഞാൽ: അവൻ സങ്കൽപ്പിച്ചത് വളരെ ദുർബലനായ ഒരു ദൈവത്തെയാണ്. കാരണം, വിഭജിക്കുമ്പോൾ ആ വസ്തു പല ഭാഗങ്ങളായി മാറുന്നു. പല ഭാഗങ്ങൾ ചേർന്ന ഒന്നായി ദൈവം മാറുമ്പോൾ, ആ ദൈവം ഒരിക്കലും “പൂർണ്ണൻ” ആകില്ല. അവൻ ആ ചെറിയ ഭാഗങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്ന അശക്തനായി മാറും.
· വിഭജിക്കാൻ സാധിക്കില്ല എന്ന് പറഞ്ഞാൽ: അപ്പോഴും ആ ചിന്ത തെറ്റാണ്. കാരണം, യഥാർത്ഥ ലോകത്ത് ഭൗതികമായി നിലനിൽക്കുന്ന ഒരു വസ്തുവിനെ വിഭജിക്കാൻ കഴിയില്ല എന്ന് പറയുന്നത് യുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നതല്ല. “എൻ്റെ കയ്യിൽ ത്രികോണ രൂപത്തിലുള്ള ഒരു വൃത്തം ഉണ്ട്” എന്ന് പറയുന്നത് പോലെ അസാധ്യമാണിത്. ഒരേ സമയം ഒരു വസ്തു വൃത്തവും ത്രികോണവും ആകില്ലല്ലോ.
ഇസ്ലാമിക കാഴ്ചപ്പാട്
ഭാഗങ്ങളുള്ള ഒരു ദൈവത്തെ ഇസ്ലാമിക ദൈവശാസ്ത്രം ഒരിക്കലും അംഗീകരിക്കുന്നില്ല. പ്രകൃതി നിയമങ്ങൾക്ക് അതീതനായ, യാതൊരു വിധ ഭാഗങ്ങളോ കുറവുകളോ ഇല്ലാത്ത ഒരു ദൈവത്തെയാണ് ഇസ്ലാം പരിചയപ്പെടുത്തുന്നത്.
മനുഷ്യൻ്റെ കേവലമായ ധാരണകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രം കെട്ടിപ്പടുക്കുന്ന ഇത്തരം വാദങ്ങൾക്ക് യാതൊരു അക്കാദമിക വിലയുമില്ല. മനുഷ്യൻ്റെ പല ധാരണകളും അവൻ്റെ ഭൂമിയിലെ അതിജീവനത്തിന് വേണ്ടി മാത്രമുള്ളതാണ് എന്ന് ആധുനിക ശാസ്ത്രം പോലും വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതിനാൽ, ആ ധാരണകൾ എല്ലാം പരിപൂർണ്ണ സത്യമാകണം എന്ന് വാശിപിടിക്കാൻ കഴിയില്ല.
മുകളിൽ പറഞ്ഞതിൽ നിന്നും ഒൺടൊളോജിക്കൽ വാദം വെച്ച് അല്ലഹുവിൻ്റെ ഉന്മയെ കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിച്ചാൽ, അത് എന്താണ് എന്ന് മനസ്സിലാക്കിയാൽ തന്നെ അത് വെച്ച് കൃത്യമായ ഒരു നിലപാടെടുക്കാൻ പര്യാപ്തമല്ല എന്ന് നമുക്ക് ബോധ്യമായി. മറ്റു തെളിവുകൾ പരിശോധിക്കാം.
പ്രകൃതിയിലെ എല്ലാ വസ്തുക്കളും അടിസ്ഥാനപരമായി അപൂർണ്ണമാണ്. ഈ അപൂർണ്ണതയിൽ നിന്നും പൂർണ്ണതയിലേക്ക് എത്തിച്ചേരാനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ് പ്രകൃതിയിലെ ഓരോ വസ്തുവും. എന്നാൽ, ഈ യാത്രയിൽ ഒരു വസ്തുവിനും ആത്യന്തികമായ പൂർണ്ണത കൈവരിക്കാൻ സാധിക്കുന്നില്ല; പൂർണ്ണതയിൽ എത്തുന്നതിനുമുമ്പ് തന്നെ അവയുടെ യാത്ര പാതിവഴിയിൽ അവസാനിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ പ്രതിഭാസം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്, ആത്യന്തികമായി പൂർണ്ണതയുള്ള ഒരു ശക്തി ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ ഉണ്ടായേ തീരൂ എന്നാണ്. ആ ശക്തിയുടെ പേര് അത്രേ അള്ളാഹു .
വളർച്ചയും അപൂർണ്ണതയും:
· മരത്തിന്റെ ഉദാഹരണം: ഒരു വിത്തിൽ നിന്നും മുളച്ചു വരുന്ന തൈ, പൂർണ്ണത ലക്ഷ്യമാക്കി മുകളിലേക്ക് വളർന്നു വലുതാകുന്നു. എന്നാൽ ആത്യന്തികമായ പൂർണ്ണതയിൽ എത്തുന്നതിന് മുമ്പ് തന്നെ അതിന്റെ കാലാവധി തീരുകയും അത് നശിച്ചുപോവുകയും ചെയ്യുന്നു.
· മനുഷ്യ ജീവിതം: മനുഷ്യന്റെ അവസ്ഥയും ഇതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമല്ല. ഒരു ബീജത്തിൽ നിന്നും വളർന്നു വലുതാകുന്ന മനുഷ്യൻ പൂർണ്ണതയെ അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ട് മുന്നേറുന്നു. എന്നാൽ, ആ പൂർണ്ണത ലഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് തന്നെ മനുഷ്യനും മരണത്തിന് കീഴടങ്ങുന്നു.
പൂർണ്ണത പ്രാപിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഈ അവസ്ഥകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നത്, പൂർണതയിൽ എത്തിയ ഒരേയൊരു ശക്തി മാത്രമേ ഉള്ളൂ എന്നാണ്. ആ ശക്തി അത്രേ അള്ളാഹു .
നാശം എന്ന ന്യൂനത:
വസ്തുക്കളുടെ അപൂർണ്ണത മനസ്സിലാക്കാനുള്ള മറ്റൊരു വഴി അവയുടെ നാശമാണ്. എല്ലാ വസ്തുക്കളും നാശത്തിലേക്ക് നീങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. സ്വന്തം നാശത്തെ തടഞ്ഞുനിർത്താൻ അവയ്ക്ക് ഒരിക്കലും സാധിക്കുന്നില്ല. ഒരു മരമായാലും മനുഷ്യനായാലും സ്വാഭാവിക വളർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം പിന്നീട് നാശത്തിലേക്കും മരണത്തിലേക്കുമാണ് പോകുന്നത്. ഈ പതനത്തെ തടയാൻ അവയ്ക്ക് കഴിയില്ല എന്നത് അവയുടെ ന്യൂനതയെ കാണിക്കുന്നു. യാതൊരു നാശത്തിനും വിധേയമാകാത്ത, ഒരു ന്യൂനതയുമില്ലാത്ത തികച്ചും പൂർണ്ണനായ ഒരുവൻ ഉണ്ടെന്ന് ഇത് കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു. അവനാണ് അല്ലാഹു .
പരാശ്രയത്വം എന്ന അപൂർണ്ണത:
ഏറ്റവും ലളിതമായി ഈ വിഷയം ഇങ്ങനെ വിലയിരുത്താം: പ്രപഞ്ചത്തിൽ നാം കാണുന്ന എല്ലാ വസ്തുക്കളും നിലനിൽക്കുന്നത് മറ്റൊന്നിനെ ആശ്രയിച്ചുകൊണ്ടാണ്.
· മനുഷ്യന് ജീവിക്കാൻ വായു, വെള്ളം, സ്ഥലം, കാലം എന്നിവ ആവശ്യമാണ്.
· അതുപോലെ മറ്റ് എല്ലാ ചേതന-അചേതന വസ്തുക്കൾക്കും നിലനിൽക്കാൻ ചുരുങ്ങിയത് സ്ഥലമോ കാലമോ നിർബന്ധമാണ്.
ഇങ്ങനെ മറ്റൊന്നിനെ ആശ്രയിക്കേണ്ടി വരുന്നത് തന്നെ ഒരു വസ്തുവിന്റെ അപൂർണ്ണതയ്ക്കുള്ള ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ്. സ്വന്തമായി നിലനിൽക്കാൻ കഴിയാത്തവയ്ക്ക് ഒരിക്കലും പൂർണ്ണത അവകാശപ്പെടാൻ സാധിക്കില്ല. അതിനാൽ, മറ്റൊന്നിനെയും ആശ്രയിക്കാതെ സ്വയം നിലനിൽക്കുന്ന ആത്യന്തികമായ പൂർണ്ണതയുള്ള ഒരു ശക്തി പ്രപഞ്ചത്തിന് പിന്നിൽ ഉണ്ടായേ തീരൂ. അവനാണ് അല്ലാഹു .
പാറ്റേൺ സീക്കിംഗ് (Pattern Seeking) എന്ന യുക്തിവൈകല്യം
മുകളിൽ ഉദ്ധരിച്ചിരിക്കുന്ന വാദം പ്രധാനമായും ‘പാറ്റേൺ സീക്കിംഗ്’ (ക്രമം കണ്ടെത്തൽ) എന്ന യുക്തിവൈകല്യവുമായി (Fallacy) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. ചുറ്റുപാടുകളിൽ നിന്ന് അർത്ഥങ്ങളും ബന്ധങ്ങളും കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുക എന്നത് മനുഷ്യന്റെ ഒരു സ്വാഭാവിക പ്രവണതയാണ്. പല പുതിയ അറിവുകളിലേക്കും ഈ പ്രവണത നയിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, ഇല്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുന്ന അപ്പോഫീനിയ (Apophenia) എന്ന ചിന്താപരമായ അബദ്ധത്തിലേക്കും ഇത് നമ്മെ എത്തിക്കാം.
മേഘങ്ങളിൽ മൃഗങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ കാണുന്നതും, യാദൃശ്ചിക സംഭവങ്ങളെ കൂട്ടിയിണക്കി ഗൂഢാലോചന സിദ്ധാന്തങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നതുമെല്ലാം ഇതിന്റെ ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. പാറ്റേൺ സീക്കിംഗ് എപ്പോഴും തെറ്റല്ലെങ്കിലും, അത് എവിടെ, എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് അതൊരു ന്യായവൈകല്യമായി മാറുന്നത്. മുകളിൽ അവതരിപ്പിച്ച വാദത്തിലും സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നത് ഇതേ അടിസ്ഥാനപരമായ തെറ്റാണ്. അത് എങ്ങനെയെന്ന് പരിശോധിക്കാം.
കാഴ്ചപ്പാടുകളിലെ പിഴവുകൾ
ഒരു കാര്യത്തെ നാം എങ്ങനെ നോക്കിക്കാണുന്നു എന്നത്, നാം ഏത് കോണിലൂടെ അതിനെ സമീപിക്കുന്നു എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. ഇതിനൊരു ഉദാഹരണം നോക്കാം:
· നിരത്തിലൂടെ പോകുന്ന വാഹനങ്ങളെ മാത്രം നിരീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, “ടയർ ഉള്ളവ മാത്രമാണ് വാഹനങ്ങൾ” എന്ന് ഒരാൾ തീരുമാനിക്കുന്നു എന്ന് കരുതുക.
· ഈയൊരു കാഴ്ചപ്പാട് വെച്ച് നോക്കിയാൽ, കപ്പൽ ഒരു വാഹനമല്ല എന്ന് അയാൾക്ക് പറയേണ്ടി വരും.
യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇവിടെ സംഭവിച്ചത് ‘വാഹനം’ എന്നതിനെ മനസ്സിലാക്കിയതിൽ വന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ പിഴവാണ്. “വസ്തുക്കളെയോ ആളുകളെയോ വഹിച്ചു കൊണ്ടുപോകുന്ന ഒന്നാണ് വാഹനം” എന്ന് ആദ്യമേ ശരിയായി മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നെങ്കിൽ ഈ അബദ്ധം സംഭവിക്കില്ലായിരുന്നു.
പ്രകൃതിയിലെ മാറ്റങ്ങളും യാഥാർത്ഥ്യവും
ഈയൊരു ഉദാഹരണത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ പ്രകൃതിയെയും വാദങ്ങളെയും നിരീക്ഷിക്കാം. പ്രകൃതിയിൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ പൂർണ്ണമായൊരു ‘നാശമോ’ ‘പുതിയൊരു സൃഷ്ടിയോ’ സംഭവിക്കുന്നില്ല എന്നതാണ് ശാസ്ത്രീയമായ യാഥാർത്ഥ്യം. പ്രപഞ്ചത്തിലെ ഏതു വസ്തുവിനെ എടുത്താലും, അവയെല്ലാം ആറ്റങ്ങളുടെ (Atoms) കൂട്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ്. ഒരു രൂപത്തിലുള്ള ആറ്റം പിന്നീട് മറ്റൊരു രൂപത്തിലേക്ക് മാറുന്നു എന്ന് മാത്രം.
ഉദാഹരണം: മേശ കത്തിക്കുന്നത്
· നമ്മുടെ മുന്നിലിരിക്കുന്ന ഒരു മരമേശ തീയിട്ട് കത്തിക്കുന്നു എന്ന് കരുതുക. അപ്പോൾ അവിടെ എന്താണ് സംഭവിക്കുന്നത്?
· മേശ നശിച്ചുപോകുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. പകരം, മേശയുടെ രൂപത്തിലായിരുന്ന ആറ്റങ്ങൾ മാറി ചാരം, പുക തുടങ്ങിയ മറ്റ് രൂപങ്ങളിലുള്ള ആറ്റങ്ങളുടെ കൂട്ടമായി മാറുന്നു.
· മേശ കത്തിക്കുന്നതിന് മുൻപുണ്ടായിരുന്ന അതേ അളവ് ആറ്റങ്ങൾ, കത്തിച്ച ശേഷവും അവിടെ വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട് എന്നതാണ് സത്യം. ഇവിടെ ആറ്റങ്ങൾ പുതുതായി ഉണ്ടാകുകയോ നശിച്ചുപോവുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല; കേവലം രൂപമാറ്റം മാത്രമാണ് സംഭവിക്കുന്നത്.
ആറ്റം തലത്തിൽ നോക്കുമ്പോൾ ഒന്നും പൂർണ്ണമായി നശിച്ചുപോകുന്നില്ല, പുതുതായി ഉണ്ടാകുന്നുമില്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, പ്രകൃതിയിലെ വസ്തുക്കളിലുണ്ടാകുന്ന രൂപമാറ്റങ്ങളെ നമ്മുടെ പരിമിതമായ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ ‘ഉയർച്ചയും താഴ്ചയുമായി’ കാണുകയും, ആ ഒരു തെറ്റായ ധാരണയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇതിനെല്ലാം പിന്നിൽ ഒരു സൃഷ്ടാവുണ്ട് എന്ന് വാദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് തികച്ചും യുക്തിരഹിതമാണ്.
പ്രപഞ്ചത്തിലെ പൂർണ്ണതയും അപൂർണ്ണതയും: ഒരു താത്വിക വിശകലനം
വസ്തുക്കളുടെ പൂർണ്ണത
നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ വസ്തുക്കളും അപൂർണ്ണമാണെന്ന വാദം അടിസ്ഥാനരഹിതമാണ്. ഏതൊരു വസ്തുവും അതിന്റെ യഥാർത്ഥ പ്രകൃതത്തിൽ നിലനിൽക്കുമ്പോൾ അത് പൂർണ്ണമാണ്. മറ്റ് ചില വസ്തുക്കളുടെ ഗുണങ്ങൾ അതിനില്ല എന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം അതിനെ അപൂർണ്ണമെന്ന് വിളിക്കാൻ കഴിയില്ല.
ഉദാഹരണം: ആപ്പിളിന്റെ പൂർണ്ണത
ഒരു ആപ്പിളിന്റെ കാര്യം തന്നെ എടുക്കുക. അതിന് ആപ്പിളിന്റേതായ എല്ലാ സ്വാഭാവിക ഗുണങ്ങളും ഉണ്ടെങ്കിൽ അതൊരു പൂർണ്ണമായ ആപ്പിളാണ്. ആപ്പിളിന് എരിവില്ലെന്നോ പറക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നോ ഉള്ള കാരണങ്ങൾ പറഞ്ഞ് അതിനെ അപൂർണ്ണമെന്ന് മുദ്രകുത്തുന്നത് യുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നതല്ല. കാരണം ആ ഗുണങ്ങളൊന്നും ആപ്പിളിന് ആവശ്യമുള്ളതല്ല. എന്നാൽ, കേടുവന്നതോ പകുതി മുറിച്ചതോ ആയ ഒരു ആപ്പിൾ അപൂർണ്ണമാണെന്ന് തീർച്ചയായും പറയാം. പ്രകൃതിയിലെ ഓരോ വസ്തുവും അതിന്റേതായ നിലവാരത്തിൽ പൂർണ്ണത കൈവരിക്കുന്നുണ്ട് എന്നതാണ് ഇതിൽ നിന്നും വ്യക്തമാകുന്നത്.
ആശ്രയത്വ ശൃംഖലയും മഹാവിസ്ഫോടനവും
പ്രപഞ്ചത്തിലെ വസ്തുക്കൾ സ്വയം നിലനിൽക്കാത്തതുകൊണ്ട് അവ അപൂർണ്ണമാണെന്നും, ഇത് പൂർണ്ണനായ ഒരു അസ്തിത്വത്തിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നു എന്നുമുള്ള വാദം പരിശോധിക്കാം. പ്രപഞ്ചത്തിലെ വസ്തുക്കൾ പരസ്പരം ആശ്രയിച്ചാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. ഇതൊരു അനന്തമായ ശൃംഖലയായി മാറും (Infinite Regression). ഈ ശൃംഖല മറ്റൊന്നിനെയും ആശ്രയിക്കാത്ത സ്വതന്ത്രമായ ഒന്നിൽ അവസാനിക്കണമെന്നത് ശരിയാണ്. എന്നാൽ ഭൗതികലോകത്ത് ഈ ആശ്രയത്വ ശൃംഖല ചെന്നവസാനിക്കുന്നത് മഹാവിസ്ഫോടനത്തിലാണ് (Big Bang).
ഭൗതിക നിയമങ്ങളുടെ പരിമിതികൾ
മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന് അപ്പുറമുള്ള അവസ്ഥയിൽ സമയവും (Time) സ്ഥലവും (Space) ഇല്ല. നാം ജീവിക്കുന്ന ഈ ലോകത്തെ ഭൗതിക നിയമങ്ങളോ തത്വചിന്തകളോ അവിടെ ബാധകവുമല്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, നമ്മുടെ പരിമിതമായ യുക്തിചിന്തകൾ വെച്ച് അവിടെ എന്ത് സംഭവിച്ചു എന്ന് വാദിക്കുന്നതിൽ യാതൊരു അർത്ഥവുമില്ല.
പുതിയ സാധ്യതകളും വിശേഷണങ്ങളും
സമയവും സ്ഥലവും ഇല്ലാത്ത ആ അവസ്ഥയിൽ കൃത്യമായി എന്ത് സംഭവിച്ചുവെന്ന് ശാസ്ത്രത്തിന് ഇന്നും പൂർണ്ണമായി വ്യക്തമല്ല. എങ്കിലും നിരവധി സാധ്യതകൾ അവിടെ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. അതിൽ തികച്ചും യുക്തിസഹമായ ഒരു സാധ്യത താഴെ പറയുന്നതാണ്:
· മഹാവിസ്ഫോടനത്തിന് മുൻപ് തന്നെ സമയവും സ്ഥലവും ഇല്ലാത്ത ‘സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചം’ നിലനിന്നിരുന്നു.
· മഹാവിസ്ഫോടനമെന്ന പ്രക്രിയയിലൂടെ ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന് ‘സമയം’, ‘സ്ഥലം’ എന്നീ രണ്ട് പുതിയ വിശേഷണങ്ങൾ (Attributes) ലഭിച്ചു.
· സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തമായ സ്വഭാവത്തിന് യാതൊരു കോട്ടവും തട്ടാതെ തന്നെ, ഈ വിശേഷണങ്ങൾ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു.
ഈ ആശയത്തെ ഇസ്ലാമിക വീക്ഷണത്തിന് പെട്ടെന്ന് തള്ളിക്കളയാൻ സാധിക്കില്ല. കാരണം, അള്ളാഹു അനന്തമാണെന്നും ആ അനന്തമായ അസ്തിത്വത്തിൽ നിരവധി വിശേഷണങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെന്നും അവർ വിശ്വസിക്കുന്നുണ്ട്. പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ കാര്യത്തിലും ഇതേ രീതിയിലുള്ള പുതിയ വിശേഷണങ്ങൾ കൂടിച്ചേരുന്നത് യുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നതായി പരിഗണിക്കാവുന്നതാണ്.
സ്ഥലവും സമയവും: പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തതയും അജ്ഞതയും
പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തമായ സ്വഭാവത്തിന് കോട്ടം തട്ടാത്ത രീതിയിൽ സ്ഥലവും സമയവും എങ്ങനെ നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന ചോദ്യത്തിന് കൃത്യമായ ഒരു ഉത്തരം നൽകുക ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. കാരണം, സ്ഥലവും സമയവും എങ്ങനെ ഉണ്ടായി എന്നതിനെക്കുറിച്ച് ശാസ്ത്രലോകത്ത് ഇന്നും വ്യക്തമായ അറിവില്ല. ഈ അജ്ഞതയെ അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട് തന്നെയാണ് ഈ ആശയം ഇവിടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
ദൈവശാസ്ത്രത്തിലെ സമാനമായ സങ്കീർണ്ണതകൾ
ഇസ്ലാമിക ദൈവശാസ്ത്രത്തിലും ഇത്തരം സങ്കീർണ്ണതകൾ കാണാൻ കഴിയും. ഉദാഹരണത്തിന്, അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ അവന്റെ അസ്തിത്വത്തിന്റെ (ശരീരത്തിന്റെ) ഭാഗമാണോ അതോ അതിനു പുറത്തുള്ളതാണോ എന്ന വലിയൊരു തർക്കം പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിലുണ്ട്. ഇതിൽ അശ്അരി വിഭാഗത്തിന്റെ നിലപാട് ഇപ്രകാരമാണ്:
صفات الله ليست عين ذاته ولا غيره
(അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ അവന്റെ അസ്തിത്വത്തിന്റെ ഭാഗവുമല്ല, എന്നാൽ അതിൽ നിന്നും വേറിട്ടതുമല്ല).
മനുഷ്യന്റെ ബുദ്ധിക്ക് ഇത് പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിഞ്ഞെന്ന് വരില്ല. കാരണം, ഏതൊരു വസ്തുവും ഒന്നുകിൽ ‘ആ വസ്തു’ അല്ലെങ്കിൽ ‘അതല്ലാത്ത വസ്തു’ എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളിലേ വരൂ. ഇതിനിടയിലുള്ള ഒരു അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാൻ മനുഷ്യ മസ്തിഷ്കത്തിന് പരിമിതികളുണ്ട്. അതിനാൽ, ഇവിടെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന വാദങ്ങളിൽ ചില ബുദ്ധിപരമായ സങ്കീർണ്ണതകൾ തോന്നിയാലും അത് ഈ ആശയത്തെ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ല. ഇസ്ലാമിക ദൈവശാസ്ത്രം ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങളെ ന്യായീകരിച്ച് പരിഹരിക്കുന്നതുപോലെത്തന്നെ ഇതിനെയും മനസ്സിലാക്കാം.
അനന്തതയും പരിമിതികളും: ഒരു മറുപടി
ഈ വാദത്തിനെതിരെ വരാവുന്ന മറ്റൊരു ചോദ്യമിതാണ്: അല്ലാഹു അനന്തമായതുകൊണ്ട് അവന്റെ വിശേഷണങ്ങളും അനന്തമാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. അങ്ങനെയാണെങ്കിൽ സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചം അനന്തമാണെങ്കിൽ അതിന്റെ വിശേഷണങ്ങളായ സ്ഥലവും സമയവും അനന്തമാകേണ്ടതല്ലേ? എന്നാൽ നാം കാണുന്ന ദൃശ്യപ്രപഞ്ചത്തിലെ സ്ഥലവും സമയവും അനന്തമല്ലല്ലോ?
ഇതിനുള്ള മറുപടിയും ഇസ്ലാമിക ദൈവശാസ്ത്രത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ പൊതുവായി അനന്തമാണെങ്കിലും, അത് ഓരോ സൃഷ്ടിയിലേക്കും ചേർത്ത് പറയുമ്പോൾ അനന്തമല്ലാതാകുന്നുണ്ട്. അതിനെക്കുറിച്ച് അറബിയിൽ പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്:
صفات الله قديمة النوع، حادثة الآحاد.
(അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ പൊതുവായി അനന്തവും അനാദിയുമാണ്, എന്നാൽ ഓരോ പ്രത്യേക സംഭവങ്ങളിലും അത് പുതിയതായി ഉണ്ടാകുന്നതാണ്).
അതായത്, ‘സൃഷ്ടാവ്’ എന്ന നിലയിലുള്ള അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണം അനന്തമായി നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ‘ഒരു പ്രത്യേക വ്യക്തിയെ സൃഷ്ടിക്കുക’ എന്ന പ്രവൃത്തി അനന്തമല്ല, അതൊരു പ്രത്യേക സമയത്ത് ഉണ്ടായതാണ്. പ്രത്യേക വസ്തുക്കളിലേക്ക് ചേർത്ത് നോക്കുമ്പോൾ അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ അനന്തമല്ല എന്ന് ഇതിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണ്.
ഉപസംഹാരം
ഇതേ രീതിയിൽ തന്നെയാണ് ദൃശ്യപ്രപഞ്ചത്തിലെ സമയത്തെയും സ്ഥലത്തെയും മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചത്തിന് എല്ലായ്പ്പോഴും പല വിശേഷണങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നിരിക്കാം. എന്നാൽ നാം ഈ കാണുന്ന ദൃശ്യപ്രപഞ്ചത്തിലെ സ്ഥലവും സമയവും പുതിയതായി ഉണ്ടായതും അനന്തമല്ലാത്തതുമാണ്.
ദൃശ്യപ്രപഞ്ചത്തിലെ സമയത്തിന്റെയും സ്ഥലത്തിന്റെയും ഈ പരിമിതികൾ സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ അനന്തതയ്ക്ക് ഒരു കോട്ടവും വരുത്തുന്നില്ല. പ്രത്യേക വസ്തുക്കളിലേക്ക് ചേർക്കുമ്പോൾ അല്ലാഹുവിന്റെ വിശേഷണങ്ങൾ അനന്തമല്ലാതാകുന്നത് അവന്റെ അസ്തിത്വത്തിന് ഒരു കുറവും വരുത്താത്തത് പോലെത്തന്നെയാണ് ഈ പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ കാര്യവും മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
പ്രപഞ്ചവും അതിലെ ജീവജാലങ്ങളും സ്വാഭാവികമായ പരിണാമ പ്രക്രിയയിലൂടെ ഉണ്ടായതല്ല, മറിച്ച് അതിന് പിന്നിൽ ബുദ്ധിമാനായ ഒരു സ്രഷ്ടാവിന്റെ കൃത്യമായ ഇടപെടലുണ്ട് എന്ന് വാദിക്കുന്ന ആശയമാണ് ‘ബുദ്ധിപൂർവ്വമായ രൂപസംവിധാനം’ അഥവാ ഇന്റലിജന്റ് ഡിസൈൻ (Intelligent Design). ശാസ്ത്രീയമായ പദപ്രയോഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഒരുതരം സൃഷ്ടിവാദം തന്നെയാണിത്. ഇവിടെ ‘ദൈവം’ എന്ന വാക്കിന് പകരം ‘ബുദ്ധിമാനായ രൂപസംവിധായകൻ’ (Intelligent Designer) എന്ന പദമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അമേരിക്കയിലെ ‘ഡിസ്കവറി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്’ എന്ന സംഘടനയാണ് ഈ ആശയം പ്രധാനമായും പ്രചരിപ്പിക്കുന്നത്. ഇസ്ലാം മതത്തിന്റെ വീക്ഷണങ്ങളിലും ഇതിന് സമാനമായ വാദങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും.
പ്രധാന വാദങ്ങൾ
ജീവികളുടെ ശരീരഘടനയിലെ അതിശയകരമായ സങ്കീർണ്ണതയാണ് ഈ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ പ്രധാന അടിസ്ഥാനം:
· കോശങ്ങളും ഡി.എൻ.എയും (DNA): മനുഷ്യ ശരീരത്തിൽ ഏകദേശം 37 ട്രില്യൺ കോശങ്ങളുണ്ട്. ഓരോ കോശത്തിനും അതിന്റേതായ കൃത്യമായ ധർമ്മങ്ങളുണ്ട്. ജീവന്റെ അടിസ്ഥാനമായ ഡി.എൻ.എയിൽ (DNA) അപാരമായ അളവിൽ വിവരങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇത്രയും കൃത്യതയുള്ള ഒരു സംവിധാനം തനിയെ രൂപപ്പെടില്ലെന്നും, ഇതിന് പിന്നിൽ മനഃപൂർവ്വം ഇത് തയ്യാറാക്കിയ ബുദ്ധിമാനായ ഒരു ഡിസൈനർ ഉണ്ടെന്നുമാണ് ഈ ആശയം മുന്നോട്ട് വെക്കുന്നത്.
· സങ്കീർണ്ണമായ അവയവങ്ങൾ: മനുഷ്യന്റെ കണ്ണ്, രക്തം കട്ടപിടിക്കുന്ന പ്രക്രിയ (Cascade), മോളിക്യുലാർ മോട്ടോറുകൾ തുടങ്ങിയവ വളരെ സങ്കീർണ്ണമാണ്. ഇവ കാലക്രമേണ പതുക്കെ പരിണമിച്ചുണ്ടായതല്ല, മറിച്ച് പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾക്കായി കൃത്യമായി ഡിസൈൻ ചെയ്യപ്പെട്ടതാണ്.
എലിപ്പെട്ടിയുടെ ഉദാഹരണം
ഈ ആശയം സാധാരണക്കാർക്ക് മനസ്സിലാക്കി കൊടുക്കാൻ മൈക്കൽ ബിഹി (Michael Behe) എന്ന ശാസ്ത്രജ്ഞൻ നൽകിയ പ്രശസ്തമായ ഒരു ഉദാഹരണമാണ് എലിപ്പെട്ടിയുടേത്:
· ഒരു എലിപ്പെട്ടി പ്രവർത്തിക്കണമെങ്കിൽ അതിലെ പലക, കൊളുത്ത്, സ്പ്രിങ്, അടപ്പ് എന്നിവയെല്ലാം ഒരേസമയം കൃത്യമായി പ്രവർത്തിക്കണം. ഇതിൽ ഏതെങ്കിലും ഒരു ഭാഗം എടുത്തു മാറ്റിയാൽ എലിപ്പെട്ടി ഒട്ടും പ്രവർത്തിക്കില്ല.
· മനുഷ്യ ശരീരത്തിലെ കോശങ്ങളുടെ അവസ്ഥയും ഇതുപോലെ തന്നെയാണ്. വളരെ ലളിതമെന്ന് നാം കരുതുന്ന കോശങ്ങൾ പോലും അതിസങ്കീർണ്ണമായാണ് പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
മനുഷ്യ ശരീരത്തിൽ 200-ലധികം വ്യത്യസ്ത ഇനങ്ങളിലായി ഏതാണ്ട് 100 ലക്ഷം കോടി സൂക്ഷ്മ കോശങ്ങളുണ്ട്. ത്വരിതഗതിയിൽ വിവരങ്ങൾ കൈമാറാൻ ശേഷിയുള്ള, ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ കമ്പ്യൂട്ടർ ശൃംഖലയായ ഇന്റർനെറ്റ് പോലും മനുഷ്യ ശരീരത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണതയ്ക്ക് മുന്നിൽ ഒന്നുമല്ല. ഏറ്റവും ലളിതമായ ഒരു ജീവകോശത്തിൽ കാണുന്ന സാങ്കേതിക മികവിനൊപ്പമെത്താൻ മനുഷ്യന്റെ ഒരു കണ്ടുപിടുത്തത്തിനും ഇന്നുവരെ കഴിഞ്ഞിട്ടില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. അതിനാൽ, ഇത്രയും സങ്കീർണ്ണവും മനോഹരവുമായ ഈ ജീവരൂപങ്ങൾ കൃത്യമായി ആസൂത്രണം ചെയ്ത് നിർമ്മിച്ച ഒരു ‘ബുദ്ധിമാനായ രൂപസംവിധായകൻ’ നിലവിലുണ്ട് എന്ന് ഈ വാദം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
ജീവന്റെ ഉത്ഭവവും ബുദ്ധിപൂർവ്വമായ രൂപകൽപ്പനയും
പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ശരിയാണെങ്കിൽ, ആദ്യത്തെ ജീവകോശം എങ്ങനെ യാദൃശ്ചികമായി ഉണ്ടായി എന്ന് കൃത്യമായി വിശദീകരിക്കാൻ കഴിയണം. മറിച്ച്, ജീവൻ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതാണെങ്കിൽ ഒരു ചെറിയ സൂക്ഷ്മജീവിയിൽ പോലും ബുദ്ധിപൂർവ്വമായ രൂപകൽപ്പനയുടെ (Intelligent Design) തെളിവുകൾ കാണാൻ സാധിക്കും.
ഇതൊന്ന് ലളിതമായി മനസ്സിലാക്കാൻ താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കാം:
· ബാക്റ്റീരിയയുടെ വാൽ: ഏറ്റവും ചെറിയ ഏകകോശ ജീവിയായ ബാക്റ്റീരിയയുടെ വാലിന്റെ ഘടന വളരെ സങ്കീർണ്ണമാണ്.
· അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്ന മോട്ടോർ: ബാക്റ്റീരിയയ്ക്ക് ചലിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഈ വാലിന്, 40 വ്യത്യസ്ത പ്രോട്ടീനുകൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഒരു ചെറിയ മോട്ടോർ ഉണ്ട്. ഈ മോട്ടോർ കറക്കിയാണ് ബാക്റ്റീരിയ മുന്നോട്ട് നീങ്ങുന്നത്.
ലഘൂകരിക്കാനാകാത്ത സങ്കീർണ്ണത (Irreducible Complexity)
ഇവിടുത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം ഇതാണ്: ഈ വാലിന്റെ ഏതെങ്കിലും ഒരു ചെറിയ ഭാഗം എടുത്തു മാറ്റിയാൽ, ആ വാൽ പൂർണ്ണമായും പ്രവർത്തനരഹിതമാകും. അതായത്, ഈ ഘടനയെ ഇതിലും ലളിതമായ മറ്റൊരു രൂപത്തിലേക്ക് മാറ്റാൻ കഴിയില്ല.
പരിണാമ സിദ്ധാന്തം അനുസരിച്ച്, ഈ വാലിനെ അതിന്റെ പഴയ ഒരു രൂപത്തിലേക്ക് മാറ്റാൻ ശ്രമിച്ചാൽ, അതൊരു പ്രവർത്തനശേഷി ഇല്ലാത്ത ജീവിയായി മാറും. അതിനാൽ, ഈ സങ്കീർണ്ണമായ ഘടനയ്ക്ക് പിന്നിൽ ഒരു ബുദ്ധിമാനായ സ്രഷ്ടാവ് അല്ലെങ്കിൽ രൂപസംവിധായകൻ ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പിക്കാം.
മറ്റ് ഉദാഹരണങ്ങൾ
ബുദ്ധിപൂർവ്വമായ രൂപകൽപ്പനയ്ക്ക് ബാക്റ്റീരിയയുടെ വാൽ മാത്രമല്ല തെളിവായിട്ടുള്ളത്. താഴെ പറയുന്നവയും ഇതിന് മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളാണ്:
· രക്തം കട്ടപിടിക്കുന്ന പ്രക്രിയ
· സിലിയ (Cilia)
· കണ്ണിന്റെ പ്രവർത്തനം
· ശരീരത്തിന്റെ രോഗപ്രതിരോധ ശേഷി
മുകളിൽ ഉന്നയിച്ച ഇൻ്റലിജൻസ് ഡിസൈൻ വാദത്തിനുള്ള മറുപടി പ്രധാനമായും രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായാണ് ഈ ഗ്രന്ഥത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. വിഷയത്തിന്റെ പ്രാധാന്യം മുൻനിർത്തിയാണ് ഈ ക്രമീകരണം നൽകിയിരിക്കുന്നത്.
ഇൻ്റലിജൻസ് ഡിസൈൻ വാദം അടിസ്ഥാനപരമായി എതിർക്കുന്നത് ഡാർവിൻ്റെ പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെയാണ്. അതിനാൽ, പ്രകൃതിയിലെ സങ്കീർണ്ണമായ പ്രതിഭാസങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കുന്നതിന് മുൻപ്, പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ഇന്ന് ശാസ്ത്രലോകത്ത് എവിടെ നിൽക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.
പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ഇന്ന് കേവലമൊരു സിദ്ധാന്തം മാത്രമല്ല, അതൊരു ശാസ്ത്രീയ സത്യമായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു. പരിണാമ ശാസ്ത്രത്തെ പൂർണ്ണമായി നിരാകരിച്ചുകൊണ്ട് ഇന്നൊരു വാദത്തിനും മുന്നോട്ട് പോകാൻ കഴിയില്ല; അത്രത്തോളം ശക്തമായി അത് ശാസ്ത്രലോകത്ത് അതിൻ്റെ സ്ഥാനം ഉറപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. സത്യത്തിൽ, പരിണാമത്തെ എതിർക്കുന്നവരുമായി ഒരു സംവാദത്തിന് പോലും പ്രസക്തിയില്ലാത്ത വിധം ആധുനിക ശാസ്ത്രം അതിനെ അംഗീകരിച്ചു കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ഭൂമി ഉരുണ്ടതല്ല, മറിച്ച് പരന്നതാണെന്ന് ആരെങ്കിലും ഇന്ന് വാദിച്ചാൽ അവരോട് സംവദിക്കുന്നതിൽ എന്തെങ്കിലും അർത്ഥമുണ്ടോ? പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നവരോടും ഇതേ സമീപനം മാത്രമേ സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയുകയുള്ളൂ. എങ്കിലും, ഏത് വാദവും ഉന്നയിക്കാനും സമർത്ഥിക്കാനും എല്ലാവർക്കും സ്വാതന്ത്ര്യമുള്ള ഒരു ജനാധിപത്യ സമൂഹത്തിൽ, ഇത്തരം വാദങ്ങളെ കേൾക്കാനും അവയോട് ക്രിയാത്മകമായി പ്രതികരിക്കാനും നാം ബാധ്യസ്ഥരാണ്. തുറന്ന മനസ്സുള്ള ഏതൊരാൾക്കും അതാണ് ശരിയായ വഴി.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, പരിണാമ സിദ്ധാന്തം എത്രത്തോളം പ്രാധാന്യത്തോടെ അംഗീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്ന ഒരു ലഘുവായ വിശദീകരണത്തോടെ ഈ പ്രതിവാദം ആരംഭിക്കുന്നു.
ഡാർവിൻ്റെ പരിണാമ സിദ്ധാന്തം: ഒരു ലളിതമായ പഠനം
ജീവികളുടെ പരിണാമത്തിന് അടിസ്ഥാന കാരണമായി ചാൾസ് ഡാർവിൻ അവതരിപ്പിച്ച ആശയമാണ് പ്രകൃതി നിർധാരണം (Natural Selection). പ്രകൃതിക്ക് അനുയോജ്യമായവയെ നിലനിർത്തുകയും അല്ലാത്തവയെ ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്.
മാറുന്ന ചുറ്റുപാടുകൾക്ക് അനുസരിച്ച് ജീവികളിൽ ജനിതകമോ ശാരീരികമോ പെരുമാറ്റപരമോ ആയ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം മാറ്റങ്ങൾ വഴി പ്രകൃതിയോട് ഏറ്റവും നന്നായി പൊരുത്തപ്പെടാൻ കഴിയുന്ന ജീവികൾ അതിജീവിക്കുകയും, അല്ലാത്തവ നശിച്ചുപോവുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിനെയാണ് ‘അർഹതയുള്ളവയുടെ അതിജീവനം’ (Survival of the Fittest) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
· പ്രകൃതിക്ക് അനുയോജ്യമായ മാറ്റങ്ങൾ ഉൾക്കൊണ്ട ജീവികൾ മാത്രം പ്രകൃതിയാൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു.
· ഈ ജീവികൾ അവയുടെ അനുകൂല സവിശേഷതകൾ തലമുറകളായി കൈമാറുകയും, കാലക്രമേണ പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
· ഈ ശാസ്ത്രീയ പ്രതിഭാസം ആദ്യമായി വിശദീകരിച്ചത് ചാൾസ് ഡാർവിൻ ആയതുകൊണ്ട് ഇത് ‘ഡാർവിനിസം’ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
പ്രകൃതി നിർധാരണം പ്രവർത്തിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?
ശരീര വലിപ്പം, പ്രതികൂല സാഹചര്യങ്ങളെ നേരിടാനുള്ള കഴിവ്, രോഗങ്ങളെയും ശത്രുക്കളെയും ചെറുക്കാനുള്ള ശേഷി തുടങ്ങി അതിജീവനത്തിന് സഹായിക്കുന്ന എല്ലാ ഗുണങ്ങളെയും പ്രകൃതി പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.
· ജീനുകളുടെ കൈമാറ്റം: പ്രകൃതിയോട് പൊരുത്തപ്പെടുന്ന സവിശേഷതകളുള്ള ജീവികൾ അവയുടെ മികച്ച ജനിതക രൂപങ്ങൾ അടുത്ത തലമുറയിലേക്ക് കൈമാറുന്നു. ഇത് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പ് കൂടുതൽ സുരക്ഷിതമാക്കുന്നു.
· ജനിതക വ്യത്യാസങ്ങൾ: ജീവികൾക്കിടയിൽ ജനിതകപരമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടാവുകയും, അവയ്ക്ക് മികച്ച പ്രജനന ശേഷി ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ മാത്രമേ പ്രകൃതി നിർധാരണം വഴിയുള്ള പരിണാമം പൂർണ്ണമായി സംഭവിക്കുകയുള്ളൂ.
പരിണാമ സിദ്ധാന്തം വെറുമൊരു ഊഹമാണോ?
“പരിണാമ സിദ്ധാന്തം കേവലം ഒരു സിദ്ധാന്തം മാത്രമല്ലേ, അതിൽ എങ്ങനെ പൂർണ്ണമായി വിശ്വസിക്കും?” എന്ന് ചിലരെങ്കിലും ചോദിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഇവിടെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്:
ശാസ്ത്രത്തിൽ ‘സിദ്ധാന്തം’ (Theory) എന്നതുകൊണ്ട് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് വെറുമൊരു ഊഹമല്ല. നിരന്തരമായ നിരീക്ഷണങ്ങളിലൂടെയും പരീക്ഷണശാലകളിൽ തെളിയിക്കപ്പെട്ടതും, ലോകമെമ്പാടും അംഗീകരിച്ചതുമായ ഒരു ശാസ്ത്രീയ വസ്തുതയാണത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ, പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെ വെറുമൊരു ഊഹമായി തള്ളിക്കളയുന്നത് ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ശാസ്ത്രീയ യാഥാർത്ഥ്യത്തെ നിഷേധിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണ്.
ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകളിലേക്ക്
പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ഒരു ശാസ്ത്രീയ സത്യമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്ന തെളിവുകൾ താഴെ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ഓരോ തെളിവുകളും കൃത്യമായി പഠിക്കുന്നതിലൂടെ ജീവജാലങ്ങളുടെ പുരാതന ചരിത്രത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കാൻ സാധിക്കും. ഒപ്പം, ഈ ശാസ്ത്രീയ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങൾ ബോധ്യപ്പെടുന്നതോടെ ഇൻ്റലിജൻ്റ് ഡിസൈൻ (Intelligent Design) പോലുള്ള സൃഷ്ടിവാദങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനമില്ലായ്മ വ്യക്തമാവുകയും ചെയ്യും.
ചരിത്രാതീതകാലത്ത് ഭൂമിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ജീവജാലങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് പാലിയെന്റോളജി. ഫോസിലുകൾ, ജീവികളുടെ പരിണാമം, അവയ്ക്ക് ചുറ്റുപാടുമായുള്ള ബന്ധം, പുരാതന ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ എന്നിവയെല്ലാം ഈ ശാസ്ത്രശാഖയുടെ പരിധിയിൽ വരുന്നു. ബയോളജിക്കും (Biology) ജിയോളജിക്കും (Geology) ഇടയിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. എന്നാൽ, ഇത് ആർക്കിയോളജിയിൽ (പുരാവസ്തുശാസ്ത്രം) നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്; കാരണം, ആധുനിക മനുഷ്യരെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല. ഇന്ന് ബയോകെമിസ്ട്രി, ഗണിതം, എഞ്ചിനീയറിംഗ് തുടങ്ങിയ മറ്റു പല ശാസ്ത്രശാഖകളുടെയും സഹായത്തോടെയാണ് പാലിയെന്റോളജി മുന്നോട്ട് പോകുന്നത്.
പുരാതന ജീവന്റെ ചരിത്രം
ഈ ആധുനിക സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ ഉപയോഗിച്ച്, ഭൂമിയിൽ ഏകദേശം 4 ബില്യൺ വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപുണ്ടായിരുന്ന ജീവന്റെ അവസ്ഥയും അവയുടെ പരിണാമ ചരിത്രവും കണ്ടെത്താൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അറിവ് വർദ്ധിച്ചതനുസരിച്ച് ഈ ശാസ്ത്രശാഖ പല ഉപവിഭാഗങ്ങളായി മാറി. ചില ശാസ്ത്രജ്ഞർ പ്രത്യേകതരം ഫോസിലുകളെക്കുറിച്ച് മാത്രം പഠിക്കുമ്പോൾ, മറ്റുചിലർ പുരാതനകാലത്തെ കാലാവസ്ഥയെയും പരിസ്ഥിതിയെയും കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നു.
ഫോസിലുകൾ എന്ന അപൂർവ്വ തെളിവ്
പുരാതന ജീവികളുടെ ഫോസിലുകളാണ് നമുക്ക് ജീവചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് ഏറ്റവും കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ നൽകുന്നത്. മരത്തടികൾ, എല്ലുകൾ, ഷെല്ലുകൾ (തോടുകൾ) എന്നിവയാണ് സാധാരണയായി ഫോസിലുകളായി ലഭിക്കാറുള്ളത്.
എന്നാൽ, ഫോസിലുകൾ രൂപപ്പെടുക എന്നത് വളരെ അപൂർവ്വമായ ഒരു കാര്യമാണ്. ഭൂരിഭാഗം ഫോസിലുകളും നമ്മൾ കണ്ടെത്തുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ ദ്രവിച്ചുപോകുകയോ രൂപമാറ്റം സംഭവിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. അതിനാൽ, പഴയ കാലത്തേക്ക് പോകുന്തോറും ഫോസിലുകളുടെ എണ്ണം വളരെ കുറവാണ്. എങ്കിലും, ജീവന്റെ ഉത്ഭവവും ചരിത്രവും മനസ്സിലാക്കാൻ നിലവിൽ ലഭ്യമായ ഫോസിലുകൾ തന്നെ ധാരാളമാണ്.
എല്ലാ ജീവികളും എളുപ്പത്തിൽ ഫോസിലുകളായി മാറില്ല എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ജീവികളുടെയോ ജീവിഭാഗങ്ങളുടെയോ സംരക്ഷണത്തിന് പ്രത്യേകതരത്തിലുള്ള അനുകൂല സാഹചര്യങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. മൃദുവായ ശരീരമുള്ള ജീവികൾ വേഗത്തിൽ നശിച്ചുപോകും. ഷെല്ലുകൾ പോലെയുള്ള കട്ടിയുള്ള ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ സാധാരണയായി സംരക്ഷിക്കപ്പെടാറുള്ളൂ. അതിനാൽ തന്നെ, ഭൂമിയിലുണ്ടായിരുന്ന ഭൂരിഭാഗം ജീവികളുടെയും ഫോസിലുകൾ നമുക്ക് ഇതുവരെ ലഭിച്ചിട്ടില്ല.
പരിണാമത്തിന്റെ നേർസാക്ഷ്യം
ജീവപരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും വ്യക്തമായ തെളിവാണ് ഫോസിലുകൾ. മുൻകാലങ്ങളിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ജീവികളുടെ അവശിഷ്ടങ്ങളോ അടയാളങ്ങളോ ആണ് അവ. ഇവ പഠിക്കുന്നതിലൂടെ, ഓരോ ജീവിയും ഏത് കാലത്താണ് ജീവിച്ചിരുന്നത് എന്ന് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും. പുതിയ ജീവികൾ എങ്ങനെ ഉണ്ടായി, അവയ്ക്ക് എങ്ങനെ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചു, അവ എങ്ങനെ നശിച്ചുപോയി എന്നൊക്കെ ഫോസിലുകൾ വഴി കണ്ടെത്താം.
ഇന്ന് ഒരു ഫോസിൽ ലഭിച്ചാൽ, കാർബൺ ഡേറ്റിംഗ് പോലെയുള്ള അത്യാധുനിക പരിശോധനകളിലൂടെ അത് ഏത് കാലഘട്ടത്തിലേതാണെന്ന് കൃത്യമായി പറയാൻ കഴിയും. ഇങ്ങനെ ലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ജീവിച്ചിരുന്ന ജീവികളുടെ കാലഘട്ടം വരെ നിർണ്ണയിക്കാൻ ഇന്ന് ശാസ്ത്രത്തിന് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
അദ്ധ്യായം: ഫോസിലുകളും ജീവജാലങ്ങളുടെ പരിണാമവും
ഭൂമിയിലെ ജീവജാലങ്ങൾക്ക് ദീർഘകാലം കൊണ്ട് വന്ന മാറ്റങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ ഫോസിൽ (Fossil) രേഖകൾ നമ്മെ വളരെയധികം സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ജീവികൾക്ക് കാലക്രമേണ എങ്ങനെയാണ് മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചതെന്ന് ഈ ഫോസിലുകൾ വളരെ വ്യക്തമായി കാണിച്ച് തരുന്നു.
കുതിരകളുടെ പരിണാമം
ഉദാഹരണത്തിന്, പണ്ടുകാലത്ത് കാടുകളിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന കുതിരകളുടെ ഫോസിലുകൾ പരിശോധിച്ചാൽ അവയ്ക്ക് ഒന്നിലധികം വിരലുകൾ ഉള്ളതായി കാണാൻ സാധിക്കും. എന്നാൽ, ഇന്നത്തെ കുതിരകൾക്ക് വലിയ ഒറ്റ വിരൽ (കുളമ്പ്) മാത്രമാണുള്ളത്.
· അതിജീവനം: മാറുന്ന പ്രകൃതിയോടും ആവാസവ്യവസ്ഥയോടും പൊരുത്തപ്പെടാൻ വേണ്ടിയാണ് ഈ മാറ്റം അവയ്ക്ക് സംഭവിച്ചത്.
· കാര്യക്ഷമത: ഒന്നിലധികം വിരലുകളുള്ള കാലുകളിൽ നിന്നും ഒറ്റ വിരലുകളുള്ള കാലുകളിലേക്ക് മാറിയതോടെ, കൂടുതൽ ഭാരം ചുമക്കാനും കൂടുതൽ മികച്ച രീതിയിൽ പ്രവർത്തിക്കാനും കുതിരകൾക്ക് കഴിഞ്ഞു.
ഈ വിവരങ്ങളെല്ലാം കുതിരകളുടെ കാലുകളിലെ വിരലുകളുടെ ഫോസിൽ തെളിവുകളിൽ നിന്ന് മാത്രമാണ് കണ്ടെത്താൻ കഴിയുന്നത്. ഈ ഫോസിൽ രേഖകൾ പരിണാമ ചരിത്രത്തിലെ യഥാർത്ഥ ലോകത്തേക്കുള്ള വിരൽ ചൂണ്ടലുകളാണ്.
മനുഷ്യ പരിണാമവും പൂർവ്വികരും
എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും പൊതുവായ പൂർവ്വികർ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും, പരിണാമത്തിലൂടെയാണ് അവരെല്ലാം പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് എന്നുമുള്ള ആശയം ഫോസിലുകൾ ഉറപ്പിക്കുന്നു. മനുഷ്യൻ്റെ ചരിത്രത്തിലും ഇത് വളരെ നിർണായകമാണ്.
· ഓസ്ട്രലോപിത്തേക്കസ് അഫറൻസിസ് (Australopithecus afarensis): ഇത്തരം പുരാതന ഹോമിനിഡ് (Hominid) ഫോസിലുകളുടെ കണ്ടെത്തൽ മനുഷ്യ പരിണാമ ചരിത്രത്തിന് നിർണായകമായ തെളിവുകൾ നൽകി.
· മറ്റു പ്രൈമേറ്റുകളുമായി (Primates) നാം പങ്കിടുന്ന പൊതുവായ പൂർവ്വികർ മുതൽ ആധുനിക മനുഷ്യനിലേക്കുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളുടെ വംശപരമ്പര കണ്ടെത്താൻ ഈ ഫോസിലുകൾ സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കഴിഞ്ഞ 6 ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്കിടയിൽ മനുഷ്യൻ്റെ തലച്ചോറിനും ശരീരത്തിനും വന്ന മാറ്റങ്ങൾ, അവരുടെ ചലനം, ഭക്ഷണരീതി, ആദ്യകാല ജീവിതശൈലി എന്നിവയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാൻ ആയിരക്കണക്കിന് ഫോസിലുകൾ ഗവേഷകരെയും വിദ്യാർത്ഥികളെയും സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഫോസിലുകൾക്ക് പുറമെ മറ്റ് പല രൂപങ്ങളിലും തെളിവുകൾ ലഭ്യമാണ്:
പുരാവസ്തുക്കൾ: ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ശിലായുധങ്ങൾ, പ്രതിമകൾ, പെയിൻ്റിംഗുകൾ, കാൽപ്പാടുകൾ തുടങ്ങിയ മനുഷ്യ സ്വഭാവത്തിൻ്റെ അടയാളങ്ങൾ ആദിമ മനുഷ്യർ എവിടെ, എങ്ങനെ ജീവിച്ചിരുന്നുവെന്നും, പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ എപ്പോഴാണ് കണ്ടുപിടിച്ചതെന്നും വ്യക്തമാക്കിത്തരുന്നു.
ജനിതകശാസ്ത്രം (Genetics): മറ്റു ജീവികളുമായി, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രൈമേറ്റുകളുമായി നമുക്കുള്ള അടുത്ത ബന്ധം മനുഷ്യ ജനിതകശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നുണ്ട്. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ചരിത്രാതീത കാലത്തെ കുടിയേറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കാനും ഇതിന് കഴിയും.
കാലപ്പഴക്കം നിർണ്ണയിക്കൽ (Dating): ഫോസിലുകളുടെയും പുരാവസ്തുക്കളുടെയും പ്രായം കണ്ടെത്തുന്നതിലെ പുതിയ സങ്കേതങ്ങൾ, മനുഷ്യ പരിണാമത്തിലെ ഓരോ പ്രധാന നാഴികക്കല്ലുകളും ഏത് കാലത്താണ് സംഭവിച്ചതെന്നതിൻ്റെ വലിയൊരു ചിത്രം നമുക്ക് നൽകുന്നു.
പരിവർത്തന ഫോസിലുകളും പരിണാമത്തിന്റെ തെളിവുകളും
പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിനെതിരെയുള്ള ആദ്യകാല വിമർശനങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു പരിവർത്തന ഫോസിലുകൾ (Transitional fossils) ലഭ്യമല്ല എന്നത്. ഒരു ജീവി മറ്റൊന്നാക്കി മാറുന്നതിനിടയിലുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ ജീവികളുടെ ഫോസിലുകളെയാണ് പരിവർത്തന ഫോസിലുകൾ അല്ലെങ്കിൽ മിസ്സിംഗ് ലിങ്കുകൾ (missing links) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഫോസിൽ രേഖകളിലെ “വിടവുകൾ” എന്ന് പറയപ്പെടുന്നതും ഇതുതന്നെയാണ്.
പരിണാമത്തിന്റെ എല്ലാ ഘട്ടങ്ങളിലെയും ഫോസിലുകൾ പൂർണ്ണമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല എന്നത് ശരിയാണ്. എങ്കിലും, ഇന്ന് നിരവധി പരിവർത്തന ഫോസിലുകൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പെട്ടെന്നുള്ള ഒരു കുതിച്ചുചാട്ടത്തിന് പകരം, ചെറുതും ക്രമാനുഗതവുമായ മാറ്റങ്ങളിലൂടെയാണ് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ പരിണമിക്കുന്നത് എന്ന് തെളിയിക്കാൻ ഈ ഫോസിലുകൾ സഹായിക്കുന്നു. ഓരോ പുതിയ കണ്ടെത്തലും പരിണാമ പ്രക്രിയയെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ അറിവ് കൂടുതൽ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
പഴയ ജീവികൾക്കും അവയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായ പുതിയ ജീവികൾക്കും ഇടയിലുള്ള പാലമായി ഇത്തരം ഫോസിലുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. കാലക്രമേണ സംഭവിച്ച പരിണാമ മാറ്റങ്ങളുടെ നേരിട്ടുള്ള തെളിവുകളാണിവ. ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ് ആർക്കിയോപ്റ്റെറിക്സ് ( Archaeopteryx ). ദിനോസറുകളുടെയും പക്ഷികളുടെയും സവിശേഷതകൾ ഒത്തുചേർന്ന ഒരു ഫോസിലാണിത്. ഉരഗങ്ങളെപ്പോലെ പല്ലുകളും നീളമുള്ള വാലും ഇതിനുണ്ട്. അതോടൊപ്പം പക്ഷികളെപ്പോലെ തൂവലുകളും ചിറകുകളും ഇതിൽ കാണാം. ദിനോസറുകൾക്കും ആധുനിക പക്ഷികൾക്കും ഇടയിലുള്ള ഒരു കണ്ണിയായാണ് ഇതിനെ കണക്കാക്കുന്നത്. ഇന്ന് ലഭ്യമായ ഇത്തരം പരിവർത്തന ഫോസിലുകൾ (അല്ലെങ്കിൽ മിസ്സിംഗ് ലിങ്കുകൾ) തെളിയിക്കുന്നത്, നാം കാണുന്ന ഓരോ ജീവിയും ലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ എടുത്താണ് ഇന്നത്തെ രൂപത്തിൽ എത്തിയത് എന്നാണ്.
ഒരു ജീവി മറ്റൊരു ജീവിയായി മാറുന്നു എന്നതാണ് പരിണാമത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം എന്ന് മുകളിലെ ചർച്ചകളിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണല്ലോ. എന്നാൽ, വളരെ കുറഞ്ഞ കാലം മാത്രം ജീവിക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് ഇത്രയും വലിയൊരു മാറ്റം ഉൾക്കൊള്ളാൻ വളരെ പ്രയാസമാണ്. അതൊരു സ്വാഭാവികമായ പരിമിതി മാത്രമായി കണക്കാക്കാം. എങ്കിലും, പരിണാമം കൃത്യമായി നടക്കുന്നുണ്ട് എന്ന് കൂടുതൽ തെളിവുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും. അതിലേക്ക് വെളിച്ചം വീശുന്ന അടുത്ത തെളിവ് ഇനി പരിശോധിക്കാം.
എന്താണ് ഉൾപരിവർത്തനം?
ഒരു ജീവിയുടെയോ അല്ലെങ്കിൽ വൈറസിന്റെയോ ശരീരത്തിലുള്ള ഡി എൻ എ (DNA) പോലെയുള്ള ജനിതക വസ്തുക്കളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന മാറ്റത്തെയാണ് ഉൾപരിവർത്തനം അഥവാ മ്യൂട്ടേഷൻ (Mutation) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. പ്രത്യേകിച്ചും ക്രോമസോമിലുള്ള അവയുടെ ന്യൂക്ലിയോടൈഡ് (Nucleotide) ശ്രേണിയിലാണ് ഈ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നത്.
ഇവ എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു?
· ജനിതക വിവരങ്ങൾ പകർപ്പെടുക്കപ്പെടുന്ന (copying) സമയത്ത് ന്യൂക്ലിയോടൈഡിൽ സംഭവിക്കുന്ന തെറ്റുകൾ കാരണം ഇത് ഉണ്ടാകാം.
· ഡി എൻ എ യുടെ ഒരു ഭാഗം മുറിഞ്ഞു പോവുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ പുതിയൊരു ഡി എൻ എ ഭാഗം അതിലേക്ക് വന്നു ചേരുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ ഇത്തരം മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കാം.
· ഈ മാറ്റങ്ങൾ വരുമ്പോൾ ഒന്നുകിൽ ആ ഡി എൻ എ നശിച്ചുപോകാം. അല്ലെങ്കിൽ ജീവികളുടെ ഉള്ളിൽ തന്നെയുള്ള തെറ്റുതിരുത്തൽ പ്രക്രിയകൾ (repair mechanisms) ഇതിനെ പരിഹരിച്ചേക്കാം.
ഉൾപരിവർത്തനത്തിന്റെ ഫലങ്ങൾ എന്തെല്ലാം?
ജീനുകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം മാറ്റങ്ങൾ പ്രധാനമായും മൂന്ന് രീതിയിലുള്ള ഫലങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാം:
1. മാറ്റങ്ങൾ ഇല്ലാതിരിക്കുക: ജീനുകളിലെ മാറ്റം ജീവിയുടെ പ്രത്യക്ഷ രൂപത്തിലോ സ്വഭാവത്തിലോ യാതൊരു വ്യത്യാസവും ഉണ്ടാക്കില്ല.
2. പ്രവർത്തനശേഷി നഷ്ടപ്പെടുക: ഉൾപരിവർത്തനം നടന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ജീനുകളുടെ പ്രവർത്തനശേഷി പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ ഇല്ലാതാകാം.
3. പുതിയ മാറ്റങ്ങൾ: ജീവിയുടെ സ്വഭാവത്തിലും ഉൽപ്പന്നങ്ങളിലും കാര്യമായ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കാം.
പഴയീച്ചകളിൽ (Fruit flies) നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങൾ തെളിയിക്കുന്നത്, ഇത്തരം മാറ്റങ്ങൾ ജീനുകൾക്കുണ്ടായാൽ അത് മാംസ്യത്തിന്റെ (Protein) ഘടനയെ വരെ ബാധിക്കാം എന്നാണ്.
· ഇത്തരം വലിയ മാറ്റങ്ങളിൽ 70% ശതമാനവും ജീവികൾക്ക് ദോഷകരമാണ്. അവ വലിയ നാശത്തിന് കാരണമാകും.
· ബാക്കിയുള്ളവ നിർദ്ദോഷകരമോ അല്ലെങ്കിൽ നേരിയ തോതിൽ ഗുണകരമോ ആകാം.
· ദോഷകരമായ മാറ്റങ്ങളെ പഴയ അവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തിച്ച് കേടുതീർക്കാനുള്ള ഒരു സംവിധാനം ജീവികളുടെ ശരീരത്തിൽ തന്നെ അന്തർലീനമായിട്ടുണ്ട്. ഇതും പരിണാമം സമ്മാനിച്ച ഒരു കഴിവാണ്.
പരിണാമവും ഉൾപരിവർത്തനവും
ഇവിടെ നാം പ്രധാനമായും മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. ഒരു ജീവിയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ഉൾപരിവർത്തനം അതിന് ഉപയോഗപ്രദമാണെന്ന് കരുതുക. അങ്ങനെയാണെങ്കിൽ ആ മാറ്റം അതിൽ നിലനിൽക്കുകയും, ഈ വ്യത്യാസത്തോടുകൂടിയുള്ള ജീനുകൾ അതിന്റെ ഭാവി തലമുറകളിലേക്ക് കൈമാറപ്പെടുകയും ചെയ്യും.
· ഇതിന്റെ ഫലമായി, വരും തലമുറകളിലെ ജീവികളിലും ഈ പുതിയ ഗുണങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും.
· തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്ന ഈ ഉൾപരിവർത്തനങ്ങൾ ഒരു ശൃംഖല പോലെ തുടർച്ചയായി സംഭവിക്കുമ്പോൾ, തുടക്കത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ജീവിയിൽ നിന്നും വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ഒന്നായിരിക്കും ഭാവി തലമുറയുടെ അറ്റത്ത് ഉണ്ടാവുക.
· എന്നാൽ ഉൾപരിവർത്തനം സംഭവിച്ച എല്ലാ ജീവികളും ഉടനെ തന്നെ മറ്റൊരു പുതിയ ജീവിയായി മാറും എന്ന് ഇതിനർത്ഥമില്ല.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഉൾപരിവർത്തനം എല്ലാ ജീവികളിലും സംഭവിക്കുന്ന ഒരു പ്രക്രിയയാണ്. ജീവികളുടെ പരിണാമം, രോഗപ്രതിരോധ സംവിധാനത്തിന്റെ വികാസം, ക്യാൻസർ (Cancer) പോലെയുള്ള അവസ്ഥകൾ എന്നിവയിലെല്ലാം ഇതിന് പങ്കുണ്ട്. ചില ജീവികൾക്ക് ഇത് ഉപകാരപ്രദമാകുമ്പോൾ, മറ്റു ചിലതിന് ഇത് വലിയ ഉപദ്രവമായി മാറുന്നു.
പ്രകൃതിക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായവ അതിജീവിക്കുന്നു. അനുകൂലമായ മാറ്റങ്ങൾ (മ്യൂട്ടേഷൻ അഥവാ ഉൾപരിവർത്തനം) ഉള്ള ജീവികൾക്ക് കൂടുതൽ തലമുറകൾ ഉണ്ടാകുന്നു. കാലങ്ങൾ കഴിയുമ്പോൾ ഇത്തരം ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ തലമുറകളിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുകയും, അവ പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളായി പരിണമിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ ജീവികളിൽ സംഭവിക്കുന്ന എല്ലാ ഉൾപരിവർത്തനങ്ങളും ഉപകാരപ്രദമായിരിക്കില്ല. ദോഷകരമായ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്ന ജീവികൾക്ക് പ്രകൃതിയിൽ അതിജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാലക്രമേണ അവയുടെ ജീനുകൾ ഇല്ലാതാവുകയും അവ നശിച്ചുപോകുകയും ചെയ്യും. ഈ പ്രക്രിയയെ വംശനാശം എന്ന് വിളിക്കാം.
മ്യൂട്ടേഷൻ എങ്ങനെയാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്?
മ്യൂട്ടേഷൻ സംബന്ധിച്ച് ഒരു പ്രധാന തെറ്റിദ്ധാരണ ഒഴിവാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഒരു ജീവി പെട്ടെന്ന് ഒരു ദിവസം മറ്റൊരു ജീവിയായി രൂപാന്തരപ്പെടുന്നില്ല. തുടക്കത്തിൽ വളരെ ചെറിയ, പുറമെ കാണാൻ കഴിയാത്ത മാറ്റങ്ങൾ മാത്രമാണ് സംഭവിക്കുന്നത്. അപ്പോൾ അവയെ സ്വന്തം വർഗ്ഗത്തിൽ നിന്ന് മാറ്റിനിർത്താൻ കഴിയില്ല. പക്ഷേ, ഈ പ്രക്രിയ ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ തുടർച്ചയായി സംഭവിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ ആദ്യത്തെ ജീവിയിൽ നിന്നും ബാഹ്യമായ മാറ്റങ്ങൾ പ്രകടമാകുന്നുള്ളൂ.
മിസ്സിംഗ് ലിങ്കുകൾ (Missing Links) എന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ
‘മിസ്സിംഗ് ലിങ്ക്’ എന്നതിനെക്കുറിച്ച് പലർക്കും വ്യക്തമായ ധാരണയില്ല. പരിണാമം സംഭവിക്കുമ്പോൾ, രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെയും സവിശേഷതകൾ തുല്യമായി പങ്കിടുന്ന സങ്കരയിനം ജീവികൾ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. കാരണം, പരിണാമ ദശയിലുള്ള ഓരോ ജീവിയും അതിൻ്റെ കാലഘട്ടത്തിൽ പ്രകൃതിയെ അതിജീവിക്കാൻ പൂർണ്ണമായി പ്രാപ്തിയുള്ളവയാണ്; അവ ഒരിക്കലും അപൂർണ്ണമായ ജീവികളല്ല.
ഉദാഹരണത്തിന്, മനുഷ്യനും എലിക്കും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ ഉണ്ടെന്ന് പരിണാമ ചരിത്രം വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇതിനർത്ഥം പകുതി എലിയും പകുതി മനുഷ്യനുമായ ഒരു ജീവിയെ കണ്ടെത്തണം എന്നല്ല. മിസ്സിംഗ് ലിങ്ക് എന്താണെന്ന് കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാത്തത് കൊണ്ടാണ് ഇത്തരം സംശയങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.
പരിണാമത്തിൻ്റെ ജീവിക്കുന്ന തെളിവുകൾ
ഭൂമിയിൽ ജീവൻ ആദ്യം ഉണ്ടായത് വെള്ളത്തിലാണ്. പിന്നീട് അവ പതുക്കെ കരയിലേക്ക് വന്നു എന്ന് പരിണാമ ശാസ്ത്രം പറയുന്നു. അങ്ങനെയെങ്കിൽ വെള്ളത്തിലും കരയിലും ജീവിക്കാൻ കഴിയുന്ന ജീവികൾ ഭൂമിയിൽ ഉണ്ടാകണമല്ലോ? തീർച്ചയായും ഉണ്ട്. ഇന്നും കരയിലും വെള്ളത്തിലും ഒരുപോലെ ജീവിക്കുന്ന നിരവധി ജീവികളെ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയും. അതുപോലെ കരയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നതിന് ശേഷം തിരികെ പൂർണ്ണമായും കടൽ ജീവിതത്തിലേക്ക് മാറിയ ജീവികളുമുണ്ട്. പ്രകൃതിയിലെ ഈ തെളിവുകളെല്ലാം തന്നെ പരിണാമ ശാസ്ത്രം ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണെന്ന് ഉറപ്പിച്ച് പറയുന്നു.
മനുഷ്യന്റെ പരിണാമവും ചർമ്മത്തിന്റെ നിറവും
പ്രകൃതിക്ക് അനുസരിച്ച് മനുഷ്യനിൽ ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ (മ്യൂട്ടേഷൻ) സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ലോകത്തെ നിരീക്ഷിക്കുന്ന ഏതൊരാൾക്കും എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാവുന്നതാണ്. ആഫ്രിക്കക്കാരും യൂറോപ്പുകാരും തമ്മിലുള്ള പ്രകടമായ വ്യത്യാസം ഇതിന് ഏറ്റവും വലിയ ഉദാഹരണമാണ്. പ്രകൃതി നിർദ്ധാരണം (Natural Selection) വഴിയുണ്ടായ ഈ മാറ്റങ്ങളെ ഇന്ന് ശാസ്ത്രലോകം മുഴുവൻ അംഗീകരിക്കുന്നുണ്ട്.
കാലാവസ്ഥയും അതിജീവനവും
ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത കാലാവസ്ഥകളിൽ ജീവിച്ചപ്പോൾ, അതിജീവനത്തിന് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ മനുഷ്യന്റെ ശരീരത്തിൽ മാറ്റങ്ങൾ വന്നു. കടുത്ത സൂര്യപ്രകാശം ഏൽക്കുന്ന ഭൂപ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിച്ചവർക്ക്, ആ ചൂടിനെ പ്രതിരോധിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന കറുത്ത ചർമ്മം രൂപപ്പെട്ടു. എന്നാൽ, സൂര്യപ്രകാശം വളരെ കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിച്ചവർക്ക് അത്രത്തോളം പ്രതിരോധം ആവശ്യമില്ലാത്തതിനാൽ അവരുടെ ചർമ്മം വെളുത്തതായി മാറി.
നിറങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക മഹത്വമില്ല
പരിണാമത്തെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുമ്പോൾ നാം പ്രധാനമായും മനസ്സിലാക്കേണ്ട ഒരു കാര്യമുണ്ട്. മനുഷ്യൻ എന്താണെന്നും എങ്ങനെ രൂപപ്പെട്ടു എന്നുമാണ് ഇത്തരം ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നത്; അല്ലാതെ മനുഷ്യൻ എങ്ങനെ ആയിരിക്കണം എന്നല്ല. വ്യത്യസ്ത ചുറ്റുപാടുകൾക്കും കാലാവസ്ഥകൾക്കും അനുസരിച്ച് മനുഷ്യർക്ക് വെളുത്തതും കറുത്തതുമായ ചർമ്മങ്ങൾ ഉണ്ടായി എന്ന് മാത്രമേ ഇതിനർത്ഥമുള്ളൂ. ഏതെങ്കിലും ഒരു പ്രത്യേക നിറത്തിന് മറ്റൊന്നിനേക്കാൾ മഹത്വമോ ശ്രേഷ്ഠതയോ ഉണ്ടെന്ന് സ്ഥാപിക്കാൻ ഈ ശാസ്ത്രീയ സത്യങ്ങളെ ഉപയോഗിക്കാൻ പാടില്ല.
മെലാനിനും അൾട്രാവയലറ്റ് കിരണങ്ങളും
ചർമ്മത്തിന്റെ നിറവ്യത്യാസത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന കാരണം ‘മെലാനിൻ’ (Melanin) എന്ന ഘടകമാണ്. സൂര്യനിൽ നിന്നുള്ള അപകടകരമായ അൾട്രാവയലറ്റ് (UV) കിരണങ്ങളിൽ നിന്നും, അതുമൂലമുണ്ടാകുന്ന കാൻസർ പോലുള്ള രോഗങ്ങളിൽ നിന്നും ചർമ്മത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നത് മെലാനിൻ ആണ്. കടുത്ത വെയിലുള്ള ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അടുത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്നവർക്ക് ഇത്തരം രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് രക്ഷ നേടാൻ കൂടുതൽ മെലാനിൻ ആവശ്യമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് ഇരുണ്ട ചർമ്മം രൂപപ്പെട്ടത്. എന്നാൽ, ഭൂമധ്യരേഖയിൽ നിന്ന് അകലെ സൂര്യപ്രകാശം കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്നവർക്ക്, ശരീരത്തിന് ആവശ്യമായ വിറ്റാമിൻ ഡി (Vitamin D) നിർമ്മിക്കാൻ കുറഞ്ഞ മെലാനിൻ മതിയാകും. അതിനാൽ അവിടെ ഇളം നിറമുള്ള ചർമ്മവും ഉണ്ടായി.
നിറത്തിന് പിന്നിലെ ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ (Genetics)
മനുഷ്യന്റെ ചർമ്മത്തിന് നിറം നൽകുന്നതിൽ നൂറുകണക്കിന് ജീനുകൾക്ക് പങ്കുണ്ട്. ഇതിൽ മെലാനിന്റെ ഉൽപ്പാദനം നിയന്ത്രിക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ജീനാണ് MC1R (Melanocortin 1 Receptor). കടുത്ത സൂര്യപ്രകാശത്തെ അതിജീവിക്കേണ്ടി വന്ന ആഫ്രിക്കൻ ജനതയിൽ ഈ ജീനിന്റെ സ്വാധീനം ശക്തമായി നിലനിൽക്കുന്നു.
കൂടാതെ, വെളുത്ത ചർമ്മത്തിന് കാരണമാകുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ട് ജനിതക മാറ്റങ്ങളാണ് SLC24A5, SLC45A2 എന്നീ ജീനുകളിൽ കാണപ്പെടുന്നത്. ഈ മാറ്റങ്ങൾ ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ് മെലാനിന്റെ ഉൽപ്പാദനം കുറയുകയും ചർമ്മത്തിന് വെളുത്ത നിറം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത്. യൂറോപ്യൻ വംശജരിൽ ഈ ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുമ്പോൾ, ആഫ്രിക്കൻ ജനതയിൽ ഇത് വളരെ കുറവാണ്.
പരിണാമത്തിന്റെ അതിജീവന കഥകൾ
മനുഷ്യരിലെ കറുപ്പും വെളുപ്പും നിറമുള്ള ചർമ്മങ്ങൾ പെട്ടെന്നുണ്ടായ മാറ്റങ്ങളോ (മ്യൂട്ടേഷനുകൾ) ജൈവശാസ്ത്രപരമായ വേർതിരിവുകളോ അല്ല. മറിച്ച്, ലോകത്തിലെ വിവിധ കാലാവസ്ഥകളോട് ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി മനുഷ്യരാശി പൊരുത്തപ്പെട്ടതിന്റെ മനോഹരമായ ചിത്രമാണിത്. ഈ നിറവ്യത്യാസങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി വംശീയവും സാമൂഹികവുമായ പല വേർതിരിവുകൾ മനുഷ്യർക്കിടയിൽ ഉണ്ടാകാറുണ്ടെങ്കിലും, മനുഷ്യന്റെ ജീൻ ഘടനയുടെ വളരെ ചെറിയൊരു ഭാഗം മാത്രമാണ് ഈ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണം. യഥാർത്ഥത്തിൽ മനുഷ്യരുടെ ജനിതക ഘടനയുടെ ഭൂരിഭാഗവും എല്ലാവരിലും ഒരുപോലെയാണ്.
മ്യൂട്ടേഷൻ അഥവാ ജീനുകളിലെ ഉൾപരിവർത്തനം വളരെ വ്യക്തമായി കാണാൻ കഴിയുന്നത് ഓസ്ട്രേലിയ പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളിലാണ്. മറ്റു വൻകരകളിൽ നിന്നും ഓസ്ട്രേലിയ ഒറ്റപ്പെട്ടപ്പോൾ, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ജീവികളിൽ അവരുടെ ചുറ്റുപാടിനനുസരിച്ച് വ്യത്യസ്തമായ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചു. ഓസ്ട്രേലിയയിൽ മാത്രമല്ല, ഭൂമിയുടെ ചരിത്രത്തിൽ ഒറ്റപ്പെട്ടുപോയ പല ദ്വീപുകളിലും ഇത്തരത്തിൽ വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുള്ള ജീവികളെ കണ്ടെത്താൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. ചാൾസ് ഡാർവിൻ തന്റെ പ്രശസ്തമായ പരിണാമ സിദ്ധാന്തം അവതരിപ്പിക്കാൻ പ്രധാന കാരണമായതും ഇത്തരം കണ്ടെത്തലുകൾ തന്നെയായിരുന്നു.
മ്യൂട്ടേഷനുകൾ എപ്പോഴും ദോഷകരമല്ല; അവ ഗുണകരമായി മാറുന്നതിന്റെ മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങൾ നമുക്ക് ചുറ്റുമുണ്ട്. എച്ച് ഐ വി (HIV) പോലുള്ള രോഗങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ കഴിവുള്ള ജീനുകൾ ഉള്ള ചില മനുഷ്യർ ഇന്ന് ലോകത്തുണ്ട്. സി സി ആർ 5 (CCR5) എന്നൊരു മ്യൂട്ടേഷൻ കാരണമാണ് ചിലർക്ക് എച്ച് ഐ വിയെ ഭാഗികമായോ പൂർണ്ണമായോ പ്രതിരോധിക്കാൻ കഴിയുന്നത്. കൊക്കേഷ്യക്കാരിലാണ് ഇത് കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നത്, ആഫ്രിക്കക്കാരിലും ഏഷ്യക്കാരിലും ഇത് കുറവാണ്. ഇന്നും പ്രകൃതിയിൽ ഏറ്റവും മികച്ച രീതിയിൽ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ സംഭവിക്കുന്നുണ്ട് എന്നതിന്റെ തെളിവാണിത്.
ജീവപരിണാമത്തിൽ മ്യൂട്ടേഷൻ എത്രത്തോളം പ്രധാനമാണെന്ന് ഇതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാം. മനുഷ്യന് ഇന്നുള്ളതുപോലെ ബുദ്ധിവികാസം ഇല്ലായിരുന്നു എന്ന് സങ്കൽപ്പിക്കുക. മറ്റു മൃഗങ്ങളെപ്പോലെ കേവലം ജൈവിക ചോദനകൾക്കനുസരിച്ച് മാത്രം ജീവിച്ചിരുന്നെങ്കിൽ എന്ത് സംഭവിക്കുമായിരുന്നു? മറ്റു ജീവികളെപ്പോലെ മനുഷ്യർ യാതൊരു നിയന്ത്രണവുമില്ലാതെ ലൈംഗികമായി ബന്ധപ്പെടുകയും, എച്ച് ഐ വി പോലുള്ള രോഗങ്ങൾ എല്ലാവരിലേക്കും പകരുകയും ചെയ്യുമായിരുന്നു. അങ്ങനെ വന്നാൽ, പ്രതിരോധശേഷിയുള്ള മേൽപ്പറഞ്ഞ മ്യൂട്ടേഷൻ ലഭിച്ചവർ മാത്രം ഭൂമിയിൽ അവശേഷിക്കുകയും മറ്റുള്ളവർ ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്യും. ഇതിനെയാണ് പ്രകൃതി നിർദ്ധാരണം (Natural Selection) എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, മനുഷ്യന് ബുദ്ധിയുള്ളതിനാൽ രോഗങ്ങളെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കാനും അവയിൽ നിന്ന് അകന്നു നിൽക്കാനും സാധിച്ചു; അതിനാൽ ഈ വിഷയത്തിൽ അത്തരം സ്വാഭാവിക പ്രകൃതി നിർദ്ധാരണം നടക്കുന്നില്ല.
പ്രകൃതിയിലെ വിവിധ വെല്ലുവിളികളോട് പോരാടി, അനുയോജ്യമായ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ വഴി ജീനുകൾക്ക് മാറ്റം സംഭവിച്ച് വിജയിച്ചവർ മാത്രം അതിജീവിച്ച കഥ പറയുന്ന മനോഹരമായ കവിതയാണ് പരിണാമം. ഇന്ന് നാം ചുറ്റും കാണുന്ന എല്ലാ ജീവികളുടെയും പിന്നിൽ ഇത്തരമൊരു അതിജീവനത്തിന്റെ കഥയുണ്ട് എന്നതാണ് യഥാർത്ഥ്യം.
ജീവൻ്റെ വികാസവും പരിണാമവും ഉൾപ്പെടെ നമ്മുടെ ഗ്രഹത്തെ രൂപപ്പെടുത്തിയ പ്രക്രിയകൾ മനസ്സിലാക്കാൻ ഭൂമിയുടെ പ്രായം കൃത്യമായി അറിയേണ്ടതുണ്ട്. ഭൗമശാസ്ത്രം, ഭൗതികശാസ്ത്രം, ജീവശാസ്ത്രം തുടങ്ങിയ വിവിധ മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ ഇതിന് വ്യക്തമായ ഉത്തരം നൽകുന്നുണ്ട്. പാറകളുടെയും ഫോസിലുകളുടെയും പ്രായം കൃത്യമായി നിർണ്ണയിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ‘റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഡേറ്റിംഗ്’ (Radioactive Dating) രീതികൾ പരിണാമത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട തെളിവുകളിൽ ഒന്നാണ്. ഭൂമിയുടെ പ്രായവും റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഘടികാരങ്ങളും പരിണാമത്തിൻ്റെ തെളിവായി മാറുന്നത് എങ്ങനെയെന്ന് ഇവിടെ വിശദീകരിക്കുന്നു.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിൽ ഭൂരിഭാഗം സമയത്തും ഭൂമിയുടെ പ്രായം ഒരു അജ്ഞാത വിഷയമായിരുന്നു. വിവിധ സംസ്കാരങ്ങൾ അവരുടെ മതപരമോ ദാർശനികമോ ആയ വിശ്വാസങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഭൂമിയുടെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് പല ഊഹങ്ങളും നടത്തിയിരുന്നു. 17-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആർച്ച് ബിഷപ്പ് ജെയിംസ് ഉഷർ ബൈബിളിലെ വംശാവലികളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി, ബിസിഇ 4004-ലാണ് ഭൂമി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടത് എന്ന ഒരു അഭിപ്രായം മുന്നോട്ടുവച്ചു.
എന്നാൽ, 18-ഉം 19-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ശാസ്ത്രീയ അന്വേഷണങ്ങൾ ഈ പഴയ വീക്ഷണങ്ങളെ വെല്ലുവിളിക്കാൻ തുടങ്ങി. ആധുനിക ജിയോളജിയുടെ വികസനം, പ്രത്യേകിച്ച് ജെയിംസ് ഹട്ടൺ നിർദ്ദേശിച്ച ‘ഏകീകൃത തത്വം’ (Principle of Uniformitarianism), ഭൂമിക്ക് മുമ്പ് കരുതിയതിനേക്കാൾ വളരെ അധികം പഴക്കമുണ്ടെന്ന് തെളിയിച്ചു. മണ്ണ്, പാറ, മറ്റ് അവശിഷ്ടങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ രൂപപ്പെടുന്ന പ്രക്രിയകൾ വളരെ സാവധാനത്തിലും ക്രമാനുഗതമായും നടക്കുന്നതാണെന്ന് ഭൗമശാസ്ത്രജ്ഞർ നിരീക്ഷിച്ചു. ഗ്രഹത്തിൻ്റെ ചരിത്രം ദശലക്ഷക്കണക്കിനോ അല്ലെങ്കിൽ ബില്യൺ കണക്കിനോ വർഷങ്ങൾ വ്യാപിച്ചു കിടക്കുന്നതാണെന്ന് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. പിന്നീട്, പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിൽ റേഡിയോ ആക്ടിവിറ്റി കണ്ടെത്തിയതോടെയാണ് ഭൂമിയുടെ പ്രായം കൂടുതൽ കൃത്യതയോടെ അളക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കഴിഞ്ഞത്.
റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഡേറ്റിംഗ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?
റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഡേറ്റിംഗ് അഥവാ റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത് ചില മൂലകങ്ങളുടെ അസ്ഥിരതയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ്. ന്യൂട്രോണുകളുടെ എണ്ണത്തിൽ വ്യത്യാസമുള്ള മൂലകങ്ങളുടെ വകഭേദങ്ങളെയാണ് ‘ഐസോടോപ്പുകൾ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ചില ഐസോടോപ്പുകൾ അസ്ഥിരമാണ്, അവ കാലക്രമേണ സ്വയമേ ക്ഷയിച്ച് മറ്റ് മൂലകങ്ങളായി മാറും. ഈ പ്രക്രിയയിൽ അവ ചില വികിരണങ്ങൾ (Radiation) പുറപ്പെടുവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അസ്ഥിരമായ ഈ ഐസോടോപ്പുകളുടെ റേഡിയോ ആക്ടീവിറ്റി കാലക്രമേണ കുറയുന്ന പ്രക്രിയയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഈ സംവിധാനം നിലകൊള്ളുന്നത്.
ഈ പ്രക്രിയയെ കൃത്യതയുള്ള ഒരു ക്ലോക്ക് പോലെ ഉപയോഗിക്കാൻ സാധിക്കും. യഥാർത്ഥത്തിലുള്ള അസ്ഥിരമായ ‘അമ്മ ഐസോടോപ്പുകളുടെയും’ (Parent Isotopes), റേഡിയോ ആക്ടീവിറ്റിയിലൂടെ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ച് സ്ഥിരത കൈവരിച്ച പുതിയ ഉൽപ്പന്നങ്ങളായ ‘മകൾ ഐസോടോപ്പുകളുടെയും’ (Daughter Isotopes) അളവുകൾ തമ്മിലുള്ള അനുപാതം പരിശോധിക്കുന്നതിലൂടെ, എത്ര കാലമായി ഈ മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നു എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കണ്ടെത്താനാകും. ഉയർന്ന കൃത്യതയോടെ പാറകളുടെയും ധാതുക്കളുടെയും ഫോസിലുകളുടെയും പ്രായം നിർണ്ണയിക്കാൻ ഈ ‘ആറ്റോമിക് ക്ലോക്ക്’ ശാസ്ത്രലോകത്തെ സഹായിക്കുന്നു. ഈ കണ്ടെത്തലുകൾ ഭൂമിയുടെ ഉൽപ്പത്തിയെയും ജീവൻ്റെ പരിണാമത്തെയും കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾക്ക് ശക്തമായ അടിത്തറ നൽകുന്നു.
കാലനിർണ്ണയവും ഭൂമിയുടെ ചരിത്രവും
ഒരു പാറയിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്ന യുറേനിയം, ലെഡ് എന്നിവയുടെ അളവുകൾ തമ്മിലുള്ള അനുപാതം പരിശോധിക്കുന്നതിലൂടെ, ആ പാറ രൂപപ്പെട്ടതിന് ശേഷം എത്ര കാലം കഴിഞ്ഞുവെന്ന് കൃത്യമായി കണക്കാക്കാൻ സാധിക്കും. വസ്തുക്കളുടെ പഴക്കം നിർണ്ണയിക്കാൻ പലതരം ‘റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ്’ (Radiometric Dating) രീതികൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. നമ്മൾ പരിശോധിക്കുന്ന വസ്തുവിൻ്റെ സ്വഭാവവും ഏകദേശ പ്രായവും അനുസരിച്ചാണ് ഏത് തരം ഡേറ്റിംഗ് പരിശോധനയാണ് വേണ്ടതെന്ന് തീരുമാനിക്കുന്നത്. Uranium – Lead Dating, Potassium – Argon Dating, Carbon – 14 Dating എന്നിവയെല്ലാം വ്യത്യസ്തങ്ങളായ റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ് രീതികൾക്ക് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
ഈ റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ് വിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് ഭൂമിയുടെ പ്രായം ഏകദേശം 4.54 ബില്യൺ (454 കോടി) വർഷമാണെന്ന് ശാസ്ത്രലോകം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. പടിഞ്ഞാറൻ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ നിന്നും കണ്ടെത്തിയ ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയ പാറകൾക്ക് 3.8 മുതൽ 4 ബില്യൺ വർഷം വരെയാണ് പഴക്കം. ഭൂമിയും സൗരയൂഥവും രൂപപ്പെട്ട അതേ കാലത്ത് തന്നെ ഉണ്ടായതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന ഉൽക്കാശിലകൾ (Meteorites) പരിശോധിച്ചപ്പോഴാണ് ഭൂമിയുടെ പ്രായം കൂടുതൽ കൃത്യമായി സ്ഥിരീകരിച്ചത്. ഈ ഉൽക്കാശിലകൾക്ക് ഏകദേശം 4.56 ബില്യൺ വർഷം പഴക്കമുണ്ട്. ഇത് ഭൂമിയുടെ പ്രായത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അനിഷേധ്യമായ തെളിവായി മാറി.
ജീവൻ്റെ പരിണാമവും സമയക്രമവും
ഭൂമിയുടെയും ജീവൻ്റെയും പരിണാമം (Evolution) മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ വിശാലമായ സമയക്രമം അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. ലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളെടുത്ത് വളരെ സാവധാനം നടക്കുന്ന സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പും (Natural Selection) ജനിതക മാറ്റങ്ങളും (Genetic Mutations) ജീവജാലങ്ങളെ എങ്ങനെ രൂപപ്പെടുത്തി എന്ന് ഈ വലിയ കാലയളവ് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഇത്രയും വിശാലമായ ഒരു കാലയളവ് ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിൽ, ഇന്ന് നാം കാണുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിലൂടെ വിശദീകരിക്കുക അസാധ്യമാകുമായിരുന്നു. പാറകളിലെയും ഫോസിലുകളിലെയും റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഘടികാരങ്ങൾ വഴി കാലപ്പഴക്കം കണ്ടെത്തിയതിലൂടെ ജീവൻ്റെ വളർച്ചാ ഘട്ടങ്ങളെ കൃത്യമായി അടയാളപ്പെടുത്താൻ സാധിച്ചു. ഇതോട് കൂടി ഈ റേഡിയോ ആക്ടീവ് പരിശോധനകൾ പരിണാമത്തിനുള്ള നേരിട്ടുള്ള തെളിവുകളായി.
അവസാദ പാറകളിലെ (Sedimentary rocks) ഫോസിലുകളും അവയ്ക്ക് ചുറ്റുമുള്ള അഗ്നിപർവ്വത പാറകളും ഡേറ്റിംഗ് നടത്തുന്നതിലൂടെ, ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ജീവരൂപങ്ങൾക്കുണ്ടായ പുരോഗതി വ്യക്തമാക്കുന്ന ഒരു കൃത്യമായ സമയക്രമം ഉണ്ടാക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് സാധിച്ചു.
· ഉദാഹരണത്തിന്, 3.5 ബില്യൺ വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ഉണ്ടായിരുന്ന ലളിതമായ ഏകകോശ ജീവികളിൽ തുടങ്ങി, സങ്കീർണ്ണമായ ബഹുകോശ ജീവികളായ സസ്യങ്ങളും മൃഗങ്ങളും വരെയുള്ള വ്യക്തമായ വളർച്ച ഫോസിൽ രേഖകൾ നമുക്ക് കാണിച്ചുതരുന്നു.
· കാലക്രമേണ ജീവരൂപങ്ങളിൽ വൈവിധ്യങ്ങൾ ഉണ്ടായി. ഏകദേശം 540 ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് നടന്ന ‘കേംബ്രിയൻ സ്ഫോടനം’ (Cambrian Explosion) പോലുള്ള സംഭവങ്ങളിലൂടെ ഭൂമിയിൽ പെട്ടെന്ന് നിരവധി സങ്കീർണ്ണ ജീവികൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടതും ഫോസിൽ രേഖകളിൽ വ്യക്തമാണ്.
ജീവശാസ്ത്രവും ഫോസിലുകളും നൽകുന്ന തെളിവുകൾ
വിവിധ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ശരീരഘടനകൾ തമ്മിലുള്ള സാമ്യങ്ങളും വ്യത്യാസങ്ങളും പഠിക്കുന്ന കംപാരേറ്റീവ് അനാട്ടമി (Comparative Anatomy), ജനിതകശാസ്ത്രം, മറ്റ് ജീവശാസ്ത്രപരമായ തെളിവുകൾ എന്നിവയെ റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗുമായി സംയോജിപ്പിച്ചപ്പോൾ ജീവികളുടെ പരിണാമ ചരിത്രം പൂർണ്ണമായി കണ്ടെത്താൻ കഴിഞ്ഞു.
ജലജീവികളിൽ നിന്ന് കരയിലെ ജീവികളിലേക്കും, ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് പക്ഷികളിലേക്കും ജീവികൾ പരിണമിച്ചതിൻ്റെ ഭൗതിക തെളിവുകളാണ് Tiktaalik (കാലുകൾ പോലെയുള്ള ചിറകുകളുള്ള ഒരു മത്സ്യം), Archaeopteryx (പക്ഷികളോട് സാമ്യമുള്ള ഒരു ദിനോസർ) തുടങ്ങിയ പരിവർത്തന ഫോസിലുകൾ. റേഡിയോ ആക്ടീവ് രീതികൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഇവയുടെ കൃത്യമായ ഡേറ്റിംഗ്, ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പരിണാമ ബന്ധത്തെ കൂടുതൽ ഊട്ടിയുറപ്പിച്ചു.
കൂടാതെ, ഡി.എൻ.എ-യിൽ (DNA) കാണപ്പെടുന്ന തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ (Molecular Clocks) പരിശോധിച്ചപ്പോഴും ഫോസിൽ രേഖകളിലെ സമയക്രമവുമായി അത് കൃത്യമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതായി ജനിതക തെളിവുകൾ കാണിച്ചു. ചുരുക്കത്തിൽ, ഭൂമിശാസ്ത്രം, പാലിയൻ്റോളജി (Paleontology), ജനിതകശാസ്ത്രം എന്നീ മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള ഈ തെളിവുകളുടെ കൂടിച്ചേരൽ, ഭൂമിയിലെ ജീവൻ്റെ വൈവിധ്യത്തിന് പിന്നിലെ പ്രധാന കാരണം പരിണാമം തന്നെയാണെന്ന വാദത്തെ ശക്തമായി തെളിയിക്കുന്നു.
റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ്: വെല്ലുവിളികളും സാധ്യതകളും
ഭൂമിയുടെ പ്രായം നിർണ്ണയിക്കാനുള്ള വളരെ ശക്തമായ ഒരു ശാസ്ത്രീയ ഉപകരണമാണ് റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ്. എന്നാൽ ഈ പ്രക്രിയയ്ക്ക് അതിന്റേതായ ചില പരിമിതികളുമുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, പരിശോധിക്കുന്ന സാമ്പിളുകളിൽ കലരുന്ന മാലിന്യങ്ങൾ, കടുത്ത ചൂടോ മർദ്ദമോ കാരണം പാറകൾക്ക് സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായ പ്രായം കണ്ടെത്തുന്നതിനെ സങ്കീർണ്ണമാക്കിയേക്കാം.
എങ്കിലും ഈ പോരായ്മകൾ മറികടക്കാൻ ശാസ്ത്രലോകത്തിന് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. വിവരങ്ങൾ കൃത്യമാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താനായി, വ്യത്യസ്ത ഐസോടോപ്പിക് സിസ്റ്റങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഡാറ്റകൾ തമ്മിൽ താരതമ്യം ചെയ്യുന്ന ക്രോസ്-ചെക്കിംഗ് രീതികൾ ഇന്ന് ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ, കൂടുതൽ വ്യക്തതയ്ക്കായി റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗിനൊപ്പം മറ്റ് സ്വതന്ത്ര ഡേറ്റിംഗ് രീതികളും പ്രയോജനപ്പെടുത്താറുണ്ട്:
· ഡെൻഡ്രോക്രോണോളജി: മരങ്ങളുടെയും കുറ്റിച്ചെടികളുടെയും വാർഷിക വളർച്ചാ വളയങ്ങൾ നിരീക്ഷിച്ച് പ്രായം കണക്കാക്കുന്ന രീതി.
· ഐസ് കോർ ഡേറ്റിംഗ്: പുരാതന ഹിമപാളികളുടെ പ്രായം ശാസ്ത്രീയമായി നിർണ്ണയിക്കുന്ന രീതി.
ഈ രീതികളെല്ലാം കൂട്ടിയോജിപ്പിക്കുമ്പോൾ ഭൂമിയുടെ പ്രായത്തെക്കുറിച്ചും, ജീവൻ്റെ സമയക്രമത്തെക്കുറിച്ചും വളരെ കൃത്യമായ സ്ഥിരീകരണം ലഭിക്കുന്നു.
പരിണാമ ചരിത്രവും ഡേറ്റിംഗ് രീതികളും
റേഡിയോ ആക്ടീവ് ഡേറ്റിംഗ് വഴി കണ്ടെത്തിയ ഭൂമിയുടെ പ്രായം, പരിണാമ പ്രക്രിയയ്ക്ക് ആവശ്യമായ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ് നൽകുന്നത്. ഡാർവിൻ നിർദ്ദേശിച്ച പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം, മ്യൂട്ടേഷൻ എന്നിവയിലൂടെ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളിൽ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കാൻ കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ ആവശ്യമാണ്. നമ്മുടെ ഗ്രഹം അത്രത്തോളം വലിയൊരു സമയക്രമത്തിലൂടെ കടന്നുപോയിട്ടുണ്ട് എന്ന് ഈ ഡേറ്റിംഗ് രീതികൾ നമ്മെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ, റേഡിയോ ആക്ടീവ് ക്ലോക്കുകൾ ഭൂമിയുടെ പ്രായം സ്ഥിരീകരിക്കുക മാത്രമല്ല ചെയ്യുന്നത്; മറിച്ച്, ആദ്യകാലത്തെ ലളിതമായ ജീവികളിൽ തുടങ്ങി ഇന്ന് നാം ചുറ്റും കാണുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ ജൈവവൈവിധ്യം വരെയുള്ള ജീവൻ്റെ വളർച്ചയുടെ വ്യക്തമായ ഒരു സമയരേഖ കൂടി അവ നൽകുന്നു. റേഡിയോമെട്രിക് ഡേറ്റിംഗ്, ഫോസിൽ റെക്കോർഡുകൾ, ജനിതകശാസ്ത്രം എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള തെളിവുകൾ ഒന്നിച്ചുചേരുമ്പോൾ, ഭൂമിയിലെ ജീവന്റെ പരിണാമ ചരിത്രത്തിന്റേതായ അതിമനോഹരവും വിശ്വാസ്യയോഗ്യവുമായ ഒരു ചിത്രം പൂർണ്ണമാകുന്നു.
ജീവികളിലെ വലിയ തന്മാത്രകളുടെ (macro molecules) ഘടനയും ധർമ്മവും പഠിക്കുന്ന ശാസ്ത്രശാഖയാണ് തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രം അഥവാ Molecular biology. പരിണാമത്തിന് ശാസ്ത്രീയമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നതിൽ ഈ ശാഖയ്ക്കുള്ള പങ്ക് വളരെ വലുതാണ്.
ജനിതക മാറ്റങ്ങളിലൂടെയും പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണത്തിലൂടെയും (Natural Selection) ജീവജാലങ്ങളിൽ കാലക്രമേണ ഉണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങളെയാണ് നാം പരിണാമം എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. മുൻകാലങ്ങളിൽ ഫോസിലുകൾ, ശരീരഘടനകളുടെ താരതമ്യം, ഭ്രൂണശാസ്ത്രം എന്നിവയാണ് പരിണാമത്തിന് തെളിവായി പ്രധാനമായും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രത്തിൻ്റെ ആവിർഭാവം പരിണാമത്തെ കൂടുതൽ വ്യക്തമായി മനസ്സിലാക്കാൻ പുതിയൊരു ജാലകം തുറന്നു നൽകി.
ഡിഎൻഎയും പൊതു പൂർവ്വികനും
ഡിഎൻഎ (DNA – Deoxyribonucleic Acid), സ്പീഷിസുകൾ തമ്മിലുള്ള ജനിതക സാമ്യങ്ങൾ, തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ, പ്രോട്ടീൻ-ജീനോം താരതമ്യങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം പരിണാമത്തിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവുകളായി ഇന്ന് വർത്തിക്കുന്നു. എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും ജനിതക വിവരങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുന്നത് ഡിഎൻഎയിലാണ്.
ഡിഎൻഎയുടെ അടിസ്ഥാന ഘടനയും അതിന്റെ പ്രവർത്തനവും ഭൂമിയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളിലും ഏതാണ്ട് ഒരുപോലെയാണ്. എല്ലാ ജീവികളും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് പരിണമിച്ചുണ്ടായത് എന്ന ആശയത്തെ ഇത് ശക്തമായി പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.
ഒരു വ്യക്തിയുടെ പിതാവ് ആരാണെന്ന് കണ്ടെത്താൻ ആധുനിക കാലത്ത് ഡിഎൻഎ ടെസ്റ്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നത് പോലെ തന്നെയാണ് പരിണാമവും തെളിയിക്കപ്പെടുന്നത്. അതായത്, പിതൃത്വം തെളിയിക്കുന്നതിനുള്ള ഡിഎൻഎ ടെസ്റ്റിൽ വിശ്വാസമുണ്ടെങ്കിൽ, പരിണാമത്തെയും ശാസ്ത്രീയമായി അംഗീകരിച്ചേ മതിയാകൂ; കാരണം, രണ്ടിനും അടിസ്ഥാനമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ഈ ജനിതക ഘടകങ്ങൾ തന്നെയാണ്.
ജനിതക കോഡുകളുടെ സാർവത്രികത
പ്രധാനമായും നാല് തരം ന്യൂക്ലിയോടൈഡുകൾ കൊണ്ടാണ് ഡിഎൻഎ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്:
· adenine
· thymine
· cytosine
· guanine
ഒരു ജീവിയെ നിർമ്മിക്കാനും നിലനിർത്താനും ആവശ്യമായ മുഴുവൻ വിവരങ്ങളും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നത് ഈ ഡിഎൻഎ ശ്രേണികളിലാണ്. ഡിഎൻഎ സീക്വൻസുകളെ പ്രോട്ടീനുകളാക്കി മാറ്റുന്ന പ്രക്രിയ (Genetic Code) എല്ലാ ജീവികളിലും ഏതാണ്ട് ഒന്നുതന്നെയാണ്. ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഭൂമിയിലെ ജീവജാലങ്ങളെല്ലാം ഒരേ ജനിതക വ്യവസ്ഥയുള്ള ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത് എന്നാണ്.
കാലക്രമേണ, ഈ ജനിതക വിവരങ്ങൾ തലമുറകളിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടു. മ്യൂട്ടേഷനുകൾ (Mutations), ജനിതക വ്യതിയാനങ്ങൾ, സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് എന്നിവ വഴി അവയിൽ നിരന്തരം മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഈ മാറ്റങ്ങളാണ് പരിണാമത്തിന് അടിസ്ഥാനം.
ഡിഎൻഎ ശ്രേണികളിൽ കാലക്രമേണ ഉണ്ടാകുന്ന ഈ മാറ്റങ്ങൾ കൃത്യമായി കണ്ടെത്താൻ തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രം ഇന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞരെ സഹായിക്കുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, സ്പീഷിസുകൾ എങ്ങനെ പരിണമിച്ചു എന്നതിൻ്റെ നേരിട്ടുള്ളതും ശക്തവുമായ തെളിവുകൾ നൽകാൻ ആധുനിക ജനിതകശാസ്ത്രത്തിന് സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ജീനോമിക്സും തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങളും: പരിണാമത്തിന്റെ രേഖകൾ
പരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവുകളിലൊന്ന് വ്യത്യസ്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ജീനോമുകൾ (ഡിഎൻഎ) തമ്മിലുള്ള താരതമ്യ പഠനമാണ്. ഒരു ജീവിയിലെ പൂർണ്ണമായ ഡിഎൻഎയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമായ ജീനോമിക്സ് (Genomics), വ്യത്യസ്ത ജീവികൾ തമ്മിൽ എത്രത്തോളം ബന്ധമുണ്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞരെ സഹായിക്കുന്നു.
കൂടുതൽ അടുത്ത ബന്ധമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ അവയുടെ ജനിതക വസ്തുക്കളുടെ വലിയൊരു ശതമാനം പരസ്പരം പങ്കിടുന്നതായി താരതമ്യ പഠനങ്ങളിലൂടെ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയും:
· ജനിതക സാമ്യം: മനുഷ്യരും ചിമ്പാൻസികളും അവരുടെ ഡിഎൻഎയുടെ ഏകദേശം 98-99% പങ്കിടുന്നുണ്ട്. വളരെ അടുത്ത കാലത്ത് ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് ഈ രണ്ട് വിഭാഗങ്ങളും വേർപിരിഞ്ഞത് എന്ന് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു.
· ജനിതക വ്യത്യാസം: പരിണാമ വൃക്ഷത്തിൽ രണ്ട് ജീവികൾ തമ്മിൽ എത്രത്തോളം അകലത്തിലാണോ, അവയ്ക്കിടയിൽ അത്രത്തോളം കൂടുതൽ ജനിതക വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടായിരിക്കും.
പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമായ ‘പൊതു പൂർവ്വികർ’ എന്ന ആശയത്തിന് ഇത് ശക്തമായ തെളിവ് നൽകുന്നു. പരിണാമം സംഭവിച്ചിട്ടില്ലായിരുന്നുവെങ്കിൽ ഇത്തരം കൃത്യമായ ഒരു പാറ്റേൺ നമുക്ക് കാണാൻ സാധിക്കുമായിരുന്നില്ല; പകരം ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾക്കിടയിൽ തികച്ചും ക്രമരഹിതമായ മാറ്റങ്ങളാകുമായിരുന്നു ഉണ്ടാവുക.
തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ (Molecular Clocks)
മുമ്പ് നാം ആറ്റോമിക് ക്ലോക്കുകളെക്കുറിച്ച് സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നുവല്ലോ. അതുപോലെ പരിണാമത്തിന്റെ സമയക്രമം നിർണ്ണയിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒന്നാണ് തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ. ജനിതകമാറ്റങ്ങൾ കാലക്രമേണ ഒരു കൃത്യമായ നിരക്കിലാണ് സംഭവിക്കുന്നത് എന്നതാണ് ഈ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം.
· രണ്ട് സ്പീഷീസുകൾ തമ്മിലുള്ള ജനിതക വ്യത്യാസങ്ങൾ എണ്ണുന്നതിലൂടെ, എത്ര കാലം മുമ്പാണ് അവ ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് വേർപിരിഞ്ഞത് എന്ന് കണക്കാക്കാൻ സാധിക്കും.
· ഉദാഹരണത്തിന്, മനുഷ്യരും ചിമ്പാൻസികളും തമ്മിലുള്ള ഡിഎൻഎ വ്യത്യാസങ്ങൾ പഠിച്ചതിലൂടെ, ഏകദേശം 5 മുതൽ 7 ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പാണ് അവ രണ്ടും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിച്ചത് എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ഫോസിലുകളും കൃത്യതയും
തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ നൽകുന്ന വിവരങ്ങൾ ഫോസിൽ തെളിവുകൾ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ ഉറപ്പുവരുത്താൻ കഴിയും. ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ ജീവിച്ചിരുന്ന കാലഘട്ടം തന്മാത്രാ ഘടികാരം വഴി കണ്ടെത്തിയാൽ, ആ കാലഘട്ടത്തിലെ ഫോസിലുകൾ പരിശോധിച്ച് ഈ കണ്ടെത്തൽ ശരിയാണോ എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ഉറപ്പാക്കാം. ഇവ രണ്ടും പരസ്പരം യോജിച്ചുപോകുന്നു എന്നത് ഭൂമിയിൽ നടന്ന പരിണാമം ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ് എന്ന് നമ്മോട് വ്യക്തമായി പറയുന്നു.
സസ്യങ്ങൾ മുതൽ മൃഗങ്ങൾ വരെയുള്ള സകല ജീവജാലങ്ങളുടെയും വ്യതിചലന സമയം കണക്കാക്കാൻ ഈ രീതി ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ തന്മാത്രാ ഘടികാര സമീപനം വഴി, ഫോസിൽ തെളിവുകൾ ഒട്ടും ലഭ്യമല്ലാത്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽപ്പോലും അവയുടെ പരിണാമ ബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ച് കൃത്യമായ പ്രവചനങ്ങൾ നടത്താൻ ഇന്ന് ശാസ്ത്രലോകത്തിന് കഴിയുന്നുണ്ട്.
പരിണാമത്തിനുള്ള തന്മാത്രാ തെളിവുകൾ: ഒരു ലളിതമായ പഠനം
ഡിഎൻഎയ്ക്ക് (DNA) പുറമെ, കോശങ്ങളിലെ പ്രോട്ടീനുകളെയും എൻസൈമുകളെയും കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളും പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് വളരെ ശക്തമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നുണ്ട്. ജീവജാലങ്ങളുടെ പരിണാമ ചരിത്രം എത്രത്തോളം സൂക്ഷ്മമായാണ് അവയുടെ കോശങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത് എന്ന് ഈ പഠനങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
പ്രോട്ടീനുകളും അമിനോ ആസിഡുകളും നൽകുന്ന തെളിവുകൾ
കോശങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിർവഹിക്കുന്ന അടിസ്ഥാന തന്മാത്രകളാണ് പ്രോട്ടീനുകൾ. ഈ പ്രോട്ടീനുകളുടെ ഘടനയും പ്രവർത്തനവും നിർണ്ണയിക്കുന്നത് ഡിഎൻഎയുടെ ശ്രേണിയാണ്. വ്യത്യസ്ത ജീവികളിൽ നിന്നുള്ള പ്രോട്ടീനുകളുടെ അമിനോ ആസിഡ് ശ്രേണികൾ താരതമ്യം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ, ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ജീവികൾ തമ്മിലുള്ള പരിണാമ ബന്ധങ്ങൾ എളുപ്പത്തിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയും.
· സൈറ്റോക്രോം സി (Cytochrome c) എന്ന ഉദാഹരണം: കോശങ്ങൾ ഗ്ലൂക്കോസിൽ നിന്ന് ഊർജ്ജം കണ്ടെത്തുന്ന പ്രക്രിയയായ സെല്ലുലാർ ശ്വസനത്തിൽ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പ്രോട്ടീനാണിത്. ബാക്ടീരിയ മുതൽ മനുഷ്യർ വരെ ഒട്ടുമിക്ക ജീവജാലങ്ങളിലും ഒരേ ധർമ്മത്തോടെ ഇത് കാണപ്പെടുന്നു.
· പരിണാമ വൃക്ഷങ്ങളുടെ നിർമ്മാണം: ജീവികൾ മാറുന്നതനുസരിച്ച് സൈറ്റോക്രോം സിയുടെ അമിനോ ആസിഡ് ശ്രേണിയിൽ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ കാണാം. ഈ വ്യത്യാസങ്ങൾ പഠിക്കുന്നതിലൂടെ ഏതെല്ലാം ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ തമ്മിലാണ് കൂടുതൽ ബന്ധമുള്ളത് എന്ന് കാണിക്കുന്ന ‘പരിണാമ വൃക്ഷങ്ങൾ’ നിർമ്മിക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കഴിഞ്ഞു.
· പൊതു പൂർവ്വികൻ: രണ്ട് സ്പീഷീസുകൾ തമ്മിൽ കൂടുതൽ അടുത്ത ബന്ധമുണ്ടെങ്കിൽ അവയുടെ പ്രോട്ടീനുകളും സമാനമായിരിക്കും. കാരണം, ഇവയെ രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ജീനുകൾ ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നും കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടവയാണ്. കാലക്രമേണ സംഭവിക്കുന്ന മ്യൂട്ടേഷനുകൾ (Mutations) മൂലമാണ് ഇവയിൽ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നത്.
സ്യൂഡോജീനുകൾ (Pseudogenes): പ്രവർത്തനരഹിതമായ ജീനുകൾ
പരിണാമത്തിന്റെ മറ്റൊരു കൗതുകകരമായ തെളിവ് ലഭിക്കുന്നത് ‘സ്യൂഡോജീനുകളുടെ’ പഠനത്തിൽ നിന്നാണ്. പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്ന ജീനുകൾക്ക് കാലക്രമേണ മ്യൂട്ടേഷൻ കാരണം പ്രോട്ടീനുകളെ നിർമ്മിക്കാനുള്ള കഴിവ് നഷ്ടപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയാണിത്. അവയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങളെയാണ് സ്യൂഡോജീനുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
· പൊതു വംശപരമ്പരയുടെ തെളിവ്: സ്യൂഡോജീനുകൾ പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണത്തിന് വിധേയമല്ലാത്തതിനാൽ അവയിൽ മാറ്റങ്ങൾ സ്ഥിരമായി സംഭവിക്കുന്നു. മനുഷ്യർ, ചിമ്പാൻസികൾ, മറ്റ് പ്രൈമേറ്റുകൾ എന്നിവയുടെ ജനിതക ഘടന പരിശോധിച്ചാൽ, ഒരേ സ്ഥാനങ്ങളിൽ സമാനമായ സ്യൂഡോജീനുകൾ കാണാൻ സാധിക്കും. വ്യത്യസ്ത ജീവികളിൽ ഒരേപോലെ ഇവ സ്വതന്ത്രമായി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ലാത്തതിനാൽ, ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് പാരമ്പര്യമായി ലഭിച്ചതാണ് ഇവ എന്ന് വ്യക്തമാകുന്നു.
· ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ, ഡൈവർജൻസ് (Gene duplication and divergence): പരിണാമം നിലവിലുള്ള ജനിതക വസ്തുക്കളെ എങ്ങനെ മാറ്റിമറിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ ഉദാഹരണമാണിത്. ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ സ്യൂഡോജീനുകൾ വീണ്ടും സജീവമാകുകയോ പരിഷ്കരിക്കപ്പെടുകയോ ചെയ്യാം. ഇത് പുതിയ ജനിതക വൈവിധ്യങ്ങൾക്കും അതുവഴി പരിണാമത്തിനും കാരണമാകുന്നു. മനുഷ്യരിൽ ഇന്ന് കാണുന്ന പല രോഗങ്ങളെയും കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ പ്രക്രിയയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം സഹായിക്കും.
ചുരുക്കത്തിൽ, തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രം പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് കൃത്യവും നേരിട്ടുള്ളതുമായ തെളിവുകളാണ് നൽകുന്നത്. ഡിഎൻഎ, പ്രോട്ടീൻ സീക്വൻസുകൾ, സ്യൂഡോജീനുകൾ, തന്മാത്രാഘടികാരങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പഠനം ഭൂമിയിലെ ജീവന്റെ ഉത്ഭവത്തെയും പരിണാമ ചരിത്രത്തെയും വളരെ കൃത്യതയോടെ വരച്ചുകാട്ടുന്നു. ജനിതക കോഡിന്റെ സാർവലൗകിക സ്വഭാവവും ജീവികൾ തമ്മിലുള്ള സമാനതകളും വിരൽചൂണ്ടുന്നത് ജീവന്റെ പൊതുവായ ഉത്ഭവത്തിലേക്കും കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായുള്ള അതിന്റെ വികാസത്തിലേക്കുമാണ്.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചാൾസ് ഡാർവിൻ അവതരിപ്പിച്ച പരിണാമ സിദ്ധാന്തം ജൈവലോകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മനുഷ്യന്റെ കാഴ്ചപ്പാടുകളിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്നു. എന്നാൽ, ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളിലെ വ്യതിയാനങ്ങളും പ്രകൃതി നിർദ്ധാരണവും (Natural Selection) നിരീക്ഷിച്ചതിലൂടെ മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം ഈ സിദ്ധാന്തം രൂപപ്പെടുത്തിയത്. പിന്നീട് ആധുനിക ശാസ്ത്രം, ജനിതകശാസ്ത്രത്തിന്റെ (Genetics) സഹായത്തോടെ ഡാർവിന്റെ ആശയങ്ങളെ കൂടുതൽ ശക്തമായി പിന്തുണയ്ക്കുന്നതാണ് നാം കാണുന്നത്.
തലമുറകളിലൂടെ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളിൽ സംഭവിക്കുന്ന മാറ്റങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനം തന്മാത്രാ തലത്തിൽ (Molecular level) വിശദീകരിക്കുന്നതിലൂടെ, പരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും വ്യക്തമായ തെളിവുകൾ നൽകാൻ ജനിതകശാസ്ത്രത്തിന് കഴിയുന്നു. ഡിഎൻഎ (DNA), ജനിതകമാറ്റങ്ങൾ (Mutations), ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ, താരതമ്യ ജീനോമിക്സ്, തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ എന്നിവയിലൂടെ ഇത് എങ്ങനെ സാധ്യമാകുന്നു എന്ന് പരിശോധിക്കാം. തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രം പരിണാമത്തിന് എങ്ങനെ തെളിവാകുന്നു എന്ന് മുൻപ് പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളുടെ ചെറിയൊരു ആവർത്തനം ഇവിടെ വന്നേക്കാം. എങ്കിലും, വിഷയം കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ അത് ഉപകരിക്കും.
ഡിഎൻഎ സമാനതകളും പൊതു പൂർവ്വികനും
ജീവജാലങ്ങളിലെ ജനിതക വിവരങ്ങൾ സൂക്ഷിച്ചുവെക്കുന്ന അടിസ്ഥാന തന്മാത്രയാണ് ഡിഎൻഎ (Deoxyribonucleic Acid). ലളിതമായ ഘടനയുള്ള ബാക്ടീരിയകൾ മുതൽ സങ്കീർണ്ണമായ മനുഷ്യരിൽ വരെ, ജീവന്റെ നിലനിൽപ്പിനും വളർച്ചയ്ക്കും ആവശ്യമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നത് ഈ ഡിഎൻഎ-യിലാണ്.
എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും ജനിതക കോഡ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് അഡിനിൻ (Adenine), ഗ്വാനിൻ (Guanine), സൈറ്റോസിൻ (Cytosine), തൈമിൻ (Thymine) എന്നീ ഒരേ നാല് ന്യൂക്ലിയോടൈഡ് ബേസുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്. ലോകത്തെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളും ഈ സാർവത്രികമായ ഡിഎൻഎ ഘടന പങ്കുവെക്കുന്നു എന്നത്, ഇവയെല്ലാം ഉത്ഭവിച്ചത് ഒരേയൊരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ (Common Ancestor) നിന്നാണെന്നതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവാണ്. ഇത് ഡാർവിന്റെ സിദ്ധാന്തത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതിനൊപ്പം ജീവന്റെ തുടർച്ചയെ വ്യക്തമാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ജനിതകമാറ്റങ്ങൾ (Mutations) നൽകുന്ന തെളിവുകൾ
പരിണാമത്തിന് കാരണമാകുന്ന പ്രധാന ഘടകങ്ങളിലൊന്നാണ് ജനിതകമാറ്റങ്ങൾ അഥവാ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ (Mutations). ഡിഎൻഎ-യുടെ ക്രമത്തിൽ സംഭവിക്കുന്ന ഈ മാറ്റങ്ങൾ, ജീവികളിൽ പുതിയ സ്വഭാവങ്ങൾക്കും വ്യതിയാനങ്ങൾക്കും കാരണമാകുന്നു. ഇത്തരം വ്യതിയാനങ്ങളാണ് പരിണാമ പ്രക്രിയയ്ക്ക് ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങൾ.
· നിഷ്പക്ഷ മാറ്റങ്ങൾ (Neutral Mutations): ചില മ്യൂട്ടേഷനുകൾ ജീവികൾക്ക് ഗുണമോ ദോഷമോ ചെയ്യാത്തവയാണ്. എന്നാൽ കാലക്രമേണ ഇവ തലമുറകളിൽ ശേഖരിക്കപ്പെടുകയും, അത് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ജനിതക വ്യത്യാസങ്ങൾക്ക് കാരണമാവുകയും ചെയ്യുന്നു.
· ദോഷകരമായ മാറ്റങ്ങൾ: ജീവികളുടെ നിലനിൽപ്പിന് ഭീഷണിയാകുന്ന ദോഷകരമായ മ്യൂട്ടേഷനുകളെ പ്രകൃതി നിർദ്ധാരണത്തിലൂടെ (Natural Selection) കാലം ഇല്ലാതാക്കുന്നു.
· ഗുണകരമായ മാറ്റങ്ങൾ: ജീവികളുടെ നിലനിൽപ്പിനും പ്രജനനത്തിനും സഹായിക്കുന്ന ഗുണകരമായ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ തലമുറകളിലേക്ക് വേഗത്തിൽ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുകയും പുതിയ പരിണാമങ്ങൾക്ക് വഴിതെളിക്കുകയും ചെയ്യും.
ചുരുക്കത്തിൽ, തലമുറകളായി ശേഖരിക്കപ്പെടുന്ന ഇത്തരം ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ, ജീവജാലങ്ങൾ കാലത്തിനനുസരിച്ച് എങ്ങനെ പതുക്കെ മാറുന്നുവെന്നും അവയുടെ ചുറ്റുപാടുകളുമായി എങ്ങനെ പൊരുത്തപ്പെടുന്നുവെന്നുമുള്ളതിന്റെ കൃത്യമായ രേഖയാണ് നൽകുന്നത്. ഇത് പരിണാമം എന്ന പ്രക്രിയയുടെ നിഷേധിക്കാനാവാത്ത തെളിവായി നിലകൊള്ളുന്നു.
പരിണാമവും ജനിതകശാസ്ത്രവും: ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷനും ജീനോമിക്സും
പരിണാമ പ്രക്രിയയ്ക്ക് ഏറ്റവും മികച്ച തെളിവ് നൽകുന്ന മറ്റൊരു സുപ്രധാന ജനിതക സംവിധാനമാണ് ‘ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ’ (Gene Duplication) അഥവാ ജീനുകളുടെ ഇരട്ടിപ്പ്. കോശവിഭജന സമയത്ത് ഡി എൻ എ (DNA) പകർപ്പെടുക്കുമ്പോൾ, ചില ജീനുകൾക്കോ ക്രോമസോമുകളുടെ ഭാഗങ്ങൾക്കോ ആകസ്മികമായി ഇരട്ടിപ്പ് സംഭവിച്ചേക്കാം. ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുമ്പോൾ, ഒരു ജീൻ അതിന്റെ പഴയ ധർമ്മം തുടർന്നും നിർവ്വഹിക്കുന്നു. എന്നാൽ രണ്ടാമത്തെ ജീനിന് പുതിയ ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ (Mutations) ഉൾക്കൊള്ളാനും, പുതിയ പ്രവർത്തനങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കാനും സ്വാതന്ത്ര്യം ലഭിക്കുന്നു.
‘നിയോഫങ്ഷണലൈസേഷൻ’ (neofunctionalization) എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ പ്രക്രിയ, പരിണാമത്തിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നുണ്ട്. ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ് മനുഷ്യരിലെ വർണ്ണദർശനത്തിന്റെ (Color Vision) പരിണാമം.
നിറങ്ങൾ കാണാനുള്ള കഴിവും ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷനും
ലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ജീവിച്ചിരുന്ന നമ്മുടെ പൂർവ്വികർക്ക് പ്രകാശം തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്ന ‘ഓപ്സിൻ ജീൻ’ (opsin gene) മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. എന്നാൽ ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ വഴി ഇതിന്റെ പകർപ്പുകൾ ഉണ്ടായി. കാലക്രമേണ അവയിൽ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചതിന്റെ ഫലമായി, ചുവപ്പ്, പച്ച, നീല എന്നീ നിറങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്ന ട്രൈക്രോമാറ്റിക് ദർശനം (trichromatic vision) മനുഷ്യർക്ക് ലഭിച്ചു.
നമുക്ക് ചുറ്റുമുള്ള മറ്റ് ചില മൃഗങ്ങളെ നിരീക്ഷിച്ചാൽ, അവയ്ക്ക് പ്രകാശം മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കുമെങ്കിലും മനുഷ്യരെപ്പോലെ എല്ലാ നിറങ്ങളും കൃത്യമായി കാണാൻ കഴിയില്ല എന്ന് മനസ്സിലാക്കാം. മുൻകാല ജീവികളിൽ നിന്ന് അവർക്ക് ലഭിച്ച ജനിതക മാറ്റങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമായത് കൊണ്ടാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത്.
അതുപോലെ തന്നെ, രക്തത്തിലൂടെ ഓക്സിജൻ കൊണ്ടുപോകാൻ സഹായിക്കുന്ന ഗ്ലോബിൻ ജീൻ കുടുംബവും (the globin gene family) ഇത്തരം ജീൻ ഇരട്ടിപ്പിലൂടെ പരിണമിച്ചുണ്ടായതാണ്. ജീനുകൾ ഇരട്ടിച്ചതിന്റെ ഫലമായാണ്, ഓക്സിജൻ വിതരണത്തിലും സംഭരണത്തിലും നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്ന ഹീമോഗ്ലോബിൻ, മയോഗ്ലോബിൻ എന്നിവ രൂപപ്പെട്ടത്. ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ എങ്ങനെയാണ് ജീവികളിൽ പുതിയ കഴിവുകൾ ഉണ്ടാക്കുന്നത് എന്ന് ഈ ഉദാഹരണങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
താരതമ്യ ജീനോമിക്സ് (Comparative Genomics)
വ്യത്യസ്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ജനിതക ഘടനയിലെ സമാനതകളും വ്യത്യാസങ്ങളും പഠിക്കുന്ന ശാസ്ത്രശാഖയാണ് താരതമ്യ ജീനോമിക്സ്. വിവിധ ജീവികളുടെ ഡി എൻ എ ശ്രേണികൾ താരതമ്യം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ, അവ തമ്മിലുള്ള പരിണാമ ബന്ധവും അവയുടെ പൊതുവായ പൂർവ്വികരെയും കണ്ടെത്താൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് കഴിയുന്നു. രണ്ട് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ തമ്മിൽ അടുത്ത ബന്ധമുണ്ടെങ്കിൽ, അവയുടെ ഡി എൻ എ വളരെ സമാനമായിരിക്കും.
ഉദാഹരണത്തിന്, മനുഷ്യരും ചിമ്പാൻസികളും തങ്ങളുടെ ഡി എൻ എ യുടെ ഏകദേശം 98-99% പങ്കിടുന്നുണ്ട്. ഏകദേശം 6-7 ദശലക്ഷം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ജീവിച്ചിരുന്ന ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് ഇവ രണ്ടും വേർപിരിഞ്ഞത് എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണിത്.
ഡി എൻ എ യിലെ ഈ സാമ്യത്തിന് പുറമെ, പുരാതന വൈറസ് ബാധകളുടെ ഫലമായി ജീനോമുകളിൽ അവശേഷിക്കുന്ന റിട്രോവൈറൽ ഉൾപ്പെടുത്തലുകളും (retroviral insertions in the genomes) താരതമ്യ ജീനോമിക്സ് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. മനുഷ്യരുടെയും മറ്റ് പ്രൈമേറ്റുകളുടെയും ഡി എൻ എ യിൽ കൃത്യമായി ഒരേ സ്ഥലത്ത് തന്നെ ഇത്തരം വൈറൽ അടയാളങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും. തലമുറകളായി കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ട ഈ ജനിതക പാടുകൾ, നമുക്ക് ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നതിന്റെ വളരെ ശക്തമായ തെളിവാണ്.
ജനിതകശാസ്ത്രം നൽകുന്ന വ്യക്തമായ ചിത്രം
ചുരുക്കത്തിൽ, ജനിതകശാസ്ത്രം പരിണാമത്തിന് നിഷേധിക്കാനാവാത്ത തെളിവുകളാണ് നൽകുന്നത്. ജനിതക കോഡുകളുടെ സാർവത്രിക സ്വഭാവം, മ്യൂട്ടേഷനുകൾ, ജീൻ ഡ്യൂപ്ലിക്കേഷൻ, താരതമ്യ ജീനോമിക്സ് എന്നിവയെല്ലാം ഡാർവിന്റെ സിദ്ധാന്തത്തെ ശരിവെക്കുകയും കൂടുതൽ വിപുലീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തന്മാത്രാ ഘടികാരങ്ങൾ, ഡി എൻ എ ശ്രേണികൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങളിലൂടെ ഫോസിൽ രേഖകളിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന വിവരങ്ങളെ ജനിതകശാസ്ത്രം പൂർണ്ണമായും പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ഒരു പൊതുവായ തുടക്കമുണ്ടായിരുന്നു എന്നും, കാലക്രമേണ അവ വ്യത്യസ്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളായി വ്യതിചലിച്ചു എന്നും ഇത് തെളിയിക്കുന്നു. ഭാവിയിൽ ഈ ശാസ്ത്രശാഖ കൂടുതൽ പുരോഗമിക്കുമ്പോൾ, ഭൂമിയിലെ ജീവന്റെ പരിണാമ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ ആഴത്തിലുള്ള അറിവുകൾ ലഭ്യമാകുമെന്നതിൽ സംശയമില്ല.
ബീജസങ്കലനം മുതൽ ജനനം വരെയുള്ള ഭ്രൂണങ്ങളുടെ വളർച്ചയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്ന ജീവശാസ്ത്ര ശാഖയാണ് ഭ്രൂണശാസ്ത്രം (Embryology). ജീവജാലങ്ങളുടെ പരിണാമത്തിന് ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവുകൾ നൽകാൻ ഈ ശാസ്ത്ര ശാഖയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെ ഭ്രൂണവളർച്ചയുടെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ജീവികൾക്കും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ സൂചനകൾ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്നു. ഭ്രൂണങ്ങളുടെ താരതമ്യ പഠനം, ഹോമോലോജസ് ഘടനകൾ (Homologous structures) എന്നിവയിലൂടെ ഇത് എങ്ങനെ സാധ്യമാകുന്നു എന്ന് വിശദമായി പരിശോധിക്കാം.
താരതമ്യ ഭ്രൂണശാസ്ത്രം
പരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവ് ലഭിക്കുന്നത് വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെ ഭ്രൂണങ്ങൾ എങ്ങനെ വികസിക്കുന്നു എന്ന് താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോഴാണ്. വളർച്ചയുടെ ആദ്യ ഘട്ടങ്ങളിൽ മത്സ്യം, ഉഭയജീവികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, സസ്തനികൾ തുടങ്ങിയ നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടെ (Vertebrates) ഭ്രൂണങ്ങൾ തമ്മിൽ വലിയ സാമ്യങ്ങൾ കാണാൻ കഴിയും.
ഉദാഹരണത്തിന്, മനുഷ്യ ഭ്രൂണങ്ങളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ഘട്ടത്തിൽ വാലും, തൊണ്ടയുടെ ഭാഗത്ത് ഗിൽ സ്ലിറ്റുകൾ (gill slits) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഘടനകളും കാണാം. ഇതേ ഘടനകൾ മത്സ്യങ്ങളുടെയും മറ്റ് നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടെയും ഭ്രൂണങ്ങളിലും ഉണ്ട്. ഇതിനർത്ഥം ഈ ജീവികൾക്കെല്ലാം ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നാണ്. മുതിർന്ന മനുഷ്യരിലോ പക്ഷികളിലോ ഇത്തരം ഗിൽ സ്ലിറ്റുകൾ കാണാറില്ലെങ്കിലും, ഭ്രൂണാവസ്ഥയിൽ അവ കാണപ്പെടുന്നത് നമ്മുടെയെല്ലാം പൂർവ്വികർ ജലജീവികളായിരുന്നു എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾകൊണ്ട് വ്യത്യസ്ത ചുറ്റുപാടുകളുമായി പൊരുത്തപ്പെട്ട് ജീവികളിൽ മാറ്റങ്ങൾ വന്നെങ്കിലും, അവയുടെ ഭ്രൂണ ഘട്ടങ്ങൾ ഇന്നും ആ പഴയ പരിണാമ ചരിത്രം നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.
ഹോമോലോജസ് ഘടനകൾ (Homologous structures)
ഒരേ പൂർവ്വികനിൽ നിന്നും പരിണമിച്ചുണ്ടായ, എന്നാൽ വ്യത്യസ്ത ജീവികളിൽ വ്യത്യസ്ത ജോലികൾ ചെയ്യുന്ന ശരീര ഭാഗങ്ങളെയാണ് ഹോമോലോജസ് ഘടനകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. മുതിർന്ന ജീവികളിൽ ഇവയുടെ ജോലി വ്യത്യസ്തമാണെങ്കിലും, ഭ്രൂണാവസ്ഥയിൽ ഇവ ഒരേ കോശങ്ങളിൽ നിന്നുമാണ് രൂപപ്പെടുന്നത് എന്ന് കാണാൻ കഴിയും.
നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടെ അവയവങ്ങളുടെ വളർച്ച ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. പക്ഷിയുടെ ചിറകുകൾ, തിമിംഗലത്തിന്റെ ചിറകുകൾ (തുഴകൾ), മനുഷ്യന്റെ കൈകൾ എന്നിവ പരിശോധിച്ചാൽ, ഇവയുടെയെല്ലാം അടിസ്ഥാന അസ്ഥികൂടത്തിന്റെ ഘടന ഒന്നുതന്നെയാണെന്ന് കാണാം. ഈ വ്യത്യസ്ത ജീവികളെല്ലാം അവയുടെ പ്രാചീന പൂർവ്വികനിൽ നിന്നും ഒരേ ഘടനയാണ് പാരമ്പര്യമായി സ്വീകരിച്ചത്. പിന്നീട് പ്രകൃതിയിലെ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് (പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം വഴി) അവ ഇന്നത്തെ രൂപത്തിലേക്ക് മാറി എന്ന് മാത്രം.
വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെ ഭ്രൂണവളർച്ചയുടെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ ഈ അവയവങ്ങളെല്ലാം ഒരുപോലെയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. കൈകാലുകൾ രൂപപ്പെടുന്നതിനുള്ള ജനിതകമായ അടിസ്ഥാനം ഒരു പ്രാചീന പൂർവ്വികനിൽ രൂപപ്പെട്ടതാണെന്നും, പിന്നീട് പരിണാമ പ്രക്രിയകളിലൂടെ അത് ഇന്നത്തെ രീതിയിൽ ആയിത്തീർന്നുവെന്നും ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഭ്രൂണശാസ്ത്രവും പരിണാമവും: ജീവന്റെ ഉത്ഭവത്തിലേക്കുള്ള തെളിവുകൾ
ഭ്രൂണശാസ്ത്രം (Embryology) ജീവികളുടെ പരിണാമത്തെക്കുറിച്ച് പഠിക്കാനും മനസ്സിലാക്കാനും സഹായിക്കുന്ന വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ശാസ്ത്രശാഖയാണ്. വ്യത്യസ്ത ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഭ്രൂണവളർച്ചയിലുള്ള ആഴത്തിലുള്ള സമാനതകൾ പരിണാമ പ്രക്രിയയുടെ ഏറ്റവും വലിയ തെളിവുകളിലൊന്നാണ്.
വെസ്റ്റിജിയൽ ഘടനകൾ (Vestigial Structures)
പരിണാമത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളായി ജീവികളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഘടനകളാണ് വെസ്റ്റിജിയൽ ഘടനകൾ അഥവാ അവശിഷ്ട അവയവങ്ങൾ. പൂർവ്വികരിൽ പൂർണ്ണമായും പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നതും, എന്നാൽ കാലക്രമേണ പിൻഗാമികളിൽ പ്രവർത്തനരഹിതമോ വളരെ ചെറുതോ ആയി മാറിയതുമായ അവയവങ്ങളാണിവ.
· മനുഷ്യരിലെ തെളിവുകൾ: വളർച്ചയുടെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ മനുഷ്യ ഭ്രൂണങ്ങൾക്ക് വാലും ‘ഗിൽ സ്ലിറ്റുകളും’ (Gill slits) കാണാറുണ്ട്. ഭ്രൂണം വളർന്നു പക്വത പ്രാപിക്കുന്നതിനനുസരിച്ച് ഇവ അപ്രത്യക്ഷമാകുകയോ ശരീരത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളായി രൂപാന്തരപ്പെടുകയോ ചെയ്യും. വാലും ഗിൽ സ്ലിറ്റുകളും ഉണ്ടായിരുന്ന മറ്റ് മൃഗങ്ങളുമായുള്ള നമ്മുടെ പരിണാമ ബന്ധമാണ് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നത്.
· പാമ്പുകളിലെ തെളിവുകൾ: ആധുനിക പാമ്പുകൾക്ക് കൈകാലുകൾ ഇല്ലെങ്കിലും, അവയുടെ ഭ്രൂണങ്ങളിൽ കൈകാലുകൾ രൂപപ്പെടാൻ സഹായിക്കുന്ന ചെറിയ മുകുളങ്ങൾ (Limb buds) താൽക്കാലികമായി കാണാൻ സാധിക്കും. കൈകാലുകൾ ഉണ്ടായിരുന്ന പൂർവ്വികരിൽ നിന്നാണ് പാമ്പുകൾ പരിണമിച്ചു വന്നത് എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണിത്.
ഹോക്സ് ജീനുകളും (Hox Genes) ജനിതക സാമ്യവും
തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രത്തിലെ പുതിയ കണ്ടെത്തലുകൾ ഭ്രൂണശാസ്ത്രവും പരിണാമവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ ഉറപ്പിക്കുന്നു. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ് ‘ഹോക്സ് ജീനുകളുടെ’ കണ്ടെത്തൽ.
ഒരു ഭ്രൂണത്തിന്റെ ശരീരഘടനയെയും വളർച്ചയെയും നിയന്ത്രിക്കുന്ന പ്രധാന ജീനുകളാണിവ. ഫ്രൂട്ട് ഈച്ചകൾ മുതൽ സങ്കീർണ്ണമായ മനുഷ്യ ശരീരത്തിൽ വരെ ഈ ഹോക്സ് ജീനുകൾ ഒരുപോലെ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയെല്ലാം ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത് എന്നാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ശരീരഭാഗങ്ങൾ എവിടെ വരണം എന്ന് തീരുമാനിക്കുന്ന ഹോക്സ് ജീനുകളിലെ ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ പോലും വലിയ പരിണാമ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നു. പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണത്തിലൂടെ (Natural selection) ജീവികളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ശരീരഘടനകൾ ഉണ്ടാകാൻ ഈ അടിസ്ഥാന ജീനുകൾ സഹായിക്കുന്നു.
അടിസ്ഥാന വികസന പ്രക്രിയകളുടെ സംരക്ഷണം
ഭ്രൂണ വളർച്ചയിലെ പല അടിസ്ഥാന പ്രക്രിയകളും ലളിതമായ ജീവികൾ മുതൽ മനുഷ്യരിൽ വരെ ഒരേ രീതിയിലാണ് നടക്കുന്നത്.
· ഗ്യാസ്ട്രലേഷൻ (Gastrulation): ഭ്രൂണത്തിൽ കോശങ്ങളുടെ വിവിധ പാളികൾ രൂപപ്പെടുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്. വ്യത്യസ്ത ജീവികളിൽ ഈ പ്രക്രിയ വളരെ സമാനമായാണ് സംഭവിക്കുന്നത്.
ജീവന്റെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ രൂപപ്പെട്ട ഈ അടിസ്ഥാന രീതികൾ, ജീവികളുടെ ശരിയായ വളർച്ചയ്ക്ക് അത്യന്താപേക്ഷിതമായതിനാൽ കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്നു. അകശേരുകികൾ (Invertebrates) മുതൽ മനുഷ്യർ വരെ ഈ സങ്കീർണ്ണമായ പ്രക്രിയകൾ പങ്കിടുന്നു എന്നത് ഒരു പൊതു ഉത്ഭവത്തിലേക്ക് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ, താരതമ്യ ഭ്രൂണശാസ്ത്രം, ഹോമോലോഗസ് ഘടനകൾ, വെസ്റ്റിജിയൽ സവിശേഷതകൾ, ജനിതക സാമ്യങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഭൂമിയിലെ ജീവജാലങ്ങൾക്കെല്ലാം ഒരു പൊതു വംശപരമ്പരയുണ്ടായിരുന്നു എന്ന് തെളിയിക്കുന്നു. ഭ്രൂണശാസ്ത്രത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ നോക്കുമ്പോൾ, പരിണാമ സിദ്ധാന്തം കേവലം ഒരു അമൂർത്തമായ ആശയമല്ല; മറിച്ച് എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും വളർച്ചയിൽ വ്യക്തമായി കാണാൻ കഴിയുന്ന, നിരന്തരം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. ജീവജാലങ്ങളെല്ലാം പരിണാമം എന്ന പൊതുവായ ചരിത്രത്താൽ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ നിർണായക തെളിവുകൾ ഇത് നൽകിക്കൊണ്ടേയിരിക്കുന്നു.
ഭൂമിയിലെ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വിതരണം പരിണാമത്തിന് വളരെ ശക്തമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നുണ്ട്. ജീവശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഈ ശാഖ ‘ബയോജിയോഗ്രാഫി’ (biogeography) എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ എങ്ങനെ, എന്തുകൊണ്ട് വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നുവെന്നും സമുദ്രങ്ങൾ, പർവ്വതങ്ങൾ, മരുഭൂമികൾ തുടങ്ങിയ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ തടസ്സങ്ങൾ അവയുടെ വ്യാപനത്തെ എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നുവെന്നും ഇത് വിശദീകരിക്കുന്നു.
ബയോജിയോഗ്രാഫിയിൽ കാണുന്ന പാറ്റേണുകൾ പരിണാമ പ്രക്രിയയെക്കുറിച്ച് വലിയ ഉൾക്കാഴ്ചകളാണ് നൽകുന്നത്. ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ അവയുടെ പരിസ്ഥിതികൾക്കും ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പരിമിതികൾക്കും അനുസരിച്ചാണ് പരിണമിക്കുന്നത് എന്ന് ഇതിലൂടെ മനസ്സിലാക്കാം. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ജീവികളുടെ വ്യാപനം പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെ എങ്ങനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു എന്ന് പരിശോധിക്കാം.
നാട്ടിൽ മാത്രം കണ്ടുവരുന്ന സ്പീഷീസുകളുടെ വ്യാപനം (distribution of endemic species), ദ്വീപ് ബയോജിയോഗ്രാഫി (island biogeography), കോണ്ടിനെന്റൽ ഡ്രിഫ്റ്റ് (continental drift), അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ (adaptive radiation) എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുകൊണ്ടാണ് ഈ ഭാഗം തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നത്.
എൻഡെമിക് സ്പീഷീസ് (Endemic Species)
മറ്റൊരിടത്തും ഇല്ലാത്ത, ഒരു പ്രത്യേക ഭൂമിശാസ്ത്ര മേഖലയിൽ മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന ജീവികളാണ് എൻഡെമിക് സ്പീഷീസ്. അത്തരം ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം പരിണാമത്തിന് ശക്തമായ തെളിവാണ് നൽകുന്നത്. കാരണം, ഇവയുടെ വ്യാപനം പലപ്പോഴും അവിടുത്തെ സവിശേഷമായ പാരിസ്ഥിതിക സാഹചര്യങ്ങളുമായോ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ചരിത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടലുമായോ ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
ഉദാഹരണത്തിന്, ഓസ്ട്രേലിയയിൽ കാണപ്പെടുന്ന സഞ്ചിമൃഗങ്ങളായ (marsupials) കംഗാരുക്കൾ (kangaroos), കോലകൾ (koalas), വോംബാറ്റുകൾ (wombats) തുടങ്ങിയവയെ എടുക്കാം. ഇവ ലോകത്ത് മറ്റൊരിടത്തും സ്വാഭാവികമായി കാണപ്പെടുന്നില്ല. മറ്റ് ഭൂപ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് വേർപിരിഞ്ഞതിന് ശേഷം, ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ഓസ്ട്രേലിയ നേരിട്ട ഒറ്റപ്പെടലാണ് ഈ സവിശേഷ സസ്തനികളുടെ പരിണാമത്തിന് കാരണമായത്.
അതുപോലെ, ചാൾസ് ഡാർവിൻ തന്റെ ഗവേഷണങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും നടത്തിയ ഗാലപ്പഗോസ് (Galápagos) ദ്വീപുകൾ ഇതിന് മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ്. ഗാലപ്പഗോസ് ആമകൾ, ഒരു പ്രത്യേക ഇനം മൈനകൾ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി തദ്ദേശീയ ജീവജാലങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്. ദക്ഷിണ അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ജീവികളോട് സാമ്യമുള്ള ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ ഈ ദ്വീപുകളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, അവയുടെ ഒറ്റപ്പെടലും അവിടുത്തെ വ്യതിരിക്തമായ പാരിസ്ഥിതിക സാഹചര്യങ്ങളും കാരണം അവ തികച്ചും സവിശേഷമായ ചില സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തതായി ഡാർവിൻ കണ്ടെത്തി.
കാലക്രമേണ ജീവികളെ പുതിയ രൂപങ്ങളിലേക്ക് മാറ്റാൻ സഹായിക്കുന്ന, പ്രാദേശിക പരിതസ്ഥിതികളുമായി ഇണങ്ങിച്ചേരാനുള്ള ഈ കഴിവ് പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ മൂലക്കല്ലായി മാറി.
ദ്വീപുകൾ: പരിണാമത്തിന്റെ പ്രകൃതിദത്ത പരീക്ഷണശാലകൾ
പരിണാമ പ്രക്രിയയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച തെളിവുകൾ നമുക്ക് നൽകുന്നത് ദ്വീപുകളാണ്. മറ്റ് കരകളിൽ നിന്നുള്ള പൂർണ്ണമായ ഒറ്റപ്പെടലും, അവിടുത്തെ പരിമിതമായ വിഭവങ്ങളും ജീവികളിൽ പുതിയ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുന്നു. ഗാലപ്പഗോസ് ( Galapagos ) ദ്വീപുകളിലെ ഡാർവിന്റെ ഫിഞ്ചുകൾ ( finches ) ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. ഈ പക്ഷികളെല്ലാം ഒരേ പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് ഉണ്ടായതാണെങ്കിലും, വ്യത്യസ്തമായ പരിതസ്ഥിതികളിൽ ലഭിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിന് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ അവയുടെ കൊക്കുകളുടെ ആകൃതിയും വലുപ്പവും കാലക്രമേണ മാറിവരികയും പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളായി അവ പരിണമിക്കുകയും ചെയ്തു.
അലോപാട്രിക് സ്പെഷ്യേഷനും അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷനും
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടൽ കാരണം ജീവികൾ പുതിയ സ്പീഷീസുകളായി മാറുന്ന പ്രക്രിയയെ അലോപാട്രിക് സ്പെഷ്യേഷൻ ( allopatric speciation ) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഭൗതികമായ തടസ്സങ്ങളാൽ വേർതിരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരേ ഇനം ജീവികൾ കാലക്രമേണ വ്യത്യസ്ത സ്പീഷീസുകളായി മാറുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്. ഹവായിയൻ ( Hawaiian ) ദ്വീപുകളിലെ അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ ( adaptive radiation ) ഇതിന്റെ മറ്റൊരു വലിയ ഉദാഹരണമാണ്. ഒരു പൂർവ്വിക ജീവിവർഗ്ഗം പുതിയ ചുറ്റുപാടുകളോട് പൊരുത്തപ്പെടാൻ വേണ്ടി അതിവേഗം പല രൂപങ്ങളിലേക്ക് മാറുന്നതിനെയാണ് അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ എന്ന് പറയുന്നത്. ഹവായിലെ ഹണിക്രീപ്പർ ( honeycreeper ) പക്ഷികളിൽ ഇത് കാണാം. ഒരേ ഇനത്തിൽ പെട്ട പക്ഷികളാണെങ്കിലും പ്രാണികൾ, പൂന്തേൻ, വിത്തുകൾ എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണരീതികൾക്ക് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ അവയുടെ കൊക്കുകൾക്ക് മാറ്റം സംഭവിച്ചു.
ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ ചലനവും പരിണാമവും
ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലായി ജീവികൾ എങ്ങനെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നത് പരിണാമത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ നമ്മെ സഹായിക്കുന്ന മറ്റൊരു കാര്യമാണ്. കോണ്ടിനെന്റൽ ഡ്രിഫ്റ്റ് ( continental drift ) അഥവാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ ചലനം എന്ന സിദ്ധാന്തം ഇത് വളരെ വ്യക്തമായി വിശദീകരിക്കുന്നുണ്ട്. കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ലോകത്തെ എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളും പാംഗിയ ( Pangaea ) എന്ന പേരിൽ ഒറ്റ കരയായി ചേർന്നുനിൽക്കുകയായിരുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, വംശനാശം സംഭവിച്ച മെസോസോറസ് ( Mesosaurus ) എന്ന ഉരഗത്തിന്റെ ഫോസിലുകൾ തെക്കേ അമേരിക്കയിലും ആഫ്രിക്കയിലും കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ പണ്ട് ഒന്നായിരുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഇന്ന് വലിയ സമുദ്രങ്ങളാൽ വേർതിരിക്കപ്പെട്ടിട്ടും ഈ രണ്ട് കരകളിലും ഒരേ ജീവിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നത്.
ഒറ്റപ്പെടലും പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളും
കാലക്രമേണ ഭൂഖണ്ഡങ്ങൾ വേർപിരിഞ്ഞപ്പോൾ, വിശാലമായ സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിൽ പല ജീവികളും ഒറ്റപ്പെട്ടു. ഈ ഒറ്റപ്പെടൽ അവയുടെ പരിണാമത്തെ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ പാതകളിലേക്ക് നയിച്ചു. ഉദാഹരണത്തിന്, സഞ്ചിമൃഗങ്ങൾ അഥവാ മാർസുപിയലുകൾ ( marsupials ) ഓസ്ട്രേലിയയിലും അമേരിക്കയിലും ധാരാളമായി കാണപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ പ്ലാസന്റൽ സസ്തനികൾ ( placental mammal ) ലോകത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, ഭൂഖണ്ഡങ്ങളുടെ നിരന്തരമായ ചലനവും അതുവഴിയുണ്ടാകുന്ന ജീവികളുടെ ഒറ്റപ്പെടലുമാണ് പ്രകൃതിയിൽ പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെയും വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുടെയും രൂപീകരണത്തിന് പ്രധാന കാരണമാകുന്നത് എന്ന് ഇതിലൂടെ മനസ്സിലാക്കാം.
സംയോജിത പരിണാമം (Convergent Evolution)
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വിതരണവും പരിണാമവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ആശയമാണ് സംയോജിത പരിണാമം. ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്ന, പരസ്പരം യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാത്ത ജീവികൾ ഒരേപോലെയുള്ള പാരിസ്ഥിതിക പ്രശ്നങ്ങളെ നേരിടുമ്പോൾ സമാനമായ സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുന്നതിനെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
· ഉദാഹരണം: വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ കാണപ്പെടുന്ന കള്ളിച്ചെടികളും ആഫ്രിക്കയിലുള്ള യൂഫോർബിയ (Euphorbias) സസ്യങ്ങളും ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. ഇവ രണ്ടും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ വളരുന്നവയാണെങ്കിലും, മരുഭൂമിയിലെ വരണ്ട കാലാവസ്ഥയെ അതിജീവിക്കാനും ജലം സംരക്ഷിക്കാനുമായി മാംസളമായ തണ്ടുകളും മുള്ളുകളും ഇവ രണ്ടും വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.
പ്രകൃതിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural Selection) ജീവികളെ അവയുടെ ചുറ്റുപാടുകൾക്ക് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ എപ്രകാരം രൂപപ്പെടുത്തുന്നുവെന്ന് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. വളരെ അകലെ ജീവിക്കുന്ന ജീവികളിൽപ്പോലും പാരിസ്ഥിതിക ഘടകങ്ങൾ ഒരേപോലെയുള്ള പരിണാമ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നുണ്ട് എന്ന് ഇതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാം.
അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ (Adaptive Radiation)
ഒരൊറ്റ ഇനം ജീവിയിൽ നിന്നോ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയൊരു കൂട്ടം ജീവികളിൽ നിന്നോ അതിവേഗം പരിണമിച്ച് അനവധി പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്ന പ്രക്രിയയാണ് അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ. പുതിയ ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ ലഭ്യമാകുമ്പോഴാണ് ഇത് സാധാരണയായി സംഭവിക്കുന്നത്. പുതുതായി രൂപപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലോ ദ്വീപുകൾ പോലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഒറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളിലോ ആണ് ഇത് കൂടുതലായി കാണാൻ കഴിയുക. പുതിയതായി ഉണ്ടായ ഓരോ ജീവിവർഗ്ഗവും അവിടുത്തെ പ്രത്യേക പരിസ്ഥിതിയുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നു.
· ഉദാഹരണം 1: ഗാലപ്പഗോസ് ദ്വീപുകളിലെ (Galápagos Islands) ഫിഞ്ച് പക്ഷികൾ അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷന്റെ ഒരു പ്രധാന ഉദാഹരണമാണ്.
· ഉദാഹരണം 2: ആഫ്രിക്കൻ ഗ്രേറ്റ് തടാകങ്ങളിലെ (African Great Lakes) സിക്ലിഡ് മത്സ്യങ്ങളും (Cichlid fishes) ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടൽ എപ്രകാരമാണ് പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നതെന്ന് കാണിച്ചുതരുന്നു.
ഈ തടാകങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്ന നൂറുകണക്കിന് സിക്ലിഡ് മത്സ്യങ്ങൾ ഒരൊറ്റ പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് പരിണമിച്ചുണ്ടായത്. അവയുടെ ചുറ്റുപാടുകളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ചില മത്സ്യങ്ങൾ ആൽഗകളെ ഭക്ഷിക്കുന്നവയായും, മറ്റു ചിലത് പ്രാണികളെയോ മറ്റ് മത്സ്യങ്ങളെയോ ഭക്ഷിക്കുന്നവയായും മാറി. അങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ശരീരഘടനയും ഭക്ഷണശീലവുമുള്ള നിരവധി ഇനം മത്സ്യങ്ങൾ അവിടെ രൂപപ്പെട്ടു.
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടലും പാരിസ്ഥിതികമായ സമ്മർദ്ദങ്ങളും ജീവികളിൽ എത്രത്തോളം വലിയ പരിണാമ വൈവിധ്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നുവെന്ന് ഇത് കൃത്യമായി കാണിച്ചുതരുന്നു.
സംയോജിത പരിണാമം (Convergent Evolution)
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ വിതരണവും പരിണാമവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന ആശയമാണ് സംയോജിത പരിണാമം. ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്ന, പരസ്പരം യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാത്ത ജീവികൾ ഒരേപോലെയുള്ള പാരിസ്ഥിതിക പ്രശ്നങ്ങളെ നേരിടുമ്പോൾ സമാനമായ സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുന്നതിനെയാണ് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
· ഉദാഹരണം: വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ കാണപ്പെടുന്ന കള്ളിച്ചെടികളും ആഫ്രിക്കയിലുള്ള യൂഫോർബിയ (Euphorbias) സസ്യങ്ങളും ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. ഇവ രണ്ടും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിൽ വളരുന്നവയാണെങ്കിലും, മരുഭൂമിയിലെ വരണ്ട കാലാവസ്ഥയെ അതിജീവിക്കാനും ജലം സംരക്ഷിക്കാനുമായി മാംസളമായ തണ്ടുകളും മുള്ളുകളും ഇവ രണ്ടും വികസിപ്പിച്ചെടുത്തു.
പ്രകൃതിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural Selection) ജീവികളെ അവയുടെ ചുറ്റുപാടുകൾക്ക് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ എപ്രകാരം രൂപപ്പെടുത്തുന്നുവെന്ന് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നു. വളരെ അകലെ ജീവിക്കുന്ന ജീവികളിൽപ്പോലും പാരിസ്ഥിതിക ഘടകങ്ങൾ ഒരേപോലെയുള്ള പരിണാമ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നുണ്ട് എന്ന് ഇതിൽ നിന്നും മനസ്സിലാക്കാം.
അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ (Adaptive Radiation)
ഒരൊറ്റ ഇനം ജീവിയിൽ നിന്നോ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയൊരു കൂട്ടം ജീവികളിൽ നിന്നോ അതിവേഗം പരിണമിച്ച് അനവധി പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്ന പ്രക്രിയയാണ് അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷൻ. പുതിയ ആവാസ വ്യവസ്ഥകൾ ലഭ്യമാകുമ്പോഴാണ് ഇത് സാധാരണയായി സംഭവിക്കുന്നത്. പുതുതായി രൂപപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലോ ദ്വീപുകൾ പോലെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഒറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളിലോ ആണ് ഇത് കൂടുതലായി കാണാൻ കഴിയുക. പുതിയതായി ഉണ്ടായ ഓരോ ജീവിവർഗ്ഗവും അവിടുത്തെ പ്രത്യേക പരിസ്ഥിതിയുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നു.
· ഉദാഹരണം 1: ഗാലപ്പഗോസ് ദ്വീപുകളിലെ (Galápagos Islands) ഫിഞ്ച് പക്ഷികൾ അഡാപ്റ്റീവ് റേഡിയേഷന്റെ ഒരു പ്രധാന ഉദാഹരണമാണ്.
· ഉദാഹരണം 2: ആഫ്രിക്കൻ ഗ്രേറ്റ് തടാകങ്ങളിലെ (African Great Lakes) സിക്ലിഡ് മത്സ്യങ്ങളും (Cichlid fishes) ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടൽ എപ്രകാരമാണ് പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ഉത്ഭവത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നതെന്ന് കാണിച്ചുതരുന്നു.
ഈ തടാകങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്ന നൂറുകണക്കിന് സിക്ലിഡ് മത്സ്യങ്ങൾ ഒരൊറ്റ പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് പരിണമിച്ചുണ്ടായത്. അവയുടെ ചുറ്റുപാടുകളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ചില മത്സ്യങ്ങൾ ആൽഗകളെ ഭക്ഷിക്കുന്നവയായും, മറ്റു ചിലത് പ്രാണികളെയോ മറ്റ് മത്സ്യങ്ങളെയോ ഭക്ഷിക്കുന്നവയായും മാറി. അങ്ങനെ വ്യത്യസ്ത ശരീരഘടനയും ഭക്ഷണശീലവുമുള്ള നിരവധി ഇനം മത്സ്യങ്ങൾ അവിടെ രൂപപ്പെട്ടു.
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഒറ്റപ്പെടലും പാരിസ്ഥിതികമായ സമ്മർദ്ദങ്ങളും ജീവികളിൽ എത്രത്തോളം വലിയ പരിണാമ വൈവിധ്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നുവെന്ന് ഇത് കൃത്യമായി കാണിച്ചുതരുന്നു.
മനുഷ്യൻ എന്നത് ദീർഘമായ ഒരു പരിണാമ പ്രക്രിയയുടെ അവസാനത്തെ കണ്ണിയാണ്. പ്രകൃതിയിലെ മാറ്റങ്ങൾക്കും വെല്ലുവിളികൾക്കും അനുസരിച്ച്, അനവധി തലമുറകളിലൂടെ മനുഷ്യശരീരവും പ്രവൃത്തികളും രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇന്നത്തെ നമ്മുടെ ശരീരഘടന, അവയവങ്ങൾ, ജനിതക ഘടന, പെരുമാറ്റ രീതികൾ എന്നിവയെല്ലാം പുരാതന പൂർവ്വികരിൽ നിന്നും ലഭിച്ചതാണ്. പൂർവ്വികരിൽ നിന്നും ഇന്നത്തെ മനുഷ്യനിലേക്കുള്ള മാറ്റത്തിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവുകൾ നമ്മുടെ ശരീരത്തിൽ തന്നെ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. അവ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
1. അവശിഷ്ട അവയവങ്ങൾ ( Vestigial structures )
പണ്ട് കാലത്ത് നമ്മുടെ പൂർവ്വികർക്ക് ഉപകാരപ്രദമായിരുന്നതും, എന്നാൽ ഇന്ന് വലിയ പ്രാധാന്യമില്ലാത്തതുമായ ശരീരഭാഗങ്ങളെയാണ് അവശിഷ്ട അവയവങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
· അപ്പൻഡിക്സ് ( Appendix ): വൻകുടലിൽ ഘടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന വിരലിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചെറിയ സഞ്ചിയാണിത്. സസ്യഭുക്കുകളായിരുന്ന പൂർവ്വികർക്ക് സസ്യങ്ങളിലെ സെല്ലുലോസ് ദഹിപ്പിക്കാൻ ഇത് അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്നത്തെ ഭക്ഷണരീതിയിൽ ഇതിന് പ്രത്യേക പ്രസക്തിയില്ല.
· കോക്സിക്സ് ( Coccyx ): നട്ടെല്ലിന്റെ ഏറ്റവും താഴെയുള്ള അവസാന അസ്ഥിയാണിത്. ഇത് പൂർവ്വികർക്കുണ്ടായിരുന്ന വാലിന്റെ അവശിഷ്ടമാണ്. പഴയ കാലത്ത് വാൽ പ്രയോജനപ്രദമായിരുന്നെങ്കിലും, ഇന്ന് അതിന്റെ ആവശ്യമില്ലാത്തതിനാൽ ഇത് അവശിഷ്ട രൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു.
· വിസ്ഡം ടീത്ത് ( Wisdom teeth ): പ്രാചീനകാലത്ത് കടുപ്പമുള്ള ഭക്ഷണങ്ങൾ ചവച്ചരക്കാൻ ഇവ സഹായിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ആഹാരരീതികൾ മാറിയതോടെ ഇവ ഒരു അവശിഷ്ടം മാത്രമായി മാറി.
2. ജനിതക തെളിവുകൾ ( Genetic codes )
മനുഷ്യന്റെ ജീനുകൾ വിശകലനം ചെയ്താൽ പരിണാമത്തിന്റെ വാസ്തവപരമായ തെളിവുകൾ കണ്ടെത്താൻ സാധിക്കും.
· പൊതു പൂർവ്വികർ: മനുഷ്യനും ചിമ്പാൻസിയും ( Chimpanzees ) തമ്മിൽ 98.8% ജീനുകളും സമാനമാണ്. ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഇരുകൂട്ടരും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്നാണ് വിഭജിക്കപ്പെട്ടത് എന്നാണ്.
· അവശ ജീനുകൾ ( Pseudogenes ): പൂർണ്ണമായും പ്രവർത്തനം നഷ്ടപ്പെട്ട ചില ജീനുകൾ മനുഷ്യരിൽ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, വിറ്റമിൻ C ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള ജീൻ മനുഷ്യശരീരത്തിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും അത് പ്രവർത്തനരഹിതമാണ്. ഇത് പഴയകാലത്ത് മനുഷ്യർക്ക് സ്വയം വിറ്റമിൻ C ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നു എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്.
3. ഭ്രൂണ വളർച്ചയിലെ തെളിവുകൾ ( Embryo )
മനുഷ്യ ഭ്രൂണത്തിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടങ്ങൾക്ക് മറ്റ് നട്ടെല്ലുള്ള ജീവികളുടെ ( Vertebrates ) ഭ്രൂണങ്ങളുമായി വലിയ സാമ്യമുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, ഭ്രൂണാവസ്ഥയിൽ കാണുന്ന ഗിൽ സ്ലിറ്റുകൾ ( Gill slits ), ജലജീവികളായ പൂർവ്വികരുമായുള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്നു. അതുപോലെ ഭ്രൂണത്തിൽ കാണുന്ന വാലും ( Tail ) ഇതിനൊരു വലിയ തെളിവാണ്.
4. അതിജീവന സഹജാവബോധങ്ങൾ ( Instincts )
നാം ഇന്നും പിന്തുടരുന്ന ചില പെരുമാറ്റ രീതികൾ പരിണാമത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. അപകടം വരുമ്പോൾ പ്രതിരോധിക്കുകയോ ഓടി രക്ഷപ്പെടുകയോ ചെയ്യുന്ന രീതി, അതായത് ഫൈറ്റ്-ഓർ-ഫ്ലൈറ്റ് പ്രതികരണം ( Fight-or-flight response ) ഇതിനൊരു ഉദാഹരണമാണ്. ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ പൂർവ്വികർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഈ പ്രതികരണം ഇന്നത്തെ സുരക്ഷിതമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ പലപ്പോഴും അനാവശ്യമാണ്.
5. പ്രതിരോധ സംവിധാനം ( Immune system )
മനുഷ്യന്റെ പ്രതിരോധ സംവിധാനവും പരിണാമത്തിന്റെ ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്. കാലാകാലങ്ങളായി വിവിധ രോഗങ്ങളോട് പൊരുതിയാണ് മനുഷ്യശരീരം ആന്റിബോഡികൾ രൂപപ്പെടുത്തി ഇന്നത്തെ അവസ്ഥയിൽ എത്തിയത്. ഉദാഹരണത്തിന്, സിക്കിൾ സെൽ അനീമിയ ( Sickle cell anemia ) എന്ന ജനിതക മാറ്റം മലേറിയയ്ക്കെതിരെ പ്രതിരോധം നൽകുന്നു. ബാക്ടീരിയകളോടും വൈറസുകളോടും മനുഷ്യൻ നടത്തിയ പോരാട്ടത്തിന്റെ ബാക്കിപത്രമാണിത്.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഇന്നത്തെ മനുഷ്യൻ എന്നത് അനേകം തലമുറകൾ നീണ്ട പരിണാമത്തിന്റെ ഫലമാണ്. നമ്മുടെ ശരീരത്തിലെ അവശിഷ്ടങ്ങളും, ജനിതക സമാനതകളും, ഭ്രൂണങ്ങളിലെ മാറ്റങ്ങളും, മാനസിക സ്വഭാവങ്ങളും എല്ലാം തന്നെ നാം എങ്ങനെ പൂർവ്വികരിൽ നിന്നും ഇന്നത്തെ രൂപത്തിലേക്ക് മാറിവന്നു എന്ന് നിസ്സംശയം തെളിയിക്കുന്നു.
ഇതുവരെ ചർച്ച ചെയ്തിരുന്നത്, ഈ കാണുന്ന ദൃശ്യപ്രപഞ്ചവും അതിലെ കോടിക്കണക്കിന് ജീവജാലങ്ങളും ഒരു ‘ബുദ്ധിമാനായ സൃഷ്ടാവിൻ്റെ’ (Intelligent Designer) ആവശ്യകതയെ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു എന്ന് വാദിക്കുന്നവർക്കെതിരെയുള്ള പരിണാമത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള തെളിവുകളെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇനി ചർച്ച ചെയ്യുന്നത്, ആ വാദത്തിന് നേരെ വിപരീതമായ, പരിണാമത്തിന്റെ മറ്റൊരു ശക്തമായ തെളിവായ ‘ബുദ്ധിഹീനമായ രൂപകൽപ്പന’ അഥവാ മോശം ഡിസൈൻ (Unintelligent Design) എന്ന ആശയമാണ്.
എന്താണ് ബുദ്ധിഹീനമായ രൂപകൽപ്പന?
ജീവജാലങ്ങളുടെ പല ശാരീരിക സവിശേഷതകളും വളരെ മോശമായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്യപ്പെട്ടതോ കാര്യക്ഷമത ഇല്ലാത്തതോ ആണെന്ന ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണത്തെയാണ് ഈ ആശയം സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. പ്രകൃതിയിലെ ഇത്തരം ന്യൂനതകൾ, എല്ലാം തികഞ്ഞ ഒരു സൃഷ്ടാവ് എന്ന ആശയത്തിന് പൂർണ്ണമായും വിരുദ്ധമാണ്. എന്നാൽ, പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം (Natural Selection) വഴിയുള്ള പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെ ഇത് ശക്തമായി പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.
പരിണാമവും അപാകതകളും
പ്രകൃതിയിലെ ഈ ന്യൂനതകൾ വ്യക്തമാക്കിത്തരുന്നത് ഒരു പ്രധാന കാര്യമാണ്: ഒരു സൃഷ്ടാവിൻ്റെ നേരിട്ടുള്ള പ്രവർത്തനത്തിലൂടെ കുറ്റമറ്റ രീതിയിലല്ല ഈ ജീവികളെല്ലാം ഉണ്ടായത്, മറിച്ച് ക്രമാനുഗതമായ പരിണാമ പ്രക്രിയകളുടെ ഫലമായാണ്. ഇതിന്റെ ശാസ്ത്രീയ കാരണങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
· ട്രയൽ ആൻഡ് എറർ പ്രക്രിയ: മ്യൂട്ടേഷൻ, ജനിതക വ്യതിയാനം, പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം എന്നിവയാൽ നയിക്കപ്പെടുന്ന പരിണാമം അടിസ്ഥാനപരമായി പരീക്ഷണങ്ങളുടെയും പിഴവുകളുടെയും (Trial-and-error) ഒരു പ്രക്രിയയാണ്. ഇത് ഉപകാരപ്രദമായ ഫലങ്ങൾ പോലെത്തന്നെ ബുദ്ധിശൂന്യമായ ഫലങ്ങൾക്കും കാരണമാകും.
· ലക്ഷ്യമില്ലാത്ത യാത്ര: പരിണാമം മുൻകൂട്ടിയുള്ള ഒരു ലക്ഷ്യം വെച്ചുള്ളതല്ല. അത് തികഞ്ഞതോ മികച്ചതോ ആയ ഫലങ്ങൾ ഉറപ്പുനൽകുന്നുമില്ല. ജീവികൾ തങ്ങളുടെ അതിജീവനത്തിനും പുനരുൽപാദനത്തിനും അനുയോജ്യമായ കാര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുമ്പോൾ, അതിനൊപ്പം തന്നെ ചില കാര്യക്ഷമതയില്ലായ്മയോ ബലഹീനതകളോ അവയിൽ വന്നുചേർന്നേക്കാം.
· സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ പരിമിതി: മറ്റുള്ളവരുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ കൂടുതൽ കാലം അതിജീവിക്കാനും, തങ്ങളുടെ പിന്മുറക്കാരെ സൃഷ്ടിക്കാനും കഴിയുന്ന സവിശേഷതകളെ മാത്രമാണ് പ്രകൃതി അനുകൂലിക്കുന്നത്. അല്ലാതെ അവ കുറ്റമറ്റ ഫലങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കുന്നില്ല.
· മ്യൂട്ടേഷനുകളുടെ നിലനിൽപ്പ്: തലമുറകളിലൂടെ, ജീവികൾക്ക് നേട്ടങ്ങൾ നൽകുന്ന ക്രമരഹിതമായ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഒരു ജീവിയുടെ പുനരുൽപാദന ശേഷിയെ ദോഷകരമായി ബാധിക്കാത്ത കാലത്തോളം, നിഷ്പക്ഷമോ നേരിയ തോതിൽ ദോഷകരമോ ആയ ശാരീരിക സവിശേഷതകളും അവയിൽ നിലനിൽക്കും.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ, പരിണാമത്തിലൂടെ ജീവികളിൽ ചില തെറ്റായ രൂപകൽപ്പനകൾ വന്നു എന്നത് പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് യാതൊരു കോട്ടവും വരുത്തുന്നില്ല. എന്ന് മാത്രമല്ല, ഇത്തരം തെറ്റുകൾ പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് കൂടുതൽ ശക്തി പകരുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ജീവികൾ കാലക്രമേണ പരിണമിച്ചു എന്നും, മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ചുറ്റുപാടുകളുമായി അവ അപൂർണ്ണമായാണ് പൊരുത്തപ്പെട്ടത് എന്നതിനും ഈ മോശം രൂപകല്പനകൾ ശക്തമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നു.
ഭൂമിയിലെ ജീവജാലങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന ബുദ്ധിശൂന്യമായതോ മോശമായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തതോ ആയ ഇത്തരം സവിശേഷതകളെ ഈ രീതിയിലാണ് മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. ഇനി ഈ ബുദ്ധിഹീനമായ രൂപകൽപ്പനയുടെ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ പരിശോധിക്കാം.
അദ്ധ്യായം: പരിണാമത്തിൻ്റെ പാടുകൾ – ശരീരഘടനയിലെ അപൂർണ്ണതകൾ
ജീവജാലങ്ങളുടെ ശരീരഘടന സൂക്ഷ്മമായി പഠിക്കുമ്പോൾ, അവ തികച്ചും ബുദ്ധിപൂർവ്വമുള്ള ഒരു രൂപകല്പനയുടെ (Intelligent Design) ഫലമല്ലെന്നും, മറിച്ച് ദീർഘകാലം കൊണ്ട് നടന്ന പരിണാമ പ്രക്രിയയുടെ ബാക്കിപത്രങ്ങളാണെന്നും മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും. ഇതിന് തെളിവായി ശരീരഘടനയിലെ ചില പ്രധാന ന്യൂനതകൾ താഴെ വിവരിക്കുന്നു:
1. മനുഷ്യൻ്റെ കണ്ണ് (The Human Eye)
മനുഷ്യൻ്റെ കണ്ണിലെ റെറ്റിനയുടെ (retina) പിന്നോക്ക ക്രമീകരണം, അപൂർണ്ണമായ രൂപകൽപനയുടെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ ഉദാഹരണങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. പ്രകാശത്തെ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്ന കോശങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് റെറ്റിന നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്; പക്ഷേ അവ ക്രമരഹിതമായി തോന്നുന്ന വിധത്തിലാണ് ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. കാണേണ്ട വസ്തുവിൽ തട്ടി വരുന്ന പ്രകാശം ഫോട്ടോറിസെപ്റ്ററുകളിൽ (photoreceptors) എത്തുന്നതിനുമുമ്പ് രക്തക്കുഴലുകളുടെയും നാഡിനാരുകളുടെയും ഉൾപ്പെടെ കോശങ്ങളുടെ പല പാളികളിലൂടെ കടന്നുപോകണം.
ഈ പിന്നോക്ക ക്രമീകരണം മൂലം, നേത്രനാഡി റെറ്റിനയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു അന്ധത (blind spot) സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നു. ഇരുട്ടിൽ നിന്നും വെളിച്ചത്തിലേക്ക് കടക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് വെളിച്ചം സ്വീകരിക്കാനുള്ള കണ്ണിന്റെ കഴിവിനെയും ഇത് പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്നുണ്ട്. ഒരു ന്യൂനതയുമില്ലാതെയാണ് മനുഷ്യനെ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തതെങ്കിൽ, ഒക്ടോപസുകളെപ്പോലുള്ള (octopus) ചില ജീവികളിൽ കാണുന്നത് പോലെ, ഈ അന്ധത ഒഴിവാക്കുകയും പ്രകാശത്തിന് കൂടുതൽ നേരിട്ടുള്ള പ്രവേശനം സാധ്യമാക്കുകയും ചെയ്യാമായിരുന്നു. എന്നാൽ, മനുഷ്യൻ്റെ കണ്ണിൻ്റെ ഈ ഘടന ചരിത്രപരമായ പരിമിതികളുടെയും ക്രമാനുഗതമായ പരിണാമത്തിൻ്റെയും ഉൽപ്പന്നമാണെന്ന് നമ്മളെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നു.
2. ആവർത്തിച്ച് കാണുന്ന ലാറിഞ്ചിയൽ നാഡി (Recurrent Laryngeal Nerve)
സസ്തനികളിൽ കാണുന്ന ലാറിഞ്ചിയൽ നാഡി (Laryngeal Nerve) ബുദ്ധിശൂന്യമായ രൂപകൽപ്പനയുടെ മറ്റൊരു ശക്തമായ ഉദാഹരണമാണ്. തലച്ചോറിൽ നിന്ന് ശബ്ദനാളത്തിലേക്ക് പോകുന്ന നാഡിയാണിത്. മനുഷ്യരിലും മറ്റ് സസ്തനികളിലും, ഈ നാഡിക്ക് വളരെ ചെറിയ വഴിയിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാമായിരുന്നെങ്കിലും, അത് അനാവശ്യമായി നീണ്ട് വഴിമാറി സഞ്ചരിക്കുന്നതായി കാണപ്പെടുന്നു. ഈ നാഡി തലച്ചോറിൽ നിന്നും ശബ്ദനാളത്തിലേക്ക് എത്തുന്നതിന് മുമ്പ് ഹൃദയത്തിലെ മഹാധമനിക്ക് ചുറ്റും വളയുന്നുണ്ട്. ഈ വളഞ്ഞു പോക്ക് തികച്ചും അനാവശ്യമാണ്.
കഴുത്തിന് 15 അടിയിലധികം നീളമുള്ള ജിറാഫുകളിൽ ഈ നാഡിയുടെ വഴിമാറിയുള്ള സഞ്ചാരം വളരെ വലുതാണ്. കാലക്രമേണ കഴുത്തിൻ്റെ ഘടനയിലുണ്ടായ പരിണാമത്തിൻ്റെ അനന്തരഫലമായാണ് ഇത് വന്നുചേർന്നതെന്ന് പരിണാമ ജീവശാസ്ത്രം വ്യക്തമാക്കുന്നു. നീളം കുറഞ്ഞ കഴുത്തുള്ള, മത്സ്യത്തെപ്പോലെയുള്ള പൂർവ്വികരിൽ നിന്നാണ് നട്ടെല്ലുള്ള ജന്തുക്കൾ പരിണമിച്ചത്. അതിനാൽ, പുതിയതും നേരിട്ടുള്ളതുമായ ഒരു പാത വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുപകരം, കഴുത്ത് നീളമേറിയതായപ്പോൾ നിലവിലുള്ള നാഡിയുടെ നീളവും വർദ്ധിക്കുകയാണുണ്ടായത്. പൂർണ്ണതയുള്ള ഒരു രൂപകല്പനയായിരുന്നു ഇതെങ്കിൽ ഈ ചുറ്റുവളവുകളെല്ലാം ഒഴിവാക്കി, പുതിയൊരു വഴിയിലൂടെ തലച്ചോറിൽ നിന്നുള്ള നാഡിയെ ശബ്ദനാളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കുമായിരുന്നു.
3. അവശിഷ്ട അവയവങ്ങൾ (Vestigial Structures)
പരിണാമ ചരിത്രത്തിലെ അപൂർണ്ണതകളുടെ മറ്റൊരു തെളിവാണ് അവശിഷ്ട അവയവങ്ങൾ. പരിണാമ പ്രക്രിയയിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ യഥാർത്ഥ പ്രവർത്തനം നഷ്ടപ്പെടുകയും, എന്നാൽ ഇന്നും ശരീരത്തിൽ ഉപയോഗശൂന്യമായി അവശേഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന അവയവങ്ങളാണിവ.
സസ്യഭുക്കുകളായ നമ്മുടെ പൂർവ്വികർക്ക് ദഹനപ്രക്രിയയിൽ ഒരുകാലത്ത് വലിയ പങ്കുവഹിച്ചിരുന്ന ചെറിയ അവയവമായ ഹ്യൂമൻ അപ്പൻഡിക്സ് (human appendix) ഇതിനൊരു പ്രധാന ഉദാഹരണമാണ്. ഇന്ന്, മനുഷ്യശരീരത്തിൽ ഇത് കാര്യമായൊന്നും ചെയ്യുന്നില്ല. മാത്രമല്ല ഇത് വീർക്കുകയാണെങ്കിൽ അപ്പൻഡിസൈറ്റിസ് പോലുള്ള ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്യും. ഇതിൻ്റെ സാന്നിധ്യം പരിണാമ ചരിത്രത്തിൻ്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണ്. കൃത്യമായി മുൻകൂട്ടി രൂപകല്പന ചെയ്ത ഒരു ജീവിയുടെ സവിശേഷതയായി ഇത്തരം ഉപയോഗശൂന്യമായ അവയവങ്ങളെ ഒരിക്കലും കണക്കാക്കാൻ കഴിയില്ല.
അവശിഷ്ട അവയവങ്ങളും പരിണാമത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളും
തിമിംഗലങ്ങളുടെയും പാമ്പുകളുടെയും ശരീരത്തിലുള്ള പെൽവിക് അസ്ഥികൾ (pelvic bones) ഇതിനൊരു മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്. കരയിലൂടെ നടന്നിരുന്ന അവയുടെ പൂർവ്വികരിൽ നിന്നാണ് ഈ അസ്ഥികൾ ലഭിച്ചത്. ഇന്ന് ഈ ജീവികൾക്ക് അവകൊണ്ട് യാതൊരു ഉപയോഗവുമില്ല. ഒരു ബുദ്ധിമാനായ സ്രഷ്ടാവ് (Intelligent Designer) ഒരിക്കലും ഇത്തരം അനാവശ്യ ഘടനകൾ നൽകില്ലായിരുന്നു. എന്നാൽ പരിണാമം എന്നത് വളരെ സാവധാനം നടക്കുന്ന ഒരു പ്രക്രിയയാണ്. അത് ജീവികളിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുകയോ, ഉപയോഗശൂന്യമായ ഭാഗങ്ങളെ അങ്ങനെതന്നെ ഉപേക്ഷിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. ഉപയോഗശൂന്യമായിട്ട് കൂടിയും ഇത്തരം ചില അവയവങ്ങൾ മൃഗങ്ങളുടെ ശരീരത്തിൽ ഇന്നും അവശേഷിക്കുന്നത് ഇതുകൊണ്ടാണ്.
പുരുഷന്മാരിലെ മുലക്കണ്ണുകൾ: ഭ്രൂണവികാസത്തിന്റെ ഉപോൽപ്പന്നം
മനുഷ്യർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില സസ്തനികളിലെ ആൺ വർഗ്ഗത്തിന് മുലക്കണ്ണുകൾ ഉള്ളതും ഇത്തരമൊരു ബുദ്ധിശൂന്യമായ രൂപകൽപ്പനയ്ക്ക് തെളിവാണ്. പുരുഷന്മാരിൽ ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ധർമ്മവും നിർവ്വഹിക്കാനില്ല. ഇത് ആദ്യകാല ഭ്രൂണവികാസത്തിന്റെ ഒരു ഉപോൽപ്പന്നം മാത്രമാണ്. എല്ലാ ഭ്രൂണങ്ങളും ആദ്യഘട്ടത്തിൽ സമാനമായ വളർച്ചാ പാതയാണ് പിന്തുടരുന്നത്. ആണാകണോ പെണ്ണാകണോ എന്ന് ജീവശാസ്ത്രപരമായി തീരുമാനിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപേ തന്നെ ഭ്രൂണത്തിൽ മുലക്കണ്ണുകൾ രൂപപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടാകും. പരിണാമത്തിന് പ്രത്യേകിച്ചൊരു ദിശാബോധമില്ലാത്തതിനാൽ, ജീവന് ഹാനികരമല്ലാത്ത ഇത്തരം സവിശേഷതകളെ അത് നീക്കം ചെയ്യുന്നില്ല.
ബുദ്ധിപരമായ ഒരു രൂപകൽപ്പനയാണ് ഉണ്ടായിരുന്നതെങ്കിൽ, ആൺകുതിരകളിൽ കാണുന്നതുപോലെ മുലകളില്ലാതെ മനുഷ്യരിലെ പുരുഷന്മാരെയും രൂപകൽപ്പന ചെയ്യാമായിരുന്നു. ആൺകുതിരകളിൽ ഭ്രൂണാവസ്ഥയിൽ തന്നെ ഹോർമോൺ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നതിനാൽ, മുലകൾ രൂപപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ അവ ആൺ വർഗ്ഗമാണെന്ന് തീരുമാനിക്കപ്പെടുകയും മുലക്കണ്ണുകൾ ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ മനുഷ്യൻ, നായ, പൂച്ച, ആട് തുടങ്ങിയ ജീവികളിൽ സ്ഥിതി കുതിരകളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമാണ്.
അപൂർണ്ണമായ രൂപകൽപ്പനകളും പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണവും
നിലവിലുള്ള ജീവികളിൽ സംഭവിക്കുന്ന ജനിതക മാറ്റങ്ങളെ (Genetic variations) അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് പരിണാമം അഥവാ സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural selection) നടക്കുന്നത്. പരിസ്ഥിതിയോട് തികച്ചും അനുയോജ്യമായ, കുറ്റമറ്റ ജീവികളെ സൃഷ്ടിക്കുകയല്ല പരിണാമം ചെയ്യുന്നത്; മറിച്ച് അതിജീവനത്തിനും വംശവർദ്ധനവിനും സഹായിക്കുന്ന ഗുണങ്ങളുള്ളവയെ നിലനിർത്തുക മാത്രമാണ്. ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ക്രമാനുഗതമായി നടക്കുന്ന ഈ പൊരുത്തപ്പെടൽ പ്രക്രിയ പലപ്പോഴും വിട്ടുവീഴ്ചകൾക്കും അപൂർണ്ണതകൾക്കും കാരണമാകാറുണ്ട്.
ഇത്തരമൊരു വിട്ടുവീഴ്ചയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഉദാഹരണമാണ് കശേരുക്കൾ (Vertebrates) ശ്വസിക്കുന്ന രീതി. മനുഷ്യൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സസ്തനികളിൽ ഭക്ഷണവും വായുവും കടന്നുപോകുന്നത് ഒരേ ട്യൂബിലൂടെയാണ്. ഇത് ഭക്ഷണം ശ്വാസനാളത്തിൽ കുടുങ്ങി ശ്വാസംമുട്ടൽ ഉണ്ടാകാനുള്ള വലിയൊരു അപകടസാധ്യത സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്. അപകടമൊഴിവാക്കാൻ കൂടുതൽ ബുദ്ധിപരമായ ഒരു രൂപകൽപ്പന ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ശ്വസിക്കാനും ഭക്ഷണം കഴിക്കാനും രണ്ട് വ്യത്യസ്ത കുഴലുകൾ നൽകുമായിരുന്നു. പക്ഷേ, ഈ ഇരട്ട-ഉദ്ദേശ്യ കുഴൽ അപകടകരമാണെങ്കിലും ആ ജീവികളുടെ അതിജീവനത്തിന് അതൊരു വലിയ തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കാത്തതിനാൽ, പരിണാമ ചരിത്രത്തിൽ അത് മാറ്റമില്ലാതെ തുടർന്നു. മോശമായ രൂപകൽപ്പന ആയിരുന്നിട്ടുപോലും, ജീവികൾ അതിജീവിച്ചതുകൊണ്ട് മാത്രം ഇത്തരം സവിശേഷതകൾ ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു.
പരിണാമത്തിലെ അപൂർണ്ണതകൾ: ജീവശാസ്ത്രപരമായ തെളിവുകൾ
ജീവശാസ്ത്ര വ്യവസ്ഥകളിൽ നാം കാണുന്ന അപൂർണ്ണതകൾ പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവുകളിൽ ഒന്നാണ്. ജീവജാലങ്ങളുടെ ഇന്നത്തെ രൂപം അവയുടെ മുൻകാല പരിണാമ ചരിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. തികച്ചും പുതിയൊരു ഘടന പെട്ടെന്ന് രൂപകൽപന ചെയ്യുകയല്ല പരിണാമം ചെയ്യുന്നത്; മറിച്ച്, നിലവിലുള്ള ശരീരഘടനകളിൽ കാലക്രമേണ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുകയാണ്. പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം (Natural Selection) ലഭ്യമായ ഘടനകളിൽ പ്രവർത്തിച്ച്, അതിൽ നിന്നും ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായവയെ മാത്രം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു.
അപൂർണ്ണമായ രൂപകല്പനകളുടെ ഉദാഹരണങ്ങൾ
· മനുഷ്യന്റെ നട്ടെല്ല്: രണ്ടു കാലുകളിലുള്ള നടത്തത്തിന് പൂർണ്ണമായും അനുയോജ്യമായ ഒന്നല്ല മനുഷ്യന്റെ നട്ടെല്ല്. നാലു കാലുകളിൽ നടക്കുന്ന മൃഗങ്ങളുടെ ശരീരഘടനയിൽ നിന്നുമാണ് ഇതിന്റെ പരിണാമം സംഭവിച്ചത്. നിരവധി മനുഷ്യർ വിട്ടുമാറാത്ത നടുവേദന അനുഭവിക്കുന്നതിന്റെ പ്രധാന കാരണവും ഇതുതന്നെയാണ്. ഇത്തരം പോരായ്മകൾക്കിടയിലും മനുഷ്യർ നിവർന്നു നടക്കുന്നു എന്നത് പരിണാമപരമായ പരിമിതികളെയാണ് കാണിക്കുന്നത്. വരും കാലങ്ങളിൽ മനുഷ്യന്റെ പരിണാമം കൂടുതൽ മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോൾ ഈ പോരായ്മയെ ഒരുപക്ഷേ മറികടന്നേക്കാം. എങ്കിലും, ഇന്നത്തെ ഈ ശരീരഘടനയെ ഒരു ബുദ്ധിപരമായ രൂപകൽപ്പനയുടെ (Intelligent Design) ഫലമാണെന്ന് ഒരിക്കലും വിളിക്കാനാകില്ല.
· ജനന പ്രക്രിയയിലെ സങ്കീർണ്ണത: ഇടുങ്ങിയ ജനന കനാലും, മനുഷ്യ ശിശുക്കളുടെ വലിയ തലച്ചോറും ജനന പ്രക്രിയയെ വളരെ സങ്കീർണ്ണമാക്കുന്നു. ഇതും പരിണാമം വരുത്തിയ ഒരു വിട്ടുവീഴ്ചയുടെ ഫലമായി മാത്രം കാണാവുന്ന ഒന്നാണ്.
· മറ്റ് ജീവശാസ്ത്രപരമായ ന്യൂനതകൾ: കണ്ണിന്റെ റെറ്റിനയുടെ പിന്നാമ്പുറ രൂപകല്പന, വ്യത്യസ്ത ജീവികളിൽ കാണുന്ന ലാറിഞ്ചിയൽ ഞരമ്പിന്റെ അനാവശ്യമായ നീളം, അപ്പൻഡിക്സ് പോലെയുള്ള ഉപയോഗശൂന്യമായ അവയവങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം പരിണാമ പ്രക്രിയയുടെ ചരിത്രപരമായ പരിമിതികളിലേക്കാണ് വിരൽ ചൂണ്ടുന്നത്.
പരിണാമം: പൂർണ്ണതയല്ല, മാറ്റമാണ്
പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണം വഴിയുള്ള പരിണാമം എന്നത് മാറ്റങ്ങളുടെയും പരിഷ്കരണങ്ങളുടെയും ഒരു തുടർപ്രക്രിയയാണ്; അത് എല്ലാ അർത്ഥത്തിലും പൂർണ്ണതയുള്ള ഒരു രൂപകൽപ്പനയല്ല. പ്രകൃതിയിലുള്ള ഇത്തരം പോരായ്മകളും, ആ ന്യൂനതകൾക്കുള്ള കാര്യക്ഷമമല്ലാത്ത പരിഹാരങ്ങളും പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ പ്രവചനങ്ങളുമായി പൂർണ്ണമായും പൊരുത്തപ്പെടുന്നവയാണ്. അവ ജീവന്റെ വികാസത്തിൽ സംഭവിച്ച ചരിത്രപരമായ ആകസ്മികതകളുടെ ബാക്കിപത്രങ്ങളാണ്.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചാൾസ് ഡാർവിൻ ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ച പരിണാമ സിദ്ധാന്തം, പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണ ( Natural Selection ) പ്രക്രിയയിലൂടെ കാലത്തിനനുസരിച്ച് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾക്ക് മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നു എന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഫോസിൽ രേഖകൾ, താരതമ്യ അനാട്ടമി ( comparative anatomy ), ജനിതകശാസ്ത്രം എന്നിങ്ങനെ വിവിധ ശാസ്ത്ര ശാഖകളിൽ നിന്ന് ഇതിന് ശക്തമായ തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ, പ്രകൃതിയുടെ തിരശ്ശീലയ്ക്ക് പിന്നിലെ ഈ അത്ഭുത പ്രക്രിയയെ മനസ്സിലാക്കാൻ സങ്കീർണ്ണമായ ശാസ്ത്രം മാത്രം പോരാ; നമ്മുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിലെ ലളിതമായ നിരീക്ഷണങ്ങളും സാമാന്യബുദ്ധിയും ( Common Sense ) പരിണാമത്തിന് അവബോധജന്യവും ശക്തവുമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നുണ്ട്.
മാറ്റം, സാഹചര്യങ്ങളുമായുള്ള പൊരുത്തപ്പെടൽ, പാരമ്പര്യം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ സാമാന്യബുദ്ധി പരിണാമ തത്വങ്ങളുമായി എത്രത്തോളം യോജിക്കുന്നു എന്ന് ഈ അധ്യായത്തിൽ പരിശോധിക്കുന്നു.
1. മാറ്റം പ്രകൃതിനിയമമാണ്
കാലക്രമേണ എല്ലാ കാര്യങ്ങൾക്കും മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നു എന്നത് നമ്മുടെ ചുറ്റും കാണുന്ന ഏറ്റവും ലളിതമായ വസ്തുതയാണ്. ജീവജാലങ്ങൾക്ക് സംഭവിക്കുന്ന വാർദ്ധക്യം, കെട്ടിടങ്ങളുടെ ജീർണ്ണത, അല്ലെങ്കിൽ പർവ്വതങ്ങളിൽ കാലാകാലങ്ങളായി നടക്കുന്ന മണ്ണൊലിപ്പ് എന്നിവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. പ്രകൃതിയിലെ എല്ലാറ്റിനും മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾക്ക് മാത്രം മാറ്റം സംഭവിക്കില്ല എന്ന് കരുതുന്നതിൽ യുക്തിയില്ല.
· സാവധാനത്തിലുള്ള പ്രക്രിയ: ഒരു വൃക്ഷം വളരുന്നത് വളരെ സാവധാനത്തിലാണെങ്കിലും അത് നമുക്ക് നേരിട്ട് കണ്ട് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും. എന്നാൽ, ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളിലെ പരിണാമം ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളെടുത്താണ് സംഭവിക്കുന്നത്. മനുഷ്യായുസ്സ് വളരെ ചെറുതായതുകൊണ്ട് ഈ മാറ്റം നമുക്ക് നേരിട്ട് കാണാൻ കഴിയില്ല.
· ക്രമാനുഗതമായ വളർച്ച: നൂറ്റാണ്ടുകൾ നീളുന്ന മണ്ണൊലിപ്പ് പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളെ മാറ്റിമറിക്കുന്നതുപോലെയും, മനുഷ്യസമൂഹം തലമുറകളിലൂടെ സാംസ്കാരികമായും സാങ്കേതികമായും വികസിക്കുന്നതുപോലെയും പരിണാമം വളരെ സാവധാനത്തിലുള്ള, എന്നാൽ തുടർച്ചയായ ഒരു പ്രക്രിയയാണ്.
2. അതിജീവനവും പൊരുത്തപ്പെടലും
പ്രകൃതിയിൽ സാഹചര്യങ്ങളോട് പൊരുത്തപ്പെട്ട് ജീവിക്കാൻ കഴിയുന്നവയാണ് അതിജീവിക്കുന്നത് എന്ന പൊതുവായ നിരീക്ഷണം പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തെ അടിവരയിട്ടുറപ്പിക്കുന്നു.
· പ്രകൃതിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്: ചുറ്റുപാടുകളുമായി ഇണങ്ങിച്ചേരുന്ന മൃഗങ്ങൾ കൂടുതൽ കാലം ജീവിക്കുകയും സുരക്ഷിതമായി വംശവർദ്ധനവ് നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ, സാഹചര്യങ്ങളോട് പൊരുത്തപ്പെടാൻ കഴിയാത്തവ വേഗത്തിൽ ഇല്ലാതാകുന്നു. ഇത് ഡാർവിൻ്റെ “സർവൈവൽ ഓഫ് ദി ഫിറ്റസ്റ്റ്” ( Survival of the Fittest ) എന്ന ആശയത്തോട് പൂർണ്ണമായും യോജിക്കുന്നു.
· ജീവിക്കുന്ന ഉദാഹരണങ്ങൾ: ശത്രുക്കളിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ ചുറ്റുപാടിൻ്റെ നിറം സ്വീകരിക്കുന്ന ഓന്തുകളും ( chameleons ), ഭക്ഷിക്കുന്ന വിത്തുകൾക്ക് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ കൊക്കുകളുടെ ആകൃതി മാറിയ പക്ഷികളും പ്രകൃതിയിലെ മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. ഈ ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ തലമുറകളിലൂടെ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ട് പുതിയ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
3. പാരമ്പര്യവും വ്യതിയാനങ്ങളും
ജനിതകശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ച് ആഴത്തിലുള്ള അറിവില്ലെങ്കിൽ കൂടി, മാതാപിതാക്കളുടെ സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ അടുത്ത തലമുറയിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു എന്ന് സാമാന്യബുദ്ധിയിലൂടെ നമുക്കറിയാം.
· തുടർച്ചയും മാറ്റവും: കണ്ണിൻ്റെ നിറം, ശാരീരിക ഘടന, ഉയരം എന്നിവയിൽ കുട്ടികൾക്ക് മാതാപിതാക്കളോട് സാമ്യമുണ്ടാകാം. ഇത് സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു എന്ന പരിണാമ തത്വമാണ്.
· വ്യതിയാനങ്ങളുടെ പ്രാധാന്യം ( Variations ): ഒരു കുടുംബത്തിലെ കുട്ടികൾ പോലും പൂർണ്ണമായും ഒരുപോലെയല്ല എന്ന് നമുക്കറിയാം. വ്യക്തികൾക്കിടയിലുള്ള ഈ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങളാണ് പരിണാമത്തിൻ്റെ അടിസ്ഥാനം. പുതിയ ചുറ്റുപാടുകളിൽ ചില പ്രത്യേക വ്യതിയാനങ്ങൾ ജീവികൾക്ക് ഗുണകരമായിത്തീരുകയും, അടുത്ത തലമുറകളിൽ ആ സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ കൂടുതൽ പ്രകടമാവുകയും ചെയ്യുന്നു.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഒരു ജീവിവർഗ്ഗത്തിലെ അംഗങ്ങൾ പോലും പൂർണ്ണമായും ഒരുപോലെയല്ല എന്ന ദൈനംദിന നിരീക്ഷണം തന്നെ പരിണാമം എന്ന മഹാപ്രതിഭാസത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും ലളിതമായ തെളിവാണ്. സാമാന്യബുദ്ധിയിലൂടെ പ്രകൃതിയെ നിരീക്ഷിക്കുമ്പോൾ, പരിണാമം എന്നത് വെറുമൊരു സിദ്ധാന്തമല്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ കൺമുന്നിൽ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ സാധിക്കും.
ജീവജാലങ്ങളുടെ പരിണാമം: നിരീക്ഷണങ്ങളും തെളിവുകളും
മനുഷ്യർ തങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ ഗുണങ്ങളുള്ള മൃഗങ്ങളെയും സസ്യങ്ങളെയും തിരഞ്ഞെടുത്ത് വളർത്തുന്നത് പരിണാമത്തിന്റെ വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട മറ്റൊരു തെളിവാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, നായ്ക്കളെ അവയുടെ വലിപ്പം, സ്വഭാവം, ശാരീരിക കഴിവുകൾ എന്നിവ പരിഗണിച്ച് നാം വളർത്തിയെടുക്കുന്നു. അതുപോലെ, മികച്ച വിളവ് തരുന്നതും കീടങ്ങളെ ചെറുക്കുന്നതും കൂടുതൽ പോഷകമൂല്യമുള്ളതുമായ വിത്തുകൾ കർഷകർ കൃഷിക്കായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. ഇത്തരം രീതികളെ ‘കൃത്രിമ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്’ ( artificial selection ) എന്ന് വിളിക്കാം. ഇത് പ്രകൃതിയിൽ നടക്കുന്ന സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് തികച്ചും സമാനമായ പ്രക്രിയയാണ്. പ്രകൃതിക്ക് പകരം മനുഷ്യനാണ് ഇവിടെ മാറ്റങ്ങൾ നിർണ്ണയിക്കുന്നത് എന്ന് മാത്രം. വളരെ ചുരുങ്ങിയ തലമുറകൾക്കുള്ളിൽ ഈ കൃത്രിമ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ ജീവികളിൽ ഇത്ര വലിയ മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിൽ, ദീർഘകാലം കൊണ്ടുള്ള പ്രകൃതിദത്ത തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ എത്രത്തോളം ആഴത്തിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ ജീവജാലങ്ങളിൽ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ടാകും എന്ന് വളരെ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ.
പരിണാമത്തിന് ഏറ്റവും ദൃഢമായ തെളിവുകൾ നൽകുന്നത് ഫോസിൽ രേഖകളാണ്. സങ്കീർണ്ണമായ ശാസ്ത്രീയ പഠനങ്ങൾ മാറ്റിവെച്ച് ചിന്തിച്ചാൽ പോലും, ജീവജാലങ്ങളിൽ കാലക്രമേണ ഉണ്ടായ മാറ്റങ്ങൾ ഈ ഫോസിലുകളിലൂടെ നമുക്ക് വ്യക്തമായി വായിച്ചെടുക്കാം. ഇന്ന് ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവയോട് സാമ്യമുള്ള, എന്നാൽ വംശനാശം സംഭവിച്ചുപോയ ജീവികളുടെ ഫോസിലുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, ഭൂമിയിലെ ജീവൻ എക്കാലത്തും ഒരുപോലെ നിശ്ചലമായിരുന്നില്ല എന്ന് മനസ്സിലാകും. പഴയ തലമുറയുടെയും പുതിയ തലമുറയുടെയും സവിശേഷതകൾ ഒരുപോലെ പങ്കിടുന്ന ‘ട്രാൻസിഷണൽ ഫോസിലുകൾ’ ( Transitional fossils ) ഈ മാറ്റങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വ്യക്തത നൽകുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, മത്സ്യങ്ങളുടെയും ആദ്യകാല കരമൃഗങ്ങളുടെയും സ്വഭാവങ്ങൾ ഒരുമിച്ചുള്ള ‘ടിക്താൽക്’ ( Tiktaalik ) എന്ന ജീവിയുടെ ഫോസിൽ, ജലജീവികളിൽ നിന്ന് കരയിലെ ജീവികളിലേക്ക് എങ്ങനെ പരിണാമം സംഭവിച്ചു എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണമാണ്.
ലളിതമായ സാമാന്യബുദ്ധി ഉപയോഗിച്ച് ചിന്തിക്കുമ്പോൾ തന്നെ, ഇതെല്ലാം പരിണാമത്തിന്റെ ശക്തമായ തെളിവുകളാണെന്ന് കാണാൻ കഴിയും. കാലത്തിനനുസരിച്ചുള്ള മാറ്റങ്ങൾ, സാഹചര്യങ്ങളോടുള്ള പൊരുത്തപ്പെടലും അതിജീവനവും, ജീവികളിൽ കാണുന്ന പാരമ്പര്യവും വ്യതിയാനങ്ങളും, സസ്യങ്ങളുടെയും മൃഗങ്ങളുടെയും പ്രജനനം തുടങ്ങിയവയെല്ലാം പരിണാമ തത്വങ്ങളോട് പൂർണ്ണമായും ചേർന്നുനിൽക്കുന്നവയാണ്. ഫോസിലുകളും ജനിതക പഠനങ്ങളും നമുക്ക് കൃത്യമായ ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകൾ നൽകുമ്പോൾ തന്നെ, യുക്തിസഹജമായ ചിന്തയിലൂടെ പരിണാമം എന്ന യാഥാർത്ഥ്യത്തെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ ഏതൊരാൾക്കും സാധിക്കും. പ്രകൃതിയെ ഈയൊരു കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ നോക്കിക്കാണുകയാണെങ്കിൽ, പരിണാമം എന്നത് കേവലം ഒരു ശാസ്ത്രീയ സിദ്ധാന്തം മാത്രമല്ല, മറിച്ച് നമുക്ക് ചുറ്റും നിരന്തരം സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതും നേരിട്ട് നിരീക്ഷിക്കാൻ സാധിക്കുന്നതുമായ ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണെന്ന് ബോധ്യപ്പെടും.
ചാൾസ് ഡാർവിൻ 1859-ൽ തന്റെ ‘ഓൺ ദി ഒറിജിൻ ഓഫ് സ്പീഷീസ്’ എന്ന പുസ്തകത്തിലൂടെ അവതരിപ്പിച്ച പരിണാമ സിദ്ധാന്തത്തിന് അനവധി ശാസ്ത്രീയ തെളിവുകളുണ്ടെന്ന് മുൻഭാഗങ്ങളിലെ ചർച്ചകളിൽ നിന്നും വ്യക്തമാണല്ലോ. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നത് ലബോറട്ടറികളിൽ നടക്കുന്ന നിയന്ത്രിത ശാസ്ത്രീയ പരിശോധനകളിൽ നിന്നാണ്. പരിണാമത്തിന് കാരണമാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾ തത്സമയം നിരീക്ഷിക്കാൻ ഇത്തരം പരീക്ഷണങ്ങൾ ശാസ്ത്രജ്ഞരെ സഹായിക്കുന്നു. പരിണാമത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന തത്വങ്ങളെ ശരിവെക്കുന്ന, എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പരിശോധിച്ചുറപ്പാക്കാവുന്ന കൃത്യമായ ഡാറ്റകൾ നൽകാൻ ലാബ് പരിശോധനകൾക്ക് കഴിയുന്നുണ്ട്.
സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural selection), മ്യൂട്ടേഷൻ, ജീനുകളിലെ മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് മൈക്രോബയോളജി, മോളിക്യുലർ ബയോളജി തുടങ്ങിയ ശാഖകളിലൂടെ നടത്തിയ ഗവേഷണങ്ങൾ പരിണാമത്തെ എങ്ങനെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു എന്ന് ഇവിടെ പരിശോധിക്കാം:
· ജനിതക ഗവേഷണങ്ങളും ഡിഎൻഎയും: ലാബുകളിൽ നടക്കുന്ന ജനിതക ഗവേഷണങ്ങൾ (Genetics) പരിണാമത്തിന് വളരെ നേരിട്ടുള്ള തെളിവുകളാണ് നൽകുന്നത്. ജീവികളുടെ പാരമ്പര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനമാണ് ജനിതകശാസ്ത്രം. ഒരു തലമുറയിൽ നിന്ന് അടുത്ത തലമുറയിലേക്ക് മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നത് എങ്ങനെയെന്ന് ഡിഎൻഎ (DNA) യുടെ കണ്ടെത്തലിലൂടെ ശാസ്ത്രലോകം കൂടുതൽ മനസ്സിലാക്കി.
· മ്യൂട്ടേഷനും വൈവിധ്യങ്ങളും: ഡിഎൻഎയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന അപ്രതീക്ഷിതമായ മാറ്റങ്ങൾ അഥവാ മ്യൂട്ടേഷനുകൾ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾക്കിടയിൽ പുതിയ ജനിതക വൈവിധ്യങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഇത് പരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട തത്വങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.
· അതിജീവനവും പ്രകൃതിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പും: ഇത്തരത്തിൽ ജീവികളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾ പിന്നീട് പാരിസ്ഥിതിക സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്ക് വിധേയമാകുമ്പോൾ, അതിജീവനത്തിനും പുനരുൽപ്പാദനത്തിനും സഹായിക്കുന്ന സ്വഭാവവിശേഷങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു. തത്ഫലമായി, അനുകൂല ഗുണങ്ങളുള്ള ജീവികൾ നിലനിൽക്കുകയും അല്ലാത്തവ നശിച്ചുപോവുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് പരിണാമത്തിന്റെ ഏറ്റവും അനിവാര്യമായ പ്രക്രിയയായി വർത്തിക്കുന്നത്.
പരിണാമത്തിന്റെ പരീക്ഷണശാലകൾ: മാറ്റങ്ങളുടെ നേർക്കാഴ്ചകൾ
ജീവികളിലെ വൈവിധ്യങ്ങളാണ് പ്രകൃതിനിർദ്ധാരണത്തിന് (Natural Selection) അടിസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് പരീക്ഷണശാലകളിൽ ബാക്ടീരിയകളിലും ഫ്രൂട്ട് ഈച്ചകളിലും (Drosophila) കൃത്രിമമായി മാറ്റങ്ങൾ (Mutations) സൃഷ്ടിക്കാനും, അത് വഴി അവ പുതിയ സ്വഭാവങ്ങളിലേക്ക് മാറുന്നത് നേരിട്ട് നിരീക്ഷിക്കാനും കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
ബാക്ടീരിയകളും ആന്റിബയോട്ടിക് പ്രതിരോധവും
വളരെ ലളിതമായ ഒരു പരീക്ഷണത്തിലൂടെ ഇത് മനസ്സിലാക്കാം. ഒരു കൂട്ടം ബാക്ടീരിയകളിലേക്ക് ആന്റിബയോട്ടിക് പ്രയോഗിക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായും മിക്ക ബാക്ടീരിയകളും നശിച്ചുപോകുന്നു. എന്നാൽ, ജനിതക മാറ്റം (Mutation) സംഭവിച്ച ചില ബാക്ടീരിയകൾ ഈ മരുന്നിനെ അതിജീവിച്ചേക്കാം. ഇങ്ങനെ അതിജീവിക്കുന്നവ പിന്നീട് പെരുകുമ്പോൾ, ആന്റിബയോട്ടിക്കിനെ പ്രതിരോധിക്കാൻ കഴിവുള്ള പുതിയൊരു തലമുറ തന്നെ അവിടെ രൂപപ്പെടുന്നു.
ഇത് കേവലമൊരു സിദ്ധാന്തമല്ല; ആധുനിക വൈദ്യശാസ്ത്രം നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളിയാണിത്. നിരന്തരം ഒരേ ആന്റിബയോട്ടിക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ബാക്ടീരിയകൾ പുതിയ മാറ്റങ്ങൾ കൈവരിക്കുകയും, അവയെ നേരിടാൻ നാം പുതിയ മരുന്നുകൾ കണ്ടെത്താൻ നിർബന്ധിതരാവുകയും ചെയ്യുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ, നാം കഴിക്കുന്ന ഓരോ മരുന്നും പരിണാമത്തിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണ്. നമ്മുടെ സ്വന്തം ശരീരത്തിൽ തന്നെ പരിണാമം നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, അത് സംഭവിക്കുന്നില്ല എന്ന് പറയുന്നതിൽ യാതൊരു അർത്ഥവുമില്ല. മൈക്രോബയോളജി ലാബുകളിൽ ഇത്തരം പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് ബാക്ടീരിയകളെ തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ പ്രധാന കാരണം, അവ വളരെ വേഗം പെരുകുകയും ഒരു മനുഷ്യായുസ്സിനുള്ളിൽ തന്നെ ആയിരക്കണക്കിന് തലമുറകളെ നിരീക്ഷിക്കാൻ അവസരം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നതാണ്.
റിച്ചാർഡ് ലെൻസ്കിയുടെ ചരിത്രപരമായ പരീക്ഷണം
പരിണാമം നേരിട്ട് തെളിയിക്കുന്ന ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്നാണ് ഡോ. റിച്ചാർഡ് ലെൻസ്കി (Dr. Richard Lenski) നടത്തിയ ദീർഘകാല പരീക്ഷണം (LTEE – Long-term evolution experiment). 1988-ൽ ആരംഭിച്ച ഈ പരീക്ഷണത്തിൽ, എസ്ഷെറീഷ്യ കോളി (Escherichia coli – E. coli) എന്ന ബാക്ടീരിയകളുടെ 70,000-ത്തിലധികം തലമുറകളെയാണ് ഗവേഷകർ നിരീക്ഷിച്ചത്. കാലക്രമേണ ഈ ബാക്ടീരിയകൾ പുതിയ സവിശേഷതകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുക്കുന്നത് അവർ നേരിട്ട് കണ്ടു. സാധാരണയായി സിട്രേറ്റ് (citrate) ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയാത്ത ഈ ബാക്ടീരിയകൾ, പരിണാമത്തിന്റെ ഫലമായി സിട്രേറ്റിനെ തങ്ങളുടെ ഊർജ്ജത്തിനായി ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിവ് നേടി. പരിണാമപരമായ മാറ്റങ്ങൾ എങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ നിഷേധിക്കാനാവാത്ത തെളിവാണിത്.
മോളിക്യുലാർ ബയോളജിയും ജീവന്റെ രഹസ്യങ്ങളും
കോശങ്ങളുടെയും രാസപ്രക്രിയകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ പരിണാമത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ മോളിക്യുലാർ ബയോളജി (Molecular Biology) നമ്മെ സഹായിക്കുന്നു. പ്രോട്ടീനുകൾ, ആർ.എൻ.എ (RNA), ഡി.എൻ.എ (DNA) തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങളെ പരീക്ഷണശാലകളിൽ പഠനവിധേയമാക്കാറുണ്ട്. ഇതിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ആശയമാണ് ‘മോളിക്യുലാർ ക്ലോക്ക്’ (Molecular Clock).
വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെ ജനിതകഘടനയിൽ കാലക്രമേണ എത്രമാത്രം മാറ്റങ്ങൾ വന്നുവെന്ന് അളക്കാൻ ഈ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ജനിതക മാറ്റങ്ങളുടെ ഈ നിരക്ക് താരതമ്യം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ, രണ്ട് ജീവിവർഗ്ഗങ്ങൾ എപ്പോഴാണ് ഒരു പൊതുപൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് വേർപിരിഞ്ഞത് എന്ന് കൃത്യമായി കണക്കാക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് സാധിക്കുന്നു. മനുഷ്യർ, മൃഗങ്ങൾ, സസ്യങ്ങൾ എന്നിവയുടെയെല്ലാം പരിണാമ ചരിത്രം കണ്ടെത്താൻ ഈ രീതി ഇന്ന് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.
പ്രോട്ടീനുകളിലെ മാറ്റങ്ങളും പുതിയ കഴിവുകളും
കോശങ്ങളിലെ പ്രധാന പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിർവ്വഹിക്കുന്നത് പ്രോട്ടീനുകളാണ്. ഇവയുടെ ജനിതക ഘടനയിലുണ്ടാകുന്ന ചെറിയ മാറ്റങ്ങൾ പോലും വലിയ പരിണാമങ്ങൾക്ക് കാരണമാകാം. ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ബാക്ടീരിയകളെ സഹായിക്കുന്ന ബീറ്റാ-ലാക്റ്റമേസ് (beta-lactamase) എന്ന പ്രോട്ടീനിൽ നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്. ഈ പ്രോട്ടീനിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുമ്പോൾ, മരുന്നുകളെ തകർക്കാനുള്ള അവയുടെ കഴിവ് ഘട്ടംഘട്ടമായി വർദ്ധിക്കുന്നതായി ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തി. ചുരുക്കത്തിൽ, തന്മാത്രാ തലത്തിൽ സംഭവിക്കുന്ന മ്യൂട്ടേഷനുകൾ എങ്ങനെയാണ് ജീവികളിൽ പുതിയ കഴിവുകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നത് എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച തെളിവുകളാണ് ഇത്തരം പരീക്ഷണങ്ങൾ നമുക്ക് നൽകുന്നത്.
പരിണാമം പരീക്ഷണശാലകളിൽ: നേരിട്ടുള്ള തെളിവുകൾ
പരിണാമം എന്നത് വെറുമൊരു സിദ്ധാന്തം മാത്രമല്ല, ലബോറട്ടറികളിൽ നേരിട്ട് നിരീക്ഷിക്കാനും തെളിയിക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. ഇതിനായി ശാസ്ത്രജ്ഞർ പ്രധാനമായും ആശ്രയിക്കുന്നത് ‘പരീക്ഷണാത്മക പരിണാമം’ (Experimental Evolution) എന്ന രീതിയെയാണ്. നിയന്ത്രിതമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഒരു കൂട്ടം ജീവികളെ വളർത്തുകയും, തലമുറകളിലൂടെ അവയ്ക്ക് എന്ത് മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നു എന്ന് നിരീക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പ്രക്രിയയാണിത്.
പരീക്ഷണശാലകളിലെ പ്രധാന നിരീക്ഷണങ്ങൾ
· ഫ്രൂട്ട് ഈച്ചകളിലെ (Drosophila melanogaster) പരീക്ഷണങ്ങൾ: പരിണാമ ജീവശാസ്ത്ര ഗവേഷണങ്ങളിൽ വളരെക്കാലമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ജീവികളാണ് ഫ്രൂട്ട് ഈച്ചകൾ. ലാബുകളിൽ താപനില, ഭക്ഷണ ലഭ്യത, ഇണചേരാനുള്ള സാഹചര്യങ്ങൾ എന്നിവയിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തിക്കൊണ്ട് ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇവയെ നിരീക്ഷിച്ചു. ഈ പാരിസ്ഥിതിക സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്ക് അനുസരിച്ച് അവയുടെ ആയുസ്സ്, പ്രത്യുൽപാദന നിരക്ക്, ശരീര വലുപ്പം എന്നിവയിൽ പ്രകടമായ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിച്ചതായി കണ്ടെത്തി. ഇത് പരിണാമത്തിന് നേരിട്ടുള്ള തെളിവ് നൽകുന്നു.
· സസ്യങ്ങളിലെ സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural Selection): മൃഗങ്ങളിലും സൂക്ഷ്മാണുക്കളിലും മാത്രമല്ല, സസ്യങ്ങളിലും ഇത്തരം പരീക്ഷണങ്ങൾ വിജയകരമായി നടന്നിട്ടുണ്ട്. വ്യത്യസ്ത അളവിലുള്ള സൂര്യപ്രകാശവും വെള്ളവും നൽകി സസ്യങ്ങളെ വളർത്തുമ്പോൾ, ആ സാഹചര്യങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടാനുള്ള അഡാപ്റ്റേഷനുകൾ (Adaptations) സസ്യങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതായി കാണാം. സസ്യങ്ങളുടെ വളർച്ചാ നിരക്കിനെയും വിത്തുൽപ്പാദനത്തെയും ഇത് വലിയ രീതിയിൽ സ്വാധീനിക്കുന്നു.
ജീൻ സീക്വൻസിംഗും (Gene Sequencing) ജനിതക ബന്ധങ്ങളും
ജീൻ സീക്വൻസിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യയിലുണ്ടായ വലിയ മുന്നേറ്റങ്ങൾ, വിവിധ ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുടെ ജീനോമുകൾ പരിശോധിക്കാനും അവ തമ്മിലുള്ള പരിണാമ ബന്ധങ്ങൾ കൃത്യമായി കണ്ടെത്താനും നമ്മെ സഹായിക്കുന്നു.
· വ്യത്യസ്ത ജീവികളുടെ ഡി എൻ എ (DNA) പരിശോധിച്ച്, ജീവികൾ തമ്മിൽ പരസ്പരം പങ്കിടുന്ന ജീനുകൾ കണ്ടെത്താൻ ഇന്ന് സാധിക്കും. അതിലൂടെ വ്യത്യസ്ത ജീവികൾ എപ്പോഴാണ് വേർപിരിഞ്ഞതെന്നും അവയുടെ പരിണാമ ചരിത്രമെന്താണെന്നും മനസ്സിലാക്കാം.
· മനുഷ്യരും ചിമ്പാൻസികളും തമ്മിൽ അവരുടെ ഡി എൻ എ യുടെ (DNA) ഏകദേശം 98% പങ്കിടുന്നുണ്ട് എന്നത് പരിണാമത്തിനുള്ള ഏറ്റവും ശക്തമായ തെളിവുകളിൽ ഒന്നാണ്.
· ദൃശ്യ പ്രപഞ്ചത്തിലെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ഒരു പൊതു പൂർവ്വികൻ (Common Ancestor) ഉണ്ടായിരുന്നു എന്ന യാഥാർത്ഥ്യത്തെയാണ് ഇത്തരം ജനിതക സാമ്യങ്ങൾ അടിവരയിട്ടുറപ്പിക്കുന്നത്.
നിഷേധിക്കാനാവാത്ത തെളിവുകൾ
മ്യൂട്ടേഷൻ (Mutation), സ്വാഭാവിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (Natural Selection), ജനിതക വ്യതിയാനം (Genetic Drift) തുടങ്ങിയ പ്രക്രിയകൾ പരിണാമത്തിന് എങ്ങനെ കാരണമാകുന്നു എന്ന് ശാസ്ത്രീയ ലാബ് പരിശോധനകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ആന്റിബയോട്ടിക് പ്രതിരോധശേഷി നേടുന്ന ബാക്ടീരിയകളുടെ വേഗത്തിലുള്ള പരിണാമം മുതൽ, ഇ. കോളി (E. coli), ഫ്രൂട്ട് ഈച്ചകൾ എന്നിവയിലുള്ള ദീർഘകാല പഠനങ്ങൾ വരെ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ, നിയന്ത്രിതവും പുനർനിർമ്മിക്കാവുന്നതുമായ പരീക്ഷണങ്ങളിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ഈ വിവരങ്ങൾ, ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളുടെയും രൂപീകരണത്തിന് പിന്നിലുള്ള അടിസ്ഥാന പ്രക്രിയ പരിണാമം തന്നെയാണെന്ന് അസന്ദിഗ്ദ്ധമായി തെളിയിക്കുന്നു. തന്മാത്രാ ജീവശാസ്ത്രം, ജനിതക ഗവേഷണം എന്നിവയിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ഇത്തരം കണ്ടെത്തലുകൾ ജീവൻ എങ്ങനെ വികസിക്കുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ അറിവുകളുടെ ചക്രവാളം കൂടുതൽ വിപുലീകരിക്കുന്നു.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.
മുകളിൽ സൂചിപ്പിച്ച ആശയങ്ങളെ ഒരു ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ വീക്ഷണത്തിൽ, എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്ന രീതിയിൽ താഴെ നൽകുന്നു:
· ദൈവാന്വേഷണത്തിലെ പരിമിതികൾ: പരിപൂർണ്ണത അന്വേഷിച്ച് ദൈവത്തെ കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമം പലപ്പോഴും വെറും വാദപ്രതിവാദങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങുകയാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ഈ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ കൃത്യമായ ഒരു ലക്ഷ്യത്തിൽ എത്തുക എന്നത് തീർത്തും അസാധ്യമാണ്.
· വികാരങ്ങളുടെ സ്വാധീനം: ഇത്തരം ചിന്തകൾ പ്രധാനമായും മനുഷ്യൻറെ ഫീലിംഗ്സുമായി (വികാരങ്ങളുമായി) ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഓരോരുത്തരുടെയും മാനസികാവസ്ഥയ്ക്കും തോന്നലുകൾക്കും അനുസരിച്ച് ഈ വാദങ്ങൾ അവർക്ക് സ്വീകാര്യമാവുകയും അസ്വീകാര്യമാവുകയും ചെയ്യാം.
· സത്യാന്വേഷണവും വസ്തുനിഷ്ഠതയും: യാഥാർത്ഥ്യം അന്വേഷിക്കുന്നവന്റെ മുന്നിൽ ഈ വഴി ഒരിക്കലും വസ്തുനിഷ്ഠമല്ല. ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യം, ഇത്തരം മാർഗ്ഗങ്ങളൊന്നും എല്ലാവർക്കും ഒരുപോലെ പര്യാപ്തവുമല്ല എന്നതാണ്.
· പ്രശ്നത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം: പ്രവാചകൻറെ പ്രവാചകത്വം കൃത്യമായി ബോധ്യപ്പെടുത്തുക എന്ന ഉത്തരവാദിത്തത്തിൽ നിന്നും തന്ത്രപൂർവ്വം ഒഴിഞ്ഞു മാറിയതാണ് ഈ ആശയക്കുഴപ്പങ്ങൾക്കെല്ലാം കാരണം.
ഇതൊരു അന്തിമ തീരുമാനത്തിലെത്താത്ത മേഖലയായതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ഈ ചർച്ച തുടർന്നും കൊണ്ടുപോകാവുന്നതാണ്. അതോടൊപ്പം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിലെത്താനുള്ള മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങൾ കൂടി നമുക്ക് അന്വേഷിക്കാം.